ASA
n GB instytucja nadzorująca przestrzeganie Brytyjskiego Kodeksu Reklamowego n GB 1. ? Advertising Standards Authority 2. = Amateur Swimming Association ? Amatorski Związek m Pływacki

ASCII
n = American Standard Code for Information Interchange Amerykański Znormalizowany Kod m do Wymiany Informacji, ASCII inv modif ASCII file plik ASCII

ASEAN
n = Association of South East Asian Nations Stowarzyszenie n Narodów Azji Południowo-Wschodniej, ASEAN

ASH
n GB = Action on Smoking and Health ? Stowarzyszenie n do Walki z Paleniem Tytoniu

ASLEF
n GB = Associated Society of Locomotive Engineers and Firemen Związek m Zawodowy Kolejarzy

ASPCA
n US = American Society for the Prevention of Cruelty to Animals Amerykańskie Towarzystwo n Opieki nad Zwierzętami

AST
n ? Atlantic Standard Time n atlantycki czas m normalny

ASTMS
n GB = Association of Scientific, Technical and Managerial Staffs ? Stowarzyszenie n Pracowników Naukowych, Technicznych i Personelu Kierowniczego

Ascension
n Relig the Ascension Wniebowstąpienie n

Ascension Day
n Relig Wniebowstąpienie n, Święto n Wniebowstąpienia Pańskiego

Ascension Island
prn Wyspa f Wniebowstąpienia

Ascensiontide
n Relig okres dziesięciu dni od Wniebowstąpienia do Zielonych Świątek

Ash Wednesday
n Relig środa f popielcowa, Popielec m

Asia
prn Azja f Central/South-East Asia Azja Środkowa/Południowo-Wschodnia

Asia Minor
prn Azja f Mniejsza

Asian
n Azjat|a m, -ka f adj [language, race] azjatycki

Asian American
n Amerykan|in m, -ka f pochodzenia azjatyckiego

Asian Briton
n GB Brytyj|czyk m, -ka f pochodzenia hinduskiego or pakistańskiego

Asian flu
n grypa f azjatycka

Asiatic
adj [nations, peoples] azjatycki

Asperger’s syndrome
n zespół m Aspergera

Assam
prn (province) Asam m n (tea) herbata f Assam

Assisi
prn Asyż m

Associated Press
n Journ Associated Press f

Asst.
= assistant

Assumption
n Relig Wniebowzięcie n

Assyria
prn Asyria f

Assyrian
n 1. (person) Asyryj|czyk m, -ka f 2. (language) (język m) asyryjski m adj asyryjski

Astroturf
n Sport sztuczna murawa f

Asturias
prn Asturia f

Aswan
prn Asuan m Aswan High Dam Wielka Tama w Asuanie

as
conj 1. (in the manner that) jak as you can see, I’m very busy jak widzisz, jestem bardzo zajęty as you know jak (sam) wiesz as usual jak zwykle as is usual in such cases jak zwykle się robi or jak zwykło się robić w takich przypadkach do as I say! rób, co ci mówię! as I see it (tak) jak ja to widzę or rozumiem z tego co widzę or rozumiem as I understand it (tak) jak ja to rozumiem z tego co rozumiem he likes reading, as I do lubi czytać tak jak ja loving Paris as I do... jeśli uwielbia się Paryż tak jak ja... knowing you as I do, it didn’t surprise me znając ciebie, tak jak ja cię znam, wcale nie byłem zdziwiony the street as it looked in the 1930s widok tej ulicy w latach trzydziestych XX wieku as often happens jak to się często zdarza just as he dislikes the theatre, so too does he dislike opera nie lubi ani teatru, ani opery tak jak nie lubi teatru, nie lubi opery as he lived so did he die jak żył tak i umarł he lives abroad, as does his sister mieszka za granicą, podobnie jak jego siostra clad as he was only in a towel, he didn’t want to answer the door ponieważ był owinięty tylko ręcznikiem, nie chciał otworzyć drzwi leave it as it is zostaw to tak, jak jest I’m overworked as it is i tak mam za dużo pracy we’re in enough trouble as it is już i tak mamy dość kłopotów ‘as is’ Comm „tak, jak jest” (bez gwarancji) I bought the apartment as it was kupiłem mieszkanie w takim stanie, w jakim było as one man to another jak człowiek z człowiekiem as with so many people in the 1960s, she... ona, jak wiele innych osób w latach sześćdziesiątych, ... as with so much in this country, the system needs to be modernized podobnie jak wiele rzeczy w tym kraju, sam system także wymaga modernizacji as it were niejako as you were! Mil wróć! two is to four as four is to eight Math dwa ma się do czterech, jak cztery do ośmiu 2. (when) kiedy (while) podczas gdy he came in as she was coming down the stairs wszedł, kiedy schodziła po schodach as she grew older, she grew richer bogaciła się z wiekiem as a child, he... jako dziecko, ..., będąc dzieckiem, ... 3. (because, since) jako że, skoro as you were out, I left a note ponieważ cię nie było, zostawiłem wiadomość as she is sick, she cannot go out nie może wychodzić, ponieważ jest chora 4. (although) choć strange as it may seem, she never returned choć może się to wydać dziwne, nigdy nie wróciła comfortable as the house is, it’s still very expensive dom, choć wygodny, to jednak jest bardzo drogi try as he might, he could not forget it choć bardzo się starał, nie mógł (o tym) zapomnieć much as I like you I have to say that... choć bardzo cię lubię, muszę powiedzieć, że... be that as it may tak czy owak, tak czy inaczej 5. the same as... taki sam jak... I’ve got a jacket the same as yours mam taki sam żakiet, jak ty the same man as I saw last week ten sam człowiek, którego widziałem w zeszłym tygodniu the same as always to samo co zawsze or zwykle he works for the same company as me pracuje w tej samej firmie co ja 6. (expressing purpose) so as to do sth żeby coś zrobić he left early so as to be on time wyszedł wcześnie, żeby zdążyć na czas she opened the door quietly so as not to wake him cicho otworzyła drzwi, żeby go nie obudzić as and when conj phr as and when the passengers arrive w miarę, jak przybywają pasażerowie as and when the need arises kiedy zajdzie taka potrzeba, w miarę potrzeby as and when you want jak będziesz potrzebował as if conj phr jakby, jak gdyby it’s not as if she hadn’t been warned to nie jest tak, że nie została ostrzeżona he looked at me as if to say that... popatrzył na mnie, jakby or jak gdyby chciał powiedzieć, że... it looks as if we’ve got lost wygląda na to, że zabłądziliśmy as if by accident jakby przez przypadek or przypadkowo as if by magic jakby za dotknięciem czarodziejskiej różdżki, jakby za sprawą magicznej siły or mocy as if I cared! jakby mi zależało! prep (in order to appear to be) 1. jak to be dressed as a sailor mieć na sobie marynarskie ubranie disguised as a clown w przebraniu klauna in the book he is portrayed as a victim w tej książce przedstawiono go jako ofiarę 2. (in the role, capacity, function of) jako, jak he works as a pilot/engineer pracuje jako pilot/inżynier a job as a teacher posada nauczyciela she has a reputation as a tough businesswoman ma opinię twardej kobiety interesu speaking as his closest friend, I... jako jego najbliższy przyjaciel, chciałbym powiedzieć, że... I like her as a person but not as an artist lubię ją jako człowieka, ale nie jako artystkę my rights as a parent prawa należne mi jako ojcu/matce film as an art form film jako forma artystyczna as a lexicographer, he has a special interest in words jako leksykografa, szczególnie interesują go słowa with Lauren Bacall as Vivien Cin, Theat z Lauren Bacall w roli Vivien 3. (other uses) to treat sb as an equal traktować kogoś jak równego sobie he was quoted as saying that... powoływano się na jego wypowiedź, że... it came as a shock to learn that he was dead wiadomość, że nie żyje, spadła jak grom z jasnego nieba think of it as an opportunity to meet new people popatrz na to jak na sposobność poznania nowych ludzi as against prep phr w stosunku do (czegoś), w porównaniu z (czymś) 75% this year as against 35% last year 75% w tym roku w porównaniu z 35% w zeszłym roku as for prep phr co do (kogoś/czegoś), co się tyczy (kogoś/czegoś), jeśli chodzi o (kogoś/coś) as for the children co się tyczy dzieci as for him, he can go to hell! vinfml a on niech idzie do diabła! infml as from, as of prep phr (począwszy) od (czegoś) as from or of now/April począwszy od zaraz/od kwietnia as of yet (aż) do teraz as such prep phr jako taki he doesn’t believe in religion as such nie wierzy w religię jako taką they are your equals and should be treated as such są ci równi i tak powinni być traktowani as to prep phr co do (kogoś/czegoś), co się tyczy (kogoś/czegoś) this gave them no clue as to his motives/as to his whereabouts nie dostarczyło im to żadnej wskazówki, czym się kierował/gdzie się podziewa adv 1. (expressing degree, extent) as... as... tak... jak... he is as intelligent as you jest tak samo inteligentny jak ty he is not as or so intelligent as you nie jest tak inteligentny jak ty he is just as intelligent as you jest równie inteligentny jak ty she can’t walk as fast as she used to nie może chodzić tak szybko jak kiedyś as fast as you can najszybciej jak tylko możesz, możliwie najszybciej as strong as an ox silny jak wół he is twice as strong as me on jest dwa razy silniejszy ode mnie it’s not as good as all that to wcale nie jest takie dobre I paid as much as she did zapłaciłem tyle samo co ona as much as possible możliwie najwięcej, jak najwięcej as little as possible możliwie najmniej, jak najmniej as soon as possible jak najszybciej not nearly as much as a thousand o wiele mniej niż tysiąc not as often nie tak często their profits are down by as much as 30% ich zyski zmniejszyły się aż o 30% the population may increase by as much as 20% liczba ludności może wzrosnąć nawet o 20% as many as 10,000 people attended the demonstration aż 10 000 osób wzięło udział w demonstracji by day as well as by night w dzień jak i w nocy i dniem, i nocą she can play the piano as well as her sister gra na fortepianie równie dobrze jak jej siostra they have a house in Nice as well as an apartment in Paris mają dom w Nicei, a także mieszkanie w Paryżu as well as being a poet, he is a novelist on jest nie tylko poetą, ale i powieściopisarzem 2. (expressing similarity) (tak) jak as before, she... podobnie jak przedtem, ona... I thought as much tak właśnie pomyślałem A as in Alice A jak Alicja

asap
= as soon as possible możliwie (jak) najszybciej

asbestos
n Miner azbest m

asbestos mat
n płytka f azbestowa

asbestosis
n (pl -toses) Med pylica f azbestowa, azbestoza f

ascend
fml vt wspi|ąć, -nać się na (coś) [hill] wspi|ąć, -nać się po (czymś) [steps] wspi|ąć, -nać się (czymś) [path] to ascend the throne wstąpić na tron vi [path, steps] piąć się [bird, aircraft, smoke] wzn|ieść, -osić się, wzbi|ć, -jać się (in lift) wje|chać, -żdżać

ascendancy
n (superiority) przewaga f (power) władza f, dominacja f to be in the ascendancy mieć przewagę to have/gain ascendancy over sb mieć/zyskać przewagę or władzę nad kimś

ascendant
n 1. Astrol ascendent m to be in the ascendant być w ascendencie 2. fml (powerful position) to be in the ascendant dominować adj fml [class, group] dominujący

ascensionist
n Sport dat zdobyw|ca m, -czyni f szczytu górskiego

ascent
n 1. (of gas, smoke, soul) unoszenie się n (of balloon, plane) wznoszenie się n 2. (in cycling) jazda f pod górę (in mountaineering) wchodzenie n na szczyt or na górę (of a path) pięcie się n to make an ascent of a volcano wejść na szczyt wulkanu 3. fml fig (advancement) awans m

ascertain
vt 1. (discover) ustal|ić, -ać [date, facts, truth] to ascertain what had happened ustalić, co się wydarzyło 2. (make certain) upewni|ć, -ać się we ascertained that they wouldn’t come upewniliśmy się, że nie przyjdą

ascertainable
adj sprawdzalny

ascetic
n ascet|a m, -ka f adj ascetyczny

asceticism
n ascetyzm m

ascribable
adj [work of art, accident, mistake] przypisywany (to sb komuś)

ascribe
vt to ascribe sth to sb/sth przypis|ać, -ywać coś komuś/czemuś the accident can be ascribed to human error przyczyny tego wypadku można upatrywać w błędzie popełnionym przez człowieka

ascription
n przypisanie n (of sth to sb czegoś komuś)

asdic
n GB Hist azdyk m, hydrolokator m akustyczny

asemantic
adj asemantyczny

aseptic
adj [wound, dressing] aseptyczny, jałowy

asexual
adj aseksualny, bezpłciowy

ash
1. n 1. (also ash tree) jesion m 2. (also ash wood) jesion m, drewno n jesionowe modif [bark, branch, grove, leaf, twig] jesionowy 2. n (burnt residue) popiół m to burn or reduce sth to ashes spalić coś na popiół ashes npl (remains) prochy plt to rise from the ashes (of sth) powstać z popiołów (czegoś) ashes to ashes, dust to dust Relig z prochu powstałeś, w proch się obrócisz

ash blond(e)
adj popielatoblond

ash pan
n popielnik m

ash tree
n jesion m

ash-colored
GB zob. ash-coloured

ash-coloured
US adj popielaty

ashamed
adj zawstydzony to be or feel ashamed wstydzić się (of or about sth, of doing sth czegoś, robić coś) to be ashamed that... wstydzić się (tego), że... she was ashamed to be seen with him wstydziła się z nim pokazywać you ought to be ashamed of yourself powinieneś się wstydzić ashamed of his ignorance, he never opened his mouth w ogóle się nie odzywał, wstydząc się swojej niewiedzy it’s nothing to be ashamed of nie ma się czego wstydzić I’m ashamed of you! wstyd mi za ciebie!

ashbin
n US pojemnik m na popiół

ashcan
n US pojemnik m na śmieci

ashen
adj [complexion] ziemisty, szary

ashen faced
adj o ziemistej cerze

ashlar
n cios m, kamień m ciosany

ashore
adv 1. (towards shore, bank) [swim, row] do brzegu [drive] w kierunku brzegu he was swimming ashore płynął do brzegu the oil slick is being washed ashore by the tide przypływ znosi plamę ropy w kierunku brzegu 2. (arriving on shore) na brzeg to come or go ashore [sailor, passenger] zejść na ląd to swim ashore dopłynąć do brzegu washed ashore wyrzucony na brzeg (przez fale) the gas is piped ashore gaz przesyłany jest na ląd rurociągiem to put passengers/goods ashore wysadzić pasażerów/wyładować towar na brzeg 3. (on land) na lądzie to spend a week ashore spędzić tydzień na lądzie whenever I’m ashore kiedy tylko jestem na lądzie

ashram
n aśrama f

ashtray
n popielniczka f

ashy
adj (in colour) ziemisty, szary (covered in ash) pokryty popiołem ashy material popiół

aside
n 1. Theat, Cin uwaga f na stronie to say sth in or as an aside powiedzieć coś na stronie 2. (as digression) uwaga f na marginesie adv 1. (to one side) to stand aside stać z boku to move aside odsunąć się na bok to turn aside odwrócić się to cast or throw sth aside pozbyć się czegoś to set or put or lay sth aside (save) odkładać coś [money] I put aside Ł10 per week odkładałem 10 funtów tygodniowo to sweep or brush sth aside odsunąć od siebie coś [worries, objections, doubts] to lay or put sth aside odłożyć coś na bok [books] will you put these shoes aside for me? (in shop) czy może pan odłożyć te buty dla mnie? to take sb aside wziąć kogoś na stronę I left all the problems aside odsunąłem od siebie wszystkie problemy 2. (apart) joking aside mówiąc poważnie money aside, are you satisfied with your job? pomijając kwestię pieniędzy, czy jesteś zadowolony z pracy? aside from adv phr poza (czymś) aside from political concerns poza sprawami politycznymi

asinine
adj fml [words, behaviour] niemądry an asinine remark głupia uwaga

ask
vt 1. (enquire as to) za|pytać o (coś), s|pytać o (coś) [name, reason] to ask a question zadać pytanie to ask sb sth zapytać kogoś o coś I asked him the time/the way zapytałem go o godzinę/drogę there’s something I’d like to ask you chciałbym cię o coś zapytać 80% of those asked said no 80% pytanych odpowiedziało przecząco to ask sb if or whether/why/who zapytać kogoś, czy/dlaczego/kto I wasn’t asking you! nie pytałem cię o zdanie! don’t ask me! mnie (o to) nie pytaj! ask me another infml nie mam pojęcia asking bid (in cards) inwit 2. (request) po|prosić o (coś) [favour, opinion, permission] to ask sth of or from sb poprosić kogoś o coś to ask to do sth poprosić o pozwolenie na zrobienie czegoś to ask sb to do sth poprosić kogoś, żeby coś zrobił we asked that any faulty goods (should) be returned prosiliśmy o zwrot wszystkich wybrakowanych towarów 3. (demand) za|żądać (czegoś), za|życzyć sobie (czegoś) to ask a high price for sth zażądać wysokiej ceny za coś what price is she asking for it? ile ona za to chce or żąda? to ask the impossible żądać rzeczy niemożliwych it’s too much to ask to zbyt wygórowane żądania the money is there for the asking pieniądze nie stanowią żadnego problemu 4. (invite) zapr|osić, -aszać [person] to ask sb to a concert/to dinner zaprosić kogoś na koncert/kolację to ask sb out (have a date) umówić się z kimś (na randkę) to ask sb in (for coffee/dinner) zaprosić kogoś (na kawę/kolację) we asked him along zaproponowaliśmy mu, żeby się do nas przyłączył he asked her to marry him poprosił, żeby za niego wyszła oświadczył się jej I wasn’t asked nie zostałem zaproszony vi 1. (make enquiries) pytać (about sb/sth o kogoś/coś) I’ll ask around popytam, rozpytam się 2. (request) po|prosić you could have asked mogłeś poprosić you only have to ask wystarczy poprosić all I ask from you is loyalty proszę cię tylko o lojalność vr to ask oneself zastanowić się nad (czymś) [reason] to ask oneself a question postawić or zadać sobie pytanie to ask oneself why/who zastanawiać się, dlaczego/kto ? ask after: ask after [sb] dopytywać się o (kogoś) he asked after you dopytywał się o ciebie ? ask around popytać, rozpyt|ać, -ywać się ? ask back: ask [sb] back (invite in return) odwzajemnić zaproszenie fml ? ask for: ¶ ask for [sth] po|prosić o (coś) [drink, money, help, restraint] he was asking for it, he asked for it infml sam się o to prosił, sam tego chciał infml he’s asking for it, coming late every day doigra się, jak będzie się tak codziennie spóźniał ¶ ask for [sb] (on telephone) po|prosić (from sick bed) po|prosić o (przywołanie) kogoś the police were asking for you policja pytała or dopytywała się o ciebie ¶ to ask sb for sth poprosić kogoś o coś I asked him for the time zapytałem go o godzinę

askance
adv to look askance at sb/sth (with suspition) patrzeć na kogoś/coś nieufnie (with disapproval) patrzeć na kogoś/coś krzywo

askew
adj krzywy, przekrzywiony adv krzywo to wear a hat askew nosić kapelusz na bakier

asking price
n cena f sprzedaży

aslant
adv ukośnie prep na ukos or skos

asleep
adj (pogrążony) we śnie to be asleep spać to fall asleep zasnąć, usnąć they were found asleep znaleziono ich śpiących to be half asleep być na pół uśpionym to be sound or fast asleep spać głęboko to be asleep on one’s feet spać na stojąco

asp
n 1. Zool żmija f 2. Bot = aspen

asparagus
n Culin, Bot szparag m a bunch or bundle of asparagus pęczek szparagów modif [mousse, soup] szparagowy asparagus shoot/frond pęd/listek szparaga asparagus tart tarta ze szparagami

asparagus fern
n Bot asparagus m

asparagus tip
n główka f szparaga

aspect
n 1. (feature) aspekt m (angle) punkt m widzenia to consider every aspect of sth wziąć pod uwagę wszystkie aspekty czegoś from a financial aspect z finansowego punktu widzenia seen from this aspect rozważany z tego punktu widzenia 2. (view, orientation) widok m westerly aspect widok na zachód delightful aspect to the hills cudowny widok na wzgórza 3. Astrol, Ling aspekt m 4. liter (appearance) wygląd m a man of repulsive aspect człowiek o odrażającym wyglądzie to have a pleasant front aspect [building] dobrze się prezentować od frontu

aspen
n 1. (tree) osika f to tremble like an aspen trząść się jak osika 2. (wood) drewno n osikowe, osina f modif [leaf, branch, bark, twig] osikowy, osinowy

asperity
n fml 1. (of person) surowość f, szorstkość f (of texture) szorstkość f (of voice) chropowatość f, chrapliwość f 2. (of climate, winter) surowość f, ostrość f

aspersions
npl fml oszczerstwa n pl, kalumnie f pl to cast aspersions on sb rzucać kalumnie na kogoś to cast aspersions on sb’s motives/honesty podać w wątpliwość pobudki/uczciwość kogoś are you casting aspersions on my skills? czy wątpisz w moje umiejętności?

asphalt
n asfalt m modif [road] asfaltowy [drive, playground] wyasfaltowany vt wy|asfaltować

asphodel
n Bot złocień m

asphyxia
n Med uduszenie się n, asfiksja f to die of asphyxia udusić się death due to asphyxia śmierć na skutek uduszenia

asphyxiate
vt u|dusić they were asphyxiated by smoke udusili się dymem vi u|dusić się

asphyxiation
n Med uduszenie (się) n to die of or from asphyxiation udusić się to cause death by or through asphyxiation spowodować śmierć przez uduszenie

aspic
1. n Culin auszpik m, galareta f salmon in aspic łosoś w galarecie 2. n Zool żmija f 3. n Bot lawenda f

aspidistra
n Bot aspidistra f

aspirant
n fml pretendent m, -ka f aspirant m, -ka f fml to be an aspirant to sth aspirować or pretendować do czegoś adj aspirant actors/managers początkujący aktorzy/menedżerowie

aspirate
/'?sprt/ n Ling aspirata f, głoska f przydechowa /'?sprt/ adj Ling aspirowany, przydechowy /'?sp?re?t/ vt 1. Ling aspirować, wym|ówić, -awiać z przydechem 2. Med aspirować [liquid]

aspiration
n 1. (desire) aspiracje plt, dążenie n (to sth/to do sth do czegoś/do zrobienia czegoś) 2. Ling aspiracja f, przydech m 3. Med aspiracja f

aspire
vi dążyć (to or after sth do czegoś) to aspire to do sth mieć ambicję, żeby coś zrobić to aspire to or after fame gonić za sławą to aspire to the throne aspirować do tronu I couldn’t aspire to that nie mógłbym nawet o tym marzyć

aspirin
n aspiryna f two aspirins dwie (tabletki) aspiryny half an aspirin pół (tabletki) aspiryny

aspiring
adj [politician, author] (ambitious) z ambicjami, ambitny (beginning) początkujący

ass
1. n 1. (donkey) osioł m 2. fig infml (fool) osioł m infml to make an ass of oneself robić z siebie głupka the law is an ass GB to prawo jest głupie or bez sensu 2. n vinfml US dupa f vinfml to have one’s ass in a sling US vinfml mieć przerąbane or przechlapane vinfml to do sth ass-backwards vinfml robić coś na odwyrtkę, sięgać prawą ręką do lewej kieszeni or lewego ucha infml to get one’s ass in gear, to get off one’s ass ruszyć dupę vinfml get your ass out of here! vinfml bierz dupę w troki i spieprzaj stąd vinfml he’ll have your ass vinfml nogi ci z dupy powyrywa vinfml to kick (some) ass vinfml dokopać komuś vinfml to kiss sb’s ass vinfml włazić komuś w dupę vulg not to know one’s ass from a hole in the ground vinfml być ciemnym jak tabaka w rogu, być głupim jak but z lewej nogi infml stick it up your ass! vulg możesz to sobie w dupę wsadzić vulg to work one’s ass off vinfml wypruwać z siebie flaki or bebechy vinfml your ass is grass vinfml dostaniesz w dupę vinfml piece of ass vinfml (woman) dupa f vulg

ass-kisser
n US vinfml lizus m, wazeliniarz m infml

assail
vt fml 1. (attack) za|atakować, przypu|ścić, -szczać atak na (kogoś) [person] 2. (plague, harass) [doubts, fears, worries] nękać, dręczyć to be assailed by or with questions/demands/letters zostać zarzuconym pytaniami/żądaniami/listami to be assailed with insults zostać obrzuconym obelgami

assailant
n 1. (criminal) napastnik m 2. Mil agresor m

assassin
n zabój|ca m, -czyni f (of sb kogoś) (for political reasons) zamachowiec m

assassinate
vt zabi|ć, -jać (for political reasons) dokonać zamachu na (kogoś) to be assassinated by sb zostać zamordowanym przez kogoś

assassination
n zabójstwo n (for political reasons) zamach m modif assassination attempt próba zamachu

assault
n 1. Jur napaść f (on sb na kogoś) (sexual) napaść f na tle seksualnym (on sb na kogoś) aggravated assault napad z bronią w ręku physical assault użycie przemocy verbal assault napaść słowna 2. Mil (act of aggression) atak m, napaść f (on sb/sth na kogoś/coś) (storm) szturm m, natarcie n (on sth na coś) air assault atak z powietrza or lotniczy ground assault atak z lądu to make an assault on sth przypuścić szturm na coś [town, fortress] to make an assault on sb/sth zaatakować kogoś/coś [enemy, troops] taken by assault wzięty szturmem to make an assault on a record Sport zaatakować rekord to make an assault on the summit fig zaatakować szczyt 3. fig (criticism) atak m (on sb/sth na kogoś/coś) assault on sb’s reputation zamach na dobre imię kogoś to make an assault on sth zaatakować coś [policy, theory] 4. fig to make an assault on sb’s ears razić uszy kogoś to make an assault on sb’s nerves działać komuś na nerwy modif [ship, weapon] desantowy [troops] szturmowy vt 1. Jur napa|ść, -dać na (kogoś) [person, victim] to be indecently assaulted stać się ofiarą napaści połączonej z czynem nierządnym 2. Mil za|atakować [person, enemy, troops] przypu|ścić, -szczać szturm na (coś), szturmować [fortress, town] 3. fig (criticize) za|atakować [person, belief] 4. fig działać na (coś) [nerves] razić [ears]

assault and battery
n Jur czynna napaść f, napad m i pobicie n

assault charge
n Jur oskarżenie n o napaść

assault course
n Mil tor m przeszkód

assault craft
n Mil łódź f desantowa

assault rifle
n karabin m szturmowy

assay
n Miner próba f assay office urząd probierczy vt oznacz|yć, -ać próbę (czegoś)

assegai
n sagaj m

assemblage
n fml 1. (collection of people, animals, objects, ideas) nagromadzenie n, zgromadzenie n, skupisko n 2. (putting together) składanie n Tech składanie n, montowanie n, montaż m 3. (something put together) złożenie n 4. Art asamblaż m

assemble
vt 1. (gather) z|gromadzić [data, ingredients, people] 2. (construct) z|montować, złożyć, składać easy to assemble łatwy do zmontowania or złożenia vi [passengers, family, parliament] z|ebrać, -bierać się, z|gromadzić się assembled pp adj zgromadzony, zebrany the assembled company zgromadzone or zebrane towarzystwo the assembled zebrani, obecni

assembler
n 1. (in factory) monter m, -ka f 2. (company) firma zajmująca się składaniem lub montowaniem części 3. Comput asembler m

assembly
n 1. (of people) zgromadzenie n freedom of assembly wolność zgromadzeń 2. Pol (institution) zgromadzenie n general/legislative assembly walne zgromadzenie/zgromadzenie ustawodawcze 3. Sch apel m 4. Pol (congregating) gromadzenie się n, zbieranie się n 5. (of objects) kolekcja f fig 6. Ind, Tech (of components, machines) montaż m assembly instructions instrukcja montażu 7. Tech (device) zespół m engine assembly zespół napędowy tail assembly Aviat usterzenie ogonowe 8. Comput asemblowanie n 9. Mil sygnał m na zbiórkę

assembly hall
n aula f

assembly language
n Comput język m asemblera

assembly line
n linia f montażowa

assembly plant
n Aut, Ind montownia f

assembly point
n miejsce n zbiórki

assembly room
n montownia f, hala f montażowa

assembly shop
n Ind montownia f

assemblyman
n (pl -men) US Pol członek m zgromadzenia ustawodawczego

assemblywoman
n (pl -women) US Pol członkini f zgromadzenia ustawodawczego

assent
n zgoda f (to sth na coś) aprobata f to ask sb’s assent zapytać kogoś o zgodę to give one’s assent wyrazić zgodę or aprobatę with one assent jednomyślnie by common assent zgodnie a nod of assent skinienie głową na znak zgody vi fml przychyl|ić, -ać się (to sth do czegoś)

assert
vt 1. (state) twierdzić utrzymywać he asserted (that) he had never been to London zapewniał, że nigdy nie był w Londynie 2. Jur (demand) domagać się (czegoś), dochodzić (czegoś) [rights] wyst|ąpić, -ępować z (czymś) [claim] fig za|manifestować, zaznacz|yć, -ać [personality, influence] vr to assert oneself zaznaczać swój autorytet

assertion
n 1. (statement) twierdzenie n to make an assertion that... twierdzić, że... she made several assertions about my family wygłosiła kilka opinii na temat mojej rodziny 2. (of independence, ownership) domaganie się n uznania it was an assertion of her strength/authority w ten sposób zamanifestowała swoją siłę/swój autorytet

assertive
adj asertywny, stanowczy

assertiveness
n pewność f siebie, asertywność f lack of assertiveness brak pewności siebie I admire your assertiveness podziwiam twoją pewność siebie

assertiveness training
n ćwiczenie n or trening m asertywności

assess
vt 1. oceni|ć, -ać [pupil, ability, effect, problem, result, work] 2. Fin, Insur, Jur o|szacować [damage, loss, property value, amount] 3. Fin wymierz|yć, -ać, na|łożyć, -kładać [tax] nalicz|yć, -ać [amount] to be assessed for tax być rozliczanym

assessable
adj [income] podlegający opodatkowaniu [profit, loss] możliwy do oszacowania

assessment
n 1. ocena f (of sth czegoś) 2. Fin, Insur, Jur oszacowanie n (of sth czegoś) 3. Fin (also tax assessment) ocena f należności podatkowych 4. Sch ocena f

assessor
n 1. Fin taksator m 2. Insur (of loss) rzeczoznawca m 3. Jur biegły m

asset
n 1. fig (good quality) zaleta f (advantage) atut m good health and good looks are great assets for a model dobre zdrowie i uroda są wielkimi atutami modelki 2. fig he’s our main asset to nasz największy skarb fig assets npl (private) majątek m Comm, Jur, Fin aktywa plt to freeze sb’s assets zamrozić aktywa kogoś assets and liabilities aktywa i pasywa property/capital assets nieruchomości/środki trwałe

asset stripper
n Comm, Fin wyprzedający m aktywa nabytej spółki

asset stripping
n Comm, Fin wyprzedaż f aktywów nabytej spółki

asseverate
vt fml zapewni|ć, -ać o (czymś) to asseverate that... oświadczyć uroczyście, że...

asseveration
n fml uroczyste oświadczenie n

asshole
n US vulg (stupid person) dupek m infml

assiduity
n (persistence) wytrwałość f (diligence) pracowitość f

assiduous
adj (persistent) wytrwały (diligent) pracowity

assiduously
adv [work, search, hunt] wytrwale

assign
vt 1. (allocate) przydziel|ić, -ać [funding, resources, housing, task] (to sb komuś) 2. (delegate) to assign a task to sb wyznaczyć zadanie komuś to assign sb to (do) a task wyznaczyć kogoś do wykonania zadania they were assigned to certain duties wyznaczono im pewien zakres obowiązków 3. (attribute) przypis|ać, -ywać [responsibility, role, value] nada|ć, -wać [importance, name] (to sb komuś) 4. (appoint) mianować (to sth na coś) 5. Jur (transfer) s|cedować or przen|ieść, -osić na (kogoś) 6. (fix) wyznacz|yć, -ać [date, place, time] (for sth czegoś) 7. Comput to assign a function to a key przypisać funkcję klawiszowi klawiatury

assignation
n 1. fml or hum spotkanie n (with sb z kimś) 2. Jur (of ownership) cesja f

assignee
n Jur cesjonariusz m (in bankruptcy) pełnomocnik m, syndyk m

assignment
n 1. (professional, military) zadanie n (specific duty) misja f to go somewhere on assignment to do sth pojechać gdzieś z zadaniem zrobienia czegoś to be on assignment to do sth mieć za zadanie coś zrobić 2. (in school, university) zadana praca f written assignment praca pisemna 3. (allocation) (of duties, funds, staff) przydział m 4. Jur (of rights, property) cesja f

assignor
n Jur cedent m

assimilate
vt 1. (absorb) przysw|oić, -ajać [drug, food] przysw|oić, -ajać sobie [facts, ideas] 2. Biol, Ling asymilować [sound, consonant] 3. ra przyrówn|ać, -ywać (to sth do czegoś) vi 1. [food, drug] być przyswajalnym 2. [immigrant] z|asymilować się

assimilation
n 1. (of facts, food) przyswajanie n (of immigrants) asymilacja f 2. Ling upodobnienie n, asymilacja f

assist
n US Sport asysta f vt 1. (help) pom|óc, -agać (komuś), wspom|óc, -agać (to do/in doing sth w robieniu czegoś) to assist sb in/out/down pomóc komuś wejść/wyjść/zejść to assist one another pomagać sobie wzajemnie to assist sb financially wspomóc kogoś finansowo a man is assisting the police with their inquiries euph policja zatrzymała podejrzanego do wyjaśnienia to assist sb to his/her feet pomóc komuś wstać 2. (facilitate) ułatwi|ć, -ać [development, process] vi 1. (help) pom|óc, -agać (in doing sth w robieniu czegoś) I offered to assist zaoferowałem swoją pomoc to assist in sth pomóc w czymś [operation, rescue] 2. fml (attend) asystować (at sth przy czymś) -assisted in combinations computer/operator-assisted przy użyciu komputera/przy pomocy operatora government-assisted scheme projekt wspierany finansowo przez rząd

assistance
n pomoc f to come to sb’s assistance przyjść komuś z pomocą to give assistance to sb udzielić komuś pomocy with the assistance of sb z pomocą kogoś with the assistance of sth (device, instrument, tool) przy użyciu czegoś, za pomocą czegoś mutual assistance wzajemna pomoc economic/financial/medical assistance pomoc gospodarcza/finansowa/medyczna can I be of assistance? czy mogę w czymś pomóc?

assistant
n 1. (helper) pomocni|k m, -ca f (in bureaucratic hierarchy) zastęp|ca m, -czyni f 2. GB Sch, Univ asystent m, -ka f (in school) (also foreign language assistant) konsultant m językowy, konsultantka f językowa (in university) lektor m, -ka f modif [editor, librarian, producer] pomocniczy, zastępujący

assistant judge
n US Jur sędzia m pomocniczy

assistant manager
n zastępca m dyrektora

assistant professor
n US, Univ ? profesor m uczelniany

assistant sales manager
n zastęp|ca m, -czyni f dyrektora do spraw sprzedaży

assistantship
n US Univ asystentura f

assisted place
n GB Sch miejsce w szkole prywatnej, opłacane z państwowej kasy

assisted reproduction
n Med prokreacja f wspomagana medycznie

assisted suicide
n samobójstwo n wspomagane

assizes
npl GB Jur sąd m wyjazdowy

associate
/'s??t/ n 1. (colleague, partner) współpracowni|k m, -czka f (in business, criminal action) wspólni|k m, -czka f (companion) towarzysz m, -ka f she is a business associate of mine jest moją wspólniczką w interesach, łączą nas wspólne interesy an associate in crime Jur współsprawca przestępstwa Brown and Associates Comm Brown i Spółka 2. (of society) członek m nadzwyczajny /'s??t/ adj [body, member] stowarzyszony, afiliowany /'s??e?t/ vt 1. (connect in one’s mind) po|wiązać, po|łączyć, s|kojarzyć [facts, names, ideas] pasta is usually associated with Italy makaron kojarzy się zwykle z Włochami people usually associate fascism with Nazi Germany ludziom faszyzm zazwyczaj kojarzy się z hitlerowskimi Niemcami 2. (be involved in) to be associated with sth [person] być związanym z czymś, należeć do czegoś [group, movement] pej mieć powiązania z czymś [shady business] I don’t want to be associated with such a dishonest plan nie chcę mieć nic wspólnego z tak nieuczciwym planem /'s??e?t/ vi zada|ć, -wać się (with sb z kimś) przestawać liter (with sb z kimś) /'s??e?t/ vr to associate oneself (get involved) mieszać się (with sth w coś) (join) przyłączać się (with sth do czegoś) associated pp adj 1. (linked in thought) [concept] skojarzony 2. (connected) [member] stowarzyszony [benefits, expenses] dodatkowy the department and its associated services and committees departament i związane z nim służby i komisje the plan and its associated issues/problems plan i związane z nim sprawy/problemy

associate company
n spółka f stowarzyszona

associate dean
n Univ prodziekan m

associate director
n Theat drugi reżyser m TV realizator m, -ka f TV Comm zastęp|ca m, -czyni f dyrektora, wicedyrektor m

associate editor
n zastępca m redaktora

associate judge
n asesor m

associate justice
n US członek m Sądu Najwyższego

associate member
n (of academic body) członek m korespondent (of society) członek m sympatyk

associate membership
n członkostwo n tytularne

associate professor
n US Univ ? profesor m nadzwyczajny

association
n 1. (club, society) stowarzyszenie n, towarzystwo n, związek m to form an association utworzyć or założyć stowarzyszenie to join an association wstąpić do stowarzyszenia 2. (relationship) (between ideas) związek m (between organizations, people) stosunki plt (with sb/sth z kimś/czymś) (romantic involvement) romans m, związek m (with sb z kimś) a close association bliski or ścisły związek 3. (mental evocation) wspomnienie n, skojarzenie n to have good/bad associations for sb kojarzyć się komuś dobrze/źle to have associations with sth kojarzyć się z czymś, przypominać coś that smell has an association with Christmas ten zapach kojarzy się z Bożym Narodzeniem the association of ideas kojarzenie pojęć the word ‘feminist’ has certain associations słowo „feministka” budzi określone skojarzenia

association football
n (soccer) piłka f nożna, futbol m

associative
adj asocjacyjny, skojarzeniowy

associative storage
n = associative store

associative store
n Comput pamięć f asocjacyjna or skojarzeniowa

assonance
n Ling asonans m

assorted
adj [foodstuffs] mieszany [group, mixture] różnorodny [colours, events, sizes] różny in assorted sizes w różnych rozmiarach an ill/oddly assorted couple źle/dziwnie dobrana para

assortment
n (of foodstuffs) mieszanka f (of things) rozmaitość f (of people) zbieranina f pej (of goods) asortyment m in an assortment of colours/sizes w różnych kolorach/rozmiarach

assuage
vt liter uśmierz|yć, -ać [pain] u|koić [grief, sorrow] zaspok|oić, -ajać [desire, hunger, thirst] z|łagodzić [fear, longing, terror]

assume
vt 1. (suppose) przypu|ścić, -szczać, za|łożyć, -kładać, przyj|ąć, -mować I assume (that) she knows przypuszczam, że wie one must assume that... trzeba przyjąć or założyć, że... from his accent, I assumed him to be French sądząc po akcencie, uznałem, że jest Francuzem assuming that to be true zakładając, że to prawda it’s widely assumed that... powszechnie przyjmuje się, że... tomorrow, I assume jutro, jak przypuszczam let’s assume for the moment that he is right załóżmy na chwilę, że on ma rację they just assume (that) he can’t do it po prostu zakładają, że nie potrafi tego zrobić 2. (take on) ob|jąć, -ejmować [office, post] przyb|rać, -ierać [air, attitude, expression, name, shape] (take over) przej|ąć, -mować [command, control, duty, power, responsibility] under an assumed name pod przybranym nazwiskiem

assumption
n 1. (supposition) przypuszczenie n (belief) założenie n Philos, Sci hipoteza f the assumption that... założenie, że... on the assumption that... zgodnie z założeniem, że... to work on the assumption that... przyjąć założenie, że... wyjść z założenia, że... to make an assumption that... założyć, że... a false assumption Philos, Sci błędne założenie 2. (of duty, power) przejęcie n

assurance
n 1. (of sth done) pewność f 2. (of future action, situation) zapewnienie n (of sth o czymś) to give sb an or every assurance that... zapewnić kogoś, że... you have my assurance that... zapewniam cię, że... repeated assurances wielokrotne zapewnienia 3. (self-confidence) pewność f siebie (impudence) tupet m pej 4. GB Insur ubezpieczenie n life assurance ubezpieczenie na życie modif Insur [company, plan, policy] ubezpieczeniowy

assure
vt 1. (state positively) zapewni|ć, -ać to assure sb that... zapewnić kogoś, że... I (can) assure you zapewniam pana (you can) rest assured możesz być pewien to be assured of sth być pewnym czegoś she’ll be successful, you can be assured of that zapewniam cię, że jej się powiedzie 2. (ensure) za|gwarantować [agreement, peace, safety] this win assures her (of) a place in the Olympic team ta wygrana gwarantuje jej miejsce w reprezentacji olimpijskiej 3. GB Insur ubezpiecz|yć, -ać vr to assure oneself of sth zapewnić sobie coś he has already assured himself of a brilliant career może już być pewny, że czeka go błyskotliwa kariera

assured
n GB Insur the assured ubezpieczon|y m, -a f adj 1. (confident) [person] pewien or pewny siebie [voice, manner] pewny he is very assured for one so young jak na tak młodego człowieka, jest bardzo pewny siebie 2. (beyond doubt) pewny (guaranteed) zapewniony, zagwarantowany

assuredly
adv fml niechybnie, z całą pewnością

astatine
n Chem astat m

aster
n Bot aster m

asterisk
n gwiazdka f, asterysk m the words marked with an asterisk are explained below słowa oznaczone gwiazdką objaśniono poniżej vt oznacz|yć, -ać gwiazdką or asteryksem

astern
adv Naut [go] wstecz [be, stand] na rufie astern of sth za czymś full/half (speed) astern! cała/pół wstecz!

asteroid
n Astron asteroida f

asthma
n astma f to have asthma mieć astmę

asthmatic
n astmaty|k m, -czka f adj [pain, breathing, child] astmatyczny

astigmatic
Med n astygmatyk m adj [condition, lens, patient] astygmatyczny

astigmatism
n Med astygmatyzm m

astir
adj 1. (in agitated state) ożywiony, poruszony (in motion) w ruchu 2. dat (up and about) na nogach

astonish
vt (amaze) zadziwi|ć, -ać (surprise) z|dziwić, zask|oczyć, -akiwać it astonishes me that... dziwi mnie, że... I was astonished by his reaction zaskoczyła mnie jego reakcja you astonish me! iron zadziwiasz mnie!, kto by się tego po tobie spodziewał! iron

astonished
adj zdziwiony, zaskoczony he looked at me with an astonished expression on his face patrzył na mnie ze zdziwieniem to be astonished by or at sth dziwić się czemuś I’m astonished that they refused dziwię się, że odmówili he was astonished to hear/learn that... był zdziwiony or zaskoczony, kiedy usłyszał/dowiedział się, że...

astonishing
adj [ability, generosity, intelligence, skill] zadziwiający [beauty, bargain, career, performance, profit] zaskakujący, nadzwyczajny [energy, speed, success] zdumiewający, niesłychany it is astonishing that we had so few applications to zdumiewające, że dostaliśmy tak mało zgłoszeń he showed an astonishing lack of understanding wykazał zadziwiający brak zrozumienia

astonishingly
adv zadziwiająco, zdumiewająco astonishingly (enough), they won! o dziwo, wygrali!

astonishment
n (surprise) zdziwienie n, zdumienie n (amazement) zadziwienie n, zaskoczenie n in or with astonishment ze zdziwieniem to my/her astonishment ku mojemu/jej zdziwieniu or zaskoczeniu to look at sb/sth in astonishment patrzeć na kogoś/coś ze zdziwieniem

astound
vt wprawi|ć, -ać w osłupienie, zdumie|ć, -wać to be astounded by sth zdumieć się czymś

astounded
adj zdumiony I was astounded to see the headlines osłupiałem na widok nagłówków she was astounded to hear the news usłyszana wiadomość wprawiła ją w osłupienie

astounding
adj zdumiewający, wprawiający w osłupienie

astrakhan
n karakuł m modif [coat, collar] karakułowy

astral
adj astralny

astray
adv 1. to go astray (go missing) [object, funds] za|ginąć, za|gubić się, zawieruszyć się [person] za|błądzić, z|gubić się 2. to go astray (go wrong) [plan] spełznąć na niczym everything went astray wszystko poszło na opak 3. fig to lead sb astray (confuse) wprowadzić kogoś w błąd (corrupt) sprowadzić kogoś na złą drogę or na manowce

astride
adv [be, ride, sit] okrakiem (with legs wide apart) [stand] z rozkraczonymi nogami prep to sit astride sth siedzieć na czymś okrakiem to stand astride sth stać nad czymś okrakiem

astringent
n środek m ściągający adj 1. Cosmet, Med [face tonic, lotion, medicine] ściągający 2. fig [remark, tone, critic] uszczypliwy [discussion, attack, critic] zajadły

astrologer
n astrolog m

astrological
adj astrologiczny

astrologist
n = astrologer

astrology
n astrologia f

astronaut
n astronauta m

astronautical
adj astronautyczny

astronautics
n (+ v sg) astronautyka f

astronomer
n astronom m

astronomic
npl = astronomical

astronomical
adj Astron also fig astronomiczny

astronomically
adv [expensive] astronomicznie, niebotycznie prices are astronomically high ceny są astronomiczne or niebotycznie wysokie

astronomy
n astronomia f

astrophysicist
n astrofizyk m

astrophysics
n (+ v sg) astrofizyka f

astute
adj (shrewd) przebiegły, sprytny (clever) bystry, przenikliwy he’s very astute at handling negotiations jest bardzo zręcznym negocjatorem

astutely
adv (shrewdly) przebiegle, sprytnie (cleverly) przenikliwie, zręcznie

astuteness
n (shrewdness) przebiegłość f, spryt m (cleverness) przenikliwość f, bystrość f, zręczność f

asunder
adv liter to tear sth asunder rozedrzeć coś (na kawałki) parents and children driven asunder by the war rodzice i dzieci rozdzieleni przez wojnę

asylant
n azylant m

asylum
n 1. Pol azyl m to grant/give asylum udzielić azylu/dać azyl to seek asylum starać się o azyl political asylum azyl polityczny the right of asylum prawo azylu 2. (refuge) schronienie n azyl m fig 3. dat Med (also lunatic asylum) zakład m dla obłąkanych

asylum-seeker
n starając|y m, -a f się o azyl

asymmetric
adj asymetryczny asymmetric bars Sport poręcze asymetryczne

asymmetrical
adj = asymmetric

asymmetry
n asymetria f

asymptomatic
adj bezobjawowy

asynchronous
adj Comput asynchroniczny