wsadzać
impf wsadzić

wsadzić
pf - wsa|dzać impf vt pot. 1. (wcisnąć) to put, to stick wsadzić kapelusz na głowę to put one's hat on wsadzić ręce do kieszeni to put a. stick one's hands in one's pockets wsadził okulary na nos he put his glasses on 2. (pomóc wsiąść) to put wsadzić kogoś do autobusu/pociągu/samolotu to put sb on a bus/train/plane 3. pot. (uwięzić) to put [sb] away pot. wsadzili go na pięć lat za napad they put him away for five years for assault nie wsadzaj nosa do cudzego prosa a. trzosa pot. keep your nose out of it pot. rad a. wesół a. kontent, jakby go kto na sto koni wsadził (as) happy as a sandboy GB, (as) happy as a clam wsadzać nos do czegoś a. w coś to poke a. stick one's nose in(to) sth pot. wsadzić kij w mrowisko to put the cat among the pigeons wsadzić nos w książkę pot. to have one's nose in a book

wsch.
(=wschodni, wschód) E

wschodni
1. [półkula] eastern [ściana, strona] eastern, east pociąg w kierunku wschodnim an eastbound train wiatr wschodni an easterly wind, the east wind 2. (dotyczący krajów Wschodu) [kultura, obyczaje, towary] Eastern

wschodnio-
w wyrazach złożonych East(ern) wschodniosłowiański East Slavonic

wschodnioeuropejski
adv. [kraje, polityka, przemiany] East(ern) European

wschodzić
impf wzejść

wschód
m (G wschodu) 1. (słońca) sunrise, sunup wstać o wschodzie słońca to get up at sunrise po wschodzie słońca when the sun's come up 2. sgt (strona świata) East skierować się na wschód to turn (to the) east na wschód od Warszawy east of Warsaw wieje od wschodu the wind's from the east 3. sgt (kraje wschodnie) Wschód the East mieszkańcy Wschodu Easterners wschody plt Roln. germination wschód heliakalny Astron. heliacal rising Bliski Wschód the Middle East Daleki Wschód the Far East południowy wschód Geog. the south-east północny wschód Geog. the north-east

wsiadać
impf wsiąść

wsioch
m (Npl wsiochy) pot., obraźl. 1. (ze wsi) country bumpkin obraźl. 2. (nieokrzesany) oaf obraźl.

wsiowy
adv. pot. [chłopak, moda, zwyczaje] village attr. m pot. (człowiek ze wsi) villager

wsiąkać
impf wsiąknąć

wsiąkliwy
adv. absorbent wsiąkliwa bibuła blotting paper

wsiąknąć
pf - wsiąk|ać impf (wsiąknę, wsiąkła a. nęła, wsiąkali a. wsiąknęli - wsiąkam) vt 1. (wsączyć się) to soak in, to be soaked up woda wsiąkała w ziemię the soil soaked up the water 2. przen. (zniknąć) to vanish, to disapear postacie wsiąknęły w mrok the figures vanished in the darkness pieniądze wsiąkły bez śladu the money vanished without (a) trace przestępca wsiąkł bez wieści the criminal vanished without (a) trace

wsiąść
pf - wsi|adać impf (wsiądę, wsiądziesz, wsiadł, wsiedli - wsiadam) vi 1. (do autobusu) to get on, to board (do samochodu) to get in (na statek) to board (na konia) to get on, to mount 2. pot. (krytykować) to tick [sb] off GB pot., to chew [sb] out US pot. znów na niego wsiadła za bałagan she ticked him off again for making a mess

wskakiwać
impf wskoczyć

wskazanie
sv wskazać n zw. pl 1. (zalecenie, pouczenie) recommendation wskazania lekarza the doctor's orders 2. (przyrządu) reading wskazania kompasu były niedokładne the compass readings were inaccurate

wskazany
adv. (polecany) recommended, advisable

wskazać
pf - wska|zywać impf (wskażę - wskazuję) vt 1. (pokazać) to point out, to show (palcem) to point at wskazała nam drogę she showed us the way profesor wskazał na mnie the professor called on me 2. (informować) to show, to indicate wyniki handlowe przedsiębiorstwa wskazują na pogarszanie się sytuacji the company's earnings show that the situation is worsening 3. (podać zmierzoną wartość) [przyrząd pomiarowy] to show, to indicate zegar wskazywał północ is was midnight by the clock, the clock said midnight 4. (wytypować) to appoint, to designate wskazał go jako swego następcę he named him as his successor nic nie wskazuje na coś there's no sign of sth nic nie wskazuje na niebezpieczeństwo there's no sign of danger nic nie wskazuje na to, że odbyła się tu jakaś walka there's no sign that a fight took place here

wskazujący
pa wskazywać adv. zaimek wskazujący a demonstrative (pronoun) palec wskazujący the index finger

wskazywać
impf wskazać

wskazówka
f 1. (zegara) hand (wagi, szybkościomierza) pointer, indicator (kompasu) needle wskazówka minutowa/sekundowa the minute/second hand 2. (pouczenie, rada) hint, tip stosować się do czyichś wskazówek to follow sb's instructions 3. (oznaka) sign apetyt jest wskazówką, że choroba pani córki minęła your daughter's appetite is a sign that she's recovering

wskaźnik
m 1. (oznaka) sign, indication ostatnie wydarzenia są wskaźnikiem niepokoju społecznego recent events are a sign of social unrest 2. (dla wykładowcy) pointer 3. Techn. (przyrząd pomiarowy) gauge (wskazówka, światełko kontrolne) indicator 4. Ekon. (procentowe określenie wielkości) index, rate 5. Chem. indicator wskaźniki izotopowe isotope tracers metoda wskaźników izotopowych isotope tracer method 6. Stat. index wskaźnik umieralności mortality rate wskaźnik urodzeń birth rate

wskaźnikowy
adv. 1. [planowanie] quota attr. 2. Techn. [urządzenia] gauge attr., gauging 3. Chem. odczynniki wskaźnikowe indicators

wskoczyć
pf - wsk|akiwać impf vi 1. (dostać się) to jump wskoczyć do wody to jump into the water wskoczyć na rower to jump onto a bicycle wskoczyć do tramwaju/do autobusu to hop on a tram/a bus 2. pot. (wpaść z wizytą) to drop in, to stop by wskoczyła do rodziców po parę rzeczy she stopped by her parents' place to pick up a few things wskoczyć w coś pot. (ubrać się szybko) to throw a. fling sth on (znaleźć się nagle w jakiejś sytuacji) to land in sth pot.

wskroś
praep. (poprzez) (right) through wskroś obłoków/krzewów through the clouds/bushes na wskroś adv. 1. (całkowicie) through and through, thoroughly na wskroś samolubny selfish through and through kobieta na wskroś nowoczesna a thoroughly modern woman przejrzeć kogoś na wskroś to see right through sb przeszywać kogoś wzrokiem na wskroś to give sb a piercing look znać coś na wskroś to know sth like the back of one's hand przemarznąć/przemoknąć na wskroś to get frozen/soaked to the marrow a. bone 2. (na wylot) (straight) through strzała przebiła mu serce na wskroś the arrow went straight through his heart chmury prześwietlone na wskroś promieniami słońca clouds pierced through with sunlight

wskrzesić
pf - wskrze|szać impf książk. 1. (ożywić) to resurrect 2. przen. (wywołać z zapomnienia) to revive wskrzesić dawne obyczaje to revive old customs

wskrzeszać
impf wskrzesić

wskutek
praep. as a result śmierć nastąpiła wskutek krwotoku wewnętrznego death occurred as a result of internal bleeding zmarł wskutek przedawkowania he died (as a result) of an overdose wskutek tego as a result, consequently pokłócił się z przełożonym, wskutek czego stracił pracę he quarrelled with his superior, as a result a. in consequence of which he lost his job zaspał i wskutek tego spóźnił się na pociąg he overslept, and as a result he missed his train

wskórać
pf vi (uzyskać coś) płaczem nic nie wskórasz crying won't help niewiele mógł wskórać w tej sprawie he didn't get very far in that matter

wspak
1. (od tyłu) backwards GB, backward US przeczytaj to słowo (na) wspak read this word backwards 2. (na opak) upside down topsy-turvy pot. świat na wspak odwrócony a topsy-turvy world wszystko idzie wspak everything's going wrong

wspaniale
adv. grad. książk. 1. [grać, śpiewać, przemawiać, prezentować się] wonderfully, beautifully wspaniale ci poszło na egzaminie you did splendidly in the exam 2. (okazale) sumptuously, splendidly wspaniale urządzony dom a luxuriously appointed house

wspaniałomyślnie
adv. książk. generously, magnanimously wspaniałomyślnie umorzyła dług she magnanimously wrote off the debt

wspaniałomyślność
f sgt książk. generosity magnanimity książk. okazać komuś wspaniałomyślność to be magnanimous towards sb

wspaniałomyślny
adv. [zwycięzca, gest, postępek] generous, magnanimous

wspaniałość
f książk. 1. sgt (duszy, charakteru, umysłu) nobility, magnificence 2. sgt (stroju, przyjęcia) magnificence, splendour GB, splendor US 3. pot. pokazano im wszystkie wspaniałości miasta they were taken to see all the best (that) the city had to offer kucharz przyrządził same wspaniałości the chef prepared an array of delicacies

wspaniały
adv. grad. książk. 1. (efektowny) [osoba, głos, umysł, pomysł] wonderful, splendid [sukces] enormous, tremendous [perspektywy] excellent, splendid 2. (wystawny) [bal, uroczystość] magnificent, splendid

wsparcie
sv wesprzeć n sgt 1. (pomoc) support udzielić komuś wsparcia to support sb 2. Wojsk. back-up, reinforcements pl

wsparty
adv. leaning stał wsparty o mur he stood leaning against the wall głowę miała wspartą na rękach she propped her chin on her hands

wspierać
impf wesprzeć

wspinacz
m (Gpl wspinaczy) mountain climber, mountaineer

wspinaczka
f Sport (skalna, górska) climbing wspinaczka wysokogórska mountaineering uprawiać wspinaczkę to go in for climbing

wspinaczkowy
adv. [sprzęt, buty] climbing attr., mountaineering attr.

wspinać się
impf wspiąć się

wspiąć
się pf - w|spinać się impf (wespnę się, wspięła się, wspięli się - wspinam się) v refl. 1. (do góry) to climb, to mount wspiąć się na szczyt góry to climb to the top of a mountain wspina się od lat s/he's been climbing for years (now) wspiąć się na palce to stand on one's toes 2. (o roślinach) to climb 3. przen. (awansować) to work one's way up wspinać się coraz wyżej po szczeblach kariery to keep moving up the career ladder 4. przen. [uliczka, droga] to lead

wspomagać
impf wspomóc

wspominać
impf wspomnieć

wspominki
plt (G wspominek a. wspominków) książk. reminiscences lubiła słuchać wspominków babci she enjoyed listening to her grandmother's reminiscences

wspominkowy
adv. [felieton, artykuł, wieczór] memorial attr.

wspomnienie
sv wspomnieć n 1. (napomknięcie) mention (o czymś of sth) na (samo) wspomnienie czegoś at the (very) mention of sth obruszył się na samo wspomnienie o zwrocie pożyczki he bridled at the very mention of repaying the loan 2. (pośmiertne) posthumous tribute 3. (z jakiegoś okresu) memory, recollection, reminiscense zw. pl wywoływać wspomnienia to bring back memories wracać wspomnieniem to recollect, to reminisce pogrążyć się we wspomnieniach to lose onself in (one's) reminiscences pozostawić po sobie wspomnienie [wydarzenie] to leave its mark [osoba] to leave memories snuć wspomnienia to reminisce żyć wspomnieniami to live in the past budzić wspomnienia to bring back memories 4. (pamiątka) keepsake, memento (z wakacji) souvenir wspomnienia plt Literat. memoirs pl po czymś pozostaje tylko wspomnienie sth's a thing of the past/sth's just a memory now po majątku pozostało tylko wspomnienie their fortune was long gone po lodach pozostało tylko wspomnienie the ice cream was gone but not forgotten żart.

wspomnieć
pf - wspom|inać impf (wspomnę, wspomniał, wspomnieli - wspominam) vt 1. książk. (przypomnieć) to remember, to recall, to recollect wspomnieć szkolne lata to recollect one's school years bardzo dobrze wspominam ten wyjazd I've (very) fond memories of that trip miło wspominać kogoś to remember sb fondly a. with affection 2. (napomknąć) to mention jak wspomniałem as I mentioned zdarzały się też przypadki rażących błędów, że wspomnę. there were also some glaring mistakes, such as. że nie wspomnę a. nie wspominając not to mention nawet nie wspomniał o udziale anglojęzycznych redaktorów he didn't even mention the anglophone editors' contributions wspomnisz moje słowa mark my words

wspomóc
pf - wspom|agać impf (wspomogę, wspomożesz, wspomogła, wspomogli - wspomagam) vt książk. 1. (wspierać) to aid, to support rodzice wspomagają mnie materialnie my parents contribute to my support 2. (wzmóc działanie czegoś) to support terapia wspomagająca supportive therapy wspomóc się - wspomagać się książk. to support each other

wspornik
m 1. Archit. truss corbel spec. 2. Techn. truss, bracket

wspólnictwo
n sgt przest. (współudział) complicity (partnerstwo w interesach) partnership

wspólnie
adv. [pracować, działać, prowadzić] together, jointly

wspólnik
m, wspólniczka f 1. (w przestępstwie) accomplice 2. (w interesach) partner

wspólnota
f 1. (łączność) bond, community U poczucie wspólnoty a sense of togetherness a. community wspólnota interesów a community of interests, common goals 2. (więź) union, ties pl 3. (społeczność) community wspólnota plemienna a tribal community 4. (związek państw lub narodów) union, commonwealth Brytyjska Wspólnota Narodów the British Commonwealth of Nations wspólnota majątkowa Prawo joint property wspólnota mieszkaniowa = housing cooperative wspólnota pierwotna Antrop. primaeval a. primeval community

wspólnotowy
adv. [cel] common, joint

wspólność
f sgt książk. commonality książk.

wspólny
adv. [zabawa, radości, kłopoty] shared [praca] joint [własność] common, joint ma coś wspólnego z mafią he has some connection with the Mafia ma coś wspólnego z nielegalnym handlem bronią he's somehow involved in (illegal) arms dealing nie miałem z tym nic wspólnego I didn't have anything to do with it nie chcę mieć z nim nic wspólnego I don't want to have anything to do with him wspólny pogląd a shared viewpoint wspólny wróg a common a. mutual enemy zrobić coś wspólnymi siłami a. wspólnym wysiłkiem to join forces to do sth

współ-
w wyrazach złożonych co- współbiesiadnik a fellow feaster

współautor
m, współautorka f (scenariusza, książki) co-author (planu, projektu) co-designer współautorzy powieści the co-authors of the novel

współautorstwo
n sgt książk. co-authorship, joint authorship

współbrzmienie
sv współbrzmieć n 1. Muz. consonance 2. Literat., Jęz. (w wierszu) assonance 3. książk., przen. (zgodność) consonance książk.

współbrzmieć
impf (współbrzmiał) vi 1. Muz. (brzmieć harmonijnie) [dźwięk, głos, śpiew] to harmonize 2. książk., przen. (harmonizować) to harmonize, to match

współczesność
f sgt 1. (teraźniejszość) the present (time a. day) 2. (jednoczesność) concurrence, simultaneity

współczesny
adv. 1. (występujący w tym samym czasie) contemporary 2. (obecny, nowoczesny) [muzyka, literatura, sztuka] contemporary, modern m zw. pl współcześni (mu) his contemporaries

współcześnie
adv. książk. [istnieć, żyć, występować] in our times a. age

współczucie
sv współczuć n sgt sympathy, compassion być godnym współczucia to be deserving of compassion proszę przyjąć wyrazy współczucia please accept my condolences okazać komuś współczucie to be compassionate towards sb budzić współczucie to arouse sympathy a. compassion

współczująco
adv. [patrzeć, kiwać głową] sympathetically, in sympathy

współczujący
pa współczuć adv. [spojrzenie, głos, uśmiech] sympathetic, compassionate

współczuć
impf (współczuję, współczujesz, współczuł, współczuła, współczuli) vi to sympathize (komuś with sb)

współczynnik
m 1. książk. factor 2. Fiz. coefficient 3. Mat. (mnożnik) coefficient 4. Stat. (wielkość liczbowa) rate współczynnik inflacji the rate of inflation współczynnik bezpieczeństwa Techn. safety factor współczynnik rozszerzalności cieplnej Fiz. coefficient of thermal expansion współczynnik rozszerzalności objętościowej/liniowej Fiz. coefficient of cubical/linear expansion

współdziałać
impf vi książk. 1. (pracować z kimś) to cooperate 2. (działać jednocześnie) [leki] to have a combined effect 3. (o mechanizmach) to work a. operate together

współgrać
impf vi książk. to harmonize

współistnieć
impf (współistnieję, współistniał, współistnieli) vi książk. to coexist

współlokator
m, współlokatorka f (w jednym pokoju) room-mate (w jednym mieszkaniu) flatmate GB, room-mate

współmałżonek
m (Npl współmałżonkowie) książk. spouse książk.

współmierny
adv. [kara, zarobki] commensurate książk. (do czegoś with sth) zasoby współmierne do potrzeb resources commensurate with one's/sb's needs

współodpowiedzialność
f sgt książk. joint responsibility, co-responsibility

współodpowiedzialny
adv. jointly responsible

współpraca
f sgt 1. (współdziałanie) cooperation (artystów, pisarzy) collaboration 2. (funkcjonowanie) interaction 3. (szpiegostwo, kolaboracja) collaboration

współpracować
impf vi 1. (współdziałać) to cooperate [pisarze, muzycy, filmowcy] to collaborate mój kolega współpracował z nami przy zbiórce darów dla biednych my friend helped us to collect donations for the poor 2. (funkcjonować) to work a. operate in tandem sprężarka współpracuje z turbiną the compressor works (in tandem) with the turbine 3. (szpiegować) to collaborate

współpracownik
m, współpracowniczka f 1. (partner) partner, associate (pisarz, reżyser, muzyk) collaborator 2. (agent, szpieg) collaborator

współrzędnie
adv. Jęz. zdanie złożone współrzędnie a compound sentence

współrzędność
f sgt książk. (równorzędność) parity książk.

współrzędny
adv. 1. książk. [rezultaty, kategoria] coordinate 2. Jęz. [spójnik, człon] coordinate zdanie współrzędne (składowe) a coordinate clause (złożone) a compound sentence współrzędna f Mat. coordinate współrzędne ekliptyczne Astron. ecliptic coordinates współrzędne galaktyczne Astron. galactic coordinates współrzędne geograficzne Geog. geographic coordinates współrzędne horyzontalne Astron. horizontal coordinates

współtworzyć
pf vt książk. 1. (współdziałać) to contribute (coś to sth) to collaborate (coś on sth) współtworzyć stronę internetową to contribute to a website 2. przen. (konstytuować) to create

współtwórca
m, współtwórczyni f co-originator

współuczestnictwo
n sgt książk. (w zbrodni) complicity książk. (w konkursie, imprezie, dyskusji) participation

współudział
m sgt (G współudziału) książk. (w zbrodni) complicity książk. (w konkursie, imprezie, dyskusji) participation

współwinny
adv. został uznany współwinnym zabójstwa he was found guilty of being an accomplice to manslaughter m książk. (współwinowajca) accomplice, accessory współwinny przestępstwa an accomplice, sb's partner in crime współwinny morderstwa an accomplice to murder

współwłaściciel
m, współwłaścicielka f (Gpl współwłaścicieli, współwłaścicielek) Prawo co-owner

współzawodnictwo
n sgt książk. (rywalizacja) rivalry, competition

współzawodniczyć
impf vi książk. to compete (o coś for sth)

współżyć
impf vi 1. książk. (obcować) to co-exist 2. książk. (mieć stosunki seksualne) to have (sexual) intercourse książk. to have sex rozpoczynanie współżycia sexual initiation rozpocząć współżycie to become sexually active książk.

wstawać
impf wstać

wstawiać
impf wstawić

wstawiennictwo
n sgt książk. intercession

wstawiony
pp wstawić adv. pot. (pijany) sloshed pot., tight pot.

wstawić
pf - wstaw|iać impf vt 1. (umieścić, włożyć) to put, to place wstawiać kwiaty do wazonu to put flowers in a vase wstawić meble do pokoju to put the furniture in a room wstawić naczynia do zmywarki to put the dishes in the dishwasher 2. (osadzić, wprawić) to put in wstawić nową szybę to put in a new windowpane 3. (wpisać) to put in, to insert wstawić datę/przecinek to put in the date/a comma 4. pot. (nastawić) to put [sth] on to boil [ziemniaki, potrawę] wstawić wodę na herbatę to put some water on for tea wstawić się - wstawiać się 1. (ująć się) wstawić się za kimś to stand up for sb to intercede for sb książk. wstawił się za przyjacielem u szefa he interceded for his friend with the boss 2. pot. (upić się) to get sloshed pot., to get tight pot.

wstawka
f pot. 1. (dodatek) (w ubraniach) gusset, insertion (w drewnie) panel 2. zw. pl (przerywnik) interlude 3. (dygresja) digression

wstać
pf - wsta|wać impf (wstanę - wstaję) vi 1. (przyjąć pozycję stojącą) to stand up 2. (podnieść się, powstać) to get up, to rise wstać z łóżka to get up, to get out of bed wstać z krzesła/z klęczek to rise from a chair/from one's knees wstać od stołu/biurka to rise from the table/from one's desk 3. (obudzić się) to get up wstać o świcie to get up at dawn 4. pot. (wyzdrowieć) to be back on one's feet 5. przen. [słońce] to rise 6. przen. (rozpocząć się) [poranek] to start (off) dzień wstał pochmurny the day started off cloudy wstać razem z kurami pot. to be a. get up with the chickens, to be up with the lark GB wstać razem ze słońcem pot. to be up at the crack of dawn

wstecz
adv. backward(s), back cała wstecz full speed astern! krok wstecz a step back(wards)

wstecznictwo
n sgt książk., pejor. (zacofanie, obskurantyzm) reactionary attitudes pl pejor.

wstecznie
adv. backward(s)

wstecznik
m książk., pejor. reactionary pejor.

wsteczny
adv. 1. książk., pejor. (zacofany, reakcyjny) [pogląd, ideologia] reactionary pejor. 2. (kierujący w tył) [ruch] backward, reverse bieg wsteczny reverse (gear) m Auto reverse (gear)

wstrzemięźliwie
adv. grad. książk. [żyć, zachowywać się, wypowiadać się] moderately abstemiously książk.

wstrzemięźliwość
f sgt książk. restraint, moderation wstrzemięźliwość seksualna sexual abstinence zachował wstrzemięźliwość w jedzeniu he was an abstemious eater książk.

wstrzemięźliwy
adv. książk. 1. (powściągliwy) restrained abstemious książk. wstrzemięźliwy w pochwałach sparing with praise 2. (świadczący o umiarze) temperate abstemious książk.

wstrzykiwać
impf wstrzyknąć

wstrzyknąć
pf - wstrzyk|iwać impf (wstrzyknęła, wstrzyknęli - wstrzykuję) vt 1. Med. to inject wstrzyknąć pacjentowi insulinę to give the patient an insulin injection 2. Techn. to inject

wstrzymać
pf - wstrzym|ywać impf vt 1. (zahamować) to stop wstrzymywać atak nieprzyjaciela to fend off an enemy attack 2. (odwlec, zawiesić) to withhold [wypłatę] to suspend [prace, dostawy, produkcję] to hold [oddech] 3. (zablokować) to stop wstrzymać ruch na ulicy to close off a road wstrzymać się - wstrzymywać się książk. 1. (powstrzymać się) to refrain, to abstain wstrzymać się od głosu to abstain from voting 2. (poczekać) to postpone (z czymś sth) wstrzymać się z opinią to withhold judgement

wstrzymywać
impf wstrzymać

wstrząs
m (G wstrząsu) 1. (wstrząśnienie) shock 2. książk. (emocje) shock przeżyła ogromny wstrząs she was completely stunned a. badly shaken 3. przen. (gwałtowna zmiana) shake-up 4. Med. (szok) shock wstrząs anafilaktyczny Med. anaphylactic shock wstrząs mózgu pot. concussion

wstrząsająco
adv. książk. shockingly

wstrząsający
pa wstrząsnąć adv. książk. shocking wstrząsający film o bezdomnych a shocking film about the homeless

wstrząsać
impf wstrząsnąć

wstrząsnąć
pf - wstrząs|ać impf (wstrząsnęła, wstrząsnęli - wstrząsam) vt 1. (potrząsnąć) to shake przed użyciem wstrząsnąć shake well before use 2. przen. (silnie wzruszyć) to stun, to shock wstrząsnęła nim ta wiadomość the news shocked him 3. (zatrząść) to shake (up) także przen., to rock także przen. wstrząsały nią dreszcze she was trembling a. shaking wstrząsnąć się - wstrząsać się książk. to shiver, to shake wstrząsała się od zimna she was shivering with cold

wstrząsowy
adv. [terapia] shock attr. [zaburzenia, reakcje] post-traumatic

wstręt
m sgt (G wstrętu) disgust, revulsion czuła do niego wstręt he disgusted a. revolted her nabrał wstrętu do cebuli he developed an aversion to onion robić a. czynić komuś wstręty książk. to place obstacles in sb's way

wstrętnie
adv. grad. 1. (ohydnie) [zachować się, postąpić] abominably 2. (odrażająco) [pachnieć] disgusting adv., foul adv. to wygląda wstrętnie that looks disgusting a. awful

wstrętny
adv. grad. 1. (nieetyczny) [osoba, postępowanie] revolting, despicable 2. (wzbudzający wstręt) [wygląd, zapach] disgusting, repulsive [pogoda] foul, awful [jedzenie] disgusting, awful to wstrętne kłamstwo that's a dirty lie rozpuszczać o kimś wstrętne plotki to spread vicious rumours about sb 3. (szczególnie brzydki) hideous

wstyd
m sgt (G wstydu) shame (uczucie skrępowania) embarrassment (hańba) disgrace przynosić komuś wstyd to disgrace sb oszczędzić komuś wstydu to spare sb embarrassment wstyd! shame on you! jaki wstyd a. co za wstyd! what a disgrace! najeść się wstydu pot. to die of shame pot. nie wstyd wam? pot. aren't you ashamed (of yourselves)? nie mieć wstydu to have no shame okryć kogoś/coś wstydem książk. to bring disgrace on a. to sb/sth spalić się ze wstydu pot. to die of shame pot. to wstyd it's a disgrace

wstydliwie
1. (ze skrępowaniem) [uśmiechnąć się, zarumienić się] bashfully, with embarrassment 2. (nieśmiało) shyly, bashfully

wstydliwość
f sgt książk. 1. (nieśmiałość) shyness, bashfulness 2. (skromność) modesty

wstydliwy
adv. 1. (nieśmiały) [osoba] shy, bashful 2. (zawstydzony) [uśmiech, spojrzenie, zachowanie] embarrassed 3. (krępujący) [sprawa, temat, milczenie] embarrassing, awkward 4. (haniebny) [zachowanie, czyn] shameful, disgraceful

wstydzić
impf vt (zawstydzać) to embarrass wstydzić się 1. (odczuwać wstyd) to be ashamed wstydziła się za zachowanie swojej córki she was ashamed of the way her daughter had acted wstydził się powiedzieć to rodzicom he was ashamed to tell his parents 2. (krępować się, być nieśmiałym) to be shy

wstąpić
pf - wst|ępować impf vi 1. (wpaść) to stop by, to drop in wstąpić na kawę to stop by for coffee wstąpiła do pracy po ważne dokumenty she stopped off at the office for some important documents wstąpić do znajomych to drop in on friends 2. (przystąpić) to join vt, to enter vt wstąpić do klasztoru/do zakonu to enter a monastery/convent wstąpić do wojska to join the army 3. (wejść) mówca wstąpił na podium the speaker took the podium 4. książk., przen. to fill wstąpiła w niego radość he was filled with joy nadzieja wstąpiła w nasze serca hope filled our hearts wstąpić w związek małżeński książk. to enter into matrimony książk. diabeł a. szatan w niego wstąpił pot. something got into him pot. wstąpić na złą drogę to take a wrong turn (in life) wstąpić na tron to take a. assume the throne wstąpił do piekieł, po drodze mu było przysł. = I/you/he/she/we/they went by the most roundabout route

wstążeczka
f dem. ribbon wstążeczki orderów order ribbons

wstążka
f (do włosów, kwiatów, prezentów) ribbon (szarfa) sash wstążki plt Kulin. = tagliatelle

wstęga
f 1. (szarfa) sash 2. augm. ribbon także przen. 3. przen. wstęga drogi a ribbon of a road przeciąć wstęgę to cut the ribbon

wstęp
m (G wstępu) 1. (wejście, dostęp) admission, admittance, entrance zakaz wstępu, wstęp wzbroniony no admittance a. entry osobom postronnym wstęp wzbroniony authorized personnel only wstęp wolny admission free 2. przen. (początek) bez wstępów without any preliminaries na wstępie to begin a. start with na wstępie kilka słów o naszym gościu to begin with, a few words concerning our guest na wstępie zebrania wybrano przewodniczącego at the beginning of the meeting the chairman was chosen 3. (część dzieła) introduction 4. (podstawy) introduction (do czegoś to sth) wstęp do literatury/językoznawstwa an introduction to literature/linguistics bilet a. karta wstępu entrance ticket, ticket of admission

wstępnie
1. (prowizorycznie) tentatively, provisionally 2. (początkowo) initially

wstępny
adv. 1. (początkowy, przygotowawczy) [badania, wyniki, rozmowy] preliminary, initial 2. (prowizoryczny) tentative, provisional 3. (wprowadzający) introductory

wstępować
impf wstąpić

wsunąć
pf - wsu|wać impf (wsunęła, wsunęli - wsuwam) vt 1. (włożyć) to put wsunął ręce do kieszeni he put his hands in his pockets wsunęła pierścionek na palec she put the ring on (her finger) 2. (wetknąć) to tuck, to slip wsunęła mu do kieszeni pieniądze she tucked a. slipped the money into his pocket 3. pot. (zjeść) to scoff (down) GB pot., to scarf (down) US pot. wsunąć się - wsuwać się 1. (wejść cicho i ostrożnie) to slip in 2. (wślizgnąć się) to slide, to slip wsunąć się pod kołdrę to slip under the duvet 3. (zostać wsuniętym, włożonym) to slip, to slide

wsuwać
impf wsunąć

wsypa
f 1. (poszewka) (pillow/quilt) ticking U 2. pot. (dekonspiracja) = leak pot., = bust pot.

wsypać
pf - wsyp|ywać impf (wsypię - wsypuję) vt 1. (nasypać) to put, to pour (coś do czegoś sth into sth) 2. pot. (donieść na kogoś, zdekonspirować) to grass GB pot., to rat pot. (kogoś on sb) wsypać się - wsypywać się 1. (dostać się do wnętrza) to get (do czegoś into sth) piasek wsypał mi się do butów sand's got into my shoes 2. pot. (ujawnić się) to give oneself away 3. pot. (zdradzić się wzajemnie) to grass on one another GB pot., to rat on one another pot.

wsypywać
impf wsypać

wsysać
impf wessać

wsza
f (Npl wszy) przen., posp., obraźl. louse przen., pot., pejor.

wszak
conj. (uzasadniające) after all, indeed (wyrażające zdziwienie) but

wszakże
conj. książk. 1. (przecież) (uzasadniające) after all (wyrażające zdziwienie) but musiał się zgodzić, mieli wszakże rację he had to agree, after all they were right wszakże to mój obowiązek but it's my duty 2. (jednak) however, nevertheless nie będę wchodzić teraz w szczegóły, podam wszakże jeden przykład I won't go into detail at the moment, however I shall give one example

wszarz
m posp, obraźl. (brudas) slob pot., pejor. (menel) scumbag posp., obraźl. piece of shit posp., obraźl.

wszawica
f sgt Med. lice pl pediculosis spec.

wszawy
adv. pot., obraźl. (odrażający) [osoba, twarz, miejsce] revolting obraźl. disgusting obraźl.

wszczepiać
impf wszczepić

wszczepić
pf - wszczep|iać impf vt 1. książk. (wpoić coś w kogoś) to instil, to instill US to inculcate książk. wszczepić komuś wiarę we własne siły to instil sb with self-confidence 2. Med. (zarazić) to infect (komuś coś sb with sth) 3. Med. (przeszczepić) to implant 4. Ogr. (zaszczepić) to graft

wszczynać
impf wszcząć

wszcząć
pf - wszcz|ynać impf (wszczęła wszczęli - wszczynam) vi książk. to start, to launch wszcząć postępowanie to initiate a. institute proceedings książk. wszcząć śledztwo a. dochodzenie to launch an inquiry wszcząć bunt to instigate a rebellion wszcząć kłótnię to start a fight wszcząć się - wszczynać się książk. to start wszczęła się ciekawa dyskusja an interesting discussion got under way

wsze
adv. po wsze czasy książk. for ever

wszech
adv. książk. ze wszech miar by all means, by all accounts książka ze wszech miar godna polecenia a book worth recommending by any standards wszech czasów of all time jedno z największych arcydzieł wszech czasów one of the greatest masterpieces of all time bramkarz wszech czasów the greatest goalkeeper of all time wszech- w złożeniach (moc) omni- (zasięg) all-, pan- wszechpotężny omnipotent wszechpolski all-Polish

wszechmoc
f sgt książk. omnipotence książk.

wszechmocnie
adv. książk. omnipotently książk.

wszechmocny
adv. książk. [Bóg, król] almighty omnipotent książk.

wszechmogący
adv. książk. [Bóg] almighty m Relig. Wszechmogący the Almighty

wszechnica
f książk. (uczelnia) university

wszechobecność
f sgt książk. omnipresence książk., ubiquity książk.

wszechobecny
adv. książk. omnipresent książk., ubiquitous książk.

wszechogarniający
adv. książk. overwhelming, overpowering wszechogarniające uczucie an overwhelming a. overpowering feeling

wszechpotężny
adv. książk. almighty, all-powerful

wszechstronnie
adv. grad. książk. [poznać, zbadać] thoroughly wszechstronnie wykształcony comprehensively educated osoba wszechstronnie uzdolniona a person of many talents

wszechstronność
f sgt książk. 1. (uniwersalność) versatility 2. (skrupulatność) thoroughness

wszechstronny
adv. grad. książk. 1. (uniwersalny) [osoba] versatile [wykształcenie] broad, comprehensive 2. (skrupulatny) [rozpatrzenie, analiza, studia] in-depth, thorough

wszechwiedzący
adv. książk. omniscient, all-knowing

wszechwładny
adv. książk. omnipotent, all-powerful

wszechświat
m sgt książk. universe

wszelaki
pron. książk. all (kinds of), every lekarstwo na wszelakie troski a cure for every kind of worry wszelakimi sposobami by every possible means

wszelako
part. książk. nevertheless, nonetheless conj. however

wszelki
pron. książk. 1. (każdy) all, every rozważyć wszelkie możliwości to consider all possibilities a. every possibility wszelkie uwagi prosimy kierować do. all remarks should be addressed to. dołożyć wszelkich starań to make every effort muzyka/samochody wszelkiego rodzaju music/cars of all kinds, all kinds of music/cars wszelkimi sposobami by all possible means, by every possible means wszelkie prawa zastrzeżone all rights reserved 2. (jakikolwiek) any dom pozbawiony wszelkich wygód a house without any modern conveniences na wszelki wypadek just in case na wszelki wypadek zaryglowała drzwi she bolted the door just in case za wszelką cenę at all costs, whatever the cost wszelki duch Pana Boga chwali! (God) bless my soul!

wszem
pron. wszem wobec książk. to all and sundry

wszerz
praep. across (czegoś sth) barykada wszerz drogi a barricade across a road wzdłuż i wszerz Afryki all over Africa adv. in width, across pokój ma trzy metry wszerz the room is three metres in width a. across przepłynął basen wszerz he swam a width in the swimming pool przemierzyć kraj wzdłuż i wszerz to travel the length and breadth of the country

wszetecznie
adv. przest. [mówić, spoglądać, postępować, zachowywać się] lewdly, lecherously [żyć] licentiously, dissolutely

wszeteczny
adv. przest. [czyny, słowa, osoba, spojrzenie] lewd, lecherous

wszyscy
zob. wszystek

wszystek
pron. all (z policzalnymi) every wszystkie plany/drużyny all plans/teams ze wszystkich stron from/on all sides wszyscy ludzie rodzą się równi all men are born equal czy wszyscy z państwa otrzymali kwestionariusze? have all of you got questionnaires? na wszystkie sposoby in every possible way a. manner po wszystkie czasy forever za wszystkie czasy as never before ze wszystkich sił with all one's might wszyscy everybody, all wszystkich nie zadowolisz you can't please every one a. everybody jesteśmy wszyscy zawiedzeni we are all disappointed jeden za wszystkich, wszyscy za jednego all for one, and one for all nie wszystek umrę I shall not altogether die

wszystko
pron. everything, all wszystko gotowe everything's ready była dla niego wszystkim she was everything to him pieniądze to nie wszystko money is not everything czy wszystko w porządku? is everything all right? on wszystkiemu zaprzecza he denies everything jeszcze nie wszystko stracone all is not (yet) lost robimy wszystko, co w naszej mocy we're doing everything a. all we can wszystko albo nic all or nothing to wszystko that's all to jeszcze nie wszystko and that's not all to na dzisiaj/na razie wszystko that's all for today/for now to by było wszystko, jeśli chodzi o tę kwestię that's all as far as that topic goes po tym wszystkim, co przeszła after all she's been through wszystko może się zdarzyć anything can happen wszystko, co tylko zechcesz anything you want to wszystko, co mogę zrobić that's all I can do wszystko, co mogę zrobić, to do niego napisać all I can do is to write to him jest już po wszystkim it's all over kiedy będzie po wszystkim, pojedziemy nad morze when it's all over, we'll go to the seaside (po)mimo wszystko despite everything in spite of all książk. przede wszystkim a. nade wszystko książk. (w pierwszej kolejności) above all, first of all przede wszystkim musisz mu o tym powiedzieć first of all you need to tell him about it lubił powieści, przede wszystkim historyczne he liked novels, especially historical ones nade wszystko książk. (bardziej niż) more than anything else kochał Tatry nade wszystko he loved the Tatras more than anything else wszystkiego dobrego a. najlepszego! all the best! wszystko jedno kto/kiedy/gdzie it doesn't matter who/when/where wszystko jedno, czy dostanę tę pracę it doesn't make any difference whether I get the job or not wszystko na nic (daremne) all for nothing robił, co mógł, ale wszystko na nic he did everything he could, but it was all for nothing zrobiłbym/dałbym wszystko, żeby dostać tę pracę I'd do/give anything to get that job nie ze wszystkim zrozumiałem, o co mu chodzi I didn't quite get what he wanted mam wszystkiego 20 złotych przy sobie I've only got 20 zlotys on me miała wszystkiego siedem lat she was no more than seven (years old) wszystko można, byle z wolna i ostrożna przysł. softy, softly, catchee monkey przest., żart. człowiek do wszystkiego man/girl Friday Mr Fixit US pot.

wszywać
impf wszyć

wszyć
pf - wszy|wać impf (wszyję - wszy wam) vt 1. (wstawić) to set [sth] in, to set in [rękaw] to sew a. stitch [sth] in, to sew a. stitch in [klin, suwak] 2. (wprowadzić do organizmu) to implant [esperal, rozrusznik serca] wszyć komuś mikroukład pod skórę to implant a microchip under sb's skin

wszyściutko
wszyściuteńko pron. absolutely everything

wszędobylski
adv. 1. książk., żart. (natrętny) [reporter] intrusive [turysta] ubiquitous książk., żart. 2. przen. (wszechobecny) [biurokracja, dym] all-pervasive wszędobyls|ki m, wszędobylska f książk. (natrętna osoba) busybody pejor.

wszędobylstwo
n sgt 1. (natrętność) intrusiveness, invasiveness 2. przen. (wszechobecność) ubiquity książk.

wszędzie
pron. everywhere wszędzie szukałem i nie znalazłem ich I looked everywhere and couldn't find them nie wszędzie ceny są takie same prices are not the same everywhere nie wszędzie dzieci są mile widziane it's not everywhere that children are welcome wszędzie na świecie ludzie mają te same problemy people have the same problems all over the world jak wszędzie, i tu też był tłok there were crowds here, too, just like everywhere else wszędzie go pełno he's here, there, and everywhere wszędzie, gdzie się pojawi wherever s/he appears wszędzie dokoła all around

wsławiać
impf wsławić

wsławić
pf - wsław|iać impf vt książk. (uczynić sławnym) to make [sb/sth] famous to bring renown to książk. w całym świecie wsławiła imię swojego kraju she brought worldwide renown to her country wsławić się - wsławiać się książk. to become famous to gain renown książk. wsławił się jako wybitny malarz he was a renowned painter

wsłuchany
adv. książk. 1. (zasłuchany) [uczniowie] rapt, attentive 2. przen. wsłuchany w siebie self-absorbed wsłuchany we własne sumienie conscientious wsłuchany w głos narodu responsive to public opinion

wsłuchać
się pf - wsłuch|iwać się impf v refl. książk. to listen raptly a. intently (w coś to sth)

wsłuchiwać się
impf wsłuchać się