Tytan
m Mitol. Titan Tytani byli synami Gai the Titans were Gaia's sons

ty (ciebie, cię, tobie, ciebie, cię, tobą)
pron. you ty to zrób you do it czy to ty? is this/that you? "kto wyjdzie z psem?" - "ty" 'who's going to take the dog out?' - 'you are' ty sam to napisałeś? did you write it yourself? kupić ci lody? would you like an ice cream? ciebie to nie dotyczy it doesn't concern you dla ciebie for you o tobie about you z tobą/bez ciebie with/without you tyś chyba zwariował! you must be mad! ty idioto! you fool! być na ty (z kimś) to be on first-name terms (with sb) przejść z kimś na ty to get onto first-name terms with sb inter. pot. you hej ty! gdzie leziesz? hey you! where do you think you're going! pot. ci part. to ci zabawa! what a scream a. laugh pot. to ci pech! bad a. terrible luck! nagle jak ci nie huknie! suddenly there was this incredible bang pot.

tybetański
adv. Tibetan

tyci
adv. pot., pieszcz. tiny (little) teeny-weeny pot., weeny pot. znał ją, kiedy była tycia he knew her when she was a tiny tot a. when she was knee-high to a grasshopper

tyczka
f 1. (patyk) pole wysoki/szczupły/prosty jak tyczka as tall/thin/straight as a beanpole 2. Sport (w lekkiej atletyce) pole skok o tyczce pole vault a. jump tyczka geodezyjna a. miernicza ranging pole a. rod

tyczkarz
m (Gpl tyczkarzy) Sport pole-vaulter

tyczkowy
adv. pole attr.

tyczyć
impf vt 1. (wyznaczać) to mark out [drogę, trasę] wytyczyć 2. (podpierać tyczkami) to pole, to stake [chmiel, groch] tyczyć się przest. (odnosić się) to concern uwagi tyczą się jego ostatniej książki the comments relate to his latest book wyjaśnił szczegóły tyczące się jego pracy he explained the details of his work co się tyczy as for, as to co się tyczy tortu, był bardzo smaczny as for the cake, it was delicious on wie wszystko, co się tyczy samochodów he knows everything about motor cars

tydzień
m week w tym/przyszłym/ubiegłym tygodniu this/next/last week posiedzenia odbywały się dwa razy w tygodniu the meetings were held twice a week co dwa tygodnie every two weeks co trzeci tydzień every third week pada od tygodnia it's been raining for a week co tydzień chodzimy do kina every week we go to the cinema za tydzień wyjeżdżamy we're leaving in a week w tygodniu jemy na mieście during the week we eat out Wielki Tydzień Holy Week

tyfus
m sgt (G tyfusu) Med. typhus, spotted fever (brzuszny) typhoid epidemia tyfusu a typhoid/typhus epidemic zaszczepić się na tyfus a. przeciwko tyfusowi to get vaccinated against typhoid/typhus tyfus plamisty typhus fever tyfus powrotny relapsing fever tyfus rzekomy paratyphoid fever

tyfusowy
adv. Med. (związany z durem brzusznym) typhoidal attr. (związany z durem plamistym) typhous

tygiel
m 1. Techn. (naczynie) melting pot, crucible 2. zw. sg książk., przen. melting pot Ameryka to tygiel, w którym mieszają się różne kultury America is a melting pot where different cultures intermix

tygielek
m dem. melting pot

tyglowy
adv. Techn. [piec, stal] crucible attr.

tygodnik
m weekly "Newsweek" to tygodnik międzynarodowy 'Newsweek' is an international weekly magazine

tygodniowo
1. (co tydzień) every week, weekly umówili się, że będzie płacił tygodniowo, nie miesięcznie they agreed he would pay weekly, not monthly 2. (w ciągu tygodnia) a week, per week powinienem zrobić siedem takich wzorów tygodniowo I should do seven such designs a week

tygodniowy
adv. 1. (trwający tydzień) week's, week-long wyjechała na tygodniowy urlop she left for a week's holiday mamy tygodniowe opóźnienie we're a week late tygodniowy cykl wykładów a week-long series of lectures 2. (powtarzający się co tydzień) week's czynsz tygodniowy a week's rent tygodniowe zarobki a week's wages

tygodniówka
f 1. pot. (zapłata za pracę) weekly rate, week's wages 2. (kieszonkowe) (weekly) pocket money

tygrys
m 1. Zool. tiger walczyć jak tygrys to fight tooth and nail 2. Hist., Wojsk. (czołg) Panzer (German tank used in World War II) tygrys szablasty Zool. sabretooth, sabre-toothed cat a. tiger tygrys syberyjski Zool. Siberian tiger azjatycki tygrys Ekon. tiger (economy) (of the Far East) papierowy tygrys paper tiger

tygrysek
m dem. 1. Zool. tiger cub 2. (zabawka) toy tiger

tygrysi
adv. [zwinność, siła] tigerish, tiger-like tygrysie oko tiger's eye

tygrysica
f Zool. tigress, female tiger

tygrysiątko
n dem. pieszcz. tiger cub

tygrysię
n dem. (G tygrysięcia) tiger cub

tyka
f 1. (palik) pole tyka do fasoli a beanpole, a bean pole US 2. pot. (wysoki chudzielec) beanpole pot., bean pole US pot. jest chudy/wysoki jak tyka he is (as) thin/tall as a beanpole pot. 3. Myślis. (w porożu) beam 4. Żegl. (znak nawigacyjny) marker tyka lewostronna/prawostronna a starboard/port marker tyka geodezyjna a. miernicza staff

tykać
1. impf tknąć1 2. impf tyknąć 3. impf vt pot. tykać kogoś to be on first-name terms with sb

tyknąć
pf - tyk|ać2 impf (tyknęła, tyknęli - tykam) vi [zegar, budzik] to tick, to tick-tock

tykot
m sgt (G tykotu) tick-tock

tykowato
adv. wyglądać tykowato to look like a beanpole GB a. bean pole US pot.

tykowaty
adv. [osoba] lanky, spindly [nogi, kończyny] spindly

tykwa
f 1. Bot. (roślina) bottle gourd, calabash (owoc) gourd, calabash 2. (naczynie) gourd

tyle
pron. 1. (taka wielkość) (z policzalnymi) this a. that many (z niepoliczalnymi) this a. that much (aż tak wiele) (z policzalnymi) so many (z niepoliczalnymi) so much (w zdaniach porównawczych) (z policzalnymi) as many (z niepoliczalnymi) as much tyle (ryżu) powinno wystarczyć that much (rice) should be enough "daj mi dziesięć kopert" - "tylu nie mam" 'give me ten envelopes' - 'I don't have that many' (ona) mieszka w Krakowie, tyle wiem she lives in Cracow, that's all a. that much I know wiem tylko tyle, że. I only know that. zgłosiło się tylu ochotników, że. so many volunteers applied that. tyle razy go prosiłam I've asked him so many times tyle gadała, że ochrypła she talked so much she went hoarse jest jeszcze tyle do zrobienia there's so much (still) to do nie miała tyle siły, żeby podnieść walizkę she didn't have enough strength a. the strength to lift the case przynieś tyle krzeseł, żeby wszyscy mogli usiąść bring enough chairs for everybody to be able to sit down tyle lat się nie widzieliśmy we haven't seen each other for so many years tyle wysiłku na próżno all that effort for nothing tyle na dziś that's all for today tyle o autorze, a teraz. so much for the author, and now. tyle na razie ze studia that's all for now from the studio zaproś tylu kolegów, ilu chcesz invite as many friends as you wish dałem jej tyle pieniędzy, ile miałem I gave her what money I had dwa/pięć razy tyle (z policzalnymi) twice/five times as many (z niepoliczalnymi) twice/five times as much mam dwa razy tyle lat, co on I'm twice as old as he is tyle samo (z policzalnymi) as many (z niepoliczalnymi) as much zatrudniamy tyle samo robotników, co rok temu we employ the same number of workers as a year ago mają tyle samo lat they are the same age tyle a tyle (z policzalnymi) (so and) so many (z niepoliczalnymi) (so and) so much na tyle ważny/dokładny important/precise enough był na tyle sprytny, że nikomu o tym nie powiedział he was clever enough not to tell anyone about it jest na tyle skrupulatny, że nikt nie musi po nim sprawdzać wyników he's so accurate that no one has to check the results after him potrzebna nam sala na tyle duża, żeby pomieścić 100 osób we need a room big enough to hold a hundred people na tyle, na ile jest to możliwe in so far as (it is) possible na tyle, na ile potrafię as much a. far as I can o tyle in so far as, inasmuch as był o tyle odpowiedzialny, że nie powstrzymał ich he was responsible to the extent that a. inasmuch as he didn't stop them 2. (stosunkowo mało) tyle zrozumiał z tej rozmowy, że kogoś szukają the only thing a. all he understood from the conversation was that they were looking for someone 3. (użycie spójnikowe) w potocznym rozumieniu to słowo znaczy tyle, co "oportunista" in colloquial terms the word means the same as 'opportunist' nie tyle., ile a. co not so much. as. tu chodzi nie tyle o ilość, ile o jakość it's not so much a matter of quantity as of quality był nie tyle śpiący, co znudzony he wasn't so much sleepy as bored tyle że a. tyle tylko, że. only, except that to dobry film, tyle że bardzo długi it's a good film, except that it's very long wyglądają identycznie, tyle tylko że jeden ma szramę na policzku they look exactly the same, except that one has a scar on his cheek tyle co nic next to nothing zarobił tyle co nic he earned next to nothing tyle mojego, co wyskoczę czasem do kina the only fun I have is going to the cinema now and then i tyle and that's that musisz to zrobić i tyle you have to do it and that's that i tyle ich widziano and they were gone o tyle o ile so-so "znasz ją dobrze?" - "o tyle o ile" 'do you know her well?' - 'not really'

tylec
m (tylna część) back tylec noża the back of a knife

tylekroć
pron. książk. (wiele razy) so many times tylekroć młodsza/szczuplejsza so much younger/slimmer trzykroć zagwizdał i tylekroć odpowiedziała mu sójka he whistled three times and the jay answered each time ilekroć., tylekroć. whenever., each a. every time.

tyleż
conj. książk. 1. (aż tyle) (z policzalnymi) so many (z niepoliczalnymi) so much tyleż się mówi o przyszłości kraju there's so much talk about the country's future tyleż dostaje listów, że nie ma czasu na nie odpisywać he gets so many letters that he doesn't have (the) time to answer them 2. (tyle samo) (z policzalnymi) as many (z niepoliczalnymi) as much pięciu żołnierzy i tyluż cywili five soldiers and the same number of a. and as many civilians tyleż niedoli, ile a. co pociechy as much misery as consolation wysiłek tyleż ogromny, co daremny an effort as arduous as it was fruitless

tylko
part. 1. (wyłącznie) only tylko siostra mnie odwiedza only my sister comes to see me nie robił nic całymi dniami, tylko spał he did nothing but sleep all day on tylko by jadł he could eat all day long zgodziłem się tylko dlatego, żeby zrobić jej przyjemność I only agreed so as to please her "tylko dla mężczyzn" 'men only' "tylko do użytku zewnętrznego" 'for external use only' 2. (zaledwie) only, just mieszkam tu tylko dwa lata I've only been living here a. lived here for two years było nas tylko pięcioro there were only a. just five of us uśmiechał się tylko i nic nie mówił he merely a. just smiled and said nothing to tylko dziecko she's/he's merely a. only a child tylko spójrz na nią just look at her odprowadź nas tylko do przystanku just take us as far as the bus stop 3. (prośba, groźba) just, only tylko uważaj, przechodząc przez jezdnię! just be careful crossing the street! tylko pomyśl/wyobraź sobie! just think!/imagine! tylko spróbuj! just try, that's all! niech no on tylko piśnie! just let him open his mouth! conj. (ale) only, but możesz tu zostać, tylko nie hałasuj you can stay (here), only a. but don't make any noise! każdy, tylko nie on! anybody but him! wszystko, tylko nie to! anything but that! wszędzie można go spotkać, tylko nie w szkole the only place you won't see him is at school on nie jest głupi, tylko leniwy he's not stupid, just lazy nie zadzwonił, tylko napisał he didn't phone, he wrote a letter tylko że only rada cenna, tylko że spóźniona valuable advice, only it comes rather late książk. kupiłbym to mieszkanie, tylko że nie mam pieniędzy I'd buy the flat, only I don't have the money nie tylko. lecz również a. także a. ale i. not only. but also. nie tylko Polacy, ale i a. lecz również Litwini not only (the) Poles, but also (the) Lithuanians nie tylko ograbili sklep, ale i powybijali wszystkie szyby they not only robbed the shop, they also broke all the windows adv. only zupa błyskawiczna - tylko zalać wrzątkiem i gotowe instant soup - just add boiling water and it's ready nasza prośba tylko go rozwścieczyła our request merely a. simply infuriated him co tylko zechcesz whatever you want kiedy tylko nadarzy się sposobność as soon as an opportunity presents itself jak tylko wrócę do domu as soon as I get back home odkąd tylko pamiętam as far back as I can remember bierz, ile tylko udźwigniesz take as much as you can carry byle tylko as long as tylko czekać a. patrzeć, jak tu będą they'll be here any moment now jej tylko w głowie stroje a. ona ma tylko stroje w głowie the only thing she thinks about is clothes tylko co (przed chwilą) only just brat tylko co wyszedł my brother's only just left

tylny
adv. 1. [drzwi, siedzenie, schody] back attr. [zderzak, koło, szyba] rear attr. [łapa, skrzydło, część] hind attr., hinder attr. [część organu, ciała] posterior spec. tylna kieszeń a back a. hip pocket tylna płetwa Zool. a caudal a. tail fin tylne światła Aut. rear lamps a. lights GB, tail lamps a. lights 2. Jęz. [głoska] back attr.

tylokrotnie
adv. [upominać, obiecywać, powtarzać] so many times

tylokrotny
adv. [próby, ataki, obecność] repeated był tylokrotnym zwycięzcą/kandydatem, aż trudno mi zliczyć he's been a winner/candidate so many times (that) I've lost count

tyluletni
tyloletni adv. [przyjaźń, działalność, wysiłek] of many years po tyluletnim pobycie za granicą after so many years abroad

tym
1 pron. zob. ten to 2. adv. all the tym trudniejszy/skuteczniejszy all the more difficult/effective tym lepiej! all the better! tym gorzej dla niej! all the worse for her! tym wyżej należy oceniać osiągnięcia szkoły all the more highly should one value the school's achievements przyszło jej to tym łatwiej, że go nie kochała she found it all the easier as a. because she didn't love him

tymczasem
adv. 1. (natomiast) meanwhile czekałam na nich na przystanku autobusowym, a a. gdy tymczasem podjechali pod dom taksówką I was waiting for them at the bus stop, and meanwhile they drove up to the house in a taxi ja lubię komedie, moja żona tymczasem woli melodramaty I like comedies, whereas my wife prefers melodramas 2. (w tym czasie) in the meantime, meanwhile rozgość się, a ja tymczasem się ubiorę make yourself at home and in the meantime I'll get dressed 3. (na razie) in the meantime, meanwhile meantime pot. wyniki zostaną ogłoszone we wtorek, a tymczasem musimy uzbroić się w cierpliwość the results will be announced on Tuesday, in the meantime a. meanwhile we'll just have to be patient inter. see you!, so long! na tymczasem pot. for the time being

tymczasowo
1. (chwilowo) [zawiesić, odłączyć, używać] temporarily, for the time being pro tem książk. [aresztować] temporarily on przebywa tymczasowo za granicą he is abroad for the time being 2. (zastępczo) [zarządzać, zajmować] provisionally

tymczasowość
f sgt temporariness

tymczasowy
adv. 1. (chwilowy) [areszt, pobyt, praca] temporary [dyrektor, zastępca] acting attr., pro tem(pore) nasz tymczasowy konsul w Albanii our pro tempore consul a. our pro tem consul in Albania 2. (prowizoryczny) [zarząd, granica, ustalenia] provisional, pro tem [środki, sposób] stopgap attr. powołano rząd tymczasowy a provisional government was set up

tymianek
m (G tymianku) Bot. thyme U

tymiankowy
adv. [olejek, napar] thyme attr.

tymotka
f Bot. timothy (grass) U

tympanon
m (G tympanonu) Archit. tympanum, tympan

tynf
m (A tynfa) Hist. small Polish coin, of silver and copper, used in the 17th and 18th cent. dobry żart (jest) tynfa wart = it's good for a laugh

tynk
m (G tynku) Budow. plaster U położyć tynk na ściany/sufit to apply plaster to walls/a ceiling, to plaster walls/a ceiling w sieni odpada tynk the plaster in the hall is coming off a. falling off (the walls) tynk szlachetny Budow., Szt. stucco suchy tynk Budow. plasterboard, drywall US

tynkowany
pp tynkować adv. Budow. [ściana, dom] plastered

tynkować
impf vt Budow. to plaster [ścianę, filar, budynek] otynkować

typ
m pers. (Npl typy) pot., pejor. guy pot. przesiadują tu jakieś podejrzane/podpite typy some shady-looking/well-oiled guys a. characters sit around here pot. m inanim. (G typu) 1. (rodzaj) type, kind broń/samochód dawnego a. starego typu a gun/car of the old type 2. (charakter osoby) sort (stereotypowy) type pot. jakim on jest typem człowieka? what sort of person is he? jest typem naukowca/sportowca/domatora he is a scientist/sporty/stay-at-home type pot. 3. Antrop., Psych. type 4. Literat. type szekspirowski typ bohatera a Shakespearean hero 5. Biol., Zool. phylum typy plt pot. (w hazardzie, wyścigach) tips typ asteniczny Antrop., Psych. asthenic type typ atletyczny Antrop., Psych. athletic type typ ekstrawersyjny Psych. extrovert a. extravert type typ konstytucjonalny Psych. somatotype typ morfologiczny Jęz. morphological type typ nordycki Antrop. Nordic type typ schizoidalny Psych. schizoid type typ śródziemnomorski Antrop. Mediterranean type typ spod ciemnej gwiazdy książk., pejor. a suspicious a. shady-looking individual być w czyimś typie a. być czyimś typem pot. to be sb's type pot.

typek
m (Npl typki) pot., pejor. guy pot.

typizacja
f książk. 1. (podział na typy) classification (according to types) 2. Techn. (ujednolicanie) standardization

typizować
impf vt książk. 1. (grupować) to classify 2. Techn. (ujednolicać) to standardize [wyroby, procesy]

typografia
f sgt (GD typografii) Druk. typography

typograficzny
adv. Druk. [układ, błąd, forma] typographic(al) sztuka typograficzna the typographic art

typologia
f sgt (GD typologii) typology

typologiczny
adv. typological

typować
impf vt 1. (wybierać) to select [kandydata, reprezentanta] to single out [jednostkę, egzemplarz] wytypować 2. (wyznaczać) to put forward, to nominate typować kogoś na przewodniczącego/sekretarza generalnego to nominate sb as chair/general secretary wytypować 3. (przewidywać) to predict [wynik, kolejność, numery] (w wyścigach) to pick, to nap GB [konia, charta] typować zwycięzcę/medalistów w skokach narciarskich to predict who will win/receive medals in ski jumping wytypować

typowo
adv. typically typowo polska/wiejska potrawa a typically Polish/peasant dish typowo dziewczęce/szkolne problemy problems characteristic a. typical of a girl/of school life

typowość
f sgt typical character, typicality

typowy
adv. 1. (charakterystyczny) [przykład, cecha, błąd] typical z typową dla siebie skromnością with his/her typical modesty objawy typowe dla grypy symptoms typical of flu zachował się w typowy dla siebie sposób his behaviour was typical 2. (o osobie) typical typowy turysta a typical tourist 3. (standardowy) [wzór, projekt, wyposażenie] standard typowy samochód an ordinary car

tyrada
f 1. książk. (perora) (krytyczna) tirade, rant jego tyrady przeciw nadużyciom władzy his tirades against the abuse of power wygłosił tyradę w obronie dyskryminowanych he launched into a tirade in defence of the victims of discrimination 2. Literat. monologue

tyraliera
f Wojsk. (szyk) line formation oddziały rozciągnęły się tyralierą a. w tyralierę troops fanned out

tyran
m 1. Hist., Polit. tyrant tyran Teb a tyrant of Thebes 2. przen. tyrant, despot w domu ojciec był tyranem father was a tyrant a. despot at home

tyrania
f (GDGpl tyranii) 1. Hist., Polit. (dyktatura) tyranny C/U ofiary stalinowskiej tyranii victims of Stalinist tyranny 2. sgt (despotyzm) tyranny zbuntował się przeciw tyranii ojca he rebelled against father's tyranny 3. sgt książk. (ogromny wpływ) tyranny tyrania czasu the tyranny of time

tyranizować
impf vt to tyrannize (over) [rodzinę, otoczenie]

tyrać
impf vi pot. to slave (away) to sweat pot., to work one's guts out pot., to slog (away) pot. tyrać jak wół a. koń a. dziki osioł to work like a Trojan a. horse

tyrański
adv. 1. Hist., Polit. [rządy, władca, reżim] tyrannical 2. (despotyczny) [rodzice, zwierzchnik, traktowanie] tyrannical [żądania, metody, przymus] tyrannous

tys.
(=tysiąc)

tysiąc
num. thousand trzy tysiące lat/studentów three thousand years/students około tysiąca about a thousand jeden na tysiąc one in a thousand pron. zw. pl thousand na wiec przybyły tysiące/dziesiątki tysięcy thousands/tens of thousands gathered at a rally żołnierze padali/poddawali się tysiącami soldiers fell/surrendered in their thousands a. by the thousand(s) naprawa kosztowała tysiące the repair cost thousands m 1. pot. (duża liczba) thousand pot. mam dziś tysiąc spraw na głowie I have a thousand and one things a. thousands of things to do today pot. już tysiąc razy ci to mówiłam I've told you this a thousand times a. thousands of times pot. tysiące podobnych kotów włóczy się w okolicy thousands of cats like this roam the neighbourhood pot. 2. sgt (A tysiąca) pot. an Eastern European card game tysiąc- w wyrazach złożonych thousand- tysiącdolarowa kara a thousand-dollar fine

tysiąckrotnie
1. (tysiąc razy) [zwiększyć, pomniejszyć] a a. one thousandfold [powtórzyć, wykonać] a a. one thousand times 2. (wiele razy) [ważniejszy, droższy] a thousand times pot., thousands of times pot. tysiąckrotnie powielony wzór a pattern duplicated thousands of times

tysiąckrotny
adv. 1. (tysięczny) [powtórzenie, wzrost, odbicie, wielkość] (a a. one) thousandfold 2. (wielokrotny) [powtórki, próby] (a) thousandfold tysiąckrotne dzięki! thanks a million! pot.

tysiąckroć
adv. książk. (wielekroć) a thousand times oft książk., oft-times książk. tysiąckroć a. po tysiąckroć to powtarzałem oft-times have I repeated this książk. I've repeated this thousands of times pot.

tysiąclatka
f pot. school built in the 1960s to commemorate the millennium of the Polish state

tysiąclecie
n 1. (okres) millennium, millenary kilka tysiącleci w dziejach Ziemi a few thousand years a. millennia in the history of the Earth świat u schyłku drugiego tysiąclecia the world at the end of the second millennium 2. (rocznica) millennium, millenary

tysiącletni
adv. [dąb, zabytek, tradycja] thousand-year-old attr. [okres, historia, rozwój] millenary [królestwo, rządy] thousand-year attr.

tysiączny
adv. książk. (bardzo liczny) [rzesze, przeszkody, flagi] innumerable

tysiączłotowy
/'tiondzzwo'tovi/ adv. [banknot, zysk, wartość] thousand-zloty attr. tysiączłotowe oszczędności savings of a a. one thousand zloty(s)

tysiączłotówka
/'tiondzzwo'tufka/ f pot. (banknot) thousand-zloty note GB, thousand-zloty bill US

tysięczny
num. ord. [klient, strona, rocznica] thousandth adv. 1. (równy jednej tysięcznej) [jednostka, część] thousandth [ułamek] millesimal 2. (zawierający tysiąc) [zbiór, grupa] millenary 3. (równy kilku tysiącom) [tłum, armia] several-thousand-strong tysięczne długi debets amounting to thousands of zlotys/pounds tysięczna f thousandth, millesimal dwie tysięczne ampera two thousandths of an ampere

tytan
1. m książk. (niepospolity człowiek) titan, giant tytan pracy książk. beaver przen., wheel horse US przen. 2. m sgt (G tytanu) Chem. titanium

tytanicznie
adv. [silny, wytrwały] titanically [pracować] like a titan

tytaniczny
adv. [wysiłek, dzieło, wyczyn] titanic

tytanizm
m sgt (G tytanizmu) titanism

tytanowy
adv. 1. Chem. (odnoszący się do tytanu czterowartościowego) titanic (odnoszący się do tytanu o niższej walencji) titanous [tlenek, sole, ruda] titanium attr. 2. (zawierający stop tytanu) [pancerz, oprawa] titanium attr.

tytoniowy
adv. [liście, plantacja, dym, wyroby] tobacco attr. przemysł tytoniowy the tobacco industry zakaz reklamowania wyrobów tytoniowych a ban on tobacco advertising

tytoń
m (G tytoniu) 1. Bot. tobacco (plant) plantacje tytoniu tobacco plantations 2. (produkt) tobacco U zakaz palenia tytoniu a ban on smoking

tytularnie
adv. titularly pełnił funkcję prezesa tytularnie he was president in name only a. titularly

tytularny
adv. [funkcja, zwierzchnictwo, książę, opat] titular

tytulatura
f książk. 1. (dane książki) imprint 2. (tytuły) titles pl tytulatura sułtana all the titles of a sultan

tytulik
m dem. (G tytuliku) 1. (nagłówek) title 2. pot., pejor. title wydawał tanią sensację i inne podobne tytuliki he published sensational fiction and other cheap publications

tytuł
m (G tytułu) 1. (nazwa) title film/książka/wiersz pod tytułem. a film/book/poem entitled a. with the title. 2. Wyd. title jego księgozbiór liczy kilkaset tytułów his book collection contains several hundred titles wydajemy sześć tytułów rocznie we publish six titles a year 3. (godność) title nadano jej tytuł profesora she was awarded a professorship odziedziczyła tytuł księżnej she inherited the title of Duchess nadano mu tytuł lorda the title of Lord was conferred on him tytuł mistrzowski (w sporcie) (championship) title zdobył tytuł mistrza świata he won the world (championship) title 4. książk. (powód) tytuł do sławy a. chwały a claim to fame odszkodowanie z tytułu szkód compensation for a. on account of damages z tytułu starszeństwa by virtue of seniority mamy tytuł do dumy we have a right to be proud tytułem adv. by way of tytułem wyjaśnienia/wprowadzenia by way of explanation/introduction tytuł egzekucyjny Prawo executory title tytuł honorowy honorary title tytuł własności Prawo title deed tytuły chrystologiczne Christological titles tytuły grzecznościowe forms of address

tytułomania
/'tituwo'manja/ f sgt (GD tytułomanii) książk., pejor. excessive use of academic or other official titles

tytułować
impf vt 1. (nadawać tytuł) to title, to entitle [książkę, obraz] zatytułować 2. (zwracać się) to address tytułować kogoś ekscelencją/jaśnie panią to address sb as Your Excellency/Your Grace tytułować się 1. (siebie wzajemnie) to address each other by their full titles 2. (siebie samego) to use the titles tytułował się hrabią/doktorem he used the title of count/doctor

tytułowy
adv. [strona, bohater, rola] title attr.

tytłać
impf vt pot. to mess dzieci lubią tytłać ręce w błocie kids love to mess their hands up in mud utytłać tytłać się pot. [dziecko, pies] to wallow (w czymś in sth) [rękaw, buty] to get soiled utytłać się

tyć
impf (tyję) vi to put on weight, to grow fat tyć od słodyczy to grow fat from eating sweets zamiast chudnąć, wciąż tyję! instead of getting slimmer, I'm putting on weight! utyć

tył
m (G tyłu) 1. (tylna część) (domu, samochodu, pochodu, mebla) the rear (ciała, ubioru, przedmiotu) the back suknia z tyłu zapinana na zamek/wiązana a dress with a zip fastener/tied at the back włożyć sweter/koszulkę tył a. tyłem na przód to put on a jumper/T-shirt back to front GB a. backwards US siedzieć/stać tyłem do okna to sit/stand with one's back to a window posuwać się/iść tyłem to walk backward(s) wjechał tyłem do garażu he backed a. reversed a car into a garage czytać/pisać wyrazy od tyłu to read/write words backwards 2. sgt (przestrzeń) back, rear ogród z tyłu domu a garden at the back a. rear of a house spojrzeć do tyłu to glance backward(s), to look back odrzucić do tyłu głowę/włosy to toss one's head/hair szedł w tyle za innymi he walked behind the others kiwać się w przód i w tył to rock to and fro a. backwards and forwards zbliżyć się/zaatakować od tyłu to approach/attack from behind zrobił krok w tył he took a step backwards, he stepped backwards w tył zwrot! about turn! GB, about face! US żołnierze wykonali w tył zwrot soldiers did an about-turn GB a. about-face US tyły plt 1. (zaplecze) the rear (+ v sg) na tyłach fabryki/sklepu at the rear of a factory/store 2. Wojsk. (teren, armia za frontem) the rear (+ v sg) 3. pot. (zaległości) zaczynam mieć a. robią mi się tyły w pracy I'm getting behind with my work zawsze mamy tyły w płaceniu rachunków we're always behind with (paying) the bills być do tyłu pot. (mieć zaległości) to be a. get behind (z czymś with sth) on jest stale do tyłu z robotą/płaceniem czynszu he's always behind with his work/the rent być w tyle (być gorszym) to fall behind, to lag behind w porównaniu do innych jesteśmy bardzo w tyle compared with the others, we have fallen way behind mieć tyły u kogoś pot. to be in sb's black books pot., to be in the doghouse with sb pot. podać tył książk. (uciec) to be in flight

tyłeczek
m dem. pieszcz. sit-upon pot., żart., bum GB pot.

tyłek
m pot. 1. (pośladki) rear (end) pot., backside pot., behind pot. dostał w tyłek he got a kick up the backside pot. 2. środ. (część buta) heel 3. (część ubrania) seat rozedrzeć spodnie na tyłku to tear the seat of one's trousers dać komuś w tyłek pot. (zbić, pokonać) to give sb a drubbing pot. (zmusić do wysiłku) to sweat sb, to drive sb hard (upokorzyć) to give sb a rough time pot. dostać w tyłek pot. (zostać zbitym, pokonanym) to get a drubbing pot. (być zmuszonym do wysiłku) to sweat, to be driven hard wypiąć na kogoś tyłek pot. to moon at sb GB pot. wziąć kogoś za tyłek pot. to take sb firmly in hand