make
n (brand) marka f what make is your car? jakiej marki jest twój samochód? what make of computer is it? jakiej marki jest ten komputer? vt (pt, pp made) 1. (create) z|robić [sandwich, cake, stain, hole, film, mess, surprise] zaparz|yć, -ać [tea, coffee] u|szyć [dress, shoes] wy|produkować [car, paper] wytw|orzyć, -arzać [oil, substance] ustan|owić, -awiać, stanowić [law] ustal|ić, -ać [rule] zaw|rzeć, -ierać [pact, treaty] sporządz|ić, -ać [will, list] to make the bed pościelić or posłać łóżko to make a fire rozpalić ogień make him some coffee, make some coffee for him zaparz or zrób mu kawy to be made for sb być dla kogoś stworzonym they're made for each other są dla siebie stworzeni I'm not made for housework fig nie lubię prac domowych to make room for sth zrobić miejsce dla czegoś to make the time for sth znaleźć czas na coś she made a dress out of an old sheet uszyła sukienkę ze starego prześcieradła wine is made from grapes wino robi się z winogron it's made of wood/plastic to jest z drewna/plastiku what is it made (out) of z czego to jest? to see what sb is made of przekonać się, ile ktoś jest wart show them what you're made of! pokaż im na co cię stać! as clever/cunning as they make them bystry/przebiegły jak mało kto to make fruit into jam przerobić owoce na dżem made in England/by Macron wyprodukowano w Anglii/przez Macron God made man Bóg stworzył człowieka 2. (cause to be or become, render) to make friends (with sb) zaprzyjaźnić się (z kimś) to make enemies narobić sobie wrogów to make sb happy uszczęśliwić kogoś this decision made him popular dzięki tej decyzji zyskał popularność this makes her jealous to wzbudza jej zazdrość he/his constant talking made me late przez niego/przez jego ciągłe gadanie się spóźniłem I've been running and it's made me thirsty/hungry biegłem i teraz chce mi się pić/jeść the work made me hungry zgłodniałem przy tej pracy to make oneself ill wpędzić się w chorobę he tried to make himself heard/understood starał się, żeby go słyszano/rozumiano to make sth bigger/smaller powiększyć/zmniejszyć coś to make sb's cold better pomóc komuś na przeziębienie to make exams easier sprawić, że egzaminy będą łatwiejsze to make passing exams easier, to make it easier to pass exams ułatwić zdawanie egzaminów to make it easy/possible to do sth ułatwić/umożliwić zrobienie czegoś that made it easy for me to leave to mi ułatwiło odejście 3. (cause to do) to make sb laugh rozśmieszyć kogoś to make sb cry doprowadzić kogoś do płaczu or do łez to make sb think dać komuś do myślenia to make sb jump przestraszyć kogoś he made her forget her problems sprawił, że zapomniała o swoich problemach he made her lose patience przez niego straciła cierpliwość it makes me look fat/old to mnie pogrubia/postarza it makes me look ill wyglądam w tym, jakbym był chory to make sth happen sprawić, że coś się stanie to make sth work [person] uruchomić coś [machine] to make sth grow/burn [person] spowodować, że coś rośnie/pali się [chemical, product] pobudzić wzrost/przyśpieszyć palenie się czegoś that hairdo makes your face look rounder w tej fryzurze twoja twarz wydaje się pełniejsza it makes her voice sound funny przez to jej głos brzmi śmiesznie 4. (force, compel) to make sb do sth zmusić kogoś do czegoś/do zrobienia czegoś they made me (do it) zmusili mnie (do tego) to be made to do sth być zmuszonym do zrobienia czegoś he must be made to cooperate trzeba go zmusić do współpracy to make sb wait/talk kazać komuś czekać/zmusić kogoś do mówienia I was made to tell the truth zmuszono mnie do powiedzenia prawdy to make sb see reason przemówić komuś do rozsądku 5. (turn into) to make sb sth, to make sth of sb zrobić z kogoś coś the book's been made into a film ta powieść została sfilmowana or zekranizowana to make sb a star zrobić z kogoś gwiazdę we made him treasurer zrobiliśmy go skarbnikiem he was made president for life wybrano go na dożywotniego prezesa to make sb one's assistant zrobić kogoś swoim asystentem to make a soldier/a monster of sb zrobić z kogoś żołnierza/potwora to make a man of sb, to make sb a man zrobić z kogoś mężczyznę he'll never make a teacher z niego nigdy nie będzie nauczyciel she'll make a good politician będzie z niej dobry polityk, ma zadatki na dobrego polityka to make sb a good husband być dla kogoś dobrym mężem that will make a table/a good tablecloth z tego będzie stół/doskonały obrus the cave made a good shelter jaskinia okazała się dobrym schronieniem his essays make pleasant reading jego eseje przyjemnie się czyta, jego eseje stanowią ciekawą lekturę do you want to make sth of it? (threatening) chcesz się o to kłócić? to make too much of sth infml wyolbrzymiać coś 6. (add up to, amount to) three and three make six trzy dodać trzy równa się sześć how much does that make? ile to będzie? that makes ten altogether to w sumie będzie or daje dziesięć that makes five times he's called to już będzie piąty raz, jak dzwoni these books make a set te książki tworzą komplet 7. (earn) zar|obić, -abiać to make Ł300 a week zarabiać 300 funtów tygodniowo how much or what do you think she makes? ile według ciebie zarabia? to make a living zarabiać na życie to make a profit osiągnąć zysk to make a loss [deal] przynieść stratę [person] ponieść stratę 8. (reach, achieve) to make the camp before dark dotrzeć do obozu przed nocą to make the six o'clock train zdążyć na pociąg o szóstej we'll never make it za nic nie zdążymy to make the first team dostać się do pierwszej drużyny to make the front page/headlines trafić na pierwszą stronę/na czołówki gazet to make six spades (in bridge) zrobić sześć pików to make 295 Sport (in cricket) zdobyć 295 punktów 9. (estimate, say) I make it about 30 miles według mnie to około 30 mil I make the profit about Ł50 oceniam zysk na jakieś 50 funtów I make it five o'clock na moim zegarku jest piąta what time do you make it? którą masz godzinę? infml let's make it six o'clock/five dollars niech będzie o szóstej/pięć dolarów can we make it a bit later? czy można by było trochę później? what do you make of it? co sądzisz o tym?, co ty na to? what does she make of him? co ona o nim sądzi? I don't know what to make of it nie wiem, co o tym sądzić I can't make anything of it nic z tego nie rozumiem 10. (cause success of) a good wine can make a meal dobre wino to podstawa (dobrego posiłku) it was the weather that made the holiday to dzięki pogodzie wakacje się udały it really makes the room [feature, colour] dzięki temu pokój nabiera wyglądu that interview made her career as a journalist dzięki temu wywiadowi zrobiła karierę jako dziennikarka it really made my day to mnie uszczęśliwiło na cały dzień 'go ahead, make my day' iron "no dalej, zrób mi przyjemność" to make or break sb/sth przesądzić o przyszłości kogoś/czegoś 11. infml (have sex with) did you make it with her? przeleciałeś ją? infml 12. fml (eat) spoży|ć, -wać fml [meal] 13. Elec zam|knąć, -ykać [circuit] 14. Games (shuffle) po|tasować [cards] 15. Games (win) to make a trick wziąć lewę vi (pt, pp made) 1. (act) she made as if to kiss him zrobiła ruch, jakby chciała go pocałować he made like he was injured infml udał, że jest ranny 2. (move) make after, make for, make towards 3. (shuffle cards) tasować make after: make after [sb] rzuc|ić, -ać się w pogoń za (kimś) make at: make at [sb] rzuc|ić, -ać się na (kogoś) (with sth z czymś) make away = make off make away with: 1. = make off with sth 2. to make away with (kill) zamordować to make away with oneself skończyć ze sobą make do: to make do with sth zadowolić się czymś to make do without sth radzić sobie or obywać się bez czegoś to make [sth] do postarać się, żeby czegoś wystarczyło make for: make for [sth] 1. (head for) s|kierować się ku (czemuś) or do (czegoś) [town, door, home] 2. (help create) sprzyjać (czemuś), służyć (czemuś) [easy life, happy marriage] make for [sb] 1. (attack) rzuc|ić, -ać się na (kogoś) 2. (approach) rusz|yć, -ać w stronę (kogoś) make good: make good odnieść sukces a poor boy who made good biedny chłopak, któremu się powiodło a college friend who made good in Hollywood kolega z uczelni, który zrobił karierę w Hollywood make good [sth] 1. (make up for) z|rekompensować [damage] wynagr|odzić, -adzać [loss] nadr|obić, -abiać [lost time] pokry|ć, -wać [deficit, shortfall] (after damage) naprawi|ć, -ać [wall, pavement, plaster] 2. (keep) spełni|ć, -ać [promise, threat] make off [person] um|knąć, -ykać, ucie|c, -kać [vehicle] odje|chać, -żdżać the thieves made off in a stolen car złodzieje uciekli skradzionym samochodem to make off with sth zwinąć coś, ulotnić się z czymś infml make out: make out 1. (manage) po|radzić sobie, da|ć, -wać sobie radę how are you making out? jak ci leci? infml 2. US (grope) [lovers] obściskiwać się infml 3. (claim) utrzymywać (that... że...) he's not as stupid as he makes out nie taki on głupi, jakiego udaje make out [sth], make [sth] out 1. (see, distinguish) dojrzeć, dostrze|c, -gać [shape] odcyfrow|ać, -wywać [writing] (hear) dosłyszeć (understand) z|rozumieć [what sb says] 2. (claim) to make sth out to be sth udawać, że coś jest czymś he makes it out to be a big problem robi z tego wielki problem 3. (understand, work out) rozszyfrow|ać, -ywać rozgry|źć, -zać infml [puzzle, mystery, character] I can't make out whether or if... nie mogę się połapać, czy... infml I can't make him out nie mogę go rozgryźć or rozszyfrować 4. (write out) wypis|ać, -ywać [cheque, prescription, receipt] sporządz|ić, -ać, spis|ać, -ywać [will] z|robić [list] to make out a cheque GB or check US to sb wystawić czek na kogoś who shall I make the cheque out to? na kogo mam wystawić czek? to make sth out in duplicate/triplicate sporządzić coś w dwóch/trzech kopiach 5. (expound) to make out a case for sth argumentować za czymś make oneself out to be sth pozować na kogoś [rich, brilliant, a poet] he makes himself out to be richer/cleverer than he really is udaje bogatszego/mądrzejszego, niż jest make over: make over [sth], make [sth] over 1. (transform) przer|obić, -abiać [building] (into sth na coś) zmieni|ć, -ać [appearance] 2. (transfer) to make sth over to sb przekaz|ać, -ywać coś komuś, s|cedować coś na kogoś make towards: make towards [sb/sth] s|kierować się ku (komuś/czemuś) make up: make up 1. (put make-up on) to make oneself up u|malować się, z|robić sobie makijaż 2. (after quarrel) po|godzić się (with sb z kimś) 3. to make up for sth (compensate for) nadr|obić, -abiać coś [lost time, missed meal, delay] pokry|ć, -wać coś [deficit] z|rekompensować coś [financial loss, personal loss, bereavement] 4. to make up to sb infml podliz|ać, -ywać się komuś infml [boss, person] make up [sth], make [sth] up 1. (invent) wymyśl|ić, -ać [excuse, story] you're making it up! zmyślasz! to make sth up as one goes along zmyślać na poczekaniu 2. (prepare) za|pakować [parcel] z|robić [bundle] posłać, pościelić [bed] położyć, kłaść [road surface] złożyć, składać [type] to make up a prescription sporządzić lek według recepty she had the fabric made up into a jacket z tego materiału uszyła sobie kurtkę 3. (constitute) składać się na (coś) [whole, personality, society] to be made up of sth składać się z czegoś to make up 10% of sth stanowić 10% czegoś 4. (compensate for) nadr|obić, -abiać [loss, time] pokry|ć, -wać [deficit, shortfall] to make the total up to Ł1000 dołożyć brakującą sumę do 1000 funtów 5. (put make-up on) u|malować [person, face, eyes] 6. (stoke up) to make the fire up dołożyć do ognia 7. to make it up (make friends) pogodzić się (with sb z kimś) I'll make it up to you somehow jakoś ci to wynagrodzę make with infml: make with [sth] US (deliver or produce) make with the money, baby! dawaj forsę, laluniu! infml make it with [sb] (have sex) tentegować się infml to be on the make infml (for profit) dorabiać się infml (for power) robić karierę, piąć się w górę (for sex) ruszyć na podryw infml to make it infml (in career, life) osiągnąć coś w życiu, dojść do czegoś w życiu (to party, meeting) dotrzeć (be on time for train, plane) zdążyć I'm afraid I can't make it chyba nie dam rady infml if they don't make it by 10 pm... jeśli ich nie będzie or nie zjawią się do dziesiątej...