ślad
m (G śladu) 1. (odcisk) track ślad czegoś a track of sth ślad w a. na czymś a track on sth zobaczyć a. dojrzeć a. odkryć a. odnaleźć ślad to find tracks natknąć się na ślad to spot tracks rozpoznać ślad to recognize tracks zatrzeć a. zmylić ślad to cover up one's tracks ślady wiodą a. biegną a. prowadzą do/z. the tracks lead to/from. pozostawiać ślad to leave one's tracks 2. (pozostałość) mark (uczty, wojny, budowli, osiedli ludzkich) remains, vestige ślad po trądziku/ospie a pockmark ślad po ugryzieniu a bite mark ślad po oparzeniu a burn mark ślad po przypaleniu a scorch mark ślad po uderzeniu a weal 3. (odrobina) trace (czegoś of sth) [farby, trucizny] ślad torowy Żegl. wake fałszywy ślad false information ani śladu, ani popiołu (nie ma a. nie zostało) not a trace left ani śladu kogoś/czegoś not a sign of sb/sth iść a. podążać w ślad za kimś/za czymś to follow sb's tracks/sth iść śladem a. w ślady kogoś a. wstępować w czyjeś ślady (naśladować) to follow in sb's footsteps naprowadzić kogoś na ślad to give sb a clue przepaść a. zaginąć a. zniknąć bez śladu to vanish into the blue ślad po nim/nich zaginął he/they vanished into the blue zacierać ślady (swoje) to cover up one's tracks (cudze) to cover sb's tracks zostawić po sobie jakiś ślad (dorobek) to leave sth behind

śladowy
adv. [ilość] trace pierwiastki śladowe trace elements

ślamazara
m, f (Npl m ślamazary, Gpl m ślamazar a. ślamazarów Npl f ślamazary Gpl f ślamazar) pot., pejor. slowcoach GB pot.

ślamazarnie
adv. grad. pot., pejor. 1. (niezdarnie) sluggishly 2. (powoli) at a snail's pace

ślamazarność
f sgt pejor. 1. (niezdarność) sluggishness 2. (opieszałość) sluggish pace

ślamazarny
adv. pejor. 1. (niezdarny) sluggish 2. (powolny) slow

ślaz
m (G ślazu) Bot. mallow

ślazowy
adv. [cukierki, napar] marshmallow attr.

śledczy
adv. Prawo 1. [oficer] investigator 2. [areszt, postępowanie] investigative śledcz|y m, śledcza f examining magistrate

śledzik
m anim. dem. little herring m inanim. dem. (A śledzika) Shrove Tuesday party

śledziona
f Anat. spleen

śledziowy
adv. [filet, sałatka, łowiska] herring attr.

śledzić
impf vt 1. (tropić) [przestępca] to stalk [ofiarę] to track [osobę, zwierzę] [wywiadowca] to follow to tail pot. wyśledzić 2. (obserwować) to track [tor samolotu, komety] to watch [ptaki] to follow through [teorię, argumenty] to check on [postępy] to keep up with [modę, nowinki] to keep trace of [rozmowę, wydarzenie]

śledztwo
n zw. sg Prawo 1. (dochodzenie) investigation (zbieranie dowodów) inquiry prowadzić śledztwo to inquiry, to investigate śledztwo w toku an investigation in progress śledztwo przeciwko komuś/czemuś an inquiry against sb/sth wdrożyć a. wszcząć śledztwo to open an inquiry umorzyć śledztwo to close an inquiry, to drop a case wznowić śledztwo to reopen an inquiry 2. pot. (przesłuchiwanie) interrogation śledztwo w sprawie Prawo inquiry

śledź
m anim. Zool. herring śledź w oleju herring(s) in oil m inanim. (A śledzia) pot. 1. (przyjęcie) Shrove Tuesday party 2. (przy namiocie) tent peg gnieść się a. tłoczyć się a. być stłoczonym jak śledzie w beczce pot. to be packed a. crammed in like sardines in a can a. tin jechać a. zjechać a. zjeżdżać na śledzia pot. to sledge belly down wyglądać jak śledź to look wan a. haggard (and drawn)

ślepawy
adv. pot. slighty hort-sighted

ślepie
n zw. pl (Gpl ślepiów a. ślepi) 1. (oko zwierzęcia) eye 2. pot. (oko ludzkie) eye wybałuszać a. wytrzeszczać na kogoś/na coś ślepia to gape at sb/sth wywalać a. wywalić ślepia to goggle (na kogoś/coś at sb/sth) błysnąć a. łypnąć ślepiami to leer (na kogoś/coś at sb/sth) nie leź mu w ślepia pot. stay out of his way a. sight pot. przewracać do kogoś ślepiami pot. to make eyes at sb przewracać ślepia a. ślepiami pot. to turn up the whites of one's eyes

ślepiec
m pers. (V ślepcze a. ślepcu) 1. książk. (niewidomy) blind man 2. przen. (człowiek, który nie zauważa ważnych rzeczy) blind m anim. Zool. great mole rat

ślepić
impf vt pot. to squint (w coś at sth)

ślepki
plt dem. (G ślepków a. ślepek) pieszcz. eyes

ślepnąć
impf (ślepnę, ślepnie, ślepł a. ślepnął, ślepli) vi 1. (stawać się ślepym) to go blind oślepnąć 2. (przestawać widzieć) to be blinded (od czegoś by sth) oślepnąć

ślepo
adv. 1. przen. [wierzyć, być posłusznym, być przywiązanym] blindly 2. [być zakończonym] blindly na ślepo pot. 1. (po omacku) iść na ślepo to grope one's way 2. [szukać, działać, wybrać] blindly

ślepota
f 1. sgt Med. (niemożność widzenia) blindness także przen. 2. pot., pejor. (człowiek nieuważny) jak chodzisz ślepoto! are you blind? ślepota barwna Med. colour blindness kurza ślepota pot. night blindness ślepota zmierzchowa a. nocna Med. night blindness

ślepowron
m Zool. night heron

ślepy
adv. 1. (niewidzący) blind także przen. ślepy na jedno oko blind in one eye ślepe kocięta/szczenięta blind kittens/puppies być ślepym na coś przen. to be blind to sth jest ślepym naśladowcą starszego brata he blindly imitates his older brother 2. przen. (bezkrytyczny) [miłość, posłuszeństwo, naśladownictwo, nienawiść] blind 3. przen. (nieprzewidziany) [przypadek, przeznaczenie, traf, los] pure 4. (bez patrzenia) [cios] blind ślepy pilotaż blind flying 5. (bez wyjścia) [ulica, szyb] blind ślepy zaułek a blind alley, a cul-de-sac ślepy tor a sidetrack ślepa kiszka a. ślepe jelito Med. an appendix 6. (bez okna) [ściana, mur] blank ślepa kuchnia a windowless kitchen 7. Geog. [mapa] blank m pot. blind person ślepy by zobaczył it's as big as a barn door ślepa f blind woman ślepy nabój a blank ślepa babka Gry blindman's buff brnąć w ślepą uliczkę a. ślepy zaułek [osoba] to be going up a. down a blind alley zabrnąć a. zajść w zaułek a. ślepą uliczkę [osoba] to paint oneself into a corner znaleźć się w ślepym zaułku a. w ślepej uliczce [sprawy] to reach a deadlock a. an impasse a. dead end

ślicznie
adv. grad. 1. [wyglądać, pachnieć] beautifully 2. [wyrosnąć, wzejść] splendidly 3. pot., iron. ślicznie mnie załatwiłeś a. urządziłeś you've really messed up things for me no to ślicznie that's really great pot., iron. ślicznie dziękuję thank you very much

ślicznotka
f pot., pieszcz. beauty pretty thing pot.

śliczność
f książk. 1. sgt (piękno) beauty śliczności kobieta/dziewczyna przest. a marvellous woman/girl 2. zw. pl (śliczne przedmioty) śliczności lovely things moje śliczności my darling

śliczny
adv. grad. 1. [dziewczyna, dziecko, oczy, kwiaty, muzyka, okolica, widok] lovely być ślicznym jak malowanie/jak laleczka to look a picture 2. [pszenica, zbiory] splendid 3. iron. [przykład] excellent iron. śliczny dzień a. śliczna pogoda lovely day

ślimaczek
m 1. dem. little snail 2. (ornament) volute

ślimaczo
1. [być zwiniętym] spirally 2. przen. [ciągnąć się, jechać, iść] at a snail's pace

ślimaczy
adv. [skorupa] snail attr. ślimacze tempo a. ruchy a. ślimaczy chód snail's pace jechać w ślimaczym tempie to go at a snail's pace

ślimaczyć
się impf v refl. pot. 1. (o ranach) to discharge 2. (popłakiwać, mazać się) to blubber 3. (wlec się) to move at a snail's pace

ślimak
m 1. Zool. snail 2. (przedmiot, motyw dekoracyjny) volute 3. Transp. spiral ramp 4. Anat. (część ucha) cochlea 5. Muz. (część instrumentu) head 6. Techn. (element mechanizmu) worm poruszać się a. ruszać się a. posuwać się a. wlec się jak ślimak to move like a snail zamknąć się a. chować się a. schować się jak ślimak w skorupie to go into one's shell

ślimakowato
adv. [być skręconym, wić się] spirally ślimakowato skręcone schody spiral stairs

ślimakowatość
f sgt książk., pejor. sluggishness

ślimakowaty
adv. [schody, ornament, kształt] voluted, spiral

ślimakowy
adv. 1. [ornament, kształt] voluted 2. Transp. [wjazd] spiral 3. Anat. [implant] colchea attr. 4. Techn. worm attr. przekładnia ślimakowa worm gear

ślina
f sgt Fizj. saliva przełknąć ślinę to swallow hard splunąć śliną to spit z kącika ust spływała mu ślina he was dribbling

śliniak
m (śliniaczek dem.) bib

ślinianka
f zw. pl Anat. salivary gland ślinianka podjęzykowa sublingual gland ślinianka przyuszna parotid gland

ślinić
impf vt to lick, to moisten [sth] with saliva ślinił palec przy odwracaniu kartek he licked his finger while turning the pages ślinić się 1. (wydzielać ślinę) [niemowlę] to slobber [zwierzę] to salivate [chory] to dribble saliva, to slobber 2. pot., pejor. to slaver aż ślini się z zachwytu, jak to mu dobrze idzie he's practically slavering over his success

ślinka
f dem. sgt saliva łykaliśmy ślinkę na myśl o. the thought of. made our mouths water ślinka mi cieknie na myśl o tych pysznościach thinking about these delicacies makes my mouth water

ślinotok
m (G ślinotoku) Med. ptyalism, (excessive) salivation

ślinowy
adv. Fizj. [gruczoł] salivary

ślipie
zob. ślepie

ślipki
zob. ślepki

śliski
adv. 1. [posadzka, schody, droga, buty] slippery [tkanina, skóra] smooth 2. pot., przen. (podejrzany) [sprawa, interes] fishy [osoba] slippery 3. pot., przen. (dwuznaczny) [żarty, dowcipy, komplementy] slimy 4. pot., przen. (trudny) tricky śliski temat a tricky a. an awkward subject

ślisko
1. (niebezpiecznie) slippery idź ostrożnie, na korytarzu jest ślisko walk carefully, the floor's slippery 2. pot., przen. (podejrzanie) fishily (trudno) trickily szczerze mówiąc, cała ta sprawa wygląda ślisko to be frank, that business looks fishy

śliwa
f 1. augm. (owoc) plum wielkie dorodne śliwy big ripe plums 2. Bot. (drzewo) plum tree 3. augm. pot. (siniak) bruise, bump

śliweczka
f dem. (little) plum

śliwka
f 1. (owoc śliwy) plum suszone śliwki prunes 2. Bot. (drzewo) plum tree 3. pot. (siniak) bruise, bump wpaść jak śliwka w kompot pot. to get into hot water no, bracie, wpadłeś jak śliwka w kompot you're in hot water now, mate

śliwkowy
adv. 1. Kulin. plum attr. dżem śliwkowy plum jam 2. Bot. plum tree attr. sad śliwkowy a plum orchard 3. (kolor) plum-coloured

śliwowica
f plum vodka

śliz
m Zool. loach

ślizg
m (G ślizgu) 1. (manewr pilotażowy) (slide) slip 2. (zjazd na sankach lub bobslejem) run 3. zw. pl (spód narty lub snowboardu) runner, running surface 4. Techn. (zsuwnia) slide (łódź motorowa) ice yacht 5. Żegl. planing ślizg lodowy Sport ice boat

ślizgacz
m Żegl. speedboat

ślizgawica
f sgt pot. glaze ice, glazed frost ślizgawica była przyczyną wielu groźnych wypadków glazed frost caused a lot of dangerous accidents

ślizgawka
f 1. (lodowisko) skating rink, ice rink 2. pot. (śliska powierzchnia) slide, slippery surface nad ranem chwycił mróz i jezdnia zamieniła się w ślizgawkę the morning was frosty and the road had turned into an ice rink

ślizgać
się impf v refl. 1. (obsuwać się) [osoba] to slide [pojazd, koła] to skid poślizgnąć się 2. przen. (przesuwać się) to glide jej palce ślizgały się po klawiszach her fingers glided over the keys światło księżyca ślizgało się po stawie the moonlight skimmed the pond prześlizgnąć się 3. (posuwać się po lodzie) [osoba] to skate [łódź] to plane 4. Techn. to slide ślizgać się po powierzchni problemu książk. to skim the surface of a problem

ślizgowy
adv. Techn. sliding, gliding

ślub
m (G ślubu) 1. (zawarcie związku małżeńskiego) marriage a. wedding (ceremony) w niedzielę jest ślub naszego syna our son is getting married on Sunday wziąć ślub to get married (z kimś to sb) to marry (z kimś sb) ślub kościelny/w bieli a church/white wedding ślub cywilny Prawo a civil marriage ślub konkordatowy Prawo concordat marriage dać a. udzielić komuś ślubu to marry sb ksiądz udzielił młodym ślubu the priest married the young couple 2. książk. (przyrzeczenie) vow dotrzymać ślubu to keep one's vow spełnić/złamać ślub to fulfil/break a vow złożyć śluby to make a. take vows śluby plt vows śluby czystości/ubóstwa/posłuszeństwa the vows of chastity/poverty/obedience śluby zakonne Relig. monastic vows ślubu z tobą/z nim nie brałem pot. there is nothing to bind us

ślubny
adv. 1. [suknia, welon, garnitur, obrączki, wianek, bukiet, wiązanka] wedding attr. 2. [dziecko, córka, syn] legitimate ślubn|y m, ślubna f pot., żart. (współmałżonek) better half pot., helpmate

ślubowanie
sv ślubować n oath, pledge składać ślubowanie to take a. swear an oath

ślubować
pf, impf vt to vow, to give a. make a pledge ślubował pomścić śmierć swojej rodziny he vowed to avenge the death of his family ślubował, że nie będzie pił alkoholu he made a pledge never to drink alcohol

ślusarski
adv. Techn. locksmith's, locksmithing usługi ślusarskie locksmithing services pomocnik ślusarski a locksmith's apprentice warsztat ślusarski a locksmith's shop narzędzia ślusarskie a locksmith's tools naprawy ślusarskie metalwork repairs

ślusarstwo
n sgt Techn. locksmithing, metalwork

ślusarz
m (Gpl ślusarzy) Techn. locksmith ślusarz narzędziowy toolmaker

śluz
m (G śluzu) 1. sgt Biol. (u człowieka) mucus (u zwierząt) (wewnątrz ciała) mucus (na powierzchni ciała) slime 2. zw. pl Bot. mucilage (na powierzchni grzybów) slime

śluza
f 1. Żegl. (przy różnicy poziomów wody) lock, sluice 2. Techn. (przy różnicy ciśnień) man lock śluza powietrzna Techn. airlock

śluzowy
1. adv. [zawiesina, wydzielina] mucous 2. adv. [komora, system] lock attr., sluice attr.

śluzówka
f Anat. mucous membrane

śląski
adv. [obyczaje, dialekt] Silesian kluski śląskie Kulin. = potato dumplings

ślęczeć
impf (ślęczysz, ślęczał, ślęczeli) vi pot. to pore (nad czymś over sth) to slog away (nad czymś at sth)