świadczenie
sv świadczyć n zw. pl (zobowiązanie) service, benefit świadczenia socjalne Admin. welfare a. social security benefits

świadczyć
impf vt (wykonywać) to render, to provide świadczyć komuś przysługę/grzeczność to do sb a favour/kindness vi 1. (dowodzić, być objawem) to show, to prove to signify książk., to bear testimony książk. dobrze/źle o kimś świadczyć to reflect well/badly on sb to do sb credit/to be a discredit to sb takie zachowanie dobrze o tobie świadczy acting like that reflects well on you a. puts you in a good light świadczyć za kimś a. przeciwko komuś to speak in sb's favour/against sb dokumenty świadczyły na jej korzyść/przeciwko niej the documents presented a. placed her in a favourable/an unfavourable light 2. (być świadkiem w sprawie) to testify świadczyć za kimś/przeciw komuś to testify for/against sb 3. książk. (opłacać) to subsidize vt to provide funding (na rzecz czegoś for sth) świadczyć się przest. świadczyć się kimś (powoływać się) to give sb as a reference

świadectwo
n 1. (dokument) certificate (szkolne) (school) report świadectwo chrztu a certificate of baptism świadectwo maturalne a. dojrzałości Polish school-leaving examination certificate świadectwo ślubu a marriage certificate świadectwo zgonu a death certificate świadectwo zdrowia a health certificate 2. książk. (dowód) evidence dawać świadectwo prawdzie to bear witness a. testimony to the truth książk. kartki z pamiętnika były świadectwem jej samotności the pages of her diary testified to her loneliness

świadek
m (Npl świadkowie) 1. (obserwator obecny w miejscu zdarzenia) witness naoczny świadek an eyewitness świadek wypadku a witness to an accident nie wyprze się, powiedział to przy świadkach he can't take it back - he said it in front of witnesses porozmawiajmy bez świadków let's talk in private 2. Prawo witness świadek oskarżenia a prosecution witness, a witness for the prosecution świadek obrony a defence witness, a witness for the defence zeznania świadków the witnesses' testimony powoływać kogoś na świadka to call sb as a witness być świadkiem na czyimś ślubie to be a witness at sb's wedding fałszywy świadek Prawo false witness niemy a. milczący świadek silent witness Świadkowie Jehowy Relig. Jehovah's Witnesses

świadom
adv. praed. świadomy

świadomie
adv. grad. consciously, intentionally świadomie wprowadził nas w błąd he deliberately misled us

świadomość
f sgt 1. Psych. awareness, consciousness z całą a. pełną świadomością in full consciousness mieć świadomość to be aware a. conscious (czegoś of sth) miałem świadomość, że kłamią I was aware a. conscious of the fact that they were lying 2. książk. (przytomność) consciousness utrata świadomości loss of consciousness stracić świadomość to lose consciousness odzyskać świadomość to regain consciousness, to come round a. to 3. Socjol. consciousness świadomość klasowa class consciousness świadomość społeczna social consciousness docierać a. dotrzeć do świadomości Psych. to register in sb's consciousness

świadomy
adv. 1. książk. (zdający sobie z czegoś sprawę) conscious, aware (czegoś of sth) 2. (przemyślany) conscious, intentional świadomy wybór a conscious a. deliberate choice świadome macierzyństwo planned motherhood, conscious conception świadom adv. praed. książk. aware była świadoma niebezpieczeństwa she was conscious a. aware of the danger

świat
m 1. sgt (kula ziemska) the world, the globe podróż dookoła świata a journey round a. around the world najwyższy/największy na świecie the highest/largest in the world stary jak świat as old as the hills 2. sgt (najbliższa okolica) the (outside) world jest taka mgła, że świata nie widać it's so foggy a. misty (that) you can't see anything 3. sgt (rzeczywistość) the world odsunąć się od świata to withdraw a. retire from the world chcieć zmienić świat to want to change the world 4. (dalekie strony) the world szeroki świat the world at large iść w świat to go out into the world wiadomości ze świata world news 5. (region) world podwodny świat the submarine world 6. sgt (ludzkość) the world cały świat ją podziwiał the entire world admired her 7. (środowisko) world świat artystyczny/naukowy the word of art/science świat przestępczy the criminal world 8. (przyroda) world świat organiczny/nieorganiczny the organic/inorganic world świat zwierząt the animal world świat z betonu i szkła a world of concrete and glass 9 (dziedzina) world świat dźwięków/cyfr the world of sound(s)/numbers świat marzeń the world of dreams 10 książk. (kosmos) the universe 11 (ośrodek życia w kosmosie) world wojna światów war of the worlds 12 sgt (byt) world świat realny the real world świat duchowy the spiritual world Nowy Świat książk. the New World Stary Świat książk. the Old World Trzeci Świat Polit. the Third World elegancki świat żart. high society wielki a. szeroki świat the rich and (the) famous ten świat this world nie z tego świata not of this world zejść z tego świata książk. to depart this life euf. przenieść a. wyprawić się na tamten świat to go to meet one's Maker żart. to go the way of all flesh wyprawić a. wysłać kogoś na tamten świat to dispatch sb (into the next world) żart., to send sb to meet their Maker żart. tamten świat the next world, the afterworld dwa światy (odrębne środowiska) two different worlds (o osobach) completely different characters jak świat światem (zawsze) since time immemorial (nigdy) never za nic w świecie not for all the world błagać a. prosić na wszystko w świecie to beg for all one is worth na oczach świata in public, in full view (of the public) bywać w świecie a. chodzić po świecie to walk the earth podbić świat to conquer the world świata nie widzieć poza kimś/czymś to think all the world of sb przyjść na świat książk. to be born puścić w świat to spread [wiadomość, plotkę] wejść w świat to enter society wyrzec się świata książk. to renounce the world książk. zapomnieć o całym a. bożym świecie to be oblivious to the whole a. entire world żegnać się ze światem książk. to take one's leave of the world świat idzie naprzód a. do przodu the world is advancing (all the time) świat stoi przed kimś otworem the world is sb's oyster świat się do góry nogami przewraca pot. the whole world's gone crazy pot. świat i ludzie! pot. that's more than enough

światek
m sgt pot., pejor. community światek przestępczy the criminal world

światełko
n dem. 1. (świecący punkt) light, glow 2. (lampka) light

światopogląd
m sgt (G światopoglądu) outlook on life a. the world, world view

światopoglądowo
adv. in terms of outlook zgadzamy się ze sobą światopoglądowo we have a similar outlook on life a. the world

światopoglądowy
adv. of outlook

światowiec
m (V światowcze a. światowcu) książk. a man of the world

światowo
adv. [zachowywać się] in a refined manner

światowy
adv. 1. (obejmujący świat) [rynek, kryzys] world attr., global handel światowy world trade wojna światowa a world war światowej sławy aktorka/pisarz a world-famous actress/writer światowej klasy world-class na skalę światową on a world a. global scale w skali światowej in the world 2. (obyty w świecie) worldly-wise człowiek światowy a man of experience 3. [maniery, wygląd] refined

światło
n 1. (jasność) light światło księżyca moonlight światło słoneczne sunlight światło dzienne daylight promień światła a ray a. beam of light snop światła a shaft of light 2. (oświetlenie) lighting górne światło overhead a. direct lighting boczne światło side lighting zapalić światło to put a. switch the light on zgasić światło to turn the light(s) out, to switch the light off 3. sgt pot. (elektryczność) electricity awaria światła an electricity a. a power cut a. failure rachunek za światło an electricity bill 4. zw. pl Techn. (pojazdu) light zw. pl światła mijania a. krótkie dipped headlights GB, low beams US światła drogowe a. długie full beam a. main beam headlights GB, high beams US światła odblaskowe reflectors światła postojowe parking lights światła pozycyjne running lights tylne światła rear lights GB, tail lights US 5. (regulujące ruch) traffic light(s) zatrzymać się na światłach to stop at the lights przejechał skrzyżowania na czerwonym świetle he went through a red light at the junction a. crossroads 6. (blask) flash, sparkle światła na wodzie sparkles on the water 7. Fiz. light strumień/wiązka światła a stream/beam of light 8. Techn. (średnica) inside diameter, bore światło lufy the bore of a barrel światło rury the inside diameter of a pipe 9 Fot., Szt. light 10 Druk. blank space 11 książk., przen. light światła nawigacyjne Żegl. navigation lights światło błyskowe Fot. flash światło kotwiczne Żegl. anchor light sztuczne światło artificial light światło wiekuiste Relig. perpetual light, light eternal w pełnym świetle in full daylight, by the light of day zielone światło książk. green light dać komuś zielone światło to give sb the green light a. the go-ahead pod światło against the light sprawdziła pod światło, czy kieliszek jest czysty she checked the glass against the light to see if it was clean w pełnym świetle książk. in full light, in the clear light of day przedstawiać kogoś/coś w złym świetle książk. to present sb/sth in a bad light przedstawiać kogoś/coś w dobrym świetle to present a. show sth/sb in a favourable light przedstawić coś w innym świetle to show sth in a different light rzucić na coś światło to cast a. shed a. throw light on sth ujrzeć światło dzienne książk. (urodzić się) to see the light of day (ukazać się drukiem) to come out (zostać ujawnionym) to come a. be brought to light wydobywać a. wyciągać a. wywlekać coś na światło dzienne to bring sth to light wyjść a. wychodzić na światło dzienne to come to light, to surface

światłocień
m Szt. chiaroscuro U

światłoczułość
f sgt photosensitivity

światłoczuły
adv. [papier, materiał, substancja] photosensitive

światłomierz
m Fot. light meter

światłowodowy
adv. Techn. [kabel] fibre-optic włókna światłowodowe optical fibres

światłowstręt
m sgt (G światłowstrętu) Med. photophobia

światłowód
m (G światłowodu) Fiz., Techn. fibre-optic cable

światłość
f sgt 1. książk. (jasność) light 2. Fiz. luminosity światłość wiekuista Relig. perpetual light, light eternal

światły
adv. grad. książk. enlightened, open-minded

świder
m 1. (narzędzie do wiercenia) bit (ręczny) gimlet 2. Górn. (maszyna do wiercenia skał) drill

świderek
m dem. gimlet świderki plt (makaron) fusilli

świdrować
impf vt (wiercić) to drill vi (przenikać) to pierce, to penetrate świdrujący ból a piercing pain świdrować (kogoś) oczami a. spojrzeniem a. wzrokiem pot. to look piercingly at sb, to give sb a piercing look

świeca
f 1. (źródło światła) candle świeca łojowa a tallow candle kolacja przy świecach a candlelit dinner świeca mruga/płonie a candle flickers/burns zdmuchnąć świecę to blow a candle out prosty jak świeca straight as a rod 2. Aut., Techn. spark plug 3. Sport (ćwiczenie gimnastyczne) shoulder stand 4. Sport (lot piłki) skyer 5. Techn., Wojsk. flare 6. Lotn. vertical climb a. zoom 7. Fiz. candela wydajność światła wynosi 10 świec a luminous intensity of 10 candelas świece plt Myślis. animal's eyes świeca dymna Techn., Wojsk. (do tworzenia zasłon dymnych) smoke, smoke bomb (do odstraszania szkodników lub insektów) smoke przyjść na gaszenie świec a. świece gasić pot. to miss the boat pot. tak uzdolnionej dziewczyny ze świecą (trzeba) szukać such talented girls are hard to find a. few and far between

świecidełko
n zw. pl bauble świecidełka na choinkę Christmas baubles a. tree decorations ich kobiety są obwieszone od stóp do głów świecidełkami their women are covered in trinkets from head to toe

świecić
impf vi 1. (być źródłem światła) to shine, to glow słońce świeci the sun is shining latarnie świecą the (street) lamps are glowing 2. (oświetlać) to light vt, to illuminate vt świecić latarką to shine one's torch świecić komuś w ciemnościach to light sb's way in the dark świecili sobie zapałkami they lit their way with matches poświecić, zaświecić 3. (lśnić) to shine księżyc świeci the moon is shining farba świecąca fluorescent paint 4. (jaśnieć) to glow w półmroku świecą białe ściany domu the white walls of the house glow in the twilight świecić się 1. (być źródłem światła) [lampa, latarnia, światło] to shine, to glow w jego oknie świeciło się słabe światło a dim light glowed in his window 2. (lśnić) to glow, to shine czoło świeciło mu się od potu his forehead was shining with sweat wyfroterowana podłoga świeciła się jak lustro the polished floor shone like a mirror 3. (jaśnieć) to glow v imp. w jego domu świeciło się do późna the lights stayed on late in his house świecić cerami a. łatami a. dziurami pot. to be shabbily dressed świecić obecnością to be conspicuously present świecić przykładem to be a provide an example świecić oczami za kogoś to be ashamed on sb's account

świecki
adv. 1. [wychowanie, szkoła, organizacja, sztuka, literatura, muzyka] secular koncert muzyki świeckiej i kościelnej a concert of secular and sacred music 2. [osoba] lay świeccy katecheci lay teachers of religion stan świecki i stan duchowny laity and clergy m layperson, laic świecki duchowny a. ksiądz Relig. lay clergyman

świeckość
f sgt 1. (laicyzm) secularism świeckość państwa the secularism of the state 2. (bycie osobą świecką) laicity

świecowy
adv. [latarnia] candle attr. [kredka] wax attr.

świeczka
f dem. candle (bardzo cienka) taper świeczki na choinkę a. choinkowe Christmas tree candles świeczki na torcie urodzinowym candles on a birthday cake zapalić/zgasić świeczkę to light/blow out a candle świeczki stanęły komuś w oczach sb saw stars Panu Bogu świeczkę i diabłu ogarek przysł. to run with the hare and hunt with the hounds gra warta/niewarta świeczki the game is worth/not worth the candle

świecznik
m candlestick (na małe, płaskie świeczki) tealight holder świecznik z mosiądzu a brass candlestick świecznik trzy/czteroramienny a candlestick with three/four branches stać a. być na świeczniku to hold a prominent position, to be in the spotlight

świegot
m przest. świergot

świerczek
m dem. young spruce

świerczyna
f 1. sgt (gałęzie) spruce (branches) 2. sgt (drewno) spruce (timber) 3. (las) spruce forest

świergolić
impf świergotać

świergot
m (G świergotu) 1. (głosy ptaków) chirp(ing) świergot wróbli the chirping of sparrows świergot jaskółki the chirp(ing) of a swallow 2. przen. (głosy ludzi) chirp przen., chatter 3. przen. (wibrujący dźwięk) budzik poderwał go na nogi swoim denerwującym świergotem the alarm clock forced him out of bed with its annoying ring(ing) wydobywał z fletu jakieś nieudolne trele i świergoty he blew some unsuccessful trills and warbles on the flute

świergotać
impf (świergoczę a. świergocę) vi 1. [ptak] to chirp, to twitter wróble świergotały na drzewach the sparrows were chirping in the trees zaświergotać 2. przen. [dzieci, dziewczęta] to chirp przen. to chatter dzieci świergotały bez przerwy the children were chirping non-stop nie świergocz mi nad uchem stop chirping in my ear zaświergotać

świerk
m (G świerku a. świerka) 1. Bot. spruce 2. (drewno) spruce (timber) świerk srebrzysty silver spruce

świerkowy
adv. 1. [las, bór, gałęzie, szyszki] spruce attr. 2. [deski, podłoga] spruce attr.

świerszcz
m (Gpl świerszczy a. świerszczów) Zool. cricket głośne ćwierkanie świerszczy the loud chirping of crickets świerszcze grały głośno całą noc the crickets made a loud noise all night

świerszczyk
m anim. dem. cricket m inanim. pot., żart. porn magazine pot., porno mag pot.

świerzb
m (G świerzbu) sgt Med., Wet. scabies

świerzbiączka
f sgt Med. prurigo

świerzbić
świerzb|ieć impf (świerzbił, świerzbiał) vi to itch świerzbiące bąble itchy blisters plecy go świerzbiły his back was itchy zaświerzbić ręka kogoś świerzbi sb is itching to do sth

świerzbowy
adv. Med. [wysypka, swędzenie] scabies attr. świerzbowe swędzenie rąk itching of palms caused by scabies

świetlany
adv. książk. 1. glowing, luminous świetlana postać a luminous figure świetlana wizja przyszłości a glowing vision of the future świetlany przykład a shining example te wspomnienia poświęcone są świetlanej pamięci mojej żony these memoirs are dedicated to the blessed memory of my wife 2. [smuga, tęcza] bright, luminous

świetlica
f 1. (w domu wczasowym, szpitalu, więzieniu) day a. television room 2. (w szkole) after-school club, day-care room 3. (klub) youth club

świetliczanka
f pot. day-care room supervisor

świetlik
m anim. zw. pl Zool. glow-worm m. inanim. 1. Bot., Med. eyebright U, euphrasia U napar ze świetlika an eyebright infusion 2. Archit., Budow. skylight 3. Żegl. (iluminator) porthole (otwierane ku górze okno na statku) hatch

świetlistość
f sgt książk. luminosity, brightness świetlistość barw na obrazie the luminosity of the painting's colours świetlistość tarczy księżyca the brightness of the face of the moon

świetlisty
adv. książk. [punkt, krąg, aureola, oczy] bright, luminous

świetliście
adv. książk. [rozbłysnąć] brightly, luminously jest tak świetliście, jak w środku lata it's as bright as in the middle of summer

świetlny
adv. [zjawisko, efekt, wrażenie] light [napis, sygnał] luminous reklama świetlna a neon sign promienie świetlne przecinały czarne niebo rays of light cut across the black sky oko reaguje na bodźce świetlne the eye reacts to light stimuli sygnalizacja świetlna działała bez zarzutu the traffic lights were working properly

świetlówka
f Elektr., Techn. fluorescent lamp

świetnie
adv. [czuć się, trzymać się] great pot. świetnie jeździsz na nartach you're an excellent skier świetnie wyglądała w nowej sukience she looked great in the new dress jemu się świetnie powodzi he is doing great świetnie, że jesteś it's great that you're here inter. excellent!, great! świetnie, brawo, doskonała odpowiedź! great, bravo an excellent answer!

świetność
f sgt magnificence, splendour, greatness świetność dawnej architektury the magnificence of old architecture gmach opery jest świadectwem minionej świetności miasta the opera house tells of the past glory of the town

świetny
adv. grad. 1. [pomysł, interes, zabawa] splendid, excellent obiad był świetny the dinner was splendid świetny lekarz/chirurg an excellent physician/surgeon czeka cię świetna przyszłość you have a great future ahead of you 2. przest. świetny ród a celebrated family

świeżo
1. [pachnieć, czuć się] fresh adv. wyglądać świeżo to look young a. healthy 2. przen. [brzmieć] original adv. 3. pot. newly drzwi świeżo malowane a freshly-painted door " świeżo malowane" 'wet paint' świeżo otwarty sklep a newly-opened shop świeżo przybyli goście newly-arrived guests być świeżo po wypłacie to have just received one's wages świeżo upieczony inżynier a newly-graduated engineer mieć coś świeżo w pamięci to have sth fresh in one's mind opisać a. zanotować coś na świeżo pot. to describe a. jot down sth when it's fresh in one's mind

świeżość
f sgt 1. (cecha produktów) freshness owoce długo utrzymywały świeżość the fruit stayed fresh for a long time wątpliwej/nie pierwszej świeżości not fresh widać, że to mięso jest wątpliwej świeżości you can see that this meat is past its best a. not fresh 2. przen. (dobre samopoczucie lub wygląd) freshness, sprightliness 3. (właściwość powietrza) freshness, briskness 4. przen. (nowatorstwo) freshness, newness świeżość pomysłu/tematu the novelty of an idea/a subject

świeżutki
(świeżuteńki, świeżusieńki) adv. dem. 1. [masło, pieczywo, owoce] fresh 2. [osoba] refreshed 3. [śnieg, pąki] new drogi pokrywał świeżutki śnieg the roads were covered with newly-fallen snow świeżutka gazeta the latest newspaper 4. [ręcznik, pościel, ubranie] clean, fresh

świeży
adv. grad. 1. (niezepsuty) [pieczywo, masło, warzywa, owoce] fresh świeża ryba fresh fish 2. (rześki) [poranek, powietrze] cool, fresh odetchnąć świeżym powietrzem to get some fresh air na świeżym powietrzu outdoors 3. przen. (orzeźwiający) [zapach, smak] fresh, refreshing 4. przen. (jasny i intensywny) [kolor, barwa] bright 5. przen. [osoba] refreshed, rested 6. przen. (świadczący o zdrowiu) [cera, umysł, wygląd] healthy looking, fresh blondynka o świeżym wyglądzie a healthy-looking blonde zachować świeży umysł to maintain a keen mind 7. przen. (oryginalny) [pomysł, spojrzenie] original, fresh 8. pot. (nowy) [ręcznik, pościel, ubranie] fresh, new założyć świeżą baterię to put in a new battery założyć świeży opatrunek to put on a new a. fresh dressing 9 pot. (z ostatniej chwili) [wiadomość, moda, wydarzenie] recent najświeższe wydarzenia/wypadki the (most) recent news/events 10 (obecny w pamięci) [wspomnienie, pamięć, krzywda, tradycja, zjawisko] recent, fresh świeża żałoba new grief adv. 1. (nieprzetworzony) [owoce, warzywa, ryby] fresh 2. [pąki, liście, ślady] new świeży grób a new grave 3. pot. [pracownik] new jestem świeżym posiadaczem telewizji kablowej I've just had cable TV installed

świnia
f 1. Roln., Zool. (zwierzę domowe) pig (samica) sow (wieprz) hog (knur) boar świnia mięsna a pork pig, a porker świnia mięsno-tłuszczowa a baconer świnia domowa a domesticated swine dzika świnia a wild pig hodować świnie to breed pigs chować świnie to rear pigs świnia się oprosiła the sow has farrowed tuczarnia świń a piggery schlać się a. urżnąć się jak świnia posp., obraźl. to get (absolutely) pissed (out of one's mind a. head) posp. nażreć się a. obeżreć się jak świnia posp., obraźl. to stuff oneself a. one's face like a pig jeść jak świnia pejor. to eat like a pig, to make a pig of oneself 2. pot., obraźl. (wyzwisko) swine pot., obraźl. pig pot., hog pot. ty świnio! you swine! z niego jest kawał świni he's a right swine, that one ta świnia znowu mnie obraziła that swine insulted me again świnie plt Zool. swine, pig podłożyć komuś świnię pot. to stab sb in the back to do the dirty on sb pot., to play a filthy trick on sb pot. leźć a. pchać się jak świnia do koryta pot. to be pushy świń z tobą nie pasłem pot. don't come the old-chum bit with me pot. człowiek nie świnia, wszystko zje pot. one can't (afford to) a. mustn't be choosy a. fussy

świniak
m pot. piglet

świniarka
f 1. przest., pot. (pasterka) swineherd (hodowczyni) pig breeder 2. Roln., Zool. (owca) small sheep reared in the North-East of Poland

świniarz
m (Gpl świniarzy) przest., pot. (pasterz) swineherd (hodowca) pig breeder

świnina
f sgt pot. pork

świniobicie
n pot. pig-sticking urządzić świniobicie to slaughter a pig

świniopas
m (Npl świniopasy) pot., obraźl. swineherd

świniowato
adv. pot., pejor. [zachować się, postąpić] like a swine postąpiła świniowato, obmawiając koleżankę she behaved like a swine talking about her friend behind her back

świniowaty
adv. pot., pejor. [osoba] [zachowanie, propozycja, postępek] indecent

świnić
impf pot., pejor. vt 1. (brudzić) to mess up [kuchnię, podłogę] uświnić , zaświnić 2. (robić lub mówić świństwa) to play dirty tricks (komuś on sb) świnić się 1. (brudzić się) to mess oneself up uświnić się , zaświnić się 2. (robić lub mówić świństwa) to play dirty tricks (komuś on sb)

świnka
f 1. dem. pieszcz. (świnia) piggy, little pig 2. pieszcz. (o dziecku) little piggy 3. Gry (gra w karty) a simple card game consisting in matching the suit of the card lying face up 4. pot., Hist. (moneta pięciorublowa) five-rouble gold coin in tsarist Russia 5. sgt Med. mumps 6. Zool. cyprinid 7. pot. (skarbonka) piggy bank świnka morska Zool. guinea pig

świntuch
m (Npl świntuchy) pot., pejor. 1. (rozpustnik) lecher swine pot. stary świntuch a dirty old man 2. (niechluj) dirty pig pot.

świntuszyć
impf vi pot. 1. (robić rzeczy nieprzyzwoite) to be obscene (w mowie) to talk dirty pot. 2. (brudzić, śmiecić) to make a mess (naświntuszyć)

świr
1. m pers. (Npl świry) pot., obraźl. 1. (chory psychicznie) nutter GB pot., nutcase pot. 2. (narwaniec) jerk pot. m inanim. pot., pejor. daftness mieć/dostać świra to be/go nuts pot. 2. m (G świru) sgt książk. chirp, chirping

świrować
impf vi posp. 1. (popadać w obłęd) to go nuts pot. (ześwirować) 2. (wygłupiać się) monkey about a. around nie świruj, mów serio don't be a jerk, be serious

świsnąć
1. pf - świ|stać impf (świsnęła, świsnęli - świszczę a. świstam) vi 1. (wydać świst) to whistle świszczący oddech a wheezing a. hissing breath kula świsnęła mu koło ucha the bullet whistled past his ear 2. (o zwierzętach) to whistle 3. (machnąć powodując świst) to swish vt niech cię dunder świśnie damn you! jak rak świśnie, a ryba piśnie pot. when hell freezes over 2. pf (świsnęła, świsnęli) vt 1. pot. (ukraść) to swipe pot. kto mi świsnął ołówek? who has swiped my pencil? 2. pot. (uderzyć) to whack pot. świsnąć kogoś rózgą/batem to whip sb

świst
m (G świstu) 1. (wydawany przez człowieka, zwierzę i wiatr) whistle 2. (w oddechu chorego) wheezing, wheeze szmery i świsty w piersiach murmurs and wheezes in the chest 3. (wydawany przez sprężony gaz) whistle, hiss powietrze uchodziło ze świstem the air came out with a hiss 4. (powstający przy ruchu przedmiotu w powietrzu) whistle, swish

świstak
m Zool. marmot nory świstaków marmot burrows

świstać
impf świsnąć1

świstek
m pot. 1. (kawałek papieru) scrap of paper 2. pejor. (dokument) piece of paper przen.

świszczeć
impf (świszczysz, świszczał, świszczeli) vi to whistle pędzić aż w uszach świszczy to whizz along

świszczypała
m, f (Npl m świszczypały, Gpl m świszczypałów a. świszczypał Npl f świszczypały, Gpl f świszczypał) pot., żart. scatterbrain, harum-scarum

świt
m (G świtu) 1. (pora) dawn, daybreak, the break of day zerwali się o świcie they sprang up at dawn wyruszyli w drogę skoro świt they got on their way as soon as dawn broke od świtu do nocy from dawn till dusk, from sunup to sundown 2. poet. (brzask) daylight 3. książk. (początek) dawn bladym świtem a. o bladym świcie pot. in the pale dawn

świta
f retinue, entourage, suite królewska świta the royal retinue

świtanie
sv świtać n książk. dawn, daybreak o świtaniu zbudził ją przeraźliwy ziąb at dawn a. daybreak she was woken by the terrible cold od świtania aż po zmierzch from dawn till dusk

świtać
impf vi 1. [dzień, poranek] to dawn zaświtać 2. przen. [nadzieja] to dawn zaświtać świta mi (w głowie), że. I'm begining to understand that., it dawns on me that.

świąd
m sgt (G świądu) Med. pruritus spec. severe itching

świątecznie
adv. ubrać się a. wystroić się świątecznie to wear one's Sunday best

świąteczny
adv. 1. (nastrój) festive nieczynne w dni świąteczne closed on Sundays and holidays 2. (bożonarodzeniowy) Christmas attr. (wielkanocny) Easter attr. 3. (uroczysty) solemn

świątek
m religious figure or painting made by a folk artist Zielone Świątki Relig. Whit Sunday, Pentecost świątek czy piątek a. świątek i piątek pot. day in, day out

świątobliwość
f piety Jego Świątobliwość (tytuł nadawany papieżowi) His Holiness

świątobliwy
adv. saintly, pious

świątynia
f (Gpl świątyni a. świątyń) 1. Relig. (kościół) church 2. Archit., Hist. (budowla) temple 3. książk., przen. shrine, sanctuary teatr - świątynia sztuki theatre is the sanctuary of art

świątynny
adv. temple attr. (w chrześcijaństwie) church attr.

święcenie
sv święcić święcenia plt Relig. 1. (obrzęd) holy orders 2. (uprawnienia) holy orders otrzymać święcenia (kapłańskie) to be ordained, to take holy orders mniejsze święcenia Relig. lesser vows, simple vows

święcie
1. entirely byliśmy święcie przekonani, że. we could swear that. jest święcie oburzony na cały ten świat he is full of righteous indignation at this world święcie wierzyła w jego opowieści she firmly believed in his stories 2. przest. [przyrzekać, wypełniać] solemnly uważają, że im się to święcie należy they think it's their God-given right

święcić
impf vt 1. Relig. (nadawać charakter sakralny) to bless 2. książk. (świętować) to celebrate dzień święty święcić to observe the Sabbath święcić się 1. (dziać się) to be in the wind pot. co tu się święci? what's cooking? pot. czuła, że święci się coś złego she felt there was something bad afoot 2. (obchodzić) to be celebrated święcić triumfy a. sukcesy to enjoy great success widzieć, że coś się święci to know that something is on the cards pot. widzieć, co się święci to see which way the wind is blowing pot. "Święć się Imię Twoje" 'Hallowed be Thy name'

święcone
n sgt 1. (święconka) food blessed at Easter 2. (spotkanie) the sharing of blessed food at Easter

święconka
f zw. sg blessed food eaten for Easter Sunday breakfast

święcony
pp święcić adv. [jajko, palma wielkanocna] blessed woda święcona Relig. holy water

święto
n 1. (uroczysty dzień) holiday doroczne rybackie/górnicze święto an annual fishermen's/miners' holiday 2. przen. (nadzwyczajne wydarzenie) holiday przen. święta plt pot. (Boże Narodzenie) Christmas (Wielkanoc) Easter Wesołych Świąt! Merry Christmas!/Happy Easter! obchodzić święta to celebrate a holiday święto kościelne Relig. church holiday, feast święto Matki Boskiej Zielnej Relig. (the Feast of) the Assumption święto narodowe national holiday święto państwowe public holiday święto ruchome Relig. movable feast święto Trzech Króli Relig. Epiphany a. the Feast of the Three Wise Men drugi dzień świąt (Bożego Narodzenia) Boxing Day (Wielkanocy) Easter Monday Święto Namiotów Relig. the Feast of Booths a. Tabernacles Święto Poświęcenia Świątyni Relig. Feast of Dedication, Hanukkah Święto Pracy Labour Day Święto Przaśników Relig. the Feast of Unleavened Bread Święto Tygodni Relig. the Feast of Weeks Święto Wszystkich Świętych Relig. All Saints' Day Święto Zmarłych Relig. All Souls' Day od (wielkiego) święta once in a blue moon

świętojański
adv. [wianki, zabawy] Midsummer Eve attr. chleb świętojański St John's bread, carob

świętokradca
m 1. Relig. perpetrator of a sacrilege 2. książk., pejor. (obrazoburca) iconoclast

świętokradczo
1. Relig. sacrilegiously 2. książk., pejor. [odnieść się] without respect

świętokradczy
adv. 1. Relig. [czyn] sacrilegious 2. książk., pejor. [słowa, wypowiedź] sacrilegious, lacking respect

świętokradztwo
n 1. Relig. sacrilege 2. książk., pejor. sacrilege

świętokrzyski
adv. 1. [klasztor] of the Holy Cross 2. Geog. [region, krajobraz] Świętokrzyski Świętokrzyski Park Narodowy Świętokrzyski National Park

świętoszek
m (Npl świętoszki a. świętoszkowie) pejor. goody-goody pot., bluenose US pot., Holy Joe pot.

świętoszka
f pejor goody-goody pot., bluenose US pot. prude nie musisz przede mną zgrywać świętoszki you don't have to play the goody-goody for my sake

świętoszkowato
adv. książk., pejor. [zachowywać się] sanctimoniously

świętoszkowatość
f sgt książk., pejor. sanctimoniousness, piousness

świętoszkowaty
adv. książk., pejor. 1. [osoba] sanctimonious, prudish nie bądź taka świętoszkowata don't be so prudish 2. [mina, wygląd, uśmieszek] sanctimonious

świętować
impf vt to celebrate świętować jubileusz to observe a. celebrate an anniversary

świętość
f 1. sgt Relig. holiness uszanuj świętość tego miejsca (please) respect the sanctity of this place 2. (wartość) sanctity największa świętość holy of holies ziemia w ich rodzinie od pokoleń stanowiła świętość the land has been sacred to their family for generations nie uszanować żadnej świętości to hold nothing sacred przysięgać na wszystkie świętości pot. to swear by all that one holds sacred

święty
adv. grad. 1. Relig. saint zostać świętym to become a saint Święty Mikołaj St Nicolas Santa Claus pot. święci młodziankowie Holy Innocents Najświętsza (Maria) Panna Blessed Virgin Mary plac świętego Marka w Wenecji St Mark's Place in Venice 2. Relig. [msza, komunia, spowiedź] holy [miejsce, źródło, rzeka, ogień, gaj] holy, sacred 3. pot. [obrazek, medalik, pieśni] religious 4. książk. [osoba] holy, saintly 5. książk. [sprawa] sacred świę|ty m, święta f Relig. saint żywoty świętych the lives of saints Litania do wszystkich świętych the Litany of the Saints Wszystkich Świętych All Saints' Day święci pańscy! pot. Saints alive! pot. święta cierpliwość pot. the patience of a saint do tego dziecka trzeba mieć świętą cierpliwość you have to have the patience of a saint with that child święta naiwności! a. o święta naiwności! iron. Lord save us! święta racja a. prawda a. święte słowa how very true masz świętą rację you're absolutely right święty gniew a. święte oburzenie righteous indignation płonąć świętym oburzeniem to be filled with righteous indignation święty obowiązek bounden duty święty spokój peace and quiet zrobić coś dla świętego spokoju a. dla świętej zgody to do sth for one's peace of mind co ona powie, to (jest) święte whatever she says is (holy) gospel każdy święty ma swoje wykręty przysł. = stop making excuses nie święci garnki lepią przysł. = you can learn anything with a bit of practice

świński
adv. 1. (u świni) pig('s), of a pig, hog('s), of a hog (jak u świni) hoglike, porcine świński ryj/ogon a pig's snout/tail 2. [mięso, skóra, nawóz] pig(-), hog(-) teczka ze świńskiej skóry a pigskin briefcase 3. pot. (zły) swinish, snide, hoggish świńskie zachowanie snide behaviour 4. pot. [film, dowcip, uwaga] dirty blue pot. po świńsku adv. pot. [zachować się, postąpić] like a swine, meanly [wyrażać się] dirty, filthy, in a dirty way świński blondyn pot., obraźl. pig-eyed blond-headed guy pot. świńskie oczka pot., iron. pig('s) eyes świński ryj a. świńska morda posp., obraźl. runt-face, pig-face ty świński ryju! you runt-face!

świństewko
n dem. pejor. 1. (podły postępek) mean a. dirty trick 2. (dwuznaczność) filth

świństwo
n pot. 1. (czyn nieetyczny) vileness zrobić komuś straszne świństwo to do the dirty on sb pot. 2. (tandetna rzecz) rubbish GB, tat GB pot. 3. (niesmaczna potrawa) muck 4. (wstrętna rzecz) filth przez kilka dni szorowała podłogę i nie mogła tego świństwa usunąć she spent a few days scrubbing the floor and couldn't remove that filth a. muck 5. zw. pl (nieprzyzwoite słowa) filthy joke