Shah
n szach m

Shakespearean
adj Literat szekspirowski (Shakespear's) Szekspirowski [studies, research] szekspirologiczny a Shakespearean quotation cytat z Szekspira a Shakespearean production Theat inscenizacja sztuki Szekspira a Shakespearean scholar or expert szekspirolog

Shanghai
prn Szanghaj m

Shangri-la
n rajski zakątek m this city is the shoppers' Shangri-la to miasto to raj dla kupujących

Shavian
adj [wit, sense of humour] w stylu G.B. Shawa the Shavian corpus dzieła G. B. Shawa a Shavian scholar badacz twórczości G.B. Shawa

Sheba
prn the Queen of Sheba królowa Saby

Sherpa
n Szerp|a m, -ijka f

Shetland
prn (also Shetland Islands) Szetlandy plt in Shetland, in the Shetlands na Szetlandach modif (also Shetland wool) [scarf, gloves] z wełny szetlandzkiej Shetland sweater szetland adj szetlandzki

Shetland pony
n kuc m szetlandzki

Shetland wool
n wełna f szetlandzka

Shetlander
n mieszkan|iec m, -ka f Szetlandów

Shia(h)
n (religion) szyizm m (person) szyit|a m, -ka f adj szyicki

Shiite
n szyit|a m, -ka f adj szyicki

Shinto(ism)
n sintoizm m

Shintoist
n wyznaw|ca m, -czyni f sintoizmu

Shropshire
prn Shropshire n inv

Shrove Tuesday
n Relig ostatki plt

Shrovetide
n Relig zapusty plt dat

sh
excl ciii...

shabbily
adv [dressed, furnished] nędznie [treat, behave] podle

shabbiness
n (of clothes, place) zaniedbanie n (of behaviour) nikczemność f, podłość f

shabby
adj [person, appearance] obdarty [clothes] wytarty, sfatygowany [room, furnishings, building] nędzny [treatment, behaviour] podły what a shabby trick! co za podła zagrywka!

shabby-genteel
adj biedny, ale dumny

shabby-looking
adj [house, car] odrapany a shabby-looking person oberwaniec infml

shack
n chałupa f, buda f shack up infml: to shack up with sb żyć z kimś, mieszkać z kimś [boyfriend, lover]

shackle
n kajdany plt fig (constraint) kajdany plt, pęta n pl to throw off the shackles of colonial rule/censorship zrzucić pęta kolonializmu/cenzury vt zaku|ć, -wać w kajdany to shackle sb to sth przykuć kogoś do czegoś shackled pp adj skuty shackled to sth przykuty do czegoś

shad
n Zool aloza f

shade
n 1. (shadow) cień m 40o in the shade 40o w cieniu in or under the shade of sth w cieniu czegoś 2. (tint) odcień m also fig a lighter/darker shade jaśniejszy/ciemniejszy odcień in pastel shades w pastelowych odcieniach to turn a deep shade of red spurpurowieć, poczerwienieć jak burak varying shades of meaning różne odcienie znaczeniowe every shade of opinion wszystkie możliwe punkty widzenia 3. (small amount, degree) a shade of envy/resentment nuta zazdrości/goryczy a shade too loud odrobinę za głośno he's a shade too confident jest odrobinę zbyt pewny siebie there's not a shade of difference between them nie ma pomiędzy nimi cienia różnicy 4. (also lampshade) abażur m eyeshade 5. US (also window shade) roleta f 6. liter or arch (ghost) cień m shades npl 1. infml (sunglasses) okulary plt (przeciw)słoneczne 2. (undertones) echa n pl shades of Mozart/of the sixties echa muzyki Mozarta/lat sześćdziesiątych vt 1. (protect from sun, light) [tree, canopy, sunshade] ocieni|ć, -ać, osł|onić, -aniać od słońca the garden was shaded by trees ogród ocieniały drzewa to shade one's eyes with one's hand przysłonić oczy ręką shaded from the sun osłonięty od słońca 2. = shade in vi (blend) [colour, tone] stopniowo prze|jść, -chodzić (into sth w coś) the colours shade into one another te kolory zlewają się ze sobą right shades into wrong dobro miesza się ze złem shaded pp adj 1. (shady) [place] zacieniony 2. (covered) [light, lamp] przysłonięty abażurem 3. Art (also shaded-in) [area, background] zacieniony (by hatching) zacieniowany shade in: shade in [sth], shade [sth] in [artist] za|cieniować [drawing, area, map] [child] po|kolorować [picture] to put sb/sth in the shade przyćmić kogoś/coś

shadiness
n 1. (being in shade) cienistość f, zacienienie n 2. (dishonesty) podejrzany charakter m

shading
n (in painting, drawing) cienie m pl (hatching) cieniowanie n

shadow
n 1. (shade) cień m also fig in (the) shadow w cieniu in the shadow of sth w cieniu czegoś [wall, tree] to live in the shadow of sth (near) mieszkać w pobliżu czegoś [mine, power station] (in fear of) żyć w obawie przed czymś [AIDS, unemployment, war] to stand in the shadows pozostawać w cieniu to be afraid of one's own shadow fig bać się własnego cienia to live in sb's shadow fig żyć w cieniu kogoś to cast a shadow over sth rzucać cień na coś also fig she casts a long shadow fig jej wpływ zawsze daje się odczuć the war casts a long shadow skutki wojny sięgają bardzo daleko now she's a shadow of her former self pozostał z niej zaledwie cień the remake is only a pale shadow of the original nowa wersja nie umywa się do oryginału to have shadows under one's eyes mieć cienie pod oczami 2. (person who follows another) cień m fig I think we have a shadow chyba ktoś nas śledzi to put a shadow on sb kazać kogoś śledzić to be sb's shadow chodzić za kimś jak cień 3. (on X-ray) zaciemnienie n 4. (hint) cień m fig not a shadow of truth ani cienia prawdy a shadow of suspicion cień podejrzenia without or beyond the shadow of a doubt bez cienia wątpliwości shadows npl liter (darkness) ciemności f pl vt 1. (cast shadow on) [wall, trees] ocieni|ć, -ać, rzuc|ić, -ać cień na (coś) this tragedy shadowed him all his life fig ta tragedia prześladowała go przez całe życie 2. (follow) [detective] śledzić

shadow cabinet
n GB Pol gabinet m cieni

shadow minister
n GB Pol = shadow secretary

shadow play
n teatr m cieni

shadow puppet
n lalka f w teatrze cieni

shadow secretary
n GB Pol minister m w gabinecie cieni

shadow-box
vi Sport walczyć z cieniem

shadow-boxing
n walka f z cieniem also fig

shadowy
adj 1. (dark) [path, corridor, woods] ciemny 2. (indistinct) [form, outline, figure] niewyraźny, niejasny 3. (mysterious) [past, activities] mętny fig a shadowy figure zagadkowa postać

shady
adj 1. (shaded) [place] ocieniony 2. [deal, business, businessman] podejrzany

shaft
n 1. (rod) (of tool) trzonek m (of arrow, spear) drzewce n (of sword) rękojeść f (of column) trzon m (in machine) wał m, wałek m (on a cart) dyszel m (of feather) stosina f (of hair, bone) trzon m 2. (passage, vent) szyb m 3. fig a shaft of light snop światła a shaft of lightning zygzak błyskawicy 4. (remark) uwaga f shaft of wit/wisdom dowcipna/mądra uwaga 5. vulg (penis) kutas m vulg vt 1. vulg (have sex with) ze|rżnąć vulg 2. US vinfml (cheat, treat unfairly) z|robić w balona infml I was shafted over that deal/out of thousands of pounds dałem się wykołować na tym interesie/na ładnych kilka tysięcy funtów infml

shag
1. n (tobacco) machorka f adj [rug] włochaty, kosmaty 2. n Zool kormoran m czubaty 3. vt (prp, pt, pp -gg-) vulg (have sex with) ze|rżnąć vulg 4. vt US Sport infml to shag baseballs łapać piłki

shagged
adj GB vinfml (tired) wypluty infml

shaggy
adj [hair, beard, animal] kudłaty [eyebrows] krzaczasty [carpet] kosmaty, włochaty

shaggy dog story
n rozwlekła opowieść z absurdalnym zakończeniem

shagreen
n (leather) szagryn m (of shark) skóra f rekina

shake
n 1. to give sb/sth a shake potrząsnąć kimś/czymś [person, box, branch, dice, pillow] wstrząsnąć coś [bottle, mixture] strzepnąć coś [cloth] with a shake of the or one's head kręcąc głową to have a shake in one's voice mieć drżący głos to have the shakes (from fever) mieć dreszcze (from fear) trząść się 2. (also milk-shake) koktajl m mleczny vt (pt shook pp shaken) 1. [person] potrząs|nąć, -ać (kimś/czymś) [person, branch, bag, dice] wstrząs|nąć, -ać [bottle, mixture] strzep|nąć, -ywać [tablecloth, thermometer] za|trząść (czymś) [table, tree] [blow, earthquake, explosion] wstrząs|nąć, -ać (czymś) [building] wywoł|ać, -ywać wstrząsy w (czymś) [town, area] stop it, you're shaking the table przestań, trzęsiesz stołem 'shake before use' "przed użyciem wstrząsnąć" to shake sth out of sth wytrząsnąć coś z czegoś to shake sth from or off sth strząsnąć or strzepnąć coś z czegoś she shook the snow from or off her coat strząsnęła or strzepnęła śnieg z płaszcza he shook the seeds into my hand wysypał mi nasiona na rękę to shake salt over a dish posypać potrawę solą to shake dust over the carpet wytrząsnąć pył na dywan I shook him by the shoulders złapałem go za ramiona i potrząsnąłem to shake one's fist/a stick at sb wygrażać komuś pięścią/laską to shake one's head pokręcić głową to shake one's hands dry strząsać wodę z rąk to shake sb's hand, to shake hands with sb uścisnąć komuś dłoń to shake hands uścisnąć or podać sobie ręce to shake hands on the deal przypieczętować umowę uściskiem dłoni to shake hands on it (after argument) podać sobie ręce (na znak zgody) to shake sth loose poluzować coś 2. fig (shock) [event, disaster] wstrząs|nąć, -ać (kimś) [person] an event that shook the world wydarzenie, które wstrząsnęło światem it really shook me to find out that... byłem naprawdę wstrząśnięty, kiedy się dowiedziałem, że... now this will really shake you! a teraz (prawdziwa) bomba! infml 3. (undermine) zachwiać (czymś) [faith, confidence, belief, conviction, resolve] 4. US (get rid of) = shake off vi (pt shook pp shaken) 1. (tremble) [person, hand, voice, ground, building] za|drżeć, za|trząść się [leaf, grass] porusz|yć, -ać się to shake with laughter [person] trząść się ze śmiechu to shake with emotion/cold/fear [person, voice] drżeć or trząść się z emocji/zimna/strachu 2. (shake hands) they shook on it uścisnęli or podali sobie ręce (na znak zgody) vr (pt shook pp shaken) to shake oneself [animal] otrząs|nąć, -ać się [person] otrzep|ać, -ywać się, otrząs|nąć, -ać się to shake oneself awake otrząsnąć się ze snu he shook himself free from their grasp wyswobodził się z ich rąk shake down: shake down 1. (settle down) [contents] utrzą|ść, -sać się 2. infml (sleep) przespać się shake down [sb/sth], shake [sb/sth] down 1. to shake apples down (off a tree) strząs|ać, -nąć jabłka (z drzewa) to shake down the contents of a packet/jar potrząsnąć zawartością opakowania/słoika 2. US infml (search) przetrząs|nąć, -ać [building, apartment] 3. US infml (get money) wydu|sić, -szać pieniądze z (kogoś) [person] shake off: shake off [sb/sth], shake [sb/sth] off (get rid of, escape from) pozby|ć, -wać się (kogoś/czegoś) [cough, habit, unwanted person] otrząs|nąć, -ać się z (czegoś) [depression] z|gubić [pursuer] wygrzeb|ać, -ywać się z (czegoś) infml [flu, cold] shake out: shake out [sth], shake [sth] out wy |trzepać [tablecloth, sheet, rug] to shake some tablets out of a bottle wysypać z fiolki kilka tabletek shake [sb] out of sth wyr|wać, -ywać z (czegoś) [depression, lethargy, bad mood, complacency] shake up: shake up [sth], shake [sth] up przetrzep|ać, -ywać [pillow, cushion] wstrząs|nąć, -ać [mixture, bottle] shake up [sb/sth], shake [sb/sth] up 1. [car ride, bumpy road] wytrząść [person] 2. fig (rouse, stir, shock) wstrząsnąć (kimś) [person] they were very shaken up by the experience to przeżycie wstrząsnęło nimi they're too complacent - they need shaking up są zbyt zadowoleni z siebie, przydałby im się zimny prysznic fig 3. (reorganize) Comm z|reorganizować [company, department, management] Pol z|rekonstruować [cabinet] to get a fair shake infml zostać sprawiedliwie potraktowanym we've got more of these than you can shake a stick at infml mamy tego do licha i trochę infml in a shake or two shakes or a couple of shakes infml migiem infml in two shakes of a lamb's tail infml w mgnieniu oka to be no great shakes infml nie być niczym nadzwyczajnym she's no great shakes at singing or as a singer infml nieszczególna z niej śpiewaczka infml

shake-out
n 1. Fin, Econ (in securities market) kryzys m giełdowy (recession) spowolnienie n rozwoju gospodarczego 2. Comm, Ind (reorganization) restrukturyzacja f 3. Pol (in cabinet) przetasowania n pl (in sth w czymś)

shake-up
n Comm restrukturyzacja f Pol przetasowania n pl

shakedown
n 1. (place to sleep) prowizoryczne posłanie n 2. US infml (extortion) wymuszenie n pieniędzy 3. US infml (search) przetrząśnięcie n (of sth czegoś) 4. Aviat, Naut test m w warunkach rzeczywistych modif Aviat, Naut [voyage, flight, run] próbny

shaken
pp shake adj (shocked) wstrząśnięty

shaken baby syndrome
n syndrom m dziecka potrząsanego

shaker
n (for salt) solniczka f (for pepper) pieprzniczka f (for cocktails) shaker m (for dice) kubek m do kości

shakily
adv [say, speak] drżącym głosem [stand, start] niepewnie [walk] chwiejnie to write shakily pisać drżącą ręką

shako
n (pl shakos, shakoes) czako n

shaky
adj 1. (liable to shake) [chair, ladder, structure] chybotliwy [hand, voice] drżący my hands are a bit shaky ręce mi się trochę trzęsą written in a shaky hand napisany drżącą ręką to feel shaky czuć się słabo my knees felt shaky czułem, jak drżą mi kolana 2. fig (uncertain) [relationship, evidence, knowledge, position, prospects, start] niepewny [argument, premises] wątpliwy [memory] zawodny [democracy] kruchy [regime] słaby we got off to a rather shaky start początki nie były łatwe my French is a bit shaky mój francuski jest dosyć kulawy infml to be on shaky ground poruszać się po niepewnym gruncie

shale
n łupek m ilasty, iłołupek m modif [beach] łupkowy shale quarry kamieniołom łupka ilastego

shale oil
n olej m łupkowy

shall
modal aux 1. (in future tense) I shall or I'll go pójdę I shall be late spóźnię się we shall see zobaczymy I shall see you tomorrow zobaczymy się jutro we shall not or shan't have a reply before Friday nie dostaniemy odpowiedzi przed piątkiem next month I shall have worked here for five years w przyszłym miesiącu minie pięć lat, jak tu pracuję 2. (in suggestions) shall I set the table? czy mam nakryć do stołu? shall he wait? czy ma zaczekać? shall we go to the cinema? może pójdziemy do kina? let's buy some peaches, shall we? kupmy trochę brzoskwiń, dobrze? 3. fml (in commands, contracts) you shall do as I say zrobisz tak, jak ci każę the sum shall be paid on signature of the contract kwota zostanie wypłacona po podpisaniu kontraktu thou shalt not steal Bible nie kradnij

shallot
n 1. GB szalotka f 2. US szczypior m

shallow
shallows npl płycizna f adj [container, hollow, water, grave] płytki [stairs] niski, o niskich stopniach [breathing, character, response, writing, conversation, wit] płytki [knowledge] powierzchowny

shallowness
n (of water, person, conversation) płytkość f (of knowledge) powierzchowność f

shalt
2nd pers sg arch shall

sham
n (person) oszust m (ideas, views) lipa f infml (organization, democracy, election, activity) cyrk m, szopka f infml adj [election, democracy] lipny infml [organization] fikcyjny [emotion, illness] udawany [fight] pozorowany a sham building atrapa vt (prp, pt, pp -mm-) to sham sleep/illness/death udawać sen/chorobę/umarłego vi (prp, pt, pp -mm-) uda|ć, -wać

shaman
n szaman m

shamanism
n szamanizm m

shamanistic
adj szamanistyczny

shamateur
n GB Sport pej pseudoamator m, -ka f

shamble
vi wlec się, iść powłócząc nogami

shambles
n infml (of administration, organization, room) bałagan m (of meeting, match) szopka f infml the accounts are a shambles or in a shambles w księgach jest miszmasz infml

shambolic
adj GB infml hum [organization, management] chaotyczny [situation, administration, person] zdezorganizowany the kitchen is shambolic w kuchni jest istne pobojowisko

shame
n 1. (embarrassment) wstyd m to feel shame at sth wstydzić się czegoś he felt no shame nie było mu wstyd he has no (sense of) shame on nie ma wstydu 2. (disgrace) wstyd m to my shame, I did nothing przyznaję ze wstydem, że nic nie zrobiłem he confessed that, to his shame, ... wyznał ze wstydem, że... it is to the shame of the government that... to wstyd, że rząd... the shame of it! co za wstyd! there's no shame in being poor to nie wstyd być biednym to bring shame on sb przynosić komuś wstyd shame on you! wstydziłbyś się! 'shame!' "skandal!" 3. (pity) it's a shame that... szkoda, że... it seems a shame to chyba szkoda it was a great or such a shame (that) she lost wielka szkoda, że przegrała it would be a shame if... byłoby szkoda, gdyby... it's a shame about your father przykra sprawa z twoim ojcem it's a terrible shame about their baby being born blind to straszne, że ich dziecko urodziło się niewidome nice costumes - shame about the play! infml ładne kostiumy - szkoda, że sztuka taka kiepska! what a shame!, isn't it a shame? jaka szkoda! vt 1. (embarrass) zawstydz|ić, -ać I was shamed by her words jej słowa mnie zawstydziły she shamed him into returning the stolen money zawstydziła go tak, że zwrócił skradzione pieniądze he was shamed into a confession poczucie wstydu skłoniło go do przyznania się she was shamed out of picking her nose zawstydziła się i przestała dłubać w nosie 2. (disgrace) przyn|ieść, -osić wstyd (komuś/czemuś) [family, country] (by doing sth robiąc coś) to put sb to shame zrobić komuś wstyd your garden puts the others to shame inne ogrody mogą się schować przy twoim

shamefaced
adj [person, look, expression] zawstydzony, skruszony

shamefacedly
adv he returned/said shamefacedly wrócił/powiedział zawstydzony or skruszony

shameful
adj [conduct, neglect, waste] karygodny [ignorance] żenujący it was shameful of her to do something like that to wstyd, że zrobiła coś takiego it is shameful that... to wstyd, że...

shamefully
adv [behave, act, mistreated, neglected] karygodnie to be shamefully ignorant przejawiać żenującą ignorancję

shameless
adj [person, lie, greed, attitude] bezwstydny to be quite shameless about sth wcale się nie wstydzić czegoś she's a shameless hussy! dat pej to bezwstydnica! pej

shamelessly
adv [behave, boast, exploit, lie] bezwstydnie

shamelessness
n bezwstyd m, brak m wstydu

shaming
adj [defeat] haniebny [behaviour] żenujący it is shaming that... to wstyd, że...

shammy
n infml = chamois

shampoo
n 1. (substance) szampon m 2. (act) to give sb a shampoo umyć komuś głowę vt (3rd pers sg shampoos pt, pp shampooed) u|myć głowę (komuś) [customer] wy|kąpać [pet] wy|czyścić szamponem [carpet] to shampoo one's hair umyć głowę

shampooer
n 1. (person) pomoc f fryzjerska 2. (carpet cleaner) odkurzacz m piorący

shamrock
n Bot koniczyna f drobnogłówkowa (as emblem) koniczynka f

shamus
n US infml (policeman) glina f infml (private detective) prywatny detektyw m

shan't
= shall not

shandy
n piwo n z lemoniadą

shandygaff
n = shandy

shanghai
vt 1. Naut (pressgang) siłą z|werbować na statek 2. fig infml to shanghai sb into doing sth przymusić kogoś do zrobienia czegoś

shank
n 1. Anat podudzie n, goleń f 2. Culin pręga f tylna 3. (of knife) trzonek m (of screw, nail, key, drill-bit) trzpień m (of golf club) rączka f (of shoe) śródstopie n

shantung
n Tex szantung m

shanty
1. n buda f 2. n (song) szanta f

shantytown
n dzielnica f nędzy

shape
n 1. (form, outline) (of object) kształt m (of garment) fason m (of person) figura f, sylwetka f a square/triangular/star shape kwadratowy/trójkątny/gwiaździsty kształt what shape is it? jaki to ma kształt?, jakiego to jest kształtu? to change shape [substance] zmieniać postać to be an odd shape mieć dziwny kształt to be the right/wrong shape [object] mieć odpowiedni/nieodpowiedni kształt [person] mieć dobrą or zgrabną/niezgrabną sylwetkę this cloth is the wrong shape for my table ten obrus nie pasuje kształtem do mojego stołu I'm the wrong shape for this jacket mam niewłaściwą figurę do tej marynarki it is round/square in shape to jest okrągłe/kwadratowe, to ma okrągły/kwadratowy kształt it's like a leaf in shape to kształtem przypomina liść in the shape of a star/cat w kształcie gwiazdy/kota to bend/knock sth out of shape odkształcić coś (przez zginanie/młotkiem) to keep its shape [garment] zachować fason to keep one's shape zachować figurę to lose its shape, to go out of shape [garment] stracić fason, zdefasonować się the hat's out of shape kapelusz się zdefasonował in all shapes and sizes we wszystkich rozmiarach i kształtach cookers come in all shapes and sizes kuchenek jest do wyboru, do koloru infml to take shape [building, sculpture] nabierać kształtu the prince took on the shape of a frog książę zamienił się w żabę 2. (condition) (of person) forma f (of machine, economy) stan m to be in/out of shape [person] być/nie być w formie [person] być w dobrej/złej/kiepskiej formie [economy, machine] być w dobrym/złym/kiepskim stanie to get into shape nabrać formy to keep in shape trzymać formę to get sb into shape poprawić formę kogoś [team] to get sth into shape dopracować to be in good/bad/poor shape [project, plan, report] to knock/lick sb into shape infml nauczyć kogoś porządku 3. fig (character, nature) kształt m to give sth its final shape nadać czemuś ostateczny kształt to take shape [plan, project, idea] nabierać kształtu he determined the whole shape of 20th century poetry nadał kształt poezji dwudziestego wieku the likely shape of currency union prawdopodobny kształt unii walutowej whatever the shape of the new government bez względu na skład nowego rządu this will determine the shape of political developments over the next decade to określi rozwój polityki na najbliższe dziesięć lat developments which have influenced the shape of our lives wydarzenia, które wpłynęły na nasze życie to spell out the shape of a proposal dokładnie określić, na czym polega propozycja to take the shape of sth przybrać formę czegoś my contribution took the shape of advising them to... mój wkład polegał na doradzeniu im, żeby... her apology took the shape of an offer to pay for the damage jako formę przeprosin zaproponowała pokrycie szkód it comes in many shapes and forms to występuje w różnych postaciach I don't condone violence in any shape or form nie aprobuję przemocy pod żadną postacią I wasn't involved in the matter in any way, shape or form nie miałem z tą sprawą nic wspólnego 4. (guise) in the shape of sth w postaci or w formie czegoś they need financial help in the shape of long-term loans potrzebują pomocy finansowej w postaci pożyczek długoterminowych he eats a lot of fat in the shape of chips and burgers on zjada mnóstwo tłuszczu, opychając się chipsami i hamburgerami help arrived in the shape of a policeman z pomocą przyszedł policjant, pomoc nadeszła w postaci policjanta 5. (vague, indistinguishable form) kształt m (of person) postać f the shape under the bedclothes groaned to coś pod kołdrą jęczało 6. Culin (mould for jelly, pastry) forma f vt 1. (fashion, mould) [person] nada|ć, -wać kształt (czemuś) [rain, wind] u|kształtować [rock] to shape dough/clay into sth ulepić coś z ciasta/gliny to shape wood/stone into sth wyrzeźbić coś z drewna/kamienia to shape hair układać or modelować włosy to shape one's hair into a bob ostrzyc się na pazia to shape one's hair into layers wycieniować sobie włosy rocks shaped by the action of the water formy skalne ukształtowane przez działanie wody the bird shapes its nest out of mud and twigs ten ptak buduje gniazdo z błota i gałązek we shaped the sand into a mound z piasku usypaliśmy kopiec 2. fig [event, environment] u|kształtować [character] określ|ić, -ać [policy, future] you could play a part in shaping this country's future mógłbyś odegrać rolę w kształtowaniu przyszłości kraju 3. (tailor to fit closely) dopasow|ać, -ywać [garment] a jacket shaped at the waist żakiet dopasowany w talii shape up 1. (develop) [person, team] robić postępy she's really shaping up as a manager ona naprawdę robi postępy jako kierownik how are things shaping up at (the) head office? jak się mają sprawy w centrali? this game is shaping up to be an enthralling contest mecz robi się bardzo emocjonujący 2. (meet expectations) (at work) poprawi|ć, -ać się (at school) podciąg|nąć, -ać się infml if he doesn't shape up, fire him jeśli się nie poprawi, zwolnij go shape up or ship out! infml do roboty, albo do widzenia! infml 3. (improve one's figure) wy|szczupleć

shaped
adj to be shaped like sth mieć kształt czegoś a rock shaped like a lion's head kamień w kształcie głowy lwa -shaped in combinations star-/V-shaped w kształcie gwiazdy/litery V oddly-shaped o dziwnym kształcie, dziwnego kształtu egg-shaped jajowaty well-shaped kształtny

shapeless
adj bezkształtny

shapelessness
adj bezkształtność f

shapeliness
n kształtność f the shapeliness of her figure kształtność jej figury

shapely
adj [legs, figure, ankle, object] kształtny [woman] zgrabny

shard
n (of pottery) czerep m (of glass, metal) kawałek m

share
1. n 1. (of money, food, profits, blame) część f (of sth czegoś) to have a share in sth mieć (swój) udział w czymś, przyczynić się do (czegoś) [success, result, decision] to have a share in doing sth mieć (swój) udział w zrobieniu czegoś she's had more than her (fair) share of bad luck ma wyjątkowego pecha you're not doing your share nie robisz tego, co do ciebie należy to pay one's (fair) share zapłacić swoją część you'll get your (fair) share! dostaniesz to, co ci się należy! to bear a share of sth ponieść część czegoś [responsibility, blame, expense] to take or accept one's share of the responsibility przyjąć na siebie część odpowiedzialności our share of the market nasz udział w rynku to have a share in a company mieć udział w firmie to own a half-/quarter-share in sth posiadać połowę/jedną czwartą czegoś [summer house] 2. Fin akcja f, udział m to have shares in an oil company/in Grunard mieć akcje spółki petrochemicznej/Grunarda to have shares in oil mieć udziały w przemyśle naftowym modif [capital] akcyjny [certificate] udziałowy share allocation przydział akcji share issue, share floatation emisja akcji share portfolio portfel akcji share transfer przeniesienie akcji share value wartość akcji share prices ceny or kursy akcji vt 1. (apportion) po|dzielić [money, food] to share sth between or among people rozdzielić coś pomiędzy ludzi 2. (use or experience together with others) dzielić [room] (with sb z kimś) wspólnie korzystać z (czegoś) [bathroom] wspólnie wziąć, brać [taxi] wspólnie za|płacić [bill] po|dzielić się (czymś) [sandwich, news, thoughts, worries, idea] (with sb z kimś) dzielić [profits, life, sorrows, joys] (with sb z kimś) podzielać [opinion, belief, enthusiasm, fears, concern] to share a house with sb mieszkać z kimś pod jednym dachem to share the Nobel Prize with sb otrzymać nagrodę Nobla wspólnie z kimś to share some common characteristics mieć pewne cechy wspólne to share housework/childcare wspólnie zajmować się domem/dziećmi we share a birthday obchodzimy urodziny w tym samym dniu they share an interest in history obaj interesują się historią vi to share in sth mieć swój udział w czymś [success, benefits] dołożyć się do czegoś [expenses] we share in your sorrow łączymy się z tobą w smutku we share in your happiness cieszymy się twoim szczęściem share out: share out [sth], share [sth] out rozdziel|ić, -ać [food, profits, supplies] we shared the money/the cakes out between us podzieliliśmy się pieniędzmi/ciastkami share and share alike po równo halve 2. n Agric lemiesz m

share option scheme
n system m akcji pracowniczych

share-out
n podział m, rozdział m (of sth czegoś)

sharecropper
n US dzierżawca m

sharecropping
n US dzierżawa f gruntu

shared
adj [office, room, facilities, belief, experience, interest, grief] wspólny

shared care
n GB Med podział kosztów utrzymania osoby niepełnosprawnej pomiędzy rodzinę i agendę pomocy społecznej

shared ownership
n współwłasność f

shareholder
n udziałowiec m, akcjonariusz m the shareholders udziałowcy, akcjonariat

shareholders' equity
n kapitał m akcyjny

shareholders' meeting
n zebranie n udziałowców

shareholding
n pakiet m akcji a majority shareholding pakiet większościowy

shareware
n Comput shareware m modif sharewarowy

shark
n Zool rekin m a financial shark rekin finansowy fig pej a loan shark lichwiarz pej

shark's fin soup
n zupa f z płetwy rekina

shark's tooth
adj [pattern] w ząbki

shark-infested
adj rojący się od rekinów

sharkskin
n skóra f rekina

sharp
n Mus krzyżyk m adj 1. (good for cutting) [knife, razor, edge, blade, scissors, saw, rock] ostry 2. (pointed) [tooth, fingernail, end, point, pencil, needle] ostry [peak] ostry, spiczasty [features] ostry [nose, chin] spiczasty 3. (abrupt) [angle, bend, turning] ostry [movement, reflex, drop, incline, fall, rise, change] nagły, gwałtowny 4. (acidic) [taste, fruit] cierpki [smell] ostry, cierpki 5. (piercing) [pain, frost, wind, cold] przenikliwy, ostry [cry] przeszywający [blow] silny 6. fig (aggressive) [tongue, tone, reply] ostry a sharp rebuke ostra reprymenda a sharp disagreement ostra wymiana zdań 7. (alert) [person, mind, eyesight, eye] bystry [hearing, ear] wyostrzony to have a sharp wit być bardzo dowcipnym to keep a sharp lookout rozglądać się (for or on sth za czymś) to have a sharp eye for sth fig mieć nosa do czegoś fig 8. pej (clever) cwany infml pej sharp operator cwaniak infml 9. (clearly defined) [image, picture, sound, contrast] ostry [shape, figure, outline, difference] wyraźny to bring sth into sharp focus ustawić ostrość czegoś fig wysunąć coś na pierwszy plan 10. GB infml (smart) [suit, style, cut] szykowny a sharp dresser elegant 11. Mus [note] z krzyżykiem, podwyższony o pół tonu A/D/F sharp ais/dis/fis his high notes were sharp wyższe dźwięki śpiewał fałszywie adv 1. (abruptly) to stop or pull up sharp ostro zahamować to turn sharp left skręcić ostro w lewo 2. (promptly) at 9 o'clock sharp punktualnie o dziewiątej, punkt dziewiąta 3. Mus [sing, play] za wysoko to look sharp infml uwijać się you're so sharp you'll cut yourself nie bądź taki sprytny, bo to się źle skończy

sharp practice
n cwaniactwo n infml

sharp sand
n Constr piasek m budowlany

sharp-eyed
adj 1. (observant) baczny, uważny 2. (with good eyesight) bystrooki liter to be sharp-eyed mieć bystry wzrok

sharp-featured
adj [person] o ostrych rysach

sharp-shooter
n strzelec m wyborowy, snajper m

sharp-sighted
adj o bystrym wzroku bystrooki liter

sharp-tempered
adj [person] porywczy

sharp-tongued
adj złośliwy, zgryźliwy to be sharp-tongued mieć cięty język

sharp-witted
adj [person] bystry

sharpen
vt 1. na|ostrzyć [blade, knife, razor, scissors, shears] za|ostrzyć [stick] za|temperować [pencil] to sharpen its claws [cat] ostrzyć pazury 2. (accentuate) wyostrz|yć, -ać [line, outline] zwiększ|yć, -ać [contrast] wyostrz|yć, -ać, wy|regulować ostrość (czegoś) [image, picture] to sharpen focus wyregulować ostrość 3. (make stronger) s|potęgować [anger, desire, fear, feeling, loneliness] to sharpen sb's appetite zaostrzyć apetyt kogoś also fig (for sth na coś) to sharpen sb's wits wyostrzyć dowcip kogoś to sharpen sb's reflexes wyostrzyć refleks kogoś vi [tone, voice, pain] zaostrz|yć, -ać się [look] sta|ć, -wać się surowszym sharpen up: sharpen up [sth] poprawi|ć, -ać [skills, performance] to sharpen oneself up for sth przygotować się do czegoś [race, competition] to sharpen up one's image poprawić swój wizerunek

sharpener
n (for pencil) temperówka f (for knife) ostrzałka f

sharper
n 1. kancia|rz m, -ra f infml 2. (also card sharper) szuler m

sharpish
adv GB infml [do, move, leave] szybko

sharply
adv 1. (abruptly) [turn, bend] ostro [change, rise, fall] gwałtownie to pull up sharply ostro zahamować 2. (harshly) [say, speak, reply, criticize] ostro [accuse, look, glare] surowo 3. (distinctly) [contrast] ostro [stand out, differ] zdecydowanie [defined] jednoznacznie a sharply focused photograph ostre zdjęcie to bring sth sharply into focus ustawić ostrość czegoś fig wysunąć coś na pierwszy plan sharply differing views diametralnie różne poglądy 4. (perceptively) [say] trafnie [observe] wnikliwie [characterized, drawn] wnikliwie [aware] w pełni to be sharply intelligent odznaczać się błyskotliwą inteligencją

sharpness
n 1. (of angle, blade, knife, scissors, pencil, needle, peak, rock) ostrość f (of sth czegoś) 2. (of image, contrast) ostrość f (of sound) czystość f (of outline) wyrazistość f 3. (harshness) (of tone, criticism) ostrość f (of rebuke, reproach) surowość f 4. (of pain) przenikliwość f the sharpness of guilt silne poczucie winy 5. (acidity) (of taste, smell, fruit, drink) cierpkość f

shat
pt, pp shit

shatter
vt 1. roztrzask|ać, -iwać [window, glass] 2. fig zakłóc|ić, -ać [peace, silence] z|rujnować [life] zachwiać (czymś) [self-confidence] rozwi|ać, -ewać [hopes, dream] z|niszczyć [health, nerves] to be shattered by sth być wstrząśniętym czymś vi [window, glass] roztrzask|ać, -iwać się

shattered
adj 1. (destroyed) [dream] rozwiany [illusion] stracony [life] zrujnowany [health, nerves] zszargany shattered ideal ideał, który sięgnął bruku liter 2. [person] (shocked) wstrząśnięty (devastated) zdruzgotany (tired) infml wykończony infml

shattering
adj (shocking) [disappointment] straszny [blow, effect] druzgocący [experience, news] wstrząsający

shatterproof
adj [windscreen] ze szkła bezodpryskowego

shatterproof glass
n szkło n bezodpryskowe

shave
n to have a shave ogolić się to give sb a shave ogolić kogoś vt (pp shaved, shaven) 1. [barber] o|golić [person] to shave sb's beard zgolić komuś brodę to shave one's beard zgolić brodę to shave sb's head ogolić komuś głowę to shave one's legs/head ogolić (sobie) nogi/głowę 2. (plane) zestrug|ać, -iwać, z|heblować [wood] 3. fig okr|oić, -awać [profits, costs] obci|ąć, -nać [prices] they shaved 0.42 seconds off the old record poprawili poprzedni rekord o 0,42 sekundy vi (pp shaved, shaven) o|golić się shaven, shaved pp adj [head] ogolony clean shave gładko ogolony to have a close shave ledwie uniknąć nieszczęścia that was a close shave! mało brakowało!

shaver
n 1. (also electric shaver) maszynka f do golenia, golarka f 2. infml dat (boy) gołowąs m dat

shaver outlet
n US = shaver point

shaver point
n GB gniazdko n do maszynki do golenia

shaving
n 1. (process) golenie n 2. (sliver) (of wood, metal) strużyna f, wiór m

shaving brush
n pędzel m do golenia

shaving cream
n krem m do golenia

shaving foam
n pianka f do golenia

shaving gel
n żel m do golenia

shaving kit
n przybory plt do golenia

shaving mirror
n lusterko n do golenia

shaving soap
n mydło n do golenia

shaving stick
n mydło n do golenia w sztyfcie

shawl
n (long) szal m (square) chusta f

shawl collar
n kołnierz m szalowy

shawm
n Mus szałamaja f

she
pron ona she's seen us zobaczyła nas here she is oto ona there she is jest tam she's not here nie ma jej tutaj, jej tu nie ma she didn't do it nie zrobiła tego SHE didn't do it ona tego nie zrobiła she's a genius (ona) jest genialna it's a she infml (of baby) to dziewczynka (of dog) to suczka she who..., she that... ta, która... she and I went to the cinema poszedłem z nią do kina

she'd
= she had, she would

she'll
= she will

she's
= she is, she has

she-devil
n diablica f infml

shea
n Bot masłosz m Parka, drzewo n masłowe

shea butter
n masło n shea

sheaf
n (pl sheaves) (of corn) snop m, snopek m (of flowers) pęk m (of papers) plik m

shear
vt (pt sheared pp shorn) o|strzyc [sheep] wystrzy|c, -gać, strzyc [hair, grass] shorn pp adj fig pozbawiony (of sth czegoś) shear off: shear off [metal component] od|erwać, -rywać, - się shear off [sth], shear [sth] off wystrzy|c, -gać [fleece, hair] [storm] od|erwać, -rywać [branch, part of building] shear through: shear through [sth] przeci|ąć, -nać also fig [metal, screw]

shearer
n (person) postrzygacz m

shearing
n strzyża f (owiec)

shearing shed
n szałas m (w którym odbywa się strzyża)

shearling
n US (material) skóra f owcza strzyżona

shears
n Agric nożyce plt

sheath
n 1. (condom) prezerwatywa f 2. Bot pochwa f liściowa 3. (of knife, sword) pochwa f (of cable) powłoka f, osłona f

sheath dress
n suknia f futerał

sheath knife
n finka f

sheathe
vt s|chować do pochwy [sword, dagger] s|chować [claws] zwi|nąć, -jać [wings] powle|c, -kać [cable, ship's hull] (in sth czymś) sheathed in sth pokryty czymś [silk, ice]

sheaves
npl sheaf

shebang
n US infml the whole shebang (thing) to wszystko (affair) cała ta afera infml they're taking care of the whole shebang oni się zajmują całym tym kramem infml

shebeen
n Ir melina f pijacka infml pej

shed
1. n szopa f (bigger) (at factory site, port) hangar m (with no walls) wiata f 2. (pt, pp shed) vt 1. zrzuc|ić, -ać [leaves, petals, blossoms, weight, antlers, clothes] pozby|ć, -wać się (czegoś) [inhibitions, image] [roof] odprowadz|ić, -ać [rainwater] [waterproof] nie przepuszczać (czegoś) [rain] the house has been shedding tiles z domu spadają dachówki to shed tears wylewać or ronić łzy to shed hair [animal] zrzucać sierść, linieć to shed skin [snake] zrzucać skórę, linieć to shed blood przelewać krew too much blood has been shed in the name of patriotism przelano zbyt wiele krwi w imię patriotyzmu the company will shed 2 000 jobs, 2 000 of its staff will be shed by the company euph pracę w firmie straci 2 000 osób a truck has shed its load on the road z ciężarówki wypadł na drogę ładunek 2. (transmit) [lamp] rzucać [light] [person] rozt|oczyć, -aczać wokół siebie [warmth, happiness] to shed light on sth fig rzucać światło na coś fig vi (pt, pp shed) [dog, cat] gubić sierść, linieć

sheen
n (of silk, hair) połysk m to take the sheen off sth fig przyćmić radość z czegoś

sheep
n (pl sheep) owca f black sheep fig czarna owca fig lost sheep fig zbłąkana owieczka fig to count sheep fig liczyć barany fig to follow sb/sth like sheep (go after) chodzić za kimś/za czymś jak cielę za krową to make sheep's eyes at sb patrzeć na kogoś z cielęcym uwielbieniem I may as well be hung for a sheep as for a lamb jak mam wisieć, to niech przynajmniej wiem, za co goat

sheep farm
n ferma f owczarska

sheep farmer
n hodowca m owiec

sheep farming
n hodowla f owiec

sheep pasture
n pastwisko n dla owiec

sheep station
n gospodarstwo n hodowlane owiec (w Australii)

sheep stealing
n kradzież f owiec

sheep track
n owczy szlak m

sheep's milk
n owcze mleko n

sheep's milk cheese
n ser m owczy

sheep-shearer
n 1. (person) postrzygacz m owiec 2. (machine) maszynka f do strzyżenia owiec (shears) nożyce plt do strzyżenia owiec

sheep-shearing
n strzyża f (owiec)

sheepcote
n = sheepfold

sheepdip
n kąpiel f insektobójcza dla owiec

sheepdog
n pies m pasterski

sheepdog trials
npl zawody plt psów pasterskich

sheepfold
n owczarnia f

sheepherder
n US owczarz m

sheepish
adj [expression] zażenowany to look sheepish wyglądać na zmieszanego

sheepishly
adv [answer, admit] z zakłopotaniem

sheepishness
n zmieszanie n

sheepman
n US (pl -men) = sheep farmer

sheepshank
n Naut węzeł m skrótowy, skrót m

sheepskin
n 1. (hide) owcza skóra f 2. (coat) kożuch m 3. US Univ infml dyplom m modif sheepskin gloves rękawiczki na kożuchu sheepskin jacket kożuch

sheer
1. adj 1. (pure, unadulterated) [hypocrisy, desperation, stupidity, luxury] czysty [boredom] śmiertelny [immorality] zwykły it was sheer luck/coincidence to był czysty zbieg okoliczności it was sheer panic zapanowała autentyczna panika out of sheer malice/stupidity z czystej złośliwości/głupoty it is sheer lunacy on his part to czysta głupota z jego strony to cry out in sheer amazement aż krzyknąć ze zdumienia to succeed by sheer bravery/determination/hard work odnieść sukces jedynie dzięki odwadze/uporowi/ciężkiej pracy by sheer accident czystym przypadkiem 2. (utter) the sheer immensity/size of it is incredible sam jego/jej ogrom/rozmiar jest niewiarygodny 3. (steep) [cliff, rockface] urwisty 4. (fine) [silk] delikatny [stockings] przezroczysty, cienki adv [rise, fall] bardzo stromo, prawie pionowo 2. vi sheer away, sheer off [vehicle] nagle skręc|ić, -ać

sheet
1. n 1. (of paper) kartka f (large) arkusz m blank/loose sheet czysta/luźna kartka sheet of wrapping paper arkusz papieru pakowego sheet of stamps arkusz znaczków 2. (for bed) prześcieradło n waterproof sheet podkład nieprzemakalny na materac dust sheet płachta chroniąca przed kurzem 3. Journ gazeta f scandal sheet brukowiec fact or information sheet ulotka informacyjna 4. (rectangular piece of material) (of plastic, rubber) płachta f (of canvas, tarpaulin) płachta f, plandeka f (of metal) blacha f (thinner) folia f (of glass) tafla f baking sheet blacha (do pieczenia) cookie sheet US szeroka forma do ciast 5. (expanse) (of water) tafla f (of snow) płat m (of mist, fog) warstwa f, pasmo n a sheet of ice (thick) tafla lodu (thin) warstewka lodu a sheet of flame/rain ściana ognia/deszczu the rain was coming down in sheets widać było tylko ścianę deszczu 6. US Jur infml rejestr m policyjny, kartoteka f policyjna vt przykry|ć -wać płachtą (materiału) [furniture] przykry|ć -wać plandeką [cargo] as white as a sheet blady jak płótno to be three sheets to the wind dat mieć w czubie infml to get in between the sheets with sb pójść z kimś do łóżka infml to have a clean sheet Sport mieć czyste konto 2. n Naut szot m

sheet anchor
n Naut kotwica f zapasowa fig ostatnia deska f ratunku fig

sheet iron
n cienka blacha f stalowa

sheet lightning
n błyskawica f rozświetlająca całe niebo

sheet metal
n Aut blacha f karoseryjna Mining bandaż m, podkładka f na pęknięcia

sheet music
n nuty f pl

sheeting
n (fabric) tkanina f pościelowa Constr (iron) blacha f plastic/vinyl sheeting pokrycie plastikowe/z PCV

sheik
n szejk m

sheikdom
n szejkanat m, szejkat m

sheila
n Austral infml kobitka f infml

shekel
n 1. Bible, Hist sykl m 2. (currency of Israel) szekel m shekels npl infml szmal m infml

sheldrake
n Zool samiec m ohara

shelduck
n Zool ohar m

shelf
n (pl shelves) 1. półka f top/bottom shelf górna/dolna półka a set of shelves regał a whole shelf of books cała półka książek you won't find it on the supermarket shelf nie znajdziesz tego w supermarkecie 2. Geol (of rock, ice) półka f continental shelf szelf kontynentalny to be left on the shelf (remain single) zostać starą panną siać rutkę dat (be abandoned) [plan, report] zostać odłożonym na półkę [present] zostać odłożonym do lamusa

shelf mark
n GB (on library book) sygnatura f

shelf-life
n 1. (of food) okres m przechowywania (of other product) okres m trwałości 2. fig (of technology, pop music) żywotność f he's past his shelf-life swój najlepszy okres ma już za sobą

shelfful
n cała półka f (of sth czegoś)

shell
n 1. Bot, Zool (of egg) skorupka f (of nut) skorupa f, łupina f (of tortoise, shrimp) skorupa f, pancerz m (of snail, oyster) muszla f seashell muszla (morska) to develop a hard shell fig zamknąć się w sobie, zamknąć się jak ślimak w skorupie 2. Mil pocisk m to fire shells at sb/sth ostrzeliwać kogoś/coś 3. Ind, Tech (of vehicle, building) szkielet m body shell Aut karoseria 4. (remains) (of building) szkielet m 5. Naut lekka łódź f wioślarska vt 1. Mil ostrzel|ać, -iwać [town, installation] 2. Culin obłusk|ać, -iwać, łuskać [peas, nuts] wyj|ąć, -mować ze skorupki [prawn, oyster] shell out infml: shell out wy|bulić infml to shell out for sth/on sth bulić za coś/na coś shell out [sth] wy|bulić infml [sum] to come out of one's shell wyjść ze swojej skorupy it's as easy as shelling peas nie ma nic łatwiejszego

shell company
n spółka f podstawiona

shell game
n US gra f w trzy kubki fig szachrajstwo n

shell pink
adj perłoworóżowy

shell shock
n nerwica f frontowa

shell suit
n dres m ortalionowy

shell-like
n GB infml hum ucho n adj muszlowaty, w kształcie muszli

shell-proof
adj opancerzony

shell-shocked
adj 1. [soldier] cierpiący na nerwicę frontową 2. fig [person] w szoku shell-shocked by sth zaszokowany czymś

shellac
n (also shellac varnish) szelak m vt (prp -acking pt, pp -acked) 1. (varnish) po|lakierować 2. US infml s|prać infml

shellacking
n US infml lanie n to get a shellacking dostać lanie also fig

shellfire
n ogień m artyleryjski to come under shellfire znaleźć się pod obstrzałem artyleryjskim

shellfish
npl 1. Zool (crustacea) skorupiaki m pl (molluscs) małże m pl 2. Culin owoce m pl morza

shellhole
n wyrwa f po pocisku (in ground) lej m

shelling
n Mil ostrzał m

shelter
n 1. (protection, refuge) schronienie n in the shelter of sth pod osłoną czegoś to take or find shelter from sb/sth schronić się przed kimś/czymś [people, danger, storm] to give sb shelter [person] udzielić schronienia komuś [hut] dać schronienie komuś [tree] dać osłonę komuś [country] udzielić azylu komuś 2. (covered place) (against bomb) schron m (of branches and leaves) szałas m (screen) osłona f underground shelter schron podziemny 3. (for victims, homeless) schronisko n (for sb dla kogoś) (for fugitive, refugee) kryjówka f Shelter prn GB instytucja charytatywna zajmująca się bezdomnymi vt 1. (protect against weather) osł|onić, -aniać (from or against sth od czegoś, przed czymś) the garden is sheltered by walls ogród jest otoczony murem 2. (protect from competition, criticism, reality) ochr|onić, -aniać, chronić (from sth przed czymś) 3. (give refuge, succour to) [place] da|ć, -wać schronienie (komuś) [person] udziel|ić, -ać schronienia (komuś) [person in need, refugee] (hide) ukry|ć, -wać [fugitive, criminal] (protect) kryć [culprit] to shelter sb from sb/sth ukryć kogoś przed kimś/czymś vi s|chronić się to shelter from the storm schronić się przed burzą to shelter under a tree schronić się pod drzewem

sheltered
adj 1. [place] osłonięty 2. [life, childhood, upbringing] pod kloszem fig 3. [work] chroniony sheltered workshop zakład pracy chronionej

sheltered accommodation
n mieszkania dla osób wymagających częściowej opieki, starszych lub niepełnosprawnych

sheltered housing
n = sheltered accommodation

shelve
1. vt 1. (postpone) od|łożyć, -kładać (na później) [plan, project] 2. (store on shelf) roz|łożyć, -kładać na półkach [book, product] 3. (provide with shelves) z|robić półki w (czymś) [room, cupboard] 2. vi [beach, sea bottom] opadać (to sth w stronę czegoś) to shelve quickly/gently opadać gwałtownie/łagodnie

shelves
npl shelf

shelving
n półki f pl

shemozzle
n infml zamieszanie n

shenanigans
npl infml 1. (rumpus) błazenada f 2. (trickery) krętactwo n

shepherd
n pasterz m vt 1. [host, guide, teacher] (to a place) zaprowadz|ić, -ać (out of a place) wyprowadz|ić, -ać (through a place) przeprowadz|ić, -ać [group, guests, children] to shepherd sb out of the house odprowadzić kogoś do wyjścia 2. [herdsman, dog] zag|nać, -aniać [animals] to shepherd animals into a pen zagnać zwierzęta do zagrody

shepherd boy
n pastuszek m

shepherd dog
n pies m pasterski

shepherd's crook
n kij m pasterski

shepherd's pie
n potrawa f z mielonego mięsa i ziemniaków

shepherd's purse
n Bot tasznik m pospolity

shepherdess
n pasterka f

sherbet
n 1. GB (powder) oranżada f w proszku 2. US (sorbet) sorbet m 3. (Oriental drink) sorbet m

sheriff
n 1. GB Jur (in England) szeryf m (in Scotland) = sędzia m okręgowy 2. US szeryf m

sheriff court
n Jur (in Scotland) = sąd m okręgowy

sherry
n sherry n inv

shew
vt, vi arch = show

shhh
excl (cicho) sza!

shiatsu
n siatsu n inv

shibboleth
n hasło n rozpoznawcze szybolet m ra

shied
pt, pp shy

shield
n 1. (of soldier, warrior) tarcza f 2. fig (protection) ochrona f (against or from sth przed czymś) to act as a shield stanowić ochronę 3. Herald tarcza f herbowa 4. Sport trofeum n 5. Tech (screen) (against radiation) ekran m ochronny (around gun) tarcza f kuloodporna (of tunnel) tarcza f drążąca 6. US (policeman's badge) odznaka f 7. Zool (of turtle) pancerz m, skorupa f (of insect) tarcza f vt (from weather) osł|onić, -aniać (from or against sth przed czymś, od czegoś) (from danger, truth) ochr|onić, -aniać, chronić (from sth przed czymś) (from authorities) (by lying) kryć (by harbouring) udziel|ić, -ać schronienia (komuś), ukry|ć, -wać [criminal, suspect] to shield sb with one's body zasłonić kogoś własnym ciałem

shieling
n GB dial szałas m pasterski

shift
n 1. (alteration) zmiana f (in sth/of sth w czymś/czegoś) there's been a shift in public opinion nastąpiła zmiana w nastrojach społecznych a shift of emphasis in the government's policy przesunięcie akcentów w polityce rządu a shift from agriculture to industry przejście od rolnictwa do przemysłu a shift in the wind from north to north-west zmiana kierunku wiatru z północnego na północno-zachodni a shift to the left/right Pol przesunięcie na lewo/na prawo 2. Ind (period of time, group of workers) zmiana f (in mine) szychta f to work shifts or be on shifts pracować na zmiany to be on day/night shifts pracować na dziennej/nocnej zmianie to work an eight-hour shift pracować na ośmiogodzinnej zmianie the next shift comes on at 10 następna zmiana zaczyna pracę o dziesiątej 3. (woman's dress) luźna sukienka f dat (undergarment) koszula f 4. Ling przesuwka f a shift in meaning zmiana znaczenia 5. Geol uskok m 6. Comput zmiana f rejestru 7. (on keyboard) = shift key 8. US Aut = gearshift vt 1. (move) przesu|nąć, -wać, przestawi|ć, -ać [furniture, vehicle] Theat zmieni|ć, -ać [scenery] will somebody help me shift this piano? czy ktoś może mi pomóc przesunąć ten fortepian? I can't shift this lid nie mogę odsunąć tej pokrywy to shift sth away from sth odsunąć coś od czegoś to shift sth into the room/garden przenieść coś do pokoju/ogrodu shift your arse! you're not wanted here! GB vinfml zabieraj stąd swój tyłek! nikt cię tu nie chce! vinfml to shift one's ground or position on sth fig zmienić zdanie na temat czegoś 2. (get rid of) usu|nąć, -wać [stain, mark] I can't shift this cold! GB infml nie mogę się pozbyć tego kataru! infml 3. (transfer) (to another room, department, town, country) przen|ieść, -osić [employee] fig zrzuc|ić, -ać [blame, responsibility] (onto sb na kogoś) he shifted his weight from foot to foot przestępował z nogi na nogę the company is shifting production to Asia firma przenosi produkcję do Azji 4. US Aut to shift gear zmieniać biegi vi 1. (also shift about) (move around) [contents, load, cargo] przesu|nąć, -wać się to shift uneasily in one's chair wiercić się or kręcić się na krześle to shift from one foot to the other przestępować z nogi na nogę 2. (move) the scene shifts to Ireland Theat, Cin akcja przenosi się do Irlandii the stain won't shift ta plama nie chce zejść can you shift along or over a little? możesz się trochę przesunąć or posunąć? shift! GB infml przesuń się!, posuń się! infml 3. (change) [opinion, attitude, wind] zmieni|ć, -ać się opinion has shifted to the right nastąpił zwrot na prawo w nastrojach społecznych she won't shift ona nie zmieni zdania 4. GB infml (go quickly) [person] ruszać się infml [vehicle] pędzić shift, will you! pośpiesz się! get shifting! we're late! ruszaj się! jesteśmy spóźnieni! 5. US Aut to shift into second gear wrzucić drugi bieg to shift into neutral wrzucić luz to shift from first to second zmienić z jedynki na dwójkę to shift up/down wrzucić wyższy/niższy bieg vr to shift oneself przesu|nąć, -wać się, posu|nąć, -wać się shift yourself ! infml przesuń się!, posuń się! infml you'll have to shift yourselves to another room będziecie się musieli przenieść do innego pokoju to make shift with sth dat poradzić sobie or dać sobie radę z czymś to shift for oneself radzić sobie samemu

shift key
n Comput klawisz m zmiany rejestru

shift lock
n Comput zamek m zmiany rejestru

shift register
n Comput rejestr m przesuwny

shift system
n Ind system m zmianowy

shift work
n praca f w systemie zmianowym to be on shift work pracować w systemie zmianowym

shift worker
n pracownik m zmianowy, pracownica f zmianowa

shiftily
adv [behave] podejrzanie to look shiftily patrzeć rozbieganym wzrokiem

shiftiness
n (of person) chytrość f

shifting
adj [opinion, belief, alliances, coalitions] zmieniający się [population] przemieszczający się, migrujący

shifting cultivation
n Agric płodozmian m

shifting sands
npl ruchome piaski m pl also fig

shiftless
adj 1. (lazy) gnuśny 2. (lacking initiative) nieruchawy, niezaradny

shifty
adj [manner] niebudzący zaufania a shifty person krętacz he has shifty eyes on nigdy nie patrzy prosto w oczy, on ma rozbiegane oczy

shiitake mushroom
n grzyb m shiitake

shiksa
n US pej gojka f

shill
US n wspólnik m podbijający cenę vi podbi|ć, -jać cenę

shillelagh
n Ir pałka f

shilling
n szyling m to be down to one's last shilling być bez grosza to take the King's/Queen's shilling GB zaciągnąć się do wojska to watch the pounds, shillings and pence liczyć się z każdym groszem

shillyshally
vi infml zastanawiać się, nie móc się zdecydować

shillyshallying
n infml niezdecydowanie n, brak m zdecydowania

shimmer
n 1. (of water) połyskiwanie n, migotanie n (of jewels) blask m (of silk) połysk m the shimmer of candlelight/moonlight blask świec/księżyca (on sth na czymś) 2. (of heat) drganie n vi 1. [jewels, fabric, water] mienić się 2. (in heat) [landscape] drgać the heat haze shimmered rozgrzane powietrze drgało

shimmering
n = shimmer adj [water, jewels, fabric] połyskujący shimmering heat, shimmering heat haze drgające żarem powietrze

shimmy
n 1. (dance) shimmy n inv 2. Aut chybotanie n vi 1. za|tańczyć shimmy 2. Aut chybotać się

shin
n goleń f to kick sb's shin kopnąć kogoś w piszczel shin down: shin down [sth] zejść, schodzić z (czegoś) [tree] shin up: shin up [sth] wdrap|ać, -ywać się na (coś) [tree]

shinbone
n piszczel f

shindig
n infml 1. awantura f to kick up a shindig wszcząć awanturę 2. (party) wielkie przyjęcie n

shindy
n = shindig

shine
n (of floor, hair, marble, metal, wood) połysk m to give sth a shine wyfroterować coś [floor] wyczyścić coś do połysku [shoes] wypolerować coś [silver] nadać czemuś połysk [hair] vt 1. (pt, pp shone) za|świecić (czymś) [spotlight, searchlight] shine your torch over here poświeć latarką tutaj he shone his headlamps right in my eyes zaświecił mi reflektorami prosto w oczy 2. (pt, pp shined) wy|polerować [brass, silver] wy|glansować wy|pucować infml [shoes] vi (pt, pp shone) 1. [light, lamp, sun, moon] świecić [hair] błyszczeć [brass, floor] błyszczeć, lśnić, świecić się to shine through sth przeświecać przez coś [mist, gloom] his face shone with exertion twarz świeciła mu się od wysiłku 2. fig (be radiant) [eyes, face] promienieć (with sth czymś) her eyes shone with pleasure when she saw him rozpromieniła się, kiedy go zobaczyła 3. (excel) błyszczeć fig he never shone at school/in company nigdy nie błyszczał w szkole/w towarzystwie to shine at sth wybijać się w czymś [science, languages] 4. (be very clean) lśnić the kitchen shone kuchnia lśniła (czystością) shine in [light] wpa|ść, -dać to shine in through sth wpadać przez coś [window, chink] shine out [light] za|świecić the light shone out through the doorway światło padało przez otwarte drzwi shine through [talent] zabłysnąć, błyszczeć to get or have a chance to shine mieć szansę zabłysnąć to shine up to sb US infml podlizywać się komuś infml to take a shine to sb infml od razu kogoś polubić she's taken a shine to you infml przypadłeś jej do serca to take the shine off sth fig pozbawić coś uroku you can put it where the sun doesn't shine! vinfml wsadź to sobie gdzieś! vinfml

shiner
n infml 1. (black eye) podbite oko n limo n infml 2. (fish) rybka f

shingle
1. n 1. Constr (tile) gont m 2. US infml (nameplate) tabliczka f 3. (hairstyle) fryzura f na chłopaka modif Constr [roof] kryty gontem vt 1. Constr pokry|ć, -wać gontem [roof] 2. (style hair) o|strzyc na chłopaka [person, hair] shingled pp adj [hairstyle] chłopięcy [hair] obcięty po chłopięcemu to hang up or out one's shingle US infml założyć firmę (kancelarię adwokacką, gabinet lekarski) 2. n kamyki m pl modif [beach] kamienisty

shingles
npl Med półpasiec m to have shingles być chorym na półpasiec

shingly
adj [beach] kamienisty

shinguard
n Sport nagolennik m

shininess
n połysk m

shining
adj 1. (shiny) [car, brass, silver, hair, floor] błyszczący, lśniący [bald spot] świecący 2. (glowing) [eyes] błyszczący [face] rozpromieniony with shining eyes z błyszczącymi oczami 3. fig [achievement, success] olśniewający a shining example of sth wzór czegoś she was a shining example to people everywhere była wzorem dla wszystkich to be a shining light być światłem przewodnim

shinny
n US Sport = shinty vi US wdrap|ać, -ywać się (up sth na coś)

shinpad
n = shinguard

shinty
n GB Sport odmiana hokeja

shiny
adj 1. [metal, coin, photographic finish, suit] błyszczący [hair, shoes, parquet] lśniący [bald head, nose] świecący 2. [seat of trousers] wyświecony a shiny mac GB błyszczący płaszcz przeciwdeszczowy

ship
n Mil statek m okręt m sailing ship żaglowiec Her Majesty's ship (HMS) Victory Wiktoria (okręt brytyjskiej marynarki wojennej) to travel by ship podróżować or płynąć statkiem to send sth by ship wysłać coś statkiem to take ship for India dat wsiąść na statek do Indii a ship of the line Hist okręt m liniowy vt (prp, pt, pp -pp-) 1. (transport) przew|ieźć, -ozić (by sea) przew|ieźć, -ozić statkiem (send) wys|łać, -yłać to ship sth by air/by rail przewieźć coś drogą powietrzną/koleją can we ship the goods tomorrow? czy możemy wysłać towar jutro? 2. (take on board) za|ładować [cargo, supplies] wciąg|nąć, -ać [oars] to ship water nabierać wody ship off: ship [sb/sth] off wyprawi|ć, -ać wy|ekspediować hum [children] odtransportow|ać, -ywać [patient] ship out: ship out US (go to sea) [sailor, traveller] wypły|nąć, -wać ship out [sth], ship [sth] out (transport) odtransportow|ać, -ywać [cattle, troops] (send) wys|łać, -yłać [luggage, spare part] we're like ships that pass in the night znamy się tylko przelotnie the ship of the desert wielbłąd to run a tight ship [manager] trzymać wszystko silną ręką when my ship comes in kiedy zbiję fortunę

ship canal
n kanał m morski

ship owner
n armator m

ship's biscuit
n suchar m

ship's boat
n (lifeboat) szalupa f

ship's chandler
n dostawca m okrętowy

ship's company
n załoga f statku

ship's doctor
n lekarz m okrętowy

ship's mate
n pierwszy oficer m

ship's papers
npl dokumenty m pl okrętowe

ship-to-shore radio
n połączenie n radiowe z lądem

shipboard
adj [activities, duties, transmitter] pokładowy [ceremony, news conference] odbywający się na pokładzie statku a shipboard romance/encounter romans/spotkanie na statku

shipbroker
n makler m okrętowy

shipbuilder
n (person) konstruktor m statków (company) stocznia f

shipbuilding
n budownictwo n okrętowe

shipmate
n we were shipmates during the war służyliśmy na tym samym okręcie podczas wojny

shipment
n 1. (cargo) transport m, dostawa f arms shipment dostawa broni 2. (sending) wysyłka f

shipper
n nadawca m ładunku, wysyłający m

shipping
n 1. (boats) żegluga f a danger to shipping zagrożenie dla żeglugi open/closed to shipping otwarty/zamknięty dla żeglugi British shipping flota brytyjska attention all shipping! uwaga wszystkie statki! 2. (sending) przewozy m pl morskie US (nonmaritime) przewozy m pl modif [magnate, law] morski [agent, firm, office] spedycyjny [documents, insurance] przewozowy

shipping charges
n koszty m pl wysyłki

shipping clerk
n pracownik m spedycji

shipping company
n (sea) towarzystwo n żeglugowe (road) firma f przewozowa

shipping department
n dział m ekspedycji

shipping forecast
n prognoza f pogody dla statków

shipping lane
n szlak m żeglugowy

shipping line
n linia f żeglugowa

shipshape
adj GB w idealnym porządku shipshape and Bristol fashion (na) tip top infml dat

shipwreck
n 1. (event) katastrofa f morska 2. (ship) wrak m vt to be shipwrecked rozbi|ć, -jać się a shipwrecked sailor rozbitek

shipwright
n cieśla m okrętowy

shipyard
n stocznia f modif stoczniowy shipyard worker stoczniowiec

shire
GB n 1. dat hrabstwo n 2. the Shires hrabstwa n pl środkowej Anglii

shire horse
n Zool szajr m

shirk
vt uchyl|ić, -ać się od (czegoś) wymig|ać, -iwać się od (czegoś) infml [duty, responsibility, work] przemilcz|eć, -ać [problem] to shirk doing sth wymigać się od zrobienia czegoś vi obijać się infml

shirker
n obibok m, wałkoń m infml

shirr
vt Sewing z|marszczyć na gumce [cuff, skirt, bodice] shirred pp adj 1. Culin shirr egg jajko zapiekane 2. Sewing [bodice] ozdobnie marszczony na gumkach

shirring
n Sewing marszczenie n na gumce

shirt
n (man's) koszula f (woman's) bluzka f (koszulowa) (for sport) koszulka f a long-/short-sleeved shirt koszula z długimi/krótkimi rękawami an open-necked shirt koszula z wykładanym kołnierzykiem modif shirt button/collar/cuff guzik/kołnierz/mankiet koszuli or od koszuli keep your shirt on! infml nie unoś się! to lose one's shirt zgrać się do koszuli to put one's shirt on sth infml postawić na coś to sell the shirt off sb's back obedrzeć kogoś do koszuli to give sb the shirt of one's back oddać komuś ostatnią koszulę

shirt-sleeve
n rękaw m in one's shirt-sleeve bez marynarki to roll up one's shirt-sleeves podwinąć rękawy fig zakasać rękawy fig adj US (plain) [approach] bezpośredni, swobodny

shirtdress
n US = shirtwaist(er)

shirtfront
n gors m

shirting
n materiał m koszulowy

shirttail
n 1. (of shirt) poła f 2. US Journ infml dopisek m pod artykułem

shirttail cousin
n US daleki krewny m, daleka krewna f

shirtwaist(er)
n szmizjerka f

shirty
adj GB infml [person] wkurzony infml to get shirty (with sb) wkurzyć się (na kogoś) infml

shish-kebab
n szaszłyk m

shit
n vinfml 1. (excrement) gówno n vulg horse shit końskie łajno 2. (act of excreting) to have or take a shit wysrać się vulg to have the shits mieć sraczkę vinfml 3. (also bullshit) brednia f infml to talk shit pieprzyć głupoty vinfml I've taken all the shit I'm going to mam dość tego gówna vulg 4. (nasty person) dupek m vinfml offensive 5. US (things) gówno n vulg 6. (heroin) hera f infml 7. (marihuana) marycha f infml adv (also shit-all) he knows shit about it on gówno wie na ten temat vulg vt (pt, pp shat) 1. (excrete in) to shit one's pants zesrać się w gacie vulg 2. US (tease) robić sobie jaja z (kogoś) vinfml vi (pt, pp shat) srać vulg vr (pt, pp shat) to shit oneself zesrać się vulg (feel frightened) srać w gacie ze strachu vinfml excl jasna cholera! vinfml tough shit! a to pech! iron are you shitting? US pieprzysz! vinfml I don't give a shit for or about sb/sth mam kogoś/coś w dupie vulg no shit? serio?, bez kantów? infml to be in the shit or in deep shit tkwić po same uszy w gównie vulg to beat or kick or knock the shit out of sb dać komuś wpierdol vulg to scare the shit out of sb napędzić komuś stracha infml to shit on sb mieć kogoś w dupie vulg when the shit hits the fan zrobi się chryja infml

shit ass
n US vinfml = shitface

shit list
n vinfml czarna lista f

shit scared
adj vinfml to be shit scared robić w portki ze strachu vinfml

shit-eating
adj US vinfml (gloating) [grin] pełen samozadowolenia

shit-hole
n vinfml wstrętna nora f infml

shit-hot
adj vinfml zajebisty vinfml

shit-stirrer
n vinfml rozrabiaka m infml

shitbag
n vinfml gnojek m infml offensive

shite
n vinfml = shit

shitface
n vinfml dupek m vinfml offensive

shitfaced
adj vinfml schlany vinfml

shithead
n vinfml = shitbag

shithouse
n vinfml sracz m vinfml

shitless
adj vinfml to scare sb shitless napędzić komuś cholernego stracha infml to be scared shitless cholernie się bać infml

shitter
n US vinfml 1. (toilets) sracz m vinfml 2. (also bullshitter) picer m infml to be a shitter pieprzyć głupoty vinfml

shitty
vinfml adj 1. obsrany vinfml 2. fig [person] zasrany vinfml [object] gówniany vinfml 3. US (ill) to feel shitty cholernie źle się czuć infml

shitwork
n US vinfml czarna or brudna robota f

shiv
n US infml majcher m infml vt (prp, pt, pp -vv-) (stab) dźg|nąć, -ać (kill) zadźgać

shivaree
n US kocia muzyka f fig

shiver
1. n drżenie n to give a shiver zadrżeć it sent a shiver down my spine ciarki przeszły mi (od tego) po plecach shivers npl dreszcze m pl fig ciarki plt fig an attack of the shivers atak dreszczy to give sb the shivers przyprawić kogoś o dreszcze or ciarki vi 1. (with cold, fever, fear, excitement) za|drżeć, za|dygotać (with sth z czegoś) (with disgust, anger) za|trząść się (with sth z czegoś) 2. liter (leaves) za|drżeć 2. n (splinter) kawałek m, odłamek m vt (shatter) rozbi|ć, -jać na kawałki vi (shatter) rozbi|ć, -jać się na kawałki shiver my timbers! dat niech to diabli!

shivery
adj (feverish) drżący to be shivery mieć dreszcze

shoal
1. n 1. Fishg ławica f 2. (of people, visitors, tourists) tłum m (of letters, complaints) lawina f fig 2. n (shallow water) ławica f

shock
n 1. (psychological) wstrząs m, szok m to give sb a shock wstrząsnąć kimś, zaszokować kogoś to get or have a shock doznać wstrząsu or szoku the shock of seeing/hearing sth wstrząs na widok czegoś/na wieść o czymś it came as a bit of a shock to me trochę mnie to zaszokowało her death came as a shock to us jej śmierć była dla nas wstrząsem or szokiem recent events have been quite a shock to the political system ostatnie wydarzenia potężnie wstrząsnęły układem politycznym to recover from or get over the shock otrząsnąć się z szoku a sense of shock szok, wstrząs he is in for a nasty shock when he gets the bill infml jak dostanie ten rachunek, to dopiero przeżyje szok to express one's shock (indignation) wyrazić swoje oburzenie (amazement) wyrazić swoje zdziwienie or zaskoczenie shock! horror! journ or hum skandal! okropność! 2. Med wstrząs m, szok m to be in (a state of) shock być w (stanie) szoku to go into shock doznać wstrząsu or szoku to be suffering from shock być w szoku deep shock głęboki wstrząs, stan głębokiego szoku severe/mild shock silny/lekki wstrząs 3. Elec porażenie n (prądem) to receive/get a shock zostać porażonym (prądem) to give sb a shock porazić kogoś (prądem) 4. (physical impact) (of collision, earthquake) wstrząs m (of explosion) podmuch m 5. (of hair) gęsta czupryna f (of corn) snopek m, snop m 6. infml = shock absorber modif infml [reaction, result] nieoczekiwany, zaskakujący vt (distress) wstrząs|nąć, -ać (kimś) (scandalize) za|szokować, z|gorszyć shocked pp adj (distressed) wstrząśnięty (scandalized) zaszokowany, zgorszony to be shocked at or by sth (distressed) być wstrząśniętym czymś (scandalized) być zaszokowanym or zgorszonym czymś to be shocked to hear or learn that... być oburzonym or wstrząśniętym wiadomością, że... she's not easily shocked niełatwo ją zgorszyć or zaszokować

shock absorber
n Tech amortyzator m wstrząsów

shock jock
n Radio infml prezenter radiowy lubiący szokować słuchaczy

shock resistant
adj = shockproof

shock tactics
n Mil działanie n przez zaskoczenie

shock therapy
n terapia f wstrząsowa

shock treatment
n Psych elektrowstrząsy plt fig terapia f wstrząsowa

shock troops
npl oddziały m pl szturmowe

shock value
n the shock value of the book is the attraction ta książka szokuje i dlatego ma takie powodzenie it's just for shock value to tylko po to, żeby zaszokować

shock wave
n 1. fala f uderzeniowa 2. fig wstrząs m the news has sent shock waves through the stock market ta wiadomość wstrząsnęła rynkiem papierów wartościowych

shocker
n (person) gorszyciel m, -ka f (book, film, programme) istny skandal m infml

shocking
adj 1. (upsetting) [sight, news, event] wstrząsający, szokujący (scandalous) [behaviour, news] skandaliczny 2. infml (appalling) [result, weather, luck, state of affairs] tragiczny infml

shocking pink
n wściekły róż m adj wściekle różowy

shockingly
adv [behave] skandalicznie [expensive] horrendalnie it was shockingly unfair to było okropnie niesprawiedliwe his work is shockingly bad cała jego praca jest skandaliczna infml

shockproof
adj wstrząsoodporny

shod
pt, pp shoe III pp adj [person] obuty dat [horse] podkuty well/poorly shod w porządnych/kiepskich butach

shoddily
adv 1. [made, built] tandetnie 2. [behave] podle

shoddiness
n (of work, product) tandetność f

shoddy
n wełna f wtórna adj 1. [product, workmanship] tandetny [work] byle jaki, niechlujny 2. fig (sham) tandetny, tani 3. [behaviour] podły a shoddy trick podły chwyt

shoe
n 1. (footwear) but m a pair of shoes para butów to put on one's shoes włożyć buty to take off one's shoes zdjąć or ściągnąć buty 2. (for horse) podkowa f 3. Phot (for flash) stopka f 4. Aut (also brake shoe) szczęka f hamulcowa 5. Civ Eng (also pile shoe) but m pala, trzewik m pala modif shoe box pudełko na buty shoe brush/cream szczotka/pasta do butów shoe factory fabryka obuwia vt (prp shoeing pt, pp shod) podku|ć, -wać [horse] obu|ć, -wać dat [person] to wait for dead men's shoes czekać na okazję to be in sb's shoes być na miejscu kogoś what would you have done in my shoes? co byś zrobił na moim miejscu? to save/wear out shoe leather oszczędzać sobie chodzenia/zdzierać buty fig to shake or shiver in one's shoes trząść się ze strachu trząść portkami infml to step into or fill sb's shoes zająć miejsce kogoś

shoe polish
n pasta f do butów

shoe rack
n półka f na buty

shoe repair shop
n zakład m szewski

shoe repairer
n szewc m

shoe repairs
n naprawa f obuwia

shoe shop
n sklep m z butami

shoe size
n rozmiar m obuwia, numer m butów what's your shoe size? jaki nosisz numer butów?

shoe tree
n prawidło n

shoebill
n Zool trzewikodziób m

shoeblack
n = shoeshine (boy)

shoehorn
n łyżka f do butów

shoelace
n sznurowadło n, sznurówka f to do or tie up one's shoelaces zawiązać sznurowadła, zasznurować buty

shoemaker
n szewc m

shoeshine (boy)
n pucybut m, czyścibut m

shoestring
n US sznurowadło n, sznurówka f on a shoestring infml za bardzo małe pieniądze to live on a shoestring infml ledwie wiązać koniec z końcem

shoestring budget
n infml głodowy budżet m

shogun
n Hist szogun m fig magnat f fig

shone
pt, pp shine

shoo
excl sio! vt (also shoo away) przeg|onić, -aniać

shoo-in
n US faworyt m, -ka f Bates is a shoo-in to win the election Bates jest faworytem w wyborach

shook
pt shake

shoot
n 1. Bot (young growth) kiełek m (offshoot) pęd m 2. GB Hunt (meeting) polowanie n (area of land) teren m łowiecki 3. Cin zdjęcia n pl 4. (rapid) bystrze n 5. Geol, Mining bogata żyła f rudonośna excl US infml 1. (expressing disbelief) a niech to! 2. (telling sb to speak) (impatiently) no dalej, mów! (encouragingly) wal (śmiało)! infml vt (pt, pp shot) 1. (fire) wystrzeli|ć, -wać [bullet, missile] wystrzelić z (czegoś), strzel|ić, -ać z (czegoś) [rifle] wypu|ścić, -szczać [arrow] to shoot sth at sb/sth wystrzelić czymś w kogoś/coś to shoot one's way out of somewhere uciec skądś, ostrzeliwując się 2. (hit with gun) postrzelić [person, animal] (kill) zastrzelić [person, animal] (execute) rozstrzel|ać, -iwać she shot him in the leg/back postrzeliła or trafiła go w nogę/plecy to shoot sb for sth rozstrzelać kogoś za coś [desertion, spying] to shoot sb dead zastrzelić kogoś I could shoot him! ja go chyba zastrzelę! fig to be shot to pieces infml zostać doszczętnie zniszczonym 3. (direct) rzuc|ić, -ać [look] (at sb w kierunku kogoś) pos|łać, -yłać [smile] (at sb komuś) to shoot questions at sb bombardować kogoś pytaniami 4. Cin, Phot (film) na|kręcić [film, scene] s|filmować [subject] 5. (push) to shoot the bolt (into a fastening) zasunąć zasuwę (out of a fastening) odsunąć zasuwę 6. (in canoeing) to shoot the rapids pokonać bystrze the boat shot the bridge łódka śmignęła pod mostem 7. (in golf) to shoot 75 zdobyć 75 punktów 8. US Sport, Games za|grać w (coś) [pool, craps, dice] 9. Hunt polować na (coś) [pheasant, game] polować na (czymś) [moor] 10. infml (inject) = shoot up infml vi (pt, pp shot) 1. strzel|ić, -ać (at sb do kogoś) to shoot to kill/wound strzelać, żeby zabić/ranić 2. (move suddenly) to shoot out of sth wypaść z czegoś to shoot into sth wpaść do czegoś/w coś to shoot forward wyrwać się do przodu to shoot backwards błyskawicznie się cofnąć the car shot past samochód przemknął obok the pain shot down or along his leg poczuł rozdzierający ból w nodze to shoot to fame fig nagle stać się sławnym 3. Bot (grow) [seed] wy|kiełkować [plant] wypu|ścić, -szczać pędy 4. Cin kręcić 5. Sport (in football, hockey) strzel|ić, -ać 6. Hunt za|polować vr (pt, pp shot) to shoot oneself (kill) zastrzelić się (wound) postrzelić się to shoot oneself in the leg postrzelić się w nogę shoot down: shoot down [sb/sth], shoot [sb/sth] down 1. Aviat, Mil zestrzeli|ć, -wać [plane, pilot] the bomber was shot down in flames bombowiec został zestrzelony i w płomieniach spadł na ziemię 2. fig (prove wrong) s|torpedować [idea, proposal] obal|ić, -ać [theory] shoot down [sb], shoot [sb] down [gunman] zastrzelić [person] shoot off: shoot [sth] off odstrzeli|ć, -wać [foot, arm] shoot out: shoot out [flame, water] wystrzeli|ć, -wać the car shot out of a side street samochód wypadł z bocznej ulicy shoot out [sth], shoot [sth] out błyskawicznie wysu|nąć, -wać to shoot one's foot/arm out błyskawicznie wyrzucić nogę/rękę (w górę/w bok) the snake shot its tongue out wąż błyskawicznie wysunął język to shoot it out infml [gunmen] rozstrzygnąć spór za pomocą pistoletów shoot up: shoot up 1. [flames, spray] wystrzeli|ć, -wać fig [prices, profits] podsk|oczyć, -akiwać gwałtownie 2. (grow rapidly) [plant] wystrzelić w górę that boy has really shot up! fig ale ten chłopak urósł! 3. infml (inject oneself) na|szprycować się infml (with sth czymś) shoot up [sth], shoot [sth] up infml (inject) wstrzyk|nąć, -iwać [heroin] shoot up [sb], shoot [sb] up (with bullets) strzel|ić, -ać do (kogoś) [person] he was badly shot up został poważnie postrzelony to shoot a line bujać infml to shoot oneself in the foot niechcący sobie zaszkodzić to shoot the works US infml spłukać się doszczętnie infml the whole (bang) shoot wszystko mouth

shoot-'em-up
n US infml film m z gatunku "zabili go i uciekł"

shoot-out
n infml strzelanina f

shooting
n 1. (act) (killing) zabójstwo n the shooting of the prisoner took place at dawn więźnia rozstrzelano o świcie 2. (firing) strzelanina f 3. Hunt polowanie n to go shooting pójść na polowanie 4. (at target) (sport) strzelectwo n (activity) strzelanie n 5. Cin kręcenie n zdjęć the shooting of the film was carried out in Italy film kręcono we Włoszech prp adj [pain] rozdzierający

shooting box
n Hunt domek m myśliwski

shooting brake
n GB Aut dat (samochód m) kombi n inv

shooting gallery
n Sport strzelnica f

shooting incident
n wymiana f strzałów

shooting iron
n US infml spluwa f infml

shooting party
n grupa f osób biorących udział w polowaniu

shooting range
n strzelnica f

shooting script
n Cin scenopis m

shooting star
n Astron spadająca gwiazda f

shooting stick
n stołek m myśliwski

shop
n 1. (where goods are sold) sklep m to keep a shop prowadzić sklep to go to the shops iść na zakupy he's out at the shops wyszedł na zakupy to set up shop otworzyć sklep fig otworzyć interes infml to shut up shop zamknąć sklep fig zwinąć interes infml 2. (workshop) warsztat m repair shop warsztat naprawczy 3. US (in department store) stoisko n beauty shop stoisko z kosmetykami 4. GB infml (shopping) zakupy m pl to do the weekly shop robić cotygodniowe zakupy to do a big shop obkupić się infml 5. US Sch (atelier) pracownia f modif [bread, cake] kupny vt (prp, pt, pp -pp-) GB infml (inform on) do|nieść, -nosić na (kogoś) [person] vi (prp, pt, pp -pp-) z|robić zakupy to be shopping for sth szukać (w sklepach) czegoś to go shopping iść na zakupy (as browser) chodzić po sklepach to go shopping for sth pójść kupować coś shop around roz|ejrzeć, -glądać się (for sth za czymś) if you shop around, you'll find the best course jeżeli się dobrze rozejrzysz, znajdziesz najlepszy kurs all over the shop GB infml fig wszędzie we have searched all over the shop przetrząsnęliśmy wszystkie kąty to talk shop rozmawiać o sprawach zawodowych you've come to the wrong shop GB infml pomyliłeś adres infml

shop assistant
n GB ekspedient m, -ka f, sprzedaw|ca m, -czyni f

shop front
n wystawa f sklepowa, witryna f

shop girl
n GB sprzedawczyni f, ekspedientka f

shop steward
n przedstawiciel m załogi (z ramienia związków zawodowych)

shop window
n wystawa f sklepowa, witryna f

shop-soiled
adj GB [garment] zleżały (na wystawie)

shopaholic
n infml mania|k m, -czka f zakupów infml

shopfitter
n GB to be a shopfitter zajmować się wyposażeniem sklepów

shopfitting
n GB wyposażenie n sklepu

shopfloor
n GB (workshop, factory) zakład m (pracy) (workers) załoga f problems on the shopfloor problemy wśród załogi conditions on the shopfloor warunki w zakładzie (pracy) modif shopfloor opinion/decision opinia/decyzja załogi

shopkeeper
n sklepika|rz m, -rka f

shoplift
vi kraść w sklepie

shoplifter
n złodziej m sklepowy, złodziejka f sklepowa

shoplifting
n kradzież f sklepowa

shopper
n kupując|y m, -a f, klient m, -ka f

shopping
n 1. (activity) zakupy plt to do some/the shopping zrobić zakupy we are open for lunch-time shopping sklep otwarty w porze lunchu 2. (purchases) zakupy m pl

shopping bag
n torba f na zakupy

shopping basket
n koszyk m na zakupy

shopping center
GB zob. shopping centre

shopping centre
US n centrum n handlowe

shopping complex
n kompleks m handlowy

shopping list
n lista f zakupów

shopping mall
n US centrum n handlowe

shopping precinct
n pasaż f handlowy

shopping trip
n to go on a shopping trip przejść się po sklepach

shopping trolley
n (in supermarket) wózek m sklepowy

shoptalk
n infml (conversation) rozmowa f o sprawach zawodowych (jargon) żargon m zawodowy

shopworn
adj US = shop-soiled

shore
1. n 1. (coast, edge) (of sea, lake, island) brzeg m on the shore na brzegu off the shore of sth Naut u brzegów czegoś 2. Naut (dry land) ląd m on shore na lądzie from ship to shore ze statku na ląd shores npl liter to return to one's native shores wrócić do ojczystej ziemi events beyond our shores wydarzenia poza granicami kraju 2. n (prop) (for wall, tunnel) stempel m, podpora f (for tree) podpora f shore up: shore up [sth], shore [sth] up pod|eprzeć, -pierać [building, river bank] fig pod|eprzeć, -pierać [argument] podtrzym|ać, -ywać [economy, system]

shore leave
n pozwolenie n zejścia na ląd

shore patrol
n Mil, Naut patrol m straży przybrzeżnej

shore-based
adj shore-based vacation wakacje na morzu z noclegiem i posiłkiem na lądzie

shoreline
n linia f brzegowa

shoreward
adj [wind, direction] w stronę lądu adv (also shorewards) w kierunku lądu

shorn
pp shear

short
n 1. (alcohol) mocny alkohol m 2. Elec = short-circuit 3. Cin krótkometrażówka f infml 4. Fin (deficit) deficyt m 5. Fin (on stock exchange) krótkoterminowa obligacja f państwowa shorts npl (krótkie) spodenki plt, szorty plt US (underwear) bokserki plt a pair of (tennis) shorts spodenki or szorty (tenisowe) adj 1. (not long-lasting) [time, stay, memory, period, course, conversation, speech, chapter] krótki a short time ago niedawno that was a short week/month tydzień/miesiąc minął jak z bicza trzasnął or strzelił in four short years w ciągu zaledwie czterech lat to work shorter hours pracować krócej the days are getting shorter dni robią się coraz krótsze the meeting was short and sweet zebranie było nadspodziewanie krótkie let's keep it short (and sweet) załatwmy to szybko the short answer is that... odpowiem krótko: ... 2. (not of great length) [hair, dress, distance, stick] krótki the suit is too short in the sleeves ten garnitur ma za krótkie rękawy to have one's hair cut short być ostrzyżonym na krótko to win by a short head Turf wygrać o niecały łeb 3. (not tall) [person] niski 4. (scarce) water/food is short brakuje wody/jedzenia food/coal is getting short zaczyna brakować jedzenia/węgla books/computers are in short supply here tu jest mało książek/komputerów time is getting short jest coraz mniej czasu 5. (inadequate) [ration] zbyt mały, niewystarczający we're short by three brakuje nam trzech he gave me short measure (in shop) oszukał mnie na wadze 6. (lacking) I am/he is short of sth brakuje mi/mu czegoś she is short on talent/tact jest pozbawiona talentu/taktu to go short of sth nie mieć czegoś [clothes, money, food] my wages are Ł30 short dostałem o 30 funtów za mało pensji I don't want you to go short nie chcę, żeby ci czegokolwiek brakowało I am/we are running short of sth zaczyna mi/nam brakować czegoś 7. (in abbreviation) Tom is short for Thomas Tom to zdrobnienie od Thomas this is Nicholas, Nick for short! to jest Nicholas, ale wszyscy mówią na niego Nick UN is short for United Nations ONZ to skrót od "Organizacja Narodów Zjednoczonych" 8. (abrupt) [person, personality] szorstki [laugh] krótki, urywany to be short with sb potraktować kogoś szorstko 9. Ling [vowel] krótki 10. Fin [bill, loan, credit] krótkoterminowy short seller sprzedający ze zniżką 11. Culin [pastry] kruchy adv (abruptly) [stop] nagle to stop short of doing sth ledwie się powstrzymać od zrobienia czegoś I'm sure he'd stop short of (doing) anything illegal jestem pewny, że nie posunie się do niczego, co byłoby niezgodne z prawem cut short in short adv phr krótko mówiąc short of prep phr 1. (just before) tuż przed (czymś) the ball landed (just) short of the line piłka wylądowała tuż przed linią 2. (just less than) blisko, bez mała a little short of Ł1,000 trochę mniej niż or blisko 1 000 funtów that's nothing short of blackmail! to już jest czysty szantaż! he would go for nothing short of complete independence zgodzi się tylko na całkowitą niezależność 3. (except) oprócz (czegoś) short of locking him in, I can't stop him leaving żeby go powstrzymać od wyjazdu, musiałbym go zamknąć na klucz vt, vi Elec = short-circuit to bring or pull sb up short osadzić kogoś w miejscu to have a short temper, to be short-tempered być w gorącej wodzie kąpanym to have sb by the short hairs US vinfml, to have sb by the short and curlies GB infml trzymać kogoś krótko trzymać kogoś za pysk vinfml to sell oneself short mieć niskie mniemanie o sobie to make short work of sth/sb szybko coś/kogoś załatwić he was taken or caught short przypiliło go infml the long and short of it is that... ostatecznie rzecz sprowadza się do tego, że...

short account
n Fin konto n sprzedaży bez pokrycia

short arse
n GB vinfml kurdupel m vinfml

short back and sides
n włosy m pl ostrzyżone na krótko

short circuit
n Elec zwarcie n, spięcie n short-circuit vt 1. Elec s|powodwać zwarcie w (czymś) (damage) spal|ić, -ać [appliance] 2. fig (damage) po|psuć [plans] (avoid) ob|ejść, -chodzić [formalities, procedure] short-circuit vi the appliance/lights short circuited doszło do zwarcia w urządzeniu/oświetleniu

short covering
n Fin zakup m w celu pokrycia sprzedaży in blanco

short division
n Math proste dzielenie n

short exchange
n Fin krótkoterminowy papier m wartościowy

short odds
n (in betting) wyrównane szanse f pl

short sharp shock (treatment)
n GB surowy reżim m karny (mający na celu resocjalizację młodocianych przestępców)

short sight
n krótki wzrok m

short story
n Literat opowiadanie n

short term
n in the short term na krótką metę short-term adj [use, solution, foster home] tymczasowy [benefit] krótkotrwały Fin [credit, liabilities] krótkoterminowy

short time
n (in industry) skrócony czas m pracy to be on short time mieć skrócony czas pracy

short-haired
adj [person] krótkowłosy [animal] krótkowłosy, o krótkiej sierści

short-handed
adj to be short-handed [company, hospital] mieć za mało personelu they are short-handed at the farm/building site na farmie/budowie brakuje rąk do pracy

short-haul
adj Aviat, Transp [flight, route] krótki [aircraft] przeznaczony na krótkie trasy [business] zajmujący się przewozami na krótkich trasach

short-haul carrier
n przewoźnik m na krótkich trasach

short-lived
adj [triumph, success, happiness, effect] krótkotrwały

short-order-cook
n US kucharz przygotowujący szybkie dania

short-range
adj [weather forecast] krótkoterminowy [missile, aircraft] krótkiego zasięgu

short-sleeved
adj z krótkimi rękawami

short-staffed
adj to be short-staffed odczuwać brak personelu

short-stay
adj [hostel] przeznaczony na krótkie pobyty [housing] tymczasowy short-stay car park parking godzinowy

short-tailed
adj Zool o krótkim ogonie

short-tempered
adj (by nature) porywczy, wybuchowy (temporarily) rozdrażniony

short-winded
adj to be short-winded dostawać zadyszki

shortage
n niedobór m, brak m (of sth czegoś) a shortage of teachers/food brak nauczycieli/żywności housing shortage brak mieszkań at a time of shortage w okresie niedostatku there is no shortage of applicants/opportunity nie brakuje kandydatów/okazji

shortbread
n kruche ciastko n

shortcake
n (shortbread) kruche ciasto n (dessert) ciastko n z owocami i bitą śmietaną

shortchange
vt [shop assistant] wyda|ć, -wać za mało (komuś) [shopper] fig wyrolować infml [associate, investor]

shortcomings
n braki m pl, wady f pl

shortcrust pastry
n kruche ciasto n

shortcut
n 1. skrót m to take a shortcut through the park iść na skróty przez park 2. fig droga f na skróty fig to take shortcuts iść na skróty infml

shorten
vt skr|ócić, -acać [garment, journey time, list, talk, life] to shorten sail Naut refować żagle vi [wait, period of time] skr|ócić, -acać się, sta|ć, -wać się krótszym [days, nights] sta|ć, -wać się krótszym [odds] zmniejsz|yć, -ać się

shortening
n 1. Culin tłuszcz m do pieczenia 2. (of garment, journey, book) skrócenie n

shortfall
n niedobór m (in budget, exports) deficyt m (in accounts) manko n the drought has caused shortfalls in the food supply susza spowodowała niedobór żywności a shortfall of energy supplies braki w dostawach energii there's a shortfall of Ł10,000 in our budget brakuje nam w budżecie 10 000 funtów there is a shortfall of several hundred in the expected number of applications wpłynęło o kilkaset podań mniej niż oczekiwano to meet or make up the shortfall between cost and subsidy pokryć różnicę między kosztami a dotacją

shorthand
n 1. Comm stenografia f to take sth down in shorthand zapisać coś stenograficznie, stenografować coś (to learn) to do shorthand (nauczyć się) stenografować 2. fig (euphemism, verbal shortcut) skrót m it's a kind of shorthand term for... to jest skrótowe określenie... modif shorthand course kurs stenografii shorthand note stenogram shorthand notebook notes do zapisu stenograficznego

shorthand-typing
n stenotypia f

shorthand-typist
n stenotypist|a m, -ka f

shorthorn
n Agric, Zool szorthorn m

shortie
n infml = shorty

shortlist
n lista f finalistów, krótka lista f vt umie|ścić, -szczać na liście kandydatów branych pod uwagę [applicant] to shortlist sb for a job umieścić kogoś na liście najpoważniejszych kandydatów na (jakieś) stanowisko

shortly
adv 1. (very soon) wkrótce she'll be back shortly niedługo wróci volume four will be published shortly wkrótce ukaże się tom czwarty 2. (a short time) shortly before na krótko przedtem shortly after(wards) wkrótce potem shortly before/after lunch na krótko przed lunchem/po lunchu 3. (crossly) [reply] szorstko

shortness
n (in time) krótkość f (of letter) zwięzłość f (of person) niski wzrost m shortness of breath brak tchu, zadyszka

shortsighted
adj 1. to be shortsighted być krótkowidzem, mieć krótki wzrok 2. fig (lacking foresight) [person, policy, decision] krótkowzroczny to be shortsighted about sth przejawiać krótkowzroczność, jeśli chodzi o coś

shortsightedness
n krótkowzroczność f also fig (about sth jeśli chodzi o coś)

shortwave
n fale f pl krótkie modif shortwave radio krótkofalówka shortwave broadcast audycja na falach krótkich

shorty
n infml pej mikrus m hum konus m infml

shot
1. n 1. (from gun) (wy)strzał m to fire or take a shot at sb/sth strzelić do kogoś/czegoś the government fired the opening shot by saying that... fig rząd rozpętał burzę twierdząc, że... 2. Sport (in tennis, golf, cricket) uderzenie n (in football) strzał m to have or take a shot at goal (in football) strzelić na bramkę two shots up on/behind sb (in golf) dwa uderzenia przed/za kimś 3. Phot zdjęcie n (of sb/sth kogoś/czegoś) a few shots of the wedding kilka zdjęć z wesela 4. Cin (short piece) scena f (filmed by one camera) ujęcie n a dramatic action shot of the car chase dramatyczna sekwencja pościgu za samochodem to be in/out of shot Cin być w kadrze/poza kadrem 5. (injection) zastrzyk m (of sth czegoś) to give sb a shot dać or zrobić komuś zastrzyk 6. (attempt) próba f a shot at the problem/the title próba rozwiązania problemu/zdobycia tytułu to have a shot at fixing the car/making a cake spróbować naprawić samochód/upiec ciasto to have a shot at skiing/flying spróbować jazdy na nartach/latania to give it one's best shot zrobić wszystko, na co kogoś stać 7. (in shotputting) kula f to put the shot pchnąć kulę 8. (pellet) kulka f ołowiana (pellets collectively) śrut m 9. (person who shoots) to be a good/poor shot być dobrym/kiepskim strzelcem 10. infml (dose) to have a shot of whisky/gin łyknąć (sobie) trochę whisky/ginu infml 11. (of rocket) wystrzelenie n a moon shot lot na księżyc to call the shots dyktować warunki a shot in the arm zastrzyk nowej energii the dog was after the cat like a shot pies puścił się za kotem jak strzała 'I don't care what you think,' was his parting shot "nie obchodzi mnie, co myślisz", rzucił na odchodnym it was a shot in the dark to był strzał w ciemno 2. pt, pp shoot adj 1. (also shot through) (streaked) [silk] mieniący się shot (through) with gold/red [material] przetykany złotą/czerwoną nicią her hair was shot (through) with grey miała włosy przyprószone siwizną 2. infml (also shot away) (destroyed) his nerves were shot miał stargane nerwy his confidence is shot stracił całą pewność siebie to get/be shot of sb/sth pozbyć się czegoś [old car] uwolnić się od wpływu kogoś [mother]

shot hole
n otwór m strzałowy (na ładunek wybuchowy)

shot put
n Sport pchnięcie n kulą

shot-blasting
n Ind śrutowanie n

shot-putter
n Sport miotacz m, -ka f

shotgun
n śrutówka f to ride shotgun infml mieć baczenie na wszystko

shotgun wedding
n ślub m pod przymusem

should
modal aux 1. (ought to) you shouldn't smoke so much nie powinieneś tyle palić you should have told me before powinieneś był wcześniej mi powiedzieć we should try and understand him better powinniśmy spróbować go zrozumieć why shouldn't I do it? dlaczego nie miałbym tego zrobić? I should explain that... powinienem wytłumaczyć, że... we should be there by six o'clock powinniśmy tam być o szóstej dinner should be ready by now obiad powinien być już gotowy it shouldn't be difficult to convince them nie powinno być trudności z przekonaniem ich you should be ashamed of yourself powinieneś się wstydzić how should I know? skąd mam wiedzieć? everything is as it should be wszystko jest jak trzeba ...which is only as it should be ...co jest zupełnie normalne this computer isn't working as it should ten komputer nie działa tak, jak powinien his hearing is not as good as it should be on ma kłopoty ze słuchem flowers! you shouldn't have! kwiaty! nie trzeba było! 2. (in conditional sentences) had he asked me, I should have accepted gdyby mnie poprosił, zgodziłbym się if they didn't invite me, I should be offended obraziłbym się, gdyby mnie nie zaprosili had they invited me, I should have gone gdyby mnie tylko zaprosili, poszedłbym I don't think it will happen, but if it should... nie sądzę, żeby tak się stało, ale gdyby jednak... should you be interested, I can give you some more information gdyby to pana interesowało, mogę udzielić więcej informacji if you should change your mind, don't hesitate to contact me jeżeli zmieni pan zdanie, proszę śmiało kontaktować się ze mną should anybody phone, tell them I'm out gdyby ktoś zadzwonił, powiedz, że mnie nie ma should the opportunity arise gdyby nadarzyła się okazja 3. (expressing purpose) she simplified it in order that they should understand uprościła to, żeby mogli zrozumieć he kept it a secret from them so that they should not be worried trzymał to przed nimi w tajemnicy, żeby się nie martwili we are anxious that he should succeed zależy nam na tym, żeby mu się powiodło 4. (in polite formulas) I should like a drink chętnie bym się czegoś napił I should like to go there chciałbym tam pójść 5. (expressing opinion, surprise) I should think so! myślę, że tak! I should think not! nie wydaje mi się! 'how long will it take?' - 'an hour, I should think' "ile to zajmie czasu?" - "myślę, że około godziny" I should think she must be about 40 myślę, że ona musi mieć koło czterdziestki 'I'll pay you for it' - 'I should hope so!' "zapłacę ci za to" - "mam taką nadzieję!" I should say so! no pewnie! I shouldn't be surprised if she did that! nie zdziwiłoby mnie, gdyby to zrobiła! I shouldn't worry about it if I were you na twoim miejscu nie martwiłbym się tym who should walk in but Adam! i kto się wtedy pojawił? - Adam we własnej osobie! and then what should happen, but it began to rain! i właśnie wtedy musiało się rozpadać!

shoulder
n 1. Anat (of human) bark m, ramię n (of animal) bark m to put a hand on sb's shoulder położyć rękę na ramieniu kogoś or komuś rękę na ramieniu this jacket is too tight across my shoulders ta marynarka jest na mnie za ciasna w ramionach to have a bag on or over one's shoulder mieć torbę na ramieniu to carry sth on one's shoulders nieść coś na barkach or ramionach to put one's shoulders back ściągnąć łopatki to straighten one's shoulders wyprostować się to look over sb's shoulder zaglądać komuś przez ramię to cry on sb's shoulder wypłakiwać się na ramieniu kogoś I'm always there if you need a shoulder to cry on możesz zawsze na mnie liczyć, gdybyś chciał się przed kimś wyżalić her shoulders shook with laughter trzęsła się (cała) ze śmiechu her shoulders shook with sobs jej ramionami wstrząsał szloch to have round shoulders mieć okrągłe plecy to have broad shoulders być szerokim w ramionach or barach infml to look (back) over one's shoulder obejrzeć się przez ramię, obejrzeć się za siebie fig oglądać się za siebie the burden/responsibility falls on my shoulders ciężar/odpowiedzialność spada na moje barki shoulder to shoulder ramię przy ramieniu, ramię w ramię the environmental groups work shoulder to shoulder on many campaigns grupy ekologiczne działają ramię w ramię w wielu kampaniach 2. (on mountain) boczna grań f 3. (of garment) ramię n padded shoulders wywatowane ramiona 4. (on road) pobocze n at the shoulder of the road na poboczu 5. Culin łopatka f (a) shoulder of lamb łopatka jagnięca vt 1. zarzuc|ić, -ać na ramiona [rucksack, sack] zarzuc|ić, -ać na ramię [gun, bag, implement] 'shoulder arms!' Mil "na ramię broń!" 2. fig wziąć, brać na swoje barki [responsibility, task, burden] to shoulder the blame for sth wziąć na siebie winę za coś to shoulder the cost of sth ponieść koszt czegoś 3. (push) pch|nąć, -ać ramieniem to shoulder sb aside odepchnąć kogoś ramieniem she shouldered her way through the crowd przepchnęła się przez tłum -shouldered in combinations to be round-shouldered mieć okrągłe or zaokrąglone plecy to be narrow-shouldered być wąskim w ramionach to be square-shouldered być szerokim w ramionach or barach infml to be or stand head and shoulders over sb [person] przerastać kogoś o głowę also fig to have a good head on one's shoulders mieć głowę na karku to have an old head on young shoulders być dojrzałym jak na swój wiek to put one's shoulder to the wheel zabrać się do roboty to rub shoulders with famous people stykać się ze sławnymi ludźmi straight from the shoulder infml prosto z mostu, bez ogródek to give it to sb straight from the shoulder infml rąbnąć komuś prawdę prosto w oczy infml

shoulder bag
n (handbag) torebka f na ramię (other bag) torba f na ramię

shoulder belt
n US Aut przekątny pas m ramieniowy

shoulder blade
n Anat łopatka f

shoulder flash
n Mil = shoulder patch

shoulder holster
n kabura f (noszona pod pachą)

shoulder joint
n Anat staw m barkowy

shoulder pad
n Fashn poduszka f Sport ochraniacz m barku

shoulder patch
n US Mil naszywka f na rękawie

shoulder strap
n (of garment, rucksack) ramiączko n (of bag) pasek m (na ramię)

shoulder-high
adj [crop, bushes] na wysokość ramion adv to carry sb shoulder-high nieść kogoś na ramionach

shoulder-length
adj [hair, veil] do ramion

shouldn't
= should not

shout
n 1. (cry) okrzyk m to give a shout of joy wydać okrzyk radości to give a shout of warning krzyknąć ostrzegawczo there were shouts of 'bravo!' ludzie wołali "brawo!" 2. GB infml (round of drinks) kolejka f infml vt 1. (cry out) wykrzyk|nąć, -iwać [slogans, orders] 'stop!' she shouted "stój!" krzyknęła 2. GB infml (buy) to shout a round (of drinks) postawić kolejkę infml vi krzy|knąć, -czeć to shout at sb krzyczeć na kogoś to shout at or to sb to do sth krzyczeć do kogoś, żeby coś zrobił to shout with excitement/anger krzyczeć z podniecenia/ze złości to shout for help wołać o pomoc what are they shouting about? czemu oni krzyczą? shout down: shout down [sb], shout [sb] down zakrzy|czeć, -kiwać shout out: shout out krzyknąć shout out [sth] wykrzyk|nąć, -iwać [name, answer] to give sb a shout dać komuś znać it's nothing to shout about to nic specjalnego

shouting
n krzyki m pl it's all over bar the shouting wszystko już jest przesądzone

shouting match
n infml pyskówka f infml

shove
infml n to give sb/sth a shove mocno popchnąć kogoś/coś she gave me a shove in the back popchnęła mnie w plecy the door needs a good shove te drzwi trzeba mocno pchnąć vt 1. (push) pop|chnąć, -ychać (towards sth w stronę czegoś) to shove sth through the gap/the letterbox wepchnąć coś przez dziurę/do skrzynki to shove sth about or around przestawiać coś to shove sb/sth back odsunąć kogoś/coś to shove sb/sth away odepchnąć kogoś/coś to shove sb aside or out of the way odepchnąć kogoś na bok they shoved him down the stairs zepchnęli go ze schodów he shoved her out of the window wypchnął ją przez okno to be shoved into a room zostać wepchniętym do pokoju to be shoved into the street/out of the building zostać wyrzuconym na ulicę/z budynku this could shove the country into recession to mogłoby wpędzić kraj w recesję to shove sth in sb's face podetknąć komuś pod nos coś [camera, microphone] to shove sth down sb's throat fig narzucać komuś coś 2. (stuff hurriedly, carelessly) wrzuc|ić, -ać to shove sth into sth wrzucić coś do czegoś she shoved the clothes back in the drawer wepchnęła ubrania z powrotem do szuflady shove it on the table rzuć to na stół 3. (jostle, elbow) potrącić [person] to shove (one's way) past sb to the front przepchnąć się do przodu przed kogoś vi przep|chnąć, -ychać się, roz|epchnąć, -pychać się people were pushing and shoving ludzie cisnęli się i przepychali or rozpychali shove off GB 1. infml (leave) spływać infml (why don't you) just shove off! spływaj! infml 2. (in boat) odbi|ć, -jać od brzegu shove over infml: shove over przep|chnąć, -ychać się shove [sth] over, shove over [sth] poda|ć, -wać [object, foodstuff] shove up infml przep|chnąć, -ychać się if push comes to shove jak przyjdzie co do czego tell him to shove it or he can shove it! vinfml (powiedz mu, że) może to sobie wsadzić! vinfml

shove halfpenny
n GB gra polegająca na trafianiu monetami w rozrysowane na planszy pola

shovel
n 1. (spade) szufla f, łopata f (small one) szufelka f, łopatka f 2. (machine) koparka f vt (prp, pt, pp -ll- GB, -l- US) to shovel snow off the path/away from the door odgarniać śnieg ze ścieżki/sprzed drzwi to shovel sth into sth wrzucać coś do czegoś łopatą to shovel food into one's mouth napychać się infml shovel up: shovel up [sth], shovel [sth] up zgarn|ąć, -iać łopatą [dirt, leaves, snow]

shoveler
n Zool płaskonos m

shovelful
n szufla f, łopata f (of sth czegoś) (small one) szufelka f (of sth czegoś)

show
n 1. (as entertainment) widowisko n, show m inv Theat przedstawienie n Cin pokaz m, seans m TV program m, show m inv Radio program m (of slides) pokaz m live show Radio, TV program (emitowany) na żywo US (erotic) show erotyczny a quiz show TV teleturniej to stage or put on a show przygotować przedstawienie to do or take in a show infml zaliczyć przedstawienie infml on with the show! (as introduction) zaczynamy przedstawienie!, no to zaczynamy! (during performance) gramy dalej! the show must go on! przedstawienie musi toczyć się dalej! fig a życie toczy się dalej 2. Comm (of flowers, crafts) wystawa f (of cars, boats) salon m a fashion show pokaz mody an air show pokaz lotniczy to be on show być wystawionym or eksponowanym to hold a show urządzić or zorganizować wystawę 3. (outward display) (of feelings) okazywanie n (of strength, wealth) demonstracja f (of sth czegoś) a show of defiance/affection okazanie nieposłuszeństwa/uczucia a show of unity demonstracja jedności to make or put on a (great) show of sth ostentacyjnie demonstrować coś to put on a show odegrać przedstawienie fig it was all show, it was all for or just for show to wszystko było tylko na pokaz to be fond of show lubić się popisywać the glitter and show of the circus cały blichtr cyrkowego świata 4. (sight) widok m the roses are a splendid show this year róże w tym roku prezentują się wspaniale 5. GB (performance) to put up a good/poor show dobrze/kiepsko się spisać it was a poor show not to thank them to nieładnie, że im nie podziękowałeś good show old chap dat brawo, stary infml 6. infml (business, undertaking) she runs the whole show ona tu rządzi to run one's own show prowadzić własny interes infml it's not his show to nie jego sprawa 7. Med krwawienie n surowiczo-śluzowe (poprzedzające poród lub menstruację) vt (pt showed pp shown) 1. (present for viewing) pokaz|ać, -ywać [person, object, photo, fashion collection, film] okaz|ać, -ywać [ticket] the explosion was shown on the evening news wybuch pokazano w wieczornych wiadomościach to show sth to sb, to show sb sth pokazać coś komuś the painting shows her reclining on a sofa obraz przedstawia ją leżącą na sofie we'll see the film when it's shown on TV obejrzymy ten film, kiedy go pokażą w telewizji the film will be shown in the spring film będzie wyświetlany na wiosnę 2. (display competitively) wystawi|ć, -ać, pokaz|ać, -ywać [animal, flowers, vegetables] 3. (reveal) okaz|ać, -ywać [feeling] ukaz|ać, -ywać [fact, principle] [patient] przejawiać [symptoms] a flimsy dress that shows her underclothes cieniutka sukienka, przez którą widać jej bieliznę to show interest in sth okazać zainteresowanie czymś to show that... pokazać, że... to show how/why/when pokazać, jak/dlaczego/kiedy 4. (indicate) wskaz|ać, -ywać [object, direction, area] wykaz|ać, -ywać [loss, profit, difficulty] pokaz|ać, -ywać [time] to show sb where to go pokazać komuś, którędy ma iść the traffic lights are showing red teraz jest czerwone światło 5. (demonstrate, express) [person, action] pokaz|ać, -ywać [skill, principle] [writing] wykaz|ać, -ywać [originality] [reply] wskaz|ać, -ywać na (coś) [wit, intelligence] [gesture, gift] wyra|zić, -żać [respect, gratitude] show what you can do pokaż, co potrafisz to show consideration/favouritism towards sb, to show sb consideration/favouritism okazać komuś troskę/przychylność to show sb that... pokazać komuś, że... just to show there is no ill feeling po prostu po to, żeby pokazać, że nie żywię żadnej urazy she's beginning to show her age zaczyna wyglądać na swój wiek as shown in diagram 12/scene two tak jak pokazuje wykres 12/scena druga 6. (prove) wykaz|ać, -ywać [truth, validity, guilt] to show that... [document, findings] wykazać, że... [facial expression] wskazywać na to, że... this shows him to be a liar and a thief to dowodzi, że jest kłamcą i złodziejem it all goes to show that... to wszystko wskazuje na to, że... 7. (conduct) to show sb to their seat [host, usher] zaprowadzić kogoś na miejsce to show sb to their room zaprowadzić kogoś do jego pokoju the maid will show you up (the stairs) pokojówka zaprowadzi cię na górę allow me to show you to the door pozwól, że odprowadzę cię do wyjścia 8. infml (teach a lesson to sb) I'll show you/him! ja ci/mu pokażę! vi (pt showed pp shown) 1. (be visible) [slip, petticoat, scar, label, stain] być widocznym her slip was showing widać było jej halkę stark terror showed on his face na jego twarzy malowało się przerażenie 2. (exhibit) [artist] wystawi|ć, -ać swoje prace [film] być pokazywanym to show to advantage [colour, object] dobrze wyglądać 'I did it overnight' - 'and it shows' "zrobiłem to z dnia na dzień" - "to widać" 3. infml (turn up) pojawi|ć, -ać się, zjawi|ć, -ać się I waited for him all morning, but he didn't show czekałem na niego przez cały ranek, ale się nie zjawił 4. US Equest (be placed) zająć punktowane miejsce to show ahead być na czele vr (pt showed pp shown) to show oneself zaprezentować się, pokazać się he showed himself to be a great leader pokazał or dowiódł, że jest wielkim przywódcą show in: show [sb] in wprowadz|ić, -ać show off: show off infml popis|ać, -ywać się (to or in front of sb przed kimś) show [sb/sth] off popis|ać, -ywać się (czymś) [skill, talent] po|chwalić się (kimś/czymś) [figure, car, baby, boyfriend] show out: show [sb] out odprowadz|ić, -dzać do wyjścia show round: show [sb] round oprowadz|ić, -ać show through: show through [courage, determination] być widocznym show through [sth] prześwitywać show up: show up 1. (be visible) [dust, mark, details, colours] pokaz|ać, -ywać się [pollution, signs, symptoms] pojawi|ć, -ać się 2. infml (arrive) pojawi|ć, -ać się show up [sth] ukaz|ać, -ywać show [sb] up 1. (let down) z|robić wstyd (komuś) 2. (reveal truth about) his conduct has shown him up for what he really is jego zachowanie pokazało, jaki jest naprawdę it just goes to show tak to już jest show a leg! infml pośpiesz się! I have nothing to show for it nic z tego nie mam to show one's face infml pokazać się (publicznie) to show one's hand odkryć karty also fig to show (sb) the way wskazać (komuś) drogę to show the way forward torować drogę to steal or stop the show skupić na sobie całą uwagę door

show biz
n infml = show business

show business
n przemysł m rozrywkowy, show-biznes m

show flat
n GB pokazowe mieszkanie n

show house
n pokazowy dom m

show trial
n Jur proces m pokazowy

show-jumping
n Equest skoki m pl przez przeszkody

show-off
n infml pozer m, -ka f pej

showboat
n US parowiec m rzeczny z teatrem na pokładzie

showcase
n gablota f wystawowa it's a showcase for new products/inventions/ideas fig to okazja do zaprezentowania nowych produktów/wynalazków/pomysłów the programme is a showcase for young talents ten program lansuje młode talenty modif [prison, village] modelowy vt lansować [actor, musician, band]

showdown
n ostateczna rozgrywka f

shower
n 1. (for washing) prysznic m, natrysk m to have or take a shower wziąć prysznic to be in the shower być pod prysznicem 2. Meteorol (rain) przelotny deszcz m light/heavy showers niewielkie opady/ulewne deszcze showers of rain/sleet opady deszczu/deszczu ze śniegiem snow showers opady śniegu 3. (of confetti, sparks, fragments, praise, blessings, gifts) deszcz m fig (of sth czegoś) 4. US bridal/baby shower przyjęcie z okazji ślubu/narodzin dziecka, na które każdy gość przynosi prezent 5. GB infml pej (gang) banda f, zgraja f infml pej modif [cubicle, curtain] prysznicowy shower head/rail końcówka/mocowanie prysznica vt 1. (wash) u|myć pod prysznicem [child, dog] 2. to shower sth on or over sb/sth, to shower sb/sth with sth obsyp|ać, -ywać kogoś/coś czymś [dust, sparks, confetti] obl|ać, -ewac kogoś czymś [water, champagne] sparks showered me spadł na mnie deszcz iskier 3. fig to shower sb with sth, to shower sth on sb obsyp|ać, -ywać kogoś czymś [gifts, blessings, compliments] I was showered with praise obsypano mnie pochwałami vi 1. [person] wziąć, brać prysznic 2. petals/sparks showered on me spadł na mnie deszcz płatków/iskier ash showered down opadła chmura popiołu

shower attachment
n rączka f z sitkiem natryskowym

shower base
n brodzik m

shower cap
n czepek m pod prysznic

shower gel
n żel m pod prysznic

shower room
n (private) łazienka f (z prysznicem) (public) prysznice m pl, natryski m pl

shower unit
n kabina f prysznicowa

showerproof
adj przeciwdeszczowy

showery
adj [day, weather] deszczowy it will be showery tomorrow jutro będzie padać

showgirl
n tancerka f rewiowa, girlsa f

showground
n teren m wystawowy Equest tereny m pl wyścigów, wyścigi plt

showily
adv pej (ostentatiously) [dress, decorate] pretensjonalnie

showing
n 1. Cin (individual screening) seans m there are two showings daily w ciągu dnia są dwa seanse 2. Cin (putting on) pokaz m (of sth czegoś) 3. (achievement) osiągnięcie n, dokonanie n (performance) występ m if his last showing is anything to go by... sądząc po jego ostatnim występie...

showing-off
n infml popisy m pl, popisywanie się n

showjumper
n Equest (person) jeździec m specjalizujący się w skokach przez przeszkody (horse) skoczek m, koń m ułożony do skoków

showman
n (pl -men) showman m also fig

showmanship
n umiejętność f zainteresowania publiczności

shown
pp show

showpiece
n 1. (exhibit) cenny eksponat m (in trade fair) pokazowy egzemplarz m this picture is a real showpiece ten obraz to cenny eksponat this hospital is a showpiece fig ten szpital można stawiać za wzór a showpiece of British industry fig wizytówka przemysłu brytyjskiego fig 2. (popular piece of music) popularny kawałek m infml

showplace
n US (for tourists) atrakcja f turystyczna

showroom
n sala f wystawowa, salon m wystawowy to look at cars/kitchens in a showroom oglądać samochody/kuchnie w salonie wystawowym in showroom condition [furniture, car] w idealnym stanie

showstopper
n Theat infml długo oklaskiwany fragment m przedstawienia

showy
adj pej (ostentatious) [dress, hairstyle, manner] pretensjonalny

shrank
pt shrink

shrapnel
n Mil szrapnel m a piece of shrapnel odłamek pocisku

shred
n 1. fig (of emotion) strzęp m (of sense, truth) krztyna f, odrobina f (of evidence) ślad m, cień m 2. (of paper, fabric) strzęp m to be or hang in shreds być or wisieć w strzępach vt (prp, pt, pp -dd-) z|niszczyć [documents] po|szatkować [vegetables] (cut) po|ciąć [paper] (tear) po|drzeć na strzępy [paper] shredded newspaper gazeta pocięta/podarta na strzępy

shredder
n 1. (for documents) niszczarka f dokumentów 2. (for vegetables) szatkownica f

shrew
n 1. Zool ryjówka f 2. dat pej (woman) sekutnica f dat pej 'The Taming of the Shrew' "Poskromienie złośnicy"

shrewd
adj [person] bystry, sprytny [move] sprytny, mądry [investment] trafny [assessment] przenikliwy I have a shrewd idea or suspicion that... coś mi się zdaje, że... to make a shrewd guess zgadnąć

shrewdly
adv [say, act] sprytnie, mądrze [assess] przenikliwie [decide, invest] trafnie

shrewdness
n (of person) spryt m (of move, suggestion) przemyślność f

shrewish
adj [woman] kłótliwy, jędzowaty [comment, disposition] zgryźliwy

shriek
n 1. (of person) wrzask m, pisk m to let out a shriek wrzasnąć a shriek of delight radosny pisk 2. (of animal) krzyk m vt wrzasnąć, wywrzaskiwać 'no!' she shrieked "nie!" wrzasnęła vi wrz|asnąć, -eszczeć to shriek with pain/terror wrzasnąć z bólu/przerażenia to shriek in delight piszczeć z zachwytu shrieking prp adj piskliwy

shrift
n to give sb short shrift zbyć kogoś he got or received short shrift zbyto go byle czym to give sth short shrift odrzucić coś [recommendations, criticisms] to make short shrift of sb/sth szybko się z kimś/czymś rozprawić

shrike
n Zool dzierzba f

shrill
adj 1. [tone, cry, whistle] przenikliwy [voice] ostry i nieprzyjemny 2. pej [criticism, protest] ostry vi [bird] za|skrzeczeć przeraźliwie the telephone shrilled suddenly in the silence ciszę nagle przerwał ostry dźwięk telefonu

shrillness
n 1. (of tone, cry, whistle) przenikliwość f (of voice) wrzaskliwość f 2. pej (of criticism, protest) ostrość f

shrilly
adv 1. [laugh, scream, shout] przeraźliwie 2. pej [demand, protest] ostro, gwałtownie

shrimp
n 1. Zool, Culin krewetka f 2. infml (small person) konus m infml

shrimping
n połów m krewetek to go shrimping łowić krewetki

shrine
n 1. (place of worship) sanktuarium n (to sb poświęcone komuś) 2. (alcove in church) kaplica f (building) kapliczka f 3. (tomb) grobowiec m 4. (reliquary) relikwiarz m

shrink
n infml (psychoanalyst) psychoanalityk m (psychiatrist) psychiatra m vt (pt shrank pp shrunk, shrunken) s|powodować kurczenie się (czegoś) [fabric] zmniejsz|yć, -ać [budget] vi (pt shrank pp shrunk, shrunken) 1. [timber, meat, old person, body, forest, area of land, boundaries, resources, funds] s|kurczyć się [fabric] s|kurczyć się, zbie|c, -gać się [sales] z|maleć the staff has shrunk from 200 to 50 personel skurczył się z 200 do 50 osób the team has shrunk to nothing z drużyny prawie nic nie zostało he has shrunk to nothing została z niego skóra i kości 2. (recoil) (physically) cof|nąć, -ać się to shrink from the sight of blood wzdrygnąć się na widok krwi to shrink from sth/doing sth fig uchylić się przed czymś/zrobieniem czegoś to shrink from one's duty/the task uchylać się od obowiązku/od wykonania zadania shrink back cof|nąć, -ać się he shrank back in horror cofnął się przerażony

shrink-wrap
n kurczliwa folia f opakowaniowa vt (prp, pt, pp -pp-) za|pakować w folię [food]

shrinkage
n (of wood, metal, forest, area, resources) kurczenie się n (of fabric, clothes) kurczenie się n, zbieganie się n (of resources, profits) zmniejszanie się n

shrinking
adj [numbers] spadający [sales, audience] malejący [market, revenue, resource] kurczący się shrinking population coraz bardziej spadająca liczba ludności

shrinking violet
n infml hum skromnisia f, trusia f she's no shrinking violet! ona nie da sobie w kaszę dmuchać!

shrive
vt (pt shrived, shrove pp shrived, shriven) Relig arch wy|spowiadać

shrivel
(prp, pt, pp GB -ll-, US -l-) vt [sun, heat] wysusz|yć, -ać [skin, plant, leaf] vi (also shrivel up) [fruit, vegetable, plant, leaf] wys|chnąć, -ychać [skin] wysusz|yć, -ać się profits are shrivelling fig zyski maleją

shriveled
US adj [fruit] pomarszczony [vegetable] sparciały [plant, leaf] zeschnięty, zwiędły [skin, face] pomarszczony [body] zwiędły [meat] wyschnięty

shrivelled
US adj [fruit] pomarszczony [vegetable] sparciały [plant, leaf] zeschnięty, zwiędły [skin, face] pomarszczony [body] zwiędły [meat] wyschnięty

shriven
pp shrive

shroud
n 1. (cloth) całun m 2. fig (of fog, mist) zasłona f fig hidden beneath a shroud of secrecy okryty mgiełką tajemnicy 3. Naut (rope) wanta f 4. (also shroud line) (on parachute) linka f nośna vt okry|ć, -wać [person, body] (in sth czymś) shrouded in darkness/gloom pogrążony w ciemności/smutku shrouded in fog/raindrops spowity mgłą/deszczem shrouded in mystery or secrecy spowity mgłą tajemnicy, okryty tajemnicą

shrove
pt shrive

shrub
n krzew m

shrub rose
n róża f krzewiasta

shrubbery
n 1. GB (in garden) krzewy m pl 2. (shrubs collectively) zarośla plt

shrug
n (also shrug of the shoulders) wzruszenie n ramion to give a shrug wzruszyć ramionami with a shrug (of contempt/resignation) wzruszając ramionami (z pogardą/rezygnacją) vi (prp, pt, pp -gg-) (also shrug one's shoulders) wzrusz|yć, -ać ramionami shrug off: shrug off [sth], shrug [sth] off (ignore) z|lekceważyć [problem, rumour, criticism]

shrunk
pp shrink

shrunken
adj [person, body] skurczony [apple] pomarszczony [budget] skurczony, zmniejszony shrunken head Anthrop spreparowana głowa ludzka (zmniejszona do wielkości pomarańczy)

shtick
n US Theat infml numer m

shuck
US n (of corn) łuska f, plewa f (of maize) pochwa f liściowa (of nut) łupina f (of bean, pea) strąk m, łuszczyna f (of oyster) skorupa f vt 1. ob|rać, -ierać [maize] obłusk|ać, -iwać, łuskać [nut, pea] wyj|ąć, -mować ze skorupy [oyster] 2. (also shuck off) [person] zrzuc|ić, -ać [clothes] porzuc|ić, -ać [girlfriend, career] it's not worth shucks infml to nie jest warte funta kłaków

shucks
excl US infml (in irritation) a niech to! infml (in response to praise) e tam!

shudder
n 1. (of person) dreszcz m to give a shudder zadrżeć, zatrząść się with a shudder z drżeniem with a shudder of disgust/distaste wzdrygając się z obrzydzenia/z niesmakiem a shudder ran down my spine dreszcz przeszedł mi po plecach 2. (of building) drganie n to give a shudder zatrząść się, zadrżeć vi 1. [person] za|drżeć to shudder with fear/pleasure/cold drżeć ze strachu/z rozkoszy/z zimna to shudder at the sight/thought of sth (of something horrifying) zadrżeć na (sam) widok czegoś/na (samą) myśl o czymś (of something disgusting) wzdrygnąć się na (sam) widok czegoś/na (samą) myśl o czymś I shudder to think! drżę na samą myśl! 2. [vehicle] za|trząść się to shudder to a halt [bus, train] szarpnąć i zahamować shuddering prp adj to come to a shuddering halt szarpnąć i zahamować

shuffle
n 1. (way of walking) powłóczenie n nogami to walk with a shuffle powłóczyć nogami 2. (sound of walking) szuranie n 3. Games to give the cards a shuffle potasować karty 4. Dance rodzaj tańca 5. US (confusion) zamieszanie n vt 1. (also shuffle about) (move around) przestawi|ć, -ać, poprzestawiać [furniture, objects] przen|ieść, -osić, poprzenosić [people, funds, data] to shuffle the personnel zrobić przetasowanie na stanowiskach to shuffle one's papers przerzucać papiery 2. Games po|tasować [cards] 3. to shuffle one's feet (in embarrassment) przestępować (w zakłopotaniu) z nogi na nogę vi powłóczyć nogami to shuffle along/in wlec się/przywlec się shuffle off: shuffle off od|ejść, -chodzić powłócząc nogami shuffle off [sth] wymig|ać, -iwać się od (czegoś) infml [responsibility, duty] to shuffle sth off on(to) sb zrzucić coś na kogoś [responsibility, duty, blame]

shuffleboard
n Games 1. gra polegająca na trafianiu krążkami w oznaczone cyframi pola 2. pole do gry w shuffleboard

shufty
n GB infml rzut m oka to take or have a shufty at sth rzucić okiem na coś

shun
vt (prp, pt, pp -nn-) 1. (avoid) stronić od (kogoś/czegoś), unikać (kogoś/czegoś) [contact, people, publicity, responsibility] opierać się (czemuś) [temptation] wymigiwać się od (czegoś) [work] 2. (reject) odrzuc|ić, -ać [job, person, offer, suggestion]

shunt
n 1. Electron bocznik m 2. Med sztuczna przetoka f vt 1. infml (send) przerzuc|ić, -ać [refugees, stuff, goods, books] to be shunted from place to place być przerzucanym z miejsca na miejsce to shunt sb back and forth odsyłać kogoś tam i z powrotem we were shunted from one official to the next odsyłano nas od jednego urzędnika do drugiego 2. infml (marginalize) odsu|nąć, -wać [person] to shunt the discussion on to sth skierować dyskusję na coś to shunt sb into another department przesunąć kogoś do innego wydziału to shunt sb into a siding fig odstawić kogoś na boczny tor fig 3. Rail przet|oczyć, -aczać [wagon, engine] (into sth na coś) vi [train] zmieni|ć, -ać tor to shunt back and forth manewrować

shunter
n lokomotywa f przetokowa or manewrowa

shunting
n przetaczanie n

shunting engine
n lokomotywa f przetokowa or manewrowa

shunting yard
n stacja f rozrządowa

shush
excl cii!, sza! vt infml ucisz|yć, -ać [person]

shut
adj 1. (closed) [door, book, box, mouth] zamknięty my eyes were shut miałem zamknięte oczy to slam the door shut zatrzasnąć drzwi to slam shut zatrzasnąć się to keep one's mouth shut trzymać język za zębami infml 2. (of business) zamknięty it's shut on Fridays w piątki nieczynne sorry, we are shut for lunch przepraszamy, przerwa obiadowa vt (prp -tt- pt, pp shut) 1. (close) zam|knąć, -ykać [door, book, box, mouth] she shut her eyes zamknęła oczy he shut his fingers in the car door przytrzasnął sobie palce drzwiami samochodu they shut the door in my face zamknęli mi drzwi przed nosem shut your mouth or trap or face! infml zamknij gębę! vinfml 2. (of business) zam|knąć, -ykać [office, school, factory] to shut the shop for a week zamknąć sklep na tydzień 3. (confine) = shut up 2 vi (prp -tt- pt, pp shut) 1. [door, book, box, mouth] zam|knąć, -ykać się to shut with a bang zamknąć się z trzaskiem 2. [office, factory] być zamykanym the shop shuts at five sklep zamykają o piątej shut away: shut away [sb/sth], shut [sb/sth] away 1. (lock up) zam|knąć, -ykać [person, valuables, medicine] 2. (keep at bay) trzymać z dala [person] oddal|ić, -ać [difficulties] shut [oneself] away zam|knąć, -ykać się you can't shut yourself away from society forever nie możesz wciąż unikać ludzi shut down: shut down [business] zosta|ć, -wać zamkniętym [machinery] wyłącz|yć, -ać się shut down [sth], shut [sth] down zam|knąć, -ykać [business, plant] wyłącz|yć, -ać [machinery, power] shut in: shut in [sb/sth] zam|knąć, -ykać (w środku) [person, animal] to feel shut in fig czuć się jak w klatce, dusić się fig to shut oneself in zamykać się shut off: shut off [sth], shut [sth] off wyłącz|yć, -ać [motor, oven, heater] odci|ąć, -nać [supply, water, electricity] zam|knąć, -ykać [access, valve] shut off [sb/sth], shut [sb/sth] off od|izolować (from sb/sth od kogoś/czegoś) to shut oneself off odizolować się (from sb/sth od kogoś/czegoś) shut out: shut out [sb/sth], shut [sb/sth] out 1. (keep out) nie wpu|ścić, -szczać do środka [animal, person] zabezpiecz|yć, -ać przed (czymś) [noise, draught, water] uniemożliwi|ć, -ać dostęp (czegoś) [light] to be shut out nie zostać wpuszczonym do środka 2. (keep at bay) nie dopu|ścić, -szczać do siebie (czegoś) [thought] odsunąć, -wać od siebie [memory, image] 3. (reject) odrzuc|ić, -ać [person, world] to feel shut out czuć się odrzuconym 4. (block) zasł|onić, -aniać [light, sun, view] 5. US Sport nie dopu|ścić, -szczać do zdobycia punktów przez (kogoś) [team, pitcher] shut up: shut up infml zamknąć się vinfml I wish he'd shut up! niech on się wreszcie zamknie! shut up! zamknij się! shut up about it! przestań o tym gadać! (in sth w czymś) to shut oneself up zamknąć się (in sth w czymś) shut up [sb/sth], shut [sb/sth] up 1. infml (silence) ucisz|yć, -ać [person, animal] that soon shut her up! to jej zatkało gębę! vinfml 2. (confine) zam|knąć, -ykać [person, animal] 3. (lock) zam|knąć, -ykać [house, shop] to shut up shop infml zamknąć kramik infml fig put up or shut up! infml jeśli nie masz nic na swoją obronę, to siedź cicho!

shut-eye
n infml drzemka f to get some shut-eye (short sleep) zdrzemnąć się chwilkę (go to bed) pójść spać

shut-off valve
n Tech zawór m zamykający

shutdown
n (temporary) zamknięcie n (czasowe) (permanent) likwidacja f Nucl wyłączenie n (reaktora)

shutout
n US Sport miażdżące zwycięstwo n (do zera)

shutter
n 1. (on window) (folding) okiennica f (rolling) żaluzja f to put up the shutters zamykać sklep fig zwijać interes infml 2. Phot migawka f

shutter release
n Phot przycisk m wyzwalania migawki

shutter speed
n Phot czas m naświetlania

shuttered
adj [windows] z zamkniętymi okiennicami the house was shuttered (up) w domu były pozamykane okiennice

shuttle
n 1. Transp (service) transport m wahadłowy (train) pociąg m wahadłowy 2. Aerosp (also space shuttle) wahadłowiec m, prom m kosmiczny 3. (in sewing machine, loom) czółenko n 4. (in badminton) lotka f modif Transp [bus, service] wahadłowy Tech [movement] wahadłowy vt przew|ieźć, -ozić [people, goods, supplies] vi [train, person, bus] kursować the ferry shuttles between the harbour and the beach prom kursuje pomiędzy portem a plażą to shuttle to and fro kursować tam i z powrotem

shuttle bus
n autobus m wahadłowy

shuttle diplomacy
n Pol dyplomacja f wahadłowa

shuttle mission
n Aerosp misja f wahadłowca or promu kosmicznego

shuttle program
GB zob. shuttle programme

shuttle programme
US n Aerosp program m lotów wahadłowców

shuttle service
n transport m wahadłowy

shuttlecock
n Sport lotka f

shy
1. adj 1. (timid) [person, look, smile] nieśmiały [animal] płochliwy to be shy with or of sb [person] być nieśmiałym wobec kogoś [animal] bać się kogoś 2. (afraid) to be shy of sb/of doing sth obawiać się kogoś/zrobić coś to make sb feel shy onieśmielać kogoś 3. (avoid) to fight shy of sth próbować uniknąć czegoś to fight shy of doing sth bronić się przed zrobieniem czegoś 4. US (short) I'm 10 cents shy of a dollar brakuje mi 10 centów do dolara vi [horse] to shy at sth spłoszyć się na widok czegoś shy away: to shy away from sth/doing sth cof|nąć, -ać się przed czymś/zrobieniem czegoś 2. vt to shy sth at sb/sth cis|nąć, -kać czymś w kogoś/coś

shyly
adv nieśmiało

shyness
n nieśmiałość f

shyster
n US infml krętacz m infml