Stworzyciel
m ksiażk. (Bóg) the Creator

Stwórca
m 1. Relig. the Creator, the Maker 2. książk. stwórca (artysta) creator

st.
1. Wojsk. (= starszy) 2. (= stopień)

stabilizacja
f sgt (ustabilizowanie się) stabilization (stabilność) stability stabilizacja stosunków międzynarodowych a stabilization of international relations ludzie potrzebują stabilizacji people need stability

stabilizacyjny
adv. [program, proces] stabilization attr.

stabilizator
m 1. Techn. stabilizer stabilizator napięcia a voltage stabilizer 2. Lotn. stabilizer 3. Chem. stabilizer 4. przen. stabilizing factor stabilizator rynku a factor stabilizing the market

stabilizować
impf vt to stabilize [rynek, gospodarkę, poziom] ustabilizować stabilizować się [sytuacja, stan] to stabilize ustabilizować się

stabilizująco
adv. wpływać na coś stabilizująco to have a stabilizing effect on sth

stabilizujący
pa stabilizować adv. [rola, działania, czynniki] stabilizing

stabilnie
adv. grad. [rozwijać się, przebiegać] steadily, stably

stabilność
f sgt stability stabilność cen the price stability zapewnić stabilność polityczną to ensure political stability

stabilny
adv. grad. 1. (stały) [sytuacja, stan, posada, rząd, kraj] stable 2. (zachowujący równowagę) [konstrukcja, pojazd] stable

staccato
/sta'kato/ n, n inv. Muz. staccato adv. Muz. [grać, śpiewać] staccato

stachanowiec
m Stakhanovite także przen.

stacja
f (Gpl stacji) 1. (dworzec, przystanek) station stacja kolejowa a railway station stacja metra an underground GB a. subway US station stacja końcowa a terminal, a rail terminus GB dolna/górna stacja kolejki linowej the top/bottom station of a cable car stacja rozrządowa a marshalling yard stacj węzłowa a railway junction naczelnik stacji a stationmaster na stacji in a. at the station odprowadzić kogoś na stację to see sb off to the station wysiadam na następnej stacji I'm getting off at the next station pociąg wjechał na stację the train pulled into the station 2. (placówka) station stacja doświadczalna a research station stacja polarna a polar station 3. Aut. station stacja benzynowa a petrol station, a filling station, a gas station US (z parkingiem i restauracją) a service area na stacji benzynowej at a petrol station dojechać do najbliższej stacji to drive to the nearest petrol station 4. Radio, TV station stacja radiowa/telewizyjna a radio/TV station stacje pirackie pirate stations stacja lokalna/ogólnokrajowa a local/national station odbierać stację to receive a station stacja bunkrowa Żegl. coaling station stacja dysków Komput. disk drive stacja filtrów water treatment plant stacja klimatyczna health resort stacja kosmiczna Astronaut. space station stacja krwiodawstwa blood transfusion centre stacja meteorologiczna weather station stacja obsługi Aut. service station stacja orbitalna Astronaut. space station stacja pomp pump house stacja przekaźnikowa relay station stacja radiolokacyjna radar station stacja transformatorowa Elektr. transformer station stacje drogi krzyżowej Relig. the Stations of the Cross

stacjonarnie
adv. Uniw. studiować stacjonarnie to be a full-time student

stacjonarny
adv. 1. (nieruchomy) [niż, front] stationary orbita stacjonarna Astron. a geostationary orbit 2. Uniw. [studia, student] full-time

stacjonować
impf vi Wojsk. [oddział, pułk, osoba] to be stationed

stacyjka
f 1. dem. Kolej. (small) station 2. Aut. ignition kluczyk do stacyjki an ignition key włożyć kluczyk do stacyjki to put the key in the ignition przekręcić kluczyk w stacyjce to turn the key in the ignition

stacyjny
adv. [budynek, bar] station attr.

staczać
impf stoczyć

stadialny
adv. [proces, rozwój] gradual

stadion
m (G stadionu) 1. Sport stadium korona stadionu the rim of a stadium na stadionie in/at the stadium 2. Hist. (miara długości) stadium

stadium
n (Gpl stadiów) książk. (etap) stage, phase w początkowym stadium rozwoju at an early stage a. in the early phase of development znajdować się w stadium początkowym [projekt, badania] to be in its infancy

stadnie
adv. żyć stadnie to live in herds [wilki] to live in packs

stadnina
f (hodowla, stado) stud

stadny
adv. [zwierzę] gregarious instynkt stadny the herd instinct

stado
n (stadko dem.) 1. Zool. (bydła, bizonów, słoni) herd (wilków) pack (lwów) pride (wielorybów, delfinów) school (ptaków) flock stado owiec a flock of sheep stado mlecznych krów a dairy herd, a herd of milking cows lecące stado dzikich gęsi a flight of wild geese żyć w stadzie to live in herds/packs 2. pejor. (tłum) herd stada turystów herds a. flocks of tourists ludzie przychodzili stadami people came in flocks listy przychodziły stadami the letters just poured in

stadło
n (stadełko dem.) 1. żart. married couple dobrane stadło a good couple 2. Zool. pair

stagnacja
f sgt 1. książk. stagnation 2. Ekon. stagnation stagnacja w przemyśle stagnation in industry

stajać
pf (stajje a. stajja) vi [lód, śnieg] to melt, to thaw

stajały
adv. [śnieg, lód] melted, thawed

stajenka
f dem. (small) stable

stajenny
adv. [boks, dziedziniec, lampa] stable attr. chłopiec stajenny a stable boy służba stajenna stable hands m stableman, groom

stajnia
f (Gpl stajni a. stajen) 1. (pomieszczenie dla koni) stable stajnie mews trzymać konia w stajni to keep a horse in a stable 2. (stado koni) stable, stud stajnia wyścigowa a racing stable barwy stajni wyścigowej racing colours 3. pot. (zespół) stable kierowcy ze stajni McLarena drivers from the McLaren stable stajnia Augiasza książk. the Augean stables

stal
f steel stal nierdzewna/kwasoodporna stainless/acid-resistant steel huta stali a steelworks nóż/szabla ze stali a steel knife/sword stal besemerowska Techn. Bessemer steel stal damasceńska Hist. damask (steel), Damascus steel stal konstrukcyjna Techn. constructional steel stal narzędziowa Techn. tool steel stal niskostopowa Tech. low-alloy steel stal niskowęglowa Techn. low-carbon steel stal stopowa Techn. alloy steel stal szybkotnąca Techn. high-speed steel stal tyglowa Techn. crucible a. pot steel stal tytanowa Techn. titanium steel stal ulepszona Techn. toughened steel stal węglowa Techn. carbon a. common steel stal zbrojeniowa Techn. reinforced steel być twardym jak stal to be as hard as steel mieć nerwy ze stali to have nerves of steel mieć wzrok zimny jak stal to have steely eyes

stalag
m (G stalagu) Hist. Stalag

stalagmit
m (G stalagmitu) Geol. stalagmite

stalagmitowy
adv. Geol. [naciek, stożek] stalagmitic

stalaktyt
m (G stalaktytu) Geol. stalactite

stalaktytowy
adv. Geol. [skamieliny, twory] stalactitic

stale
adv. (bez przerwy) constantly, permanently być stale zajętym/zapracowanym to be constantly busy/overworked on jest staległodny/śpiący he's permanently hungry/sleepy on stale zadaje to samo pytanie he's constantly asking the same question stale mieszkam w mieście I'm a permanent resident in the city

stalinista
m, stalinistka f Polit. Stalinist

stalinizm
m sgt (G stalinizmu) Polit. Stalinism

stalinowiec
zob. stalinista

stalinowski
adv. Polit. [system, terror] Stalinist zbrodnie stalinowskie Stalinist crimes

stalle
plt (G stalli a. stall) choir stalls

staloryt
Druk. (G stalorytu) steel engraving

stalować
impf vt przest. (zamawiać) to order [buty, meble] stalować garnitur u krawca to have a suit made to measure obstalować

stalownia
f (Gpl stalowni) Techn. steelworks, steel plant

stalowy
adv. 1. (wykonany ze stali) [konstrukcja, gwóźdź, odlew] steel attr. 2. książk. (mający kolor stali) [mundur, oczy, niebo] steel blue, steely 3. przen. (twardy) [mięśnie, ramiona, nogi] of steel 4. przen. (niezłomny) [wola, charakter] unbending

stalówka
f 1. (do pióra) nib 2. pot. (miarka) tape-measure, measuring tape 3. (lina) wire rope 4. Ryboł. steel hook

stamtąd
pron. from there thence przest., książk. stamtąd łatwo trafisz do hotelu you won't have any trouble finding (your way to) the hotel from there pojechali do Paryża, a stamtąd do Londynu they went to Paris and from there a. thence to London stamtąd, gdzie stali, nic nie było widać from where they were standing they couldn't see anything otworzyła szafę i wyjęła stamtąd sukienkę she opened the wardrobe and took out a dress

stan
1. m (G stanu) 1. sgt (sytuacja) state (kondycja) condition stan faktyczny czegoś the actual state of sth stan liczbowy czegoś the number of sth czyjś stan majątkowy sb's assets a. property czyjś stan umysłowy/zdrowotny sb's state of mind/health ciężki stan chorego the patient's critical condition stan zapalny przewodu pokarmowego/skóry inflammation of the digestive tract/skin stan pogody weather conditions stan techniczny maszyny the technical condition of the machine stan sprawności fizycznej sb's physical condition stan przygotowań do czegoś the degree of preparation for sth stan rokwitu/rozkładu czegoś the prospering/declining condition of sth stan gotowości bojowej a state of combat-readiness stan czyjejś świadomości the state of sb's consciousness przedsiębiorstwo w stanie likwidacji a company in liquidation przywrócić coś do stanu pierwotnego to restore sth to its original condition doprowadzić coś do stanu używalności to restore sth to a usable condition dom był w opłakanym stannie the house was in a pitiful condition 2. (nastrój) state stan duchowy a. ducha a state of mind stan psychiczny/uczuciowy a mental/an emotional state stany emocjonalne/lękowe emotional/anxiety states stany maniakalne manic states stan apatii/euforii a state of apathy/euphoria stan rozdrażnienia/odprężenia a state of irritation/relaxation stan ciekły Fiz. liquid state stan cywilny marital status stan krytyczny Fiz. critical state stan małżeński marital status stan nietrzeźwości intoxicated state stan nieważkości Fiz. zero-gravity state stan oblężenia state of siege stan panieński maidenhood stan podgorączkowy Med. subfebrile temperature stan skupienia Fiz. state of aggregation stan wody water level stan wolny singleness (w kwestionariuszu) single stan surowy Budow. (building) shell stan surowy zamknięty Budow. roofed (building) shell stan kawalerski bachelorhood stan wojenny Polit. martial law stan wyjątkowy Polit. state of emergency być w stanie pomóc komuś to be able to help sb, to be in a position to help sb być w stanie dotrzeć gdzieś/załatwić coś to be able to get somewhere/arrange sth nie być w stanie dokończyć/nauczyć się czegoś to be unable to complete/learn sth postawić kogoś w stan oskarżenia to bring charges against sb być w stannie błogosławionym a. poważnym to be in the family way 2. m (G stanu) 1. (część państwa związkowego) state granica stanu the state border Stany Zjednoczone Ameryki Północnej the United States of America 2. Hist. (warstwa społeczna) class stan chłopski the peasantry stan ziemiański the gentry stan średni (mieszczaństwo) the middle class stan trzeci the third estate stan duchowny the clergy stan rycerski the knightly order człowiek niskiego/wysokiego stanu a person of low/high rank żyć ponad stan to live beyond one's means 3. przest., książk. (zawód) profession stan nauczycielski/urzędniczy/wojskowy the teaching/administrative/military profession 4. przest. (państwo) state mąż stanu a statesman sekretarz stanu a secretary of state racja stanu raison d'etat tajemnica stanu a state secret trybunał stanu the State Tribunal zamach stanu a coup d'etat zdrada stanu high treason Stany plt pot. (USA) the States pot. Stany Generalne Hist. Estates General, States General 3. m (G stanu) 1. (talia) waist, middle szczupłość stanu smallness of the waist 2. (część tułowia) trunk mieć krótki/długi stan to have a high/low waist 3. (góra sukni) bodice luźny/dopasowany stan a loose/form-fitting bodice

stancja
f (Gpl stancji) przest. lodgings digs GB pot. mieszkać na stancji to live in lodgings a. digs

standard
m (G standardu) 1. (przeciętna norma) standard wysoki/niski standard mieszkania a high/low housing standard standard życia a. życiowy the standard of living towar spełnia/nie spełnia standardów UE this product complies/doesn't comply with EU standards 2. Muz. standard standardy jazzowe jazz standards 3. (podstawowa wersja wyrobu) standard samochód w wersji standard the standard model of a car

standardowo
adv. (typowo) standardowo urządzone mieszkanie a conventionally furnished flat wytwarzać coś standardowo to produce sth in a standard version myśleć standardowo to think conventionally

standardowy
adv. 1. (odpowiadający podstawowym normom) [towar, wyrób, domek] standard 2. (przeciętny) [opinia, sposób myślenia] conventional

standaryzacja
f sgt (wyrobów, języka, kultury) standardization

standaryzować
impf vt to standardize [budownictwo, pisownię wyrazów] opakowania standaryzowane standardized containers

stangret
m coachman stangret w liberii a liveried coachman

stanica
f książk. 1. (turystyczna, harcerska) hostel stanica wodna a riverside hostel 2. Wojsk., przest. (strażnica) border watchtower 3. Hist. (osada kozacka) stanitsa

staniczek
m dem. 1. (biustonosz) bra 2. przest. (gorset) bodice, camisole 3. (góra sukni) bodice, corsage 4. (część stroju ludowego) bodice

stanieć
pf (stanieje, staniał) vi 1. [towary, usługi] to become cheaper tanieć 2. przen. [uczciwość, odwaga, życie] to be cheapened tanieć

stanik
m 1. (biustonosz) bra brassiere przest. 2. przest. (gorset) bodice, camisole 3. (góra sukni) bodice, corsage 4. (część stroju ludowego) bodice

stanisławowski
adv. Hist., Literat. of the times of the reign of Stanislaus II (1764-1795)

stanowczo
adv. [oświadczyć, oznajmić, żądać] firmly [odmówić, sprzeciwić się] categorically

stanowczość
f sgt firmness

stanowczy
adv. 1. [osoba] resolute 2. [głos, ton, odpowiedź, odmowa, protest] firm

stanowisko
n 1. (miejsce wykonywania czynności) post, stand stanowisko archeologiczne an archeological excavation site stanowisko pracy a workstation stanowisko obserwacyjne an observation post stanowisko sprzedaży biletów a ticket-sales point 2. (miejsce postoju) autobus do Zakopanego odjeżdża ze stanowiska drugiego the coach for Zakopane is departing from Bay Two samolot do Paryża kołuje na stanowisko startowe the plane for Paris is taxiing into take-off position 3. (pozycja w hierarchii zawodowej, służbowej) post, position stanowisko w rządzie a government post człowiek na eksponowanym stanowisku a person of high standing zajmować stanowisko kierownicze to hold a managerial position 4. (punkt widzenia) position, stand zająć zdecydowane stanowisko w jakiejś sprawie to take a definite stand on sth jakie jest twoje stanowisko w tej sprawie? what's your position a. where do you stand on this matter? wypracować wspólne stanowisko to work out a common position a. stance on stoi na stanowisku, że. he takes the view that. 5. Wojsk. position stanowisko obronne a defensive position 6. Myślis. position 7. Bot., Zool. position stanowisko słoneczne/podmokłe a sunny/damp position

stanowić
impf vt 1. (tworzyć) to make, to constitute stanowili dobraną parę they made a perfect couple mieszkanie stanowiło główną część naszego majątku the flat was our main asset przestępcy stanowią zagrożenie dla bezpieczeństwa publicznego criminals constitute a hazard to public safety drzewa stanowiły ochronę przed wiatrem the trees provided shelter against the wind 2. (rozstrzygać) to decide, to determine stanowić o swoim losie to decide about one's future stanowić prawa to establish laws prawo stanowi, że. the law says that. vi (być czynnikiem decydującym) to determine łagodny klimat stanowi o atrakcyjności tego miejsca the pleasant climate makes the place attractive to visitors

stanowy
adv. 1. [władze, wybory] state attr. 2. [przynależnośc, różnice] class attr.

stanąć
1. pf - sta|wać impf (stanęła, stanęli - staję) vi 1. (przybrać pozycję pionową) to stand up stanąć na baczność to stand to attention stanąć na głowie to stand on one's head stanąć na rękach to do a handstand pies stanął na tylnych łapach the dog stood up on its hind legs stanęła na palcach, żeby więcej widzieć she stood on her toes in order to see more 2. (zostać ustawionym pionowo) to stand książki stanęły na półkach the books were placed on the shelves 3. (zatrzymać się w ruchu) to stop pociąg stanął na stacji the train stopped at the station samochód stanął przed posterunkiem policji the car pulled up in front of the police station stawać przed wystawami to stop in front of shop windows 4. (przestać funkcjonować) to stop zegar stanął the clock has stopped fabryki stanęły the factories have stopped operating ruch uliczny stanął traffic was brought to a standstill 5. (zgłosić się) to appear stanąć przed sądem/komisją lekarską to appear before a court/the medical board stanąć do konkursu to enter a competition stanąć do walki z kimś to square up to sb stanąć do przetargu to put in a bid stanąć do apelu to fall in for roll-call 6. (pojawić się) to appear, to turn up goście stanęli w drzwiach naszego domu some visitors turned up at our door 7. posp. (być w stanie wzwodu) [członek] to be erect staął mu he had a hard-on wulg. 8. przest. (wystarczyć) nie staje mu odwagi, żeby. he lacks the courage to. poczekaj! tchu mi już nie staje wait! I'm getting out of breath 9 przest. (zatrzymać się) to make a stop na noc stanęliśmy w gospodzie we stopped at an inn for the night wojsko stanęło obozem we wsi the army made camp in the village 2. pf (stanęła) vi 1. (zamarznąć) to freeze rzeki stanęły the rivers froze 2. (zakrzepnąć) to set galaretka jeszcze nie stanęła the jelly hasn't set yet 3. (zostać zbudowanym) to be raised a. erected na placu stanął pomnik a monument was erected in the square 4. pot. (dojść do skutku) to be settled umowa stanęła the deal was settled zakład stanął the bet was settled w końcu stanęło na tym, że. eventually it was decided that.

stapiać
impf stopić

staranie
sv starać się starania plt efforts endeavours książk. czynić starania o coś to make efforts to achieve sth dokładać wszelkich starań, żeby. to spare no effort to. po latach starań osiągnęliśmy swój cel after years of endeavour we succeeded in achieving our objective

starannie
adv. grad. [sprzątać, odrabiać lekcje] carefully [ubrany, uczesany] neatly starannie utrzymany ogród a well-kept garden

staranność
f sgt [wykonania, wykończenia] care ubierała się z wyszukaną starannością she dressed with elaborate care

staranny
adv. grad. 1. [pismo] neat [makijaż, poszukiwania] careful 2. [osoba] diligent, meticulous

staranować
pf vt to ram [pojazd, bramę] taranować

starawo
adv. [wyglądać, pachnieć] oldish adv.

starawy
adv. [osoba, twarz, chleb] oldish

starać
się impf v refl. 1. (ubiegać się) to try, to attempt to strive książk. starać się o posadę/stypendium to try to get a job/scholarship starać się kogoś przekonać to try to persuade sb starać się zrobić karierę to attempt to make a successful career postarać się 2. (próbować) to try staraj się nie spóźnić try not to be late starała się być dobrą uczennicą she did her best to be a good pupil starałam się, jak mogłam I was trying my best postarać się starać się o czyjąś rękę to court sb przest.

starcie
sv zetrzeć n 1. (potyczka) clash, scuffle starcie zbrojne an armed clash starcie na noże/pistolety a clash with knives/guns gwałtowne starcia demonstrantów z policją violent clashes between the demonstrators and the police 2. Sport (w boksie, zapasach, szermierce) round nasz reprezentant wygrał w pierwszym starciu our competitor won in the first round 3. przen. (ostra wymiana zdań) squabble starcie pomiędzy dyskutantami a sharp exchange between discussion participants starcie na tle politycznym a squabble over politics 4. Med. (otarcie naskórka) abrasion, graze

starczać
impf starczyć

starczo
adv. in a senile manner

starczość
f sgt senility

starczy
adv. senile demencja starcza senile dementia

starczyć
pf - starcz|ać impf vi to suffice, to be enough żywności starczyło dla wszystkich there was enough food for everyone pieniędzy starczy do końca miesiąca the money should last until the end of the month życia nie starczy na przeczytanie tych książek a lifetime won't be enough to read all these books to jedno zdanie starczyło za komentarz that one sentence sufficed as a comment kawałek chleba musi starczyć za cały posiłek a piece of bread will have to do for a whole meal starczy! that's enough!, that'll do!

stareńki
adv. pieszcz. [osoba, zwierzę, drzewo, obraz] very old

stareńko
adv. pieszcz. [wyglądać] very old adv.

stargać
pf vt 1. (poplątać) to tousle [włosy] to tangle [nici, sznurek] 2. (nadszarpnąć) to ruin [zdrowie] mieć stargane nerwy to have frayed nerves stargać się 1. [nerwy] to fray [siły] to become overtaxed 2. [włosy] to become tousled

staro
adv. grad. [wyglądać, czuć się] old adv. staro- w wyrazach złożonych old- staromodny old-fashioned starochrześcijański Early Christian

starodawnie
adv. in an old-fashioned manner

starodawność
f sgt antique nature

starodawny
adv. [pieśń, taniec] old [meble] antique

starodruk
m (G starodruku) antique book

starodrzew
m (G starodrzewu) ancient forest

starokawalerski
adv. [nałogi, przyzwyczajenia] old bachelor's

starokawalerstwo
n sgt old-bachelorhood

staromiejski
adv. [rynek, ratusz, kamienica] old town attr.

staromodnie
adv. in an old-fashioned manner a. way

staromodny
adv. [osoba, strój, przywzyczajenie] old-fashioned

staropanieński
adv. [nawyki, fochy] old-maidish, spinsterish

staropanieństwo
n sgt spinsterhood

staropolski
adv. [literatura, gościnność, kuchnia] Old Polish po staropolsku adv. [witać, gościć] in the Old Polish manner

staropolszczyzna
f sgt 1. (język) Old Polish 2. (obyczaje) Old Polish ways and customs

starorzecze
n (Gpl starorzeczy) Geog. old river bed

starosta
m (Npl starostowie) 1. Hist., Admin. (urzędnik państwowy) starosta, starost 2. starosta weselny a master of ceremonies starosta klasy a class a. form GB prefect

starostwo
n 1. Admin. (godność) office of a starost 2. Admin. (siedziba) the offices of the district authorities 3. Hist. (dobra ziemskie) starosty

starozakonny
adv. [księgi, prawo] Old Testament attr. starozakonn|y m, starozakonna f Orthodox Jew

staroć
f antique targ staroci an antique(s) fair latem w telewizji pokazują same starocie in summer they show nothing but repcats on TV

starościna
f 1. Hist. (żona starosty) a starost's wife 2. starościna weselna matron of honour starościna klasowa a class a. form GB prefect

staroświecki
adv. [mebel, ubranie, pogląd] old-fashioned po staroświecku adv. ubierać się po staroświecku to dress in an old-fashioned way

staroświecko
adv. [wyglądać, brzmieć] old-fashioned adv. [ubierać się] in an old-fashioned manner a. way

starość
f 1. (okres życia) old age 2. (dawność) antiquity papier pożółkły ze starości paper yellowed with age starość nie radość przysł. age is a heavy burden

starożytność
f 1. (okres dziejów) antiquity 2. przest. (antyki) antiques pl 3. przest. (budowli, rodu) antiquity 4. sgt (starożytni) the ancients pl

starożytny
adv. 1. [sztuka, literatura, historia] ancient 2. [zwyczaje, nazwisko, bogowie] ancient

starszak
m (Npl starszaki a. starszacy) pot. (w przedszkolu) six-year-old (boy or girl belonging to the group of eldest children in a kindergarten)

starszeństwo
n sgt seniority zajmować miejsca według starszeństwa to be seated according to seniority

starszyzna
f sgt the elders pl starszyzna rodowa the family elders

start
m (G startu) 1. Sport (początek biegu, wyścigu) start stanąć na linii startu to line up at the start 2. (udział w zawodach) participation U potwierdził swój start w czerwcowych mistrzostwach he confirmed his participation in the June championship 3. (pierwsza faza lotu) take-off start samolotu opóźnił się z powodu mgły take-off was delayed by the fog 4. (rozpoczęcie działalności) start mieć gładki start w życiu to get off to a flying start in life zapewnić wszystkim równy start to give everyone an equal start start lotny Sport flying start start niski Sport crouch a. block start start wysoki Sport standing start start życiowy a start in life start! go! stanąć na starcie to enter an event

starter
m pers. starter czekać na znak startera to be under starter's orders, to wait for the starter's signal m inanim. (rozrusznik) starter nacisnąć guzik startera to press the starter button

startować
impf vi 1. (stawać do zawodów) to enter a race 2. (o samolocie) to take off 3. pot. (rozpoczynać działalność) to make a start startować w teatrze/filmie to make one's debut in the theatre/in film startować jako adwokat/dentysta to be starting out as a solicitor/a dentist startować w wyborach to stand for election, to run in an election startować od zera to start from scratch

startowy
adv. 1. Sport [sygnał, blok, pistolet, linia] starting 2. (związany z pierwszą fazą lotu) take-off pas startowy a runway pole startowe a tarmac droga startowa the centre of the runway

staruch
m (Npl staruchowie a. staruchy) pot., pejor. old man obleśny staruch a dirty old man pot.

starucha
f pot., pejor. old woman

staruszek
m pers. (Npl staruszkowie) 1. (o starym mężczyźnie) old man drogą szli dwaj staruszkowie two old gentlemen were walking along the road drogą szło dwoje staruszków an elderly couple were walking down the road 2. (o ojcu) old man pot. moi staruszkowie obchodzili wczoraj złote gody yesterday my (old) parents celebrated their golden anniversary m anim. przen. (o starym zwierzęciu) trzymał psa staruszka na smyczy he had his old dog on a leash, he had the old boy on a leash m inanim. (o starej, lubianej rzeczy) (dear) old thing czy twój staruszek samochód jeszcze na chodzie? is that old car of yours still going?

staruszka
f 1. (kobieta) old lady jaka z niej miła staruszka what a nice old lady! 2. (zwierzę) nasza staruszka to zwyczajny kundelek this old girl of ours is an ordinary mongrel 3. (rzecz) (dear) old thing twoja maszyna staruszka jeszcze sprawnie działa your old machine is still going well na skraju wioski stała staruszka kapliczka at the edge of the village stood a venerable old roadside shrine

stary
adv. grad. 1. (liczący wiele lat) [ojciec, dziadek, pies, dom] old Stary Świat the Old World starzy mistrzowie the old masters starszy syn/brat one's elder son/brother 2. (podniszczony, nienowy) old stary, zardzewiały grat a rusty old wreck 3. (dawny, nieaktualny) [adres, tygodnik] old potrzebny mi jest stary numer Newsweeka I need a back issue a. back copy of Newsweek 4. (nie tracący na aktualności) [przyjaźń, znajomość] old po staemu as of old narzekał po staemu he complained as usual u nas wszystko po staemu thing's the same as usual with us 5. (o produktach żywnościowych) [chleb, piwo, ser] stale adv. 1. (mający wieloletnie doświadczenie) [fachowiec, majster] old 2. [przyjaciel, znajomy] old 3. pot. (w wyzwiskach) old ty stary durniu! you old fool! starszy adv. comp. 1. (niemłody) elderly jakiś starszy pan pytał o ciebie an elderly gentleman was asking after you przyjeżdża tu odpocząć wiele starszych osób many elderly people come here on holiday 2. (stojący wyżej w hierarchii) [redaktor, wykładowca, wspólnik] senior [oficer] superior, senior starszy mat/szeregowy lotnictwa = a leading seaman/aircraftman starszy sierżant sztabowy = a staff sergeant major GB, a chief master sergeant US starszy bosman sztabowy = a chief petty officer starszy chorąży sztabowy = a chief warrant officer w staszych klasach uczniowie piszą prace semestralne in the upper forms the students write term papers 3. (z nazwiskiem) starszy Kowalski Kowalski Senior Pliniusz Starszy Pliny the Elder sta|ry m, stara f 1. (dorosły) an old person 2. pot. (przełożony) boss masz się natychmiast zgłosić do starego you're to report to the boss immediately 3. pot. (ojciec) old man (matka) old woman stary zrobił mi wczoraj awanturę, że późno wróciłam my/the old man gave me merry hell for being late yesterday 4. pot. (mąż) old man pot. (żona) old lady pot. kupiła staremu krawat na urodziny she bought her old man a tie for his birthday stare n sgt the old walka nowego ze starym the battle of the old and the new budować nowe na gruzach starego to build something new on the ruins of the old starsi plt elders trzeba słuchać starszych you should obey your elders trzeba ustępować miejsca starszym one should give up one's seat to the elderly starsi mają pierwszeństwo age before beauty inter. pot. cześć, stary! hello, old buddy! US pot. hello, old bean! przest., pot. ten kapelusz jest dla ciebie za stary that hat is too old for you stary ale jary there's life in the old dog yet stary lis a. wróbel a slippery customer

starzec
m pers. (V starcze) old man czcigodny starzec a venerable old man dom starców an old people's home rządy starców gerontocracy m inanim. Bot. groundsel

starzeć
się impf (starzeję się, starzał się, starzeli się) v refl 1. (stawać się starym) to age, to grow old ładnie się starzeć to grow old gracefully, to age well on się już trochę starzeje he's knocking on a bit pot. starzejąca się kobieta an ageing woman zestarzeć się 2. przen. (tracić aktualność) [utwór, opinia, pogląd] to become outdated nie starzejący się szlagier an evergreen hit zestarzeć się 3. (tracić świeżość) [olej, ser] to go off, to go bad masło się szybko starzeje butter turns rancid very quickly zestarzeć się 4. Socjol. to age starzejące się społeczeństwo an ageing society zestarzeć się

starzyzna
f sgt junk sklep ze starzyzną a junk shop handlować starzyzną to sell junk

starówka
f (dzielnica) the Old Town

stateczek
m dem. (little) ship

statecznie
adv. grad. 1. (rozważnie, dostojnie) [wyglądać] sedate 2. (zachowując równowagę) steadily utrzymywać się statecznie na łodzi to maintain one's balance in a boat

statecznik
m Lotn. fin, stabilizer

stateczność
f sgt 1. (rozwaga) sedateness, staidness 2. (zdolność powracania do położenia pierwotnego) stability 3. Bud. stability

stateczny
adv. grad. 1. (działający rozważnie) [biznesman, obywatel] solid, level-headed [firma] solid, well-established człowiek poważny i stateczny a serious, level-headed person 2. [łódź, statek, samolot] stable

statek
m (G statku) Żegl. ship podróżować statkiem to travel by ship wsiąść na statek do Indii to take a ship to India statek podniósł kotwicę i ruszył w drogę the ship weighed anchor and set off statek atomowy nuclear-powered ship statek drobnicowy general cargo vessel statek flagowy flagship statek hydrograficzny hydrographic ship statek jądrowy nuclear ship statek kablowy cable layer statek kołowy paddle steamer, paddle boat statek kontenerowy container ship statek kosmiczny Astronaut. spaceship, spacecraft statek latarniowy lightship statek liniowy liner dreadnought Hist. statek powietrzny Lotn. airship statek pożarniczy fireboat statek przetwórnia factory ship statek ratowniczy lifeboat statek skośnożaglowy bark statek spacerowy pleasure boat statek szkolny training ship statek warsztatowy repair ship

statki
plt (G statków) pot. dishes

statua
f (G statuy a. statui) statue Statua Wolności the Statue of Liberty

statuetka
f dem. statuette, figurine kolekcjonować porcelanowe statuetki to collect porcelain figurines otrzymał statuetkę Oskara za najlepszy film he received an Oscar for best film

status
m sgt (G statusu) status status społeczny/zawodowy social/professional status status uchodźcy refugee status

statut
m (G statutu) statute

statutowo
adv. statutorily, according to the statute

statutowy
adv. [zmiany, przepisy] statutory

statycznie
adv. statically ujmować coś statycznie to view sth in a static way wyważyć statycznie i dynamicznie koła samochodu to balance the wheels statically and dynamically

statyczność
f sgt 1. (nieuleganie zmianom) stability statyczność zarządzeń stability in regulations skrytykował statyczność przedstawienia he criticized the performance as being too static 2. Techn. stability, static equilibrium

statyczny
adv. 1. (pozostający w bezruchu) [malarstwo, rzeźba] static 2. (będący w stanie równowagi) [pojazd, łódź, ciśnienie] static

statyka
f sgt Fiz. statics pl

statysta
m, statytka f (w kinie, teatrze) supernumerary, extra

statystować
impf vi to work as an extra statystował w scenach batalistycznych he worked as an extra in battle scenes

statystycznie
adv. statistically

statystyczny
adv. statistical

statystyk
m statistician

statystyka
f sgt statistics pl statystyki wykazują spadek zachorowań na cholerę statistics a. figures show a drop in cholera cases statystyka handlu zagranicznego trade figures statystyka przestępczości crime figures

statyw
m (G statywu) stand statyw trójnożny a tripod stand

staw
1. m (G stawu) pond staw rybny a fish pond staw górski a tarn wedle stawu grobla = you pays your money and takes your choice pot. 2. m (G stawu) Anat. (ruchome połączenie kości) joint łupie mnie w stawach pot. my joints are aching staw barkowy shoulder joint staw biodrowy hip joint staw kolanowy knee joint

stawać
impf stanąć1

stawać się
impf stać się

stawiacz
m (Gpl stawiaczy) stawiacz min Wojsk. minelayer

stawiać
impf vt 1. (umieszczać, ustawiać) to put stawiać filiżanki/talerze na stole to put cups/plates on the table stawiać komuś bańki to cup sb przest. stawiać komuś pijawki to apply leeches to sb przest. stawiać horoskop to draw up a horoscope stawiać pasjansa to play patience stawiakarty a. kabałę to tell fortunes by cards stawiać sidła to lay a. set a snare stawiać stopnie to give marks stawiać kogoś pod pręgierz a. pod pręgierzem to pillory sb często stawiał dziecko do kąta he often put the child in the corner 2. (podnosić do góry) to turn a. put up stawiać kołnierz to turn up a. raise one's collar stawiać żagle to make sail, to set sail 3. (nadawać pozycję pionową) to stand up, to set [sth] upright [kieliszek, wazon] zaczęła już stawiać dziecko na nóżki she's begun to get the baby to stand 4. (budować) to build [dom, piec] to erect [rusztowanie, pomnik] to put up [namiot, płot] 5. (przedstawiać) stawiać komuś ultimatum to issue a. deliver a. give an ultimatum to sb stawiać diagnozę to make a diagnosis 6. (wykładać jako stawkę w grze) stawiaać na konia na wyścigach to (put a) bet on a horse at the races 7. pot. (fundować) to stand pot. stawiać komuś obiad/drinka to stand sb lunch/a drink stawiać się pot. (przeciwstawiać się) to rebel (komuś a. wobec kogoś against sb) stawiać się rodzicom to rebel against one's parents stawiać kogoś w złym/dobrym świetle to present sb/sth favourably/unfavourably, to place sb in an unfavourable/a favourable light stawiać coś komuś przed oczy a. przed oczami to make sb aware of sth stawiać coś na głowie to put the cart before the horse stawiać coś pod znakiem zapytania to place sth under a question mark stawiać kogoś na nogi (poprawiać stan) to stand sb on their feet (zmuszać do działania) to have sb back on their feet stawiać kogoś przed faktem dokonanym to present sb with a fait accompli stawiać kogoś w trudnej/przykrej sytuacji to place sb in a difficult/an unpleasant situation stawiać na kimś/czymś krzyżyk to write sb/sth off stawiać na kogoś/coś to count on sb/sth stawiać na swoim to have one's way stawiać pierwsze kroki to take one's first steps stawiać przeszkody to pose obstacles stawiać się na równi z kimś to consider oneself sb's equal stawiać kogoś/coś poza nawias a. poza nawiasem to ignore sb stawiać kogoś/coś wysoko to regard sb/sth highly, to think highly of sb/sth stawiać kogoś/coś za wzór a. za przykład to put sb/sth forward as a model stawiać między czymś a czymś/między kimś a kimś znak równości to equate sth with sth/sb with sb

stawiać się
impf stawić się

stawiennictwo
n sgt appearance stawiennictwo na rozprawę jest obowiązkowe appearance in court is obligatory a. mandatory

stawik
m dem. (small) pond

stawić
się pf - staw|iać się impf v refl. to turn up, to appear stawić się na rozprawę/na egzamin to turn up for the trial/exam stawiać się na każde wezwanie a. zawołanie to be at sb's beck and call

stawka
f 1. (kwota) rate stawka jednolita zryczałtowana a flat rate minimalna stawka godzinowa/dzienna a minimum hourly/daily rate of pay stawka za nadgodziny the overtime rate stawki dla tłumaczy/za korektę translating/proofreading rates stawki za reklamę advertising rates jego stawka za godzinę wynosi $20 his hourly rate is $20 jaka jest teraz stawka dla opiekunek do dzieci? what's the going rate for babysitters? podniesiono/obniżono stawki podatkowe tax rates have been raised/lowered 2. (w grach hazardowych) stake grać o wysokie stawki to play a. gamble for high stakes podnieść stawkę to raise the bidding a. stakes podwoić stawkę to double the stakes 3. przen. stake stawką jest życie dziecka the child's life is at stake 4. Myślis. fox's foot 5. (konie, zawodnicy) the starters (in this race) stawka amortyzacyjna Ekon. rate of depreciation ostatnia stawka the last stake

stawonóg
Zool. m arthropod

stawowy
1. adv. (dotyczący zbiornika wodnego) pond attr. 2. adv. Anat. [bóle, gościec] articular maź stawowa the synovia torebka stawowa a synovial capsule

stać
1. impf (stoję, stoisz) vi 1. (być w pozycji pionowej) [osoba] to stand stać na palcach to stand on tiptoe stać na rękach to stand on one's hands stać na głowie to stand on one's head stać okrakiem nad czymś to straddle sth stać na baczność to stand at attention robić coś stojąc to do sth standing up ledwie stał na nogach ze zmęczenia he was so tired that he could hardly stand nie może stać o własnych siłach he's too weak to stand up on his own 2. (trwać bez ruchu) to stand stać w miejscu [osoba] to stand still stoimy w miejscu a. projekt stoi w miejscu we're not making headway a. any progress stój spokojnie! stand still! nie stój tak, zrób coś don't just stand there, do something! stać w korku to be stuck in a traffic jam pociąg stoi na stacji the train is standing at the station winda stoi między piętrami the lift is stuck between floors statek stoi na kotwicy the ship is lying at anchor stój! a. stać! (komenda wojskowa) halt! (do uciekającego przestępcy) freeze! stójcie, nie tak szybko (idźcie wolniej) slow down! (zastanówcie się jeszcze) hold on, not so fast! powietrze stoi the air is still 3. (być umiejscowionym, być obecnym) [osoba, przedmiot] to stand stać w szeregu to stand in a row przy oknie stał jakiś mężczyzna some man or other was standing at the window nie stójcie na deszczu don't stand in the rain szafa stojąca w kącie pokoju a wardrobe standing in the corner of the room na półce stały książki there were some books on the shelf sok stoi w dzbanku the juice is in the jug dom stoi na wzgórzu the house stands on a hill stać na solidnych fundamentach [budynek, związek, firma] to have solid foundations stojące rzędami samochody cars standing in rows gdzie stoisz? (samochodem) where have you parked? stać przed/za czymś [przymiotnik, przecinek] to precede/follow sth, to go before/go after sth na ulicy stoi woda the streets are flooded with water stać wysoko na niebie [księżyc, słońce] to be high in the sky stać komuś w pamięci przen. to stand out in sb's memory w oczach stoi mi jej postać przen. I can see her in my mind's eye 4. (wykonywać czynność, pełnić funkcję) stać na warcie to be on guard stać przy kuchni to stand over a stove stać u steru (na statku) to stand behind the wheel przen. to be at the helm stać na czele partii to be the leader of a party stać na bramce to be in goal stać przy maszynie to operate a machine stać za ladą to stand behind the counter stać po mięso/chleb pot. to queue GB a. line up US for meat/bread 5. (znajdować się w położeniu, być w stanie) stać na skraju przepaści przen. to be on the edge of disaster stać u progu kariery to be on the threshold of a career stać wysoko w hierarchii to be high up in the pecking order stać wysoko w sondażach to be riding high in the polls stać na równi z kimś to be on an equal footing with sb stać wyżej od kogoś na szczeblach władzy to be above sb in the ranks of power stać ponad prawem to be above the law stać za czymś przen. (być sprawcą) to be behind sth kto za tym wszystkim stoi? who's behind all this? stać przy kimś przen. (wspierać) to stand by sb stać nad kimś przen. (pilnować) to stand over sb stać nad kimś, jak kat nad dobrą duszą to stand over sb like a prison guard stać po czyjejś stronie (popierać) to be on sb's side stać z boku to stand to one side stać komuś na drodze przen. to stand in sb's way przen. stać ponad podziałami to be above petty divisions stać w ogniu [budynek, miasto] to be in flames stać otworem [brama, drzwi] to stand open dom stoi pusty the house stands empty dobrze stać finansowo [osoba, przedsiębiorstwo] to be doing well dobrze/kiepsko stoję z matematyki pot. my maths marks are good/poor jak stoimy z czasem? pot. how are we (doing) for time? stać na wysokim/niskim poziomie [mecz, zawody] to be of high quality stać wysoko/nisko [kultura, przemysł] to be well/poorly developed nasze akcje nisko/wysoko stoją our shares are doing well/badly jak stoją dolary? pot. what's the exchange rate for the dollar? jak sprawy stoją? what's the situation? stać na stanowisku, że. to be of the opinion that. stać przed problemem/wyzwaniem/dylematem to be faced with a problem/challenge/dilemma stać wobec groźby czegoś to face the threat of sth stać w obliczu konieczności zrobienia czegoś to be confronted with the necessity of doing sth stać w sprzeczności z czymś to be at odds with sth stać w sprzeczności ze zdrowym rozsądkiem to go against common sense nic nie stoi na przeszkodzie, żebyśmy. there's no reason why we/you shouldn't. chcę wiedzieć, na czym stoję pot. I want to know where I stand 6. (nie zmarnieć) [roślina] to last róże mogą stać i miesiąc roses can last a month cut 7. (być w pionie, sterczeć do góry) to stand stojące uszy psa a dog's pricked-up ears stojąca lampa a standard lamp wieszak stojący a coat stand stoi mu posp. (ma erekcję) he has a hard-on wulg. 8. (nie działać) [fabryka] (z powodu strajku) to be on strike (wstrzymać produkcję) to not work mój zegarek stoi my watch has stopped produkcja stoi the production is on hold cały kraj stoi the entire country is on strike 9 pot. (być napisanym) to say tam stoi napisane, że. it says there that. w dokumencie stoi, że. it says in the document that. 10 książk. (opierać się) stać na czymś to be based on sth nasza gospodarka stoi na węglu our economy is based on coal mining Polska rolnictwem stoi the Polish economy is based on agriculture 11 przest. (dbać) stać o coś to be after sth ja nie stoję o pieniądze I'm not after money 12 przest. (mieszkać, stacjonować) stać gdzieś na kwaterze to be quartered somewhere stać gdzieś obozem [armia, wódz] to encamp somewhere we wsi stało wojsko soldiers were stationed in the village 13 przest. (wystarczyć) nie stało mu sił he ran out of strength nie stało mu talentu he didn't have enough talent umowa stoi! it's a deal wybiegł, jak stał he stormed out without stopping to think 2 praed. 1. (finansowo) stać/nie stać mnie na to I can/can't afford it nie stać nas, żeby to zrobić we can't afford to do it 2. (moralnie) nie każdego byłoby stać na coś takiego (miałby odwagę) not everyone would have the courage to do something like that nie każdego stać na przebaczenie not everyone is capable of forgiving stać ich było na największe poświęcenia they were ready to make tremendous sacrifices staćć go było na to, żeby przyznać się do winy he had the guts to admit his guilt się pf - sta|wać się impf (stanę się - staję się) v refl. 1. (wydarzyć się) to happen staał się cud a miracle happened staało się nieszczęście a disaster struck co się stało? what happened?, what's the matter? co się z nim stało? what happened to him? co się stało z moimi okularami? what happened to my glasses? kiedy to się stało? when did it happen? musiało się staać coś strasznego something terrible must have happened wolę nie myśleć, co by się stało I dread to think what might have happened nic się nikomu nie stało nobody was hurt jakby nic się nie stało as if nothing had happened to się musiało staać it was bound to happen dobrze/niedobrze się stało, że. it was fortunate/unfortunate that. jak to się stało, że.? how did it happen that.? jak to się stało, że została pani aktorką? how did you become an actress? chciałem wyjechać, tak się jednak nie stało I wanted to go away, but it wasn't to be stało się! what's done is done! jeden błąd w obronie i stało się one mistake by the defence and that was it nic się nie stało! it's all right! 2. (zostać) to become stać się sędzią/pośmiewiskiem to become a judge/laughing stock to się stało tradycją/regułą it became a tradition/rule stała się milsza she became nicer stawał się coraz bardziej natarczywy he was becoming more and more intrusive długie suknie stały się niemodne long dresses have gone out of fashion stało się jasne a. oczywiste, że. it became clear a. obvious that. wszystko stało się jasne everything became clear sprawiedliwości stało się zadość justice was done jego życzeniu stało się zadość his wish was granted co się stało, to się nie odstanie what's done cannot be undone

stałość
f sgt 1. Fiz. (ciał, substancji) solidity 2. (uczuć, przekonań) constancy 3. (zatrudnienia, wynagrodzenia) permanence 4. (charakteru) stability stałość w przyjaźni constancy in friendship

stały
adv. 1. Fiz. (nieciekły, nielotny) solid ciało stałe a solid body, a solid paliwo stałe solid fuel stały stan skupienia solid-state aggregation 2. (zawsze ten sam) [adres, element, miejsce] permanent stała kolumna w gazecie a regular column in the paper stała publiczność/klientela a regular audience/regular customers 3. (określony) [wielkość, cena, temperatura] fixed opłata stała a standing charge 4. (ciągły) [wystawa, zatrudnienie, zarobki, opieka] permanent 5. (wytrwały) [miłość, przyjaźń] constant, lasting [charakter] steady być stałym w uczuciach to be constant in one's feelings stała f 1. (element stały) constant 2. Mat., Fiz. constant na stałe adv. (na zawsze) [wyjechać, osiedlić się, mieszkać] permanently przymocować coś na stałe to fix sth permanently to jest przymocowane na stałe it's non-detachable on jest tu zameldowny na stałe he is permanently registered at this address stała fizyczna Fiz. physical constant stała grawitacji a. grawitacyjna Fiz. gravitational constant stała logiczna Log. logical constant

staż
m (G stażu, Gpl staży a. stażów) 1. (okres próbny) traineeship być na stażu a. odbywać staż to be on placement, to serve one's internship US dostać się na staż do firmy to get a placement with a company odbyć roczny staż w przemyśle to spend one year on industrial placement 2. (czas od podjęcia pracy, funkcji) seniority U pracownik z długim stażem a long-serving employee mam za sobą dwudziestoletni staż pracy I have twenty-years' work experience w zależności od stażu pracy in order of seniority

stażowy
adv. stażowowa pensja jest zazwyczaj bardzo niska entry-level pay is usually very low okres stażowy w tym przedsiębiorstwie wynosi sześć miesięcy the period of probation in this company is six months

stażysta
m, stażystka f probationer, trainee nauczyciel stażysta a probationary a. trainee teacher

stchórzyć
pf vi to chicken out pot. stchórzył przed ostateczną decyzją he got cold feet at the last moment tchórzyć

stearyna
f sgt stearin

stearynowy
adv. [świeca, preparat] stearin attr.

stebnowanie
sv stebnować n backstitch

stebnowany
pp stebnowć adv. [kołnierzyk, mankiety, kieszenie] backstitched

stebnować
impf vt to backstitch przestebnować

stebnówka
f backstitching

stechnicyzować
pf vt 1. (wprowadzić usprawnienia techniczne) to introduce technology into stechnicyzować proces produkcyjny to make technological improvements in the production process 2. (poddać dominacji techniki) stechnicyzowana cywilizacja a technological civilization

stefanka
f (ciasto) layered sponge cake (filled with cream and topped with chocolate icing)

stek
m (G steku) 1. Kulin. steak krwisty stek a rare steak steki smażone fried steaks 2. Zool. cloaca 3. (nagromadzenie) stek nonsensów/głupstw a load of nonsense/rubbish stek kłamstw a pack of lies stek wyzwisk a torrent a. shower of abuse

stekowiec
m Zool. monotreme

stelaż
m (G stelaża a. stelażu) frame plecak na stelażu a frame rucksack stelaż na butelki z winem a wine rack stelaż do wystawiania eksponatów a display rack stelaż pod materac a bedstead, a bed frame nuty są na stelażu the score is on the music stand

stelefonizować
pf vt stelefonizować wieś to provide a village with telephone services (telefonizować)

stempel
m 1. (przyrząd) stamp 2. (odbita pieczęć) stamp 3. Górn. pit prop, sprag 4. Techn. die zrobili sobie stempel do bicia monet they constructed a die a. stamp for coining

stempelek
m dem. 1. (przyrząd) stamp 2. (odbitka pieczęci) stamp

stemplowanie
sv stemplować n Górn. pit prop, sprag

stemplowany
pp stemplować adv. [znaczki, listy] postmarked [bilety, dokumenty] validated

stemplować
impf vt 1. (znaczyć stemplem) to postmark [kopertę, kartkę] to frank, to postmark [znaczek] to validate, to stamp [paszport, bilet] list stemply w Polsce a letter with a Polish postmark ostemplować 2. Techn. (podpierać) to prop (up) [strop, ścianę, tunel] to shore up [budynek] ostemplować 3. Leśn. (zaznaczać) to mark stemplować drzewa przeznaczone do wycięcia to mark trees for cutting ostemplować

sten
m Wojsk. Sten gun

stenograf
m (Npl stenografowie) shorthand typist GB, stenographer US

stenografia
f sgt (GD stenografii) shorthand (writing) GB, stenography US

stenograficzny
adv. [pismo, sprawozdanie, zapis] shorthand attr. GB stenographic US

stenografować
impf vt to take [sth] down in shorthand uczyć się stenografować to learn to do shorthand

stenogram
m (G stenogramu) shorthand notes GB, stenographic record US proszę odczytać stenogram please read out the shorthand proszę sporządzić stenogram z posiedzenia please make a stenographic record of the meeting

step
1. m (G stepu) steppe bezkresny step the endless steppe 2. m Taniec tap dance

stepować
impf vi to tap dance stepowanie tap dancing

stepowieć
impf (stepowieje, stepowiał) vi to turn into steppe stepowiejąca tajga taiga turning into steppe

stepowy
1. adv. [roślinność, zwierzęta, obszar] steppe attr. 2. adv. tap dancing krok stepowy a tap step

ster
m (G steru) 1. Żegl. helm stanąć przy sterze to take the helm stać za sterem to stand at the helm przejąć ster(y)/zdać stery to take over/hand over the helm 2. Lotn. rudder ster wysokości an elevator blokada sterów a rudder stop 3. przen. (władza) helm, reins stanąć u steru rządu to assume the reins of government oddać/powierzyć komuś ster państwa to hand over/entrust the helm of the state to sb

sterać
pf vt to wear out jest jeszcze młoda, ale sterana życiem she's still young, but worn out by life

sterczeć
impf (sterczysz, sterczał, sterczeli) vi 1. to project sterczące wąsy a prominent moustache sterczące uszy protruding ears pod powierzchnią wody sterczały korzenie roots were protruding under the water's surface 2. pot. (tkwić w jednym miejscu) to hang around pot. sterczeć godzinami na ulicy to loiter for hours on the street sterczała całymi dniami przy oknie she hung around the window for days on end nie ma po co tu sterczeć there's no point (in) hanging around here

stereo
adv. inv. [transmisja, wieża, sprzęt] stereo n inv. pot. (sprzęt grający) stereo kupić stereo to buy a stereo adv. [nagrywać, odtwarzać] in stereo stereo- w wyrazach złożonych stereoskopowy stereoscopic stereochromia stereochromatic technique

stereofonia
f sgt (GD stereofonii) stereophony

stereofonicznie
adv. stereophonically, in stereo

stereofoniczny
adv. [technika, transmisja] stereophonic, stereo

stereoskopia
f sgt (GD stereoskopii) Fiz., Fot. stereoscopy

stereoskopowy
adv. Fiz., Fot. [widzenie, zdjęcie] stereoscopic

stereotyp
m (G stereotypu) 1. (wyobrażenie) stereotype 2. Druk. stereotype stereotyp dynamiczny Psych. dynamic stereotype

stereotypowo
adv. stereotypically

stereotypowość
f sgt stereotypowość myślenia a stereotyped a. stereotypical way of thinking

stereotypowy
adv. stereotyped, stereotypical

sterling
/'terlig/ szterling

sternik
m 1. Żegl. steersman (na okręcie) helmsman (w łodzi wiosłowej) coxswain cox pot. czwórka ze sternikiem/bez sternika Sport. a coxed/coxless four 2. (stopień żeglarski) holder of a sailing certificate stopień sternika type of sailing certificate sternik automatyczny Żegl. autopilot

sterować
impf vt 1. [osoba] to steer sterować łodzią/samolotem to steer a boat/plane sterować w kierunku czegoś to steer a boat towards sth 2. Techn. to control sterować procesem to control a process być sterowanym ręcznie/automatycznie to be manually/automatically controlled urządzenie sterujące działaniem czegoś a device controlling the operation of sth produkcja sterowana komputerowo a computer-controlled production system zdalne sterowanie remote control pocisk zdalnie sterowany a remote-controlled missile sterowanie numeryczne Komput. numerical control 3. przen. sterować kimś to manipulate sb sterować polityką zagraniczną kraju to control a country's foreign policy

sterowiec
m Lotn. airship

sterownia
f (Gpl sterowni) 1. (w fabryce) control room 2. Żegl. wheelhouse, pilot house

sterowniczy
adv. [dźwignia] steering pulpit sterowniczy a control panel

sterownik
m Komput. driver

sterowność
f sgt steerability samolot stracił sterowność the aircraft stalled

sterowny
adv. [łódź, samolot] manoeuvrable

sterowy
adv. 1. Żegl. koło sterowe a steering wheel płetwa sterowa a rudder blade 2. Lotn. drążek sterowy samolotu an aircraft's control column

sterroryzować
pf vt to terrorize [osobę, miasto] terroryzować

sterta
f 1. (stos) pile sterta śmieci/ubrań a pile of rubbish/clothes ułożyć coś w stertę to pile sth 2. (zboża, siana) stack

sterylizacja
f sgt 1. sterilization poddawać narzędzia sterylizacji to sterilize instruments 2. (kastrowanie) sterilization poddać kogoś/coś sterylizacji to sterilize sb/sth

sterylizator
m Med. sterilizer

sterylizowany
pp sterylizować adv. 1. [żywność, naczynia, narzędzia] sterilized 2. [osoba, zwierzę] sterilized

sterylizować
impf vt 1. (wyjaławiać) to sterilize [narzędzia, naczynia, żywność] wysterylizować 2. (kastrować) to sterilize [osobę, zwierzę] wysterylizować

sterylnie
1. (jałowo) sterylnie czysty sterile sterylnie pakowane strzykawki syringes sealed in sterile packs 2. przen. immaculately sterylnie czysty immaculately clean jego strój wyglądał sterylnie his clothes looked immaculate

sterylność
f sgt 1. (jałowość) sterility 2. (bezpłodność) sterility

sterylny
adv. 1. [opatrunek, strzykawka, igła, gaza] sterile 2. przen. (czysty) [pomieszczenie] immaculately clean panowała tam sterylna czystość the place was immaculately clean

stetoskop
m (G stetoskopu) Med. a stethoscope

stetryczały
adv. [osoba] old and grumpy

stetryczeć
pf (stetryczeję, stetryczał, stetryczeli) vi pejor. to go senile tetryczeć

steward
/'stjuard/ m steward (w samolocie) flight attendant

stewardesa
/'stjuar'desa/ f stewardess (w samolocie) flight attendant, air hostess GB

stewardessa
zob. stewardesa

stiuk
m (G stiuku) Archit., Szt. 1. sgt stucco 2. zw. pl (ornament) stucco

stiukowy
adv. [sufit, ornament] stucco attr.

sto
num. 1. (liczba) a hundred sto dwadzieścia pięć a hundred and twenty-five stu z nas a hundred of us 2. przen. (bardzo dużo) hundred już ci sto razy mówiłem I've told you a hundred times już ze sto lat tam nie byłem it's ages since I went there ten jest sto razy lepszy this one's a hundred times better zabawa była na sto dwa pot. we had a hell of a good time pot. do stu piorunów! pot. I'll be damned! pot.

stochastycznie
adv. książk. stochastically

stochastyczny
adv. książk. stochastic

stocznia
f (Gpl stoczni) shipyard, dockyard stocznia remontowa a ship repair yard

stoczniowiec
m shipyard worker

stoczniowy
adv. [przemysł] shipbuilding attr.

stoczyć
1. pf - st|aczać impf vt 1. (zepchnąć) to roll [beczkę, pojazd] stoczyć kamień z drogi to roll a stone off the road stoczyć samochód ze wzgórza to roll a car down a hill 2. to fight [bitwę] stoczyć z kimś potyczkę to skirmish with sb stoczyć się - staczać się 1. (sturlać się) [pojazd, beczka] to roll (spaść) [osoba] to tumble stoczyć się ze zbocza/w przepaść to roll down a slope/down a cliff stoczyć się ze stołu to roll off the table stoczył się ze schodów he tumbled a. went tumbling down the stairs krople deszczu staczające się po szybie raindrops rolling down the windowpane 2. (zejść zataczając się) to stumble stoczyć się ze schodów to stumble down the stairs 3. pot. (upaść moralnie) [osoba] to end up in the gutter 2. pf vt książk. [rdza, korniki] to eat [sth] away [metal, drewno] system stoczony przez korupcję a corrupt system toczyć

stodoła
f barn dom wielki jak stodoła a (great) barn of a house chodzić za stodołę euf. to go behind a bush

stodółka
f dem. (small) barn

stoicki
adv. 1. Filoz. [filozofia, logika, doktryna] Stoic 2. [spokój, opanowanie] stoical, stoic zrobić coś ze stoickim spokojem to do sth stoically przyjmować coś po stoicku to stoically accept sth

stoicko
adv. stoically

stoicyzm
m sgt (G stoicyzmu) 1. Filoz. Stoicism 2. (opanowanie) stoicism

stoik
m 1. Filoz. Stoic 2. (człowiek spokojny) stoic

stoisko
n 1. (w domu towarowym) department stoisko papiernicze/nabiałowe a stationery/dairy department stoisko z owocami/butami a fruit counter/a shoe department 2. (na ulicy, targach) stall, stand (budka) booth uliczne stoisko a street stall stoisko z książkami a bookstall mieć swoje stoisko na targach to have one's stand at a fair w stoisku naszej firmy at our company's stand

stojak
m 1. (podpórka) stand (z przegródkami, prętami) rack stojak na rowery a bicycle rack stojak na parasole an umbrella stand stojak na płyty kompaktowe a CD rack a. stand 2. (chodzik) walker 3. pot. (stanie) robić coś na stojakka to do sth standing up

stojąco
adv. robić coś na stojąco to do sth standing up owacja na stojąco a standing ovation praca na stojąco work involving standing

stojący
pa stać adv. 1. (w pozycji pionowej) upright w pozycji stojącej in standing position zegar stojący a free-standing clock lampa stojąca a standard a. floor lamp miejsca stojące standing places stojąca praca work involving standing 2. [woda, zbiornik] stagnant

stok
m (G stoku) slope stok narciarski a ski slope iść w dół/w górę stoku to go down/up the slope

stokrotka
f (stokroteczka dem.) daisy bukiecik stokrotek a bunch of daisies

stokrotnie
adv. książk. 1. (wiele razy) a hundred times stokrotnie ci powtarzałem I've told you a hundred times 2. (bardzo) a hundredfold stokrotnie kogoś wynagrodzić to reward sb a hundred times over to się stokrotnie opłaci it will pay off a hundred times over stokrotnie przepraszam! a thousand apologies!

stokrotny
adv. książk. [zysk, nagroda] hundredfold stokrotne dzięki! a thousand thanks!

stokroć
adv. (po) stokroć [próbować, powtarzać] a hundred times (po) stokroć lepszy a hundred times better (po) stokroć ciekawszy od czegoś vastly more interesting than sth ten, kto daje zyskuje stokroć więcej he who gives receives a hundredfold in return to się po stokroć opłaci it will be worth it a hundred times over

stolarka
f sgt 1. Techn. woodwork, joinery stolarka okienna window frames 2. (zajęcie) carpentry

stolarnia
f (Gpl stolarni) carpenter's shop, joiner's shop

stolarski
adv. [narzędzia, warsztat] carpenter's, joiner's

stolarstwo
n sgt carpentry (produkcja mebli) cabinetmaking

stolarz
m (Gpl stolarzy) carpenter (robiący elementy budowlane) joiner (robiący meble) cabinetmaker

stolcowy
adv. kiszka

stolec
m 1. Med. (kał) stool wolny stolec loose stools zatrzymywanie stolca anal retention oddawać stolec to pass stools 2. przest. (tron, władza) throne stolec książęcy a princely throne 3. żart. (stanowisko) seat ministerialny stolec a ministerial seat

stolica
f 1. Admin. capital (city) Warszawa jest stolicą Polski Warsaw is the capital (city) of Poland stolica województwa/powiatu = a district/county town stolica regionu the main city of a region 2. przen. capital stolica światowej mody the fashion capital of the world zimowa stolica Polski the skiing capital of Poland Stolica Apostolska the Holy See

stoliczek
m dem. (small) table

stolik
m 1. dem. (small) table stolik karciany a card table stolik nocny a bedside table stolik na kółkach a tea trolley 2. (w kawiarni, restauracji) table siedzieć przy stoliku to sit at a table zarezerwować stolik to book a table wszystkie stoliki są zajęte all the tables are taken 3. dem. (w brydżu) table

stolnica
f pastry board

stomatolog
m (Npl stomatolodzy a. stomatologowie) dental surgeon, dentist

stomatologia
f sgt dentistry stomatologia zachowawcza preventive dentistry

stomatologiczny
adv. [poradnia, gabinet] dental

stonka
f Zool. Colorado beetle stonka ziemniaczana Colorado (potato) beetle

stonoga
f Zool. woodlouse

stonować
pf vt 1. (osłabić kontrasty) to tone down stonowane barwy subdued colours stonowany dywan a carpet in muted tones, a carpet in subdued colours tonować 2. (osłabić natężenie) to soften [światło, blask] tonować 3. przen. (złagodzić ostrość) to sanitize, to water down [artykuł, raport] tonować

stop
1. m (G stopu) alloy stop antyfrykcyjny Techn. anti-friction alloy stop drukarski Druk. type metal stop niskotopliwy Techn. fusible metal a. alloy 2. m sgt (G stopu) pot. 1. (światło hamowania) brake light, stop light włączyć stop to apply a. put on the brakes 2. (A stopa) pot. (autostop) hitching pot. podróżować stopem to hitch inter. 1. (nakaz przerwania) stop, halt stop! ani kroku dalej halt! not a step further 2. (w telegramie) stop przyjedź natychmiast stop mama chora stop jutro operacja come immediately stop mum ill stop operation tomorrow

stop-klatka
f freeze-frame

stopa
f 1. (część nogi) foot ślady stóp footprints szedł ostrożnie stawiając stopy he stepped carefully 2. (część pończochy, skarpety) foot cerować sobie stopę w skarpetce to darn the foot of one's sock 3. Literat. foot 4. (jednostka długości) foot 5. Techn. base 6. (poziom) standard niska/wysoka stopa życiowa a low/high standard of living od razu widać, że żyją na wysokiej stopie you can see at once that they enjoy a high standard of living nietknięty ludzką stopą untrodden, unexplored odpowiadać z wolnej stopy Prawo to be released pending trial płaska stopa flat foot stopa amortyzacji Ekon. depreciation rate, rate of depreciation stopa hiperkatalektyczna Literat. hypercatalectic foot stopa katalektyczna Literat catalectic foot stopa procentowa Ekon. interest rate stopa szpotawa Med. club foot talipes spec. stopa zysku Ekon. profit margin być a. żyć z kimś na dobrej stopie to be on friendly terms with sb być a. żyć z kimś na wojennej stopie to be on (a) war footing with sb kłaniać się aż do (samych) stóp to bow down low leżeć/czołgać się u czyichś stóp to grovel at sb's feet mieć kogoś/coś u swoich stóp to have sb/sth at one's feet mieć świat u swych stóp to have the world at one's feet od stóp do głów from head to foot a. toe paść do czyichś stóp to fall at sb's feet prowadzić dom a. żyć na wysokiej/niskiej stopie to have a high/low standard of living składać coś u czyichś stóp, rzucać coś do czyichś stóp to place sth at sb's feet wyspy/szczyty, na których ludzka stopa jeszcze nie postała islands/peaks where no man had trod before u stóp ołtarza/wysokiej góry at the foot of the altar/high mountain

stoper
m pers. Sport centre half, midfielder m inanim. 1. (przyrząd) stopwatch włączyć stoper to start a stopwatch 2. zw. pl earplug zw. pl na noc zakładał sobie stopery do uszu he used earplugs at night

stopień
m 1. (element schodów) (zewnątrz budynku) step (wewnątrz budynku) stair uwaga stopień! mind the step! przeskakiwać po dwa stopnie naraz to go up/down two steps at a time 2. (między dwoma poziomami) step brzeg stopniami opadał ku morzu the shore dropped down to the sea in steps kuć stopnie w skale to fashion steps in the rock 3. (w hierarchii) rank urzędnik wyższego stopnia an official of a higher rank, a senior official stopień doktora a doctor's degree dosłużyć się stopnia kapitana to be promoted to the rank of captain 4. (w klasyfikacji hierarchicznej) grade nagroda pierwszego stopnia a first class award oparzenie I/II/III stopnia a first/second/third degree burn 5. (ocena wiadomości ucznia) mark grade US stopień z klasówki a class test mark dostać dobry/słaby stopień to get a good/poor mark a. grade stawiać stopnie to give marks a. grades pytać na stopnie to give the class/pupils an oral test 6. (jednostka) degree stopnie Celsjusza degrees Celsius, centigrade stopnie Fahrenheita degrees Fahrenheit 40 stopni gorączki a temperature of 40 degrees (Celsius) przeciwległy kąt ma 30 stopni the opposite angle is 30 degrees stopień szerokości geograficznej a degree of latitude stopień długości geograficznej a degree of longitude 7. (poziom, intensywność) degree, extent w znacznym stopniu to a considerable degree, to a large extent w wysokim/najwyższym stopniu niepokojący extremely worrying stopień zamożności społeczeństwa the degree of affluence określić stopień czyjejś winy to establish the extent of sb's guilt test gramatyczny o wysokim stopniu trudności a grammatical test with a high degree a. level of complexity 8. Jęz. degree stopień równy, wyższy i najwyższy przymiotnika the positive, comparative, and superlative degree of an adjective przysłówek w stopniu najwyższym a superlative adverb 9 Muz. step

stopić
pf - st|apiać impf vt 1. (roztopić) to melt słońce stopiło lód i śnieg the sun melted the ice and the snow stopione masło melted butter stopiony ołów molten lead 2. (złączyć) to alloy stopić srebro z miedzią to alloy silver with copper stopić się - stapiać się 1. [masło, ser] to melt (down), to liquefy śnieg stopił się przez jedno popołudnie the snow melted (away) within one afternoon 2. (złączyć się w całość) to melt, to blend słowa idealnie stopiły się z muzyką the words blended perfectly with the music

stopka
f 1. dem. (część nogi) foot na piasku zostały ślady drobnych stopek there were tiny footprints in the sand 2. dem. (część pończochy, skarpetki) foot stopki skarpetek zrobię dziecku zielone I'll make the feet of the baby's socks green 3. Druk. (publisher's) imprint 4. Techn. (część tokarni, kołowrotka) treadle 5. Techn. (część maszyny do szycia) presser foot

stopniały
adv. [śnieg, asfalt] melted

stopnieć
pf (stopniał) vi 1. (przejść w stan płynny) [lód, śnieg] to melt [masło, ser] to melt, to liquefy topnieć 2. przen. (zmaleć) [kapitał, majątek] to melt away topnieć 3. przen. (złagodnieć) to evaporate, to dissolve urazy stopniały z czasem the resentment evaporated with time serce w nim stopniało his heart melted topnieć

stopniować
impf vt 1. (zwiększać nasilenie) to grade [kary, nagrody] 2. Jęz. to compare [przymiotnik, przysłówek]

stopniowo
adv. (powoli) gradually [poznawać, zdobywać, nabierać wprawy] little by little

stopniowy
adv. [wzrost, spadek, postępy] gradual

stopować
impf vt 1. (zatrzymywać, hamować) to stop [ruch, silnik, windę] zastopować 2. przen. to hamper, to thwart stopować czyjś zapał/entuzjazm to cool sb's zest/enthusiasm zastopować 3. Sport to stop [piłkę] zastopować

stopowy
1. adv. [składniki, stal] alloy attr. 2. adv. Aut. brake attr. światła stopowe brake lights

stora
f (rozsuwana) curtain (podnoszona) blind

storczyk
m Bot. orchis, orchid storczyk purpurowy lady orchid storczyk samiczy green-winged orchid

storpedować
pf vt 1. (zniszczyć torpedą) to torpedo [łódź podwodną, statek] torpedować 2. przen. (uniemożliwić) to torpedo, to scuttle [negocjacje, rozmowy] storpedowali tę ustawę they put paid to the bill torpedować

stos
m (G stosu) 1. (rzeczy jedna na drugiej) stack, pile stos papierów/książek a stack of papers/books ułożyć talerze/cegły w stos to stack up plates/bricks poukładaj książki w stosy put the books into piles 2. (sterta drewna do spalenia) log pile stos pogrzebowy a funeral pyre 3. sgt Hist. (kara śmierci) stake spalenie na stosie the burning at the stake, auto-da-fe spłonąć na stosie to be burnt at the stake pójść na stos to go to the stake 4. Górn. crib, cribwork 5. Leśn. pile a. stack of logs stos atomowy Fiz. atomic pile stos pacierzowy przest. backbone

stosowany
pp stosować adv. [nauka, chemia, językoznawstwo] applied

stosować
impf vt to take [leki, środki nasenne] to apply [zasady, reguły, przepisy] to practice [metody, tortury] stosować wobec kogoś bojkot towarzyski to ostracize sb to send sb to Coventry GB pot. stosować się 1. (podporządkowywać się) to obey (do czegoś sth) to abide (do czegoś by sth) [wymagań, żądań, życzeń] należy się stosować do przepisów bezpieczeństwa safety regulations have to be obeyed stosować się do czyjejś woli to submit to sb's will stosować się do czyichś kaprysów to submit to sb's whims, to go along with sb's whims wszyscy musieli się do niego stosować everyone had to fit in with his wishes 2. (dotyczyć) to apply ten zakaz nie stosuje się do nas the ban doesn't apply to us

stosownie
adv. grad. appropriately, suitably

stosowność
f sgt appropriateness, suitability

stosowny
adv. grad. [chwila, czas, moment] appropriate, suitable niezbyt stosowne żarty inappropriate jokes uznać a. uważać za stosowne przeprosić kogoś to think it fit to apologize to sb masz już stosowne umiejętności do poprowadzenia firmy samodzielnie you've got the right skills for running the company on your own

stosunek
m (G stosunku) 1. (relacja) relationship jaki jest między wami stosunek pokrewieństwa? how closely are you related? w stosunku 5:8 in a. by a ratio of 5:8 stosunek cukru do truskawek w konfiturach wynosi jeden do jednego the ratio of sugar to strawberries in preserves is 1 to 1 w stosunku do kogoś/czegoś in comparison with sb/sth, compared to sb/sth w stosunu do zeszłego lata w tym roku jest ładna pogoda compared to last summer the weather this year is very nice 2. (odnoszenie się, traktowanie) attitude lekceważący stosunek do podwładnych/ludzi o innych poglądach a disparaging attitude to one's subordinates/toward people with different views zawsze zazdrościłem ci tego pogodnego stosunku do życia I've always envied you your relaxed approach to life uprzejmy w stosunku do obcych polite to strangers dlaczego jesteś taki szorstki w stosunku do matki? why are you so abrupt with your mother? 3. zw. pl (romans) affair stosunki pozamałżeńskie extramarital affairs 4. (akt spółkowania) (sexual) intercourse coitus książk. stosunek przerywany coitus interruptus 5. Mat. quotient stosunki plt 1. (łączność) relations stosunki międzyludzkie human intercourse stosunki dyplomatyczne/handlowe diplomatic/trade relations stosunki między Wschodem a Zachodem East-West relations pozostajemy od wielu lat w dobrych stosunach we've been on good terms for many years miał łatwość nawiązywania stosunków towarzyskich he made friends easily 2. (znajomości) connections, contacts spróbuj interweniować, masz takie rozległe stosunki you should try to intervene, you've got so many contacts you should try to intervene, you've got friends in high places 3. (położenie, sytuacja) conditions nowe stosunki społeczne new social conditions uzdrowić stosunki ekonomiczne to rectify the economic situation stosunek prawny Prawo legal relation stosunek produkcji Ekon. production relations

stosunkowo
adv. relatively, comparatively powodziło im się stosunkowo dobrze they were relatively well off czuję się stosunkowo dobrze I'm feeling tolerably well jest stosunkowo młody he's relatively young

stosunkowy
adv. 1. (proporcjonalny) proportional 2. (względny) relative stosunkowa poprawa pogody a relative improvement in weather conditions

stotinka
f Fin. stotinka pięć stotinek five stotinki

stowarzyszać
impf stowarzyszyć

stowarzyszenie
sv stowarzyszyć n association stowarzyszenie konsumentów a consumer group stowarzyszenie wyższej użyteczności registered charity, philanthropic organization

stowarzyszony
pp stowarzyszyć adv. [członek, państwo] associate(d), affiliated stowarzysz|ony m, stowarzyszona f (associate) member

stowarzyszyć
pf - stowarzysz|ać impf vt to affiliate [uczniów, mieszkańców] stowarzyszyć się - stowarzyszać się [firma, grupa] to affiliate (z czymś with sth)

stołeczek
m 1. dem. (small) stool składany stołeczek a folding stool 2. (ze splecionych rąk) four-hand seat

stołeczność
f sgt capital city status 400 lat stołeczności Warszawy Warsaw's 400 years as the capital of Poland

stołeczny
adv. miasto stołeczne the capital city stołeczne teatry/autobusy theatres/buses in the capital city (w Warszawie) Warsaw theatres/buses stołecznni aktorzy actors from the capital (z Warszawy) Warsaw actors

stołek
m 1. (mebel) stool stołek barowy a bar stool 2. pot., pejor. (stanowisko) job walka o stołki the struggle for power dba tylko o swój stołek all he cares about is his job siedzieć na dwóch stołkach to hold two posts trzymać się stołka to hold on to one's post

stołować
impf vt to provide meals for [gości, wczasowiczów] stołować się to eat stołować się w restauracji to eat at a restaurant stołuję się u nich I eat at their place

stołownik
m, stołowniczka f (w stołówce, w domu) diner mam dziś pięciu stołowników na obiedzie today I have five people for dinner pozostali stołownicy the other people at the table

stołowy
adi 1. [noga, blat] table attr. być głupim jak noga stołowa to be as thick as two (short) planks 2. (używany przy jedzeniu) [naczynia, srebra] table attr. łyżka stołowa a tablespoon, a soup spoon zastawa stołowa tableware pokój stołowy a dining room 3. (podawany do stołu) [woda, wino] table attr. m dining room

stołówka
f canteen (samoobsługowa) cafeteria szkolna/zakładowa a school/company canteen jadać w stołówce to eat in a canteen

stołówkowy
adv. bon stołówkowy a dinner voucher obiad stołówkowy a centeen dinner/lunch

stożek
m Geol., Mat. cone stożek góry a mountain cone stożek ścięty Mat. truncated cone stożek wulkaniczny Geol. volcanic cone stożek wzrostu Bot. apex

stożkowaty
adv. conical, cone-shaped, coniform stożkowata korona drzewa a conical treetop

stożkowy
adv. conical, cone-shaped, coniform stożkowa f Mat. conic (section)

str.
(=strona) p.

stracenie
sv stracić n (egzekucja) execution iść jak na stracenie to drag along, to plod nie mieć nic do stracenia to have nothing to lose

straceniec
m (V straceńcu a. straceńcze) desperado przest.

straceńczo
adv. recklessly brnąć straceńczo w sytuację bez wyjścia to blunder recklessly into a situation from which there's no escape

straceńczy
adv. [brawura, odwaga, bohaterstwo] reckless, foolhardy

strach
m sgt (G strachu) fear, dread strach przed inwazją/zatrutą żywnością an invasion/food scare żyć w strachu przed kimś/czymś to live in dread a. fear of sb/sth nie móc mówić ze strachu to be unable to speak for a. from fear praed. strach tak po ciemku po Warszawie łazić one's afraid to go out at night in Warsaw strach pomyśleć, że mogło ją przejechać it's awful a. terrible to think that she might have been run over ciemno tu, że aż strach it's so dark here, it's scary najadłem się, że aż strach I've eaten so much, it's awful strach na wróble scarecrow strach ma wielkie oczy fear makes cowards of us all strach mnie/go obleciał I/he was overcome by fear strachy na Lachy empty threats blady strach naked fear mieć stracha to be scared najeść się strachu to receive the fright of one's life napędzić komuś strachu a. stracha to put the fear of God into sb, to scare sb out of his/her wits nie ma strachu never fear! nie znać strachu to know no fear robić w portki/gacie ze strachu posp. to be shit-scared wulg. umierać ze strachu to be dead scared

strachajło
m (Npl strachajły) pot., żart. scaredy-cat pot.

strachliwie
adv. grad. [zachowywać się, spoglądać] timidly, timorously

strachliwość
f sgt timidity, pusillanimity wrodzona strachliwość sb's innate timidity a. pusillanimity

strachliwy
adv. grad. timid, chicken-livered

stracić
pf vt 1. (przestać mieć) to lose [posadę, ząb, przyjaciół] stracić bliską osobę to lose sb close stracić szacunek dla kogoś/czegoś to lose respect for sb/sth stracić czyjś szacunek to lose sb's respect stracić słuch/głos/życie to lose one's hearing/voice/life stracić pamięć to lose one's memory stracić władzę w nogach/dużo krwi to lose the use of one's legs/a lot of blood stracić dobrą figurę to lose one's figure stracić kontakt z kimś to lose touch with sb miejsce pracy straci 100 osób a hundred jobs will be lost powieść wiele straciła w tłumaczeniu the novel lost a lot in translation najwięcej stracą rolnicy the biggest losers will be farmers partia straciła wiele głosów w wyborach the party suffered heavy losses in the election tracić 2. (zmarnować) to lose stracić okazję/szansę to miss an opportunity/chance tracić 3. (wykonać wyrok śmierci) to execute został skazany na śmierć i stracony he was sentenced to death and executed został stracony na krześle elektrycznym he was executed by electric chair vi (stać się gorszym) to lose okolica wiele straciła the place lost a lot (of its beauty/attraction) stracił na humorze na wieść o wyniku his spirits sank when he heard the result tracić stracić się przest. (zniknąć) to disappear into thin air, to become lost stracić się w świecie to be lost to the world stracić orientację to lose orientation stracić energię to run out of steam stracić głowę to lose one's head stracić głowę dla kogoś to fall for sb, to fall head over heels for sb stracić kogoś/coś z oczu to lose sight of sb/sth stracić na wadze to lose weight stracił pięć kilogramów he lost five kilos stracić panowanie nad pojazdem to lose control of a vehicle stracić panowanie nad sobą a. nad nerwami to lose one's composure stracić poczucie rzeczywistości to lose one's grip on reality stracić pokarm a. mleko to lose one's milk stracić rozum to lose one's mind stracić serce do kogoś/czegoś to be disillusioned with sb/sth stracić się z oczu to lose sight of each other stracić w czyichś oczach to go down in sb's estimation stracić wątek to lose the thread niech stracę easy come, easy go!

stracony
pp stracić adv. [energia, czas] wasted stracone złudzenia shattered illusions stać na straconej pozycji to be fighting a losing battle to stracona sprawa, zapomnijmy o tym it's a lost cause, let's forget about it jeszcze (nie ma) nic stracego all's not yet lost

stragan
m (G straganu) stall, stand stragan jarmarczny a market stall stragan z kwiatami a flower stall

straganiarski
adv. kolorowe budy straganiarskie colourful stalls straganiarskie towary/zabawki goods/toys (sold) from stalls

straganiarz
m, straganiarka f (Gpl straganiay, straganiarek) stallholder

straganik
m dem. (G straganiku a. straganika) (small) stall, (small) stand

straganowy
adv. stall attr., stand attr. straganowe słodycze i błyskotki sweets and trinkets sold at stands a. stalls

strajk
m (G strajku) strike fala strajków a wave of strikes strajk górników/kolejarzy a miners'/rail strike mieć prawo do strajku to have the right to strike podjąć strajk to take strike action przerwać strajk to call off a strike przystąpić do strajku to join a strike wyłamywać się ze strajku to blackleg GB pejor. strajk generalny a. powszechny general strike strajk głodowy hunger strike strajk okupacyjny sit-in strajk solidarnościowy sympathy strike, secondary picket strajk włoski work-to-rule, go-slow GB strajk rotacyjny rolling strike dziki strajk wildcat strike

strajkować
impf vi to strike strajkkować, domagając się czegoś to strike for sth strajkkować w proteście przeciwko czemuś to strike against sth

strajkowy
adv. [komitet, fundusz, zasiłek] strike attr.

strapienie
n książk. worry, distress rozmowa z nim przyniosła mi ulgę w strapieniu talking to him relieved some of my worry

strapiony
adv. książk. worried, distressed co masz taką strapioną minę, stało się coś? you look so worried, has something happened? strapi|ony m, strapiona f distressed person pocieszać strapiych to console the distressed a. those in distress

strapić
pf vt książk. to distress, to upset strapiła go ta wiadomość the news distressed a. upset him trapić strapić się to get upset strapił się jej chorobą he was upset about her illness trapić się

straszak
m pers. (Npl straszaki) bogey (man) m inanim. 1. (imitacja broni) toy pistol (which fires blanks) policjanci używają czasami straszaków policemen sometimes use mock(-up) pistols 2. (do straszenia) threat, bugaboo US miał na psy straszak w postaci sękatego kija he used a gnarled stick to threaten the dogs 3. Myślis. (do odstraszania zwierzyny) (bird) scarer

straszliwie
adv. grad. 1. (przerażająco) [zawyć, zagrzmieć] terribly, horribly 2. pot. (bardzo) [zmarznąć, zmęczyć się] terribly, awfully straszliwie nudny/bolesny excruciatingly boring/painful

straszliwy
adv. grad. 1. (przerażający) [burza, ulewa] terrible, terrific [widok, morderstwo] gruesome 2. (bardzo zły) [styl, błędy, dykcja] terrible, awful 3. (bardzo intensywny) [cierpienie, ból, hałas] excruciating straszliwy upał a terrible heatwave

strasznie
straszno adv. grad. 1. (w sposób wzbudzający strach) świeca zgasła, zrobiło nam się jakoś straszno the candle went out and we were kind of terrified zrobiło mi się strasznie na samą myśl I became terrified a. filled with dread at the very thought jakoś straszno w tej kaplicy, chodźmy już stąd this chapel's scary, let's get out of here 2. (okropnie) [wyglądać] terrible adv., horrible adv. [zachowywać się, traktować] terribly, appallingly [nieuprzejmy, arogancki] terribly 3. pot. (bardzo) terribly, awfully miał strasznie dużo szczęścia he was terribly lucky strasznie się boję tego egzaminu I'm terribly a. really worried about this exam strasznie się o niego martwię I'm awfully worried about him teraz jestem strasznie zajęty I'm terribly busy right now strasznie śmierdziało it stank to high heaven czy musicie tak strasznie głośno rozmawiać? do you have to talk so loudly? ta woda jest straszn zimna/gorąca this water is so cold/hot

straszność
f 1. sgt (cecha) horribleness, terribleness 2. (rzecz budząca grozę) horror straszności wojny the horrors of war nasłuchał się straszności he had listened to too many horror stories

straszny
adv. grad. 1. (budzący strach) terrible, dreadful umarł straszną śmiercią he died a terrible death 2. (o dużym nasileniu) [choroba, warunki, pogoda] terrible, awful 3. pot. (bardzo intensywny) [ból, smutek] terrible [mróz, upał, burza] fearful straszny z niego drań he's a real bugger pot. zarabia na tym straszne pieniądze he makes an awful lot of money from that narobił strasznego szumu he made a dreadful fuss

straszydło
n 1. (czupiradło) fright scarecrow pot. wyglądać jak straszydło to look a fright mieli kolekcję glinianych straszydeł they had a collection of frightful clay objects 2. (postać wzbudzająca strach) monster straszydła występują tylko w bajkach monsters only exist in fairy tales

straszyć
impf vt 1. (wzbudzać strach) to frighten straszyć dzieci dziadem to frighten children with the bogey man, to tell the children the bogey man will get them 2. (grozić) to threaten straszono go więzieniem he was threatened with prison straszyli, że go zabiją they threatened to kill him vi 1. (o duchach) to haunt w ich domu straszyło their house was haunted 2. przen. mieszkanie straszyło pustką the flat was eerily empty straszyć się to frighten each other chłopcy straszyli się wzajemnie the boys tried to frighten each other

strata
f 1. (utrata, ubytek) loss strata czasu i pieniędzy a waste of time and money oszacować straty to estimate the losses ponieść straty (w ludziach) to suffer losses (in men) straty w ludziach były duże/niewielkie there were heavy/light casualties wynagrodzę ci te straty I'll make up for your loss twoje odejście to dla nas niepowetowana strata your resignation is an irreparable loss to us ich strata to nasz zysk their loss is our gain powoli dochodził do siebie po bolesnej stracie he was slowly getting over his bereavement 2. Ekon. loss sprzedać coś ze stratą to sell sth at a loss firma poniosła straty w zeszłym roku the company made a loss last year spisać coś na straty to write sth off

strateg
m (Npl stratedzy a. strategowie) strategist domorosły strateg an armchair strategist pejor.

strategia
f (GDGpl strategii) 1. Wojsk. strategy Napoleon był mistrzem strategii Napoleon was a master of strategy. 2. przen. strategy strategia finansowa/marketingowa a financial/marketing strategy przyjąć strategię to adopt a strategy

strategicznie
adv. [trudny, skomplikowany, ważny] strategically

strategiczny
adv. (ważny) [punkt, miejsce, manewr] strategic mieć talent strategiczny to have a talent for strategy mający znaczenie strategiczne przen. of the utmost importance

stratny
adv. być stratnym na czymś to lose money on sth ja jestem najbardziej stratny na tej transakcji I'm the one who came out worst on this deal

stratować
pf vt to trample zostać stratowanym na śmierć to be trampled to death konie stratowały zboże the horses trampled the corn tratować

stratyfikacja
f sgt Socjol., Geol. stratification

stratyfikacyjny
adv. książk. [podział, warstwy] stratificational

strawa
f sgt 1. przest. (pożywienie) fare przest. prosta strawa simple fare nagotowała garnek pożywnej strawy she prepared a pot of wholesome fare 2. przen. diet przen. strawa duchowa intellectual nourishment

strawestować
pf vt to travesty [wypowiedź, zdanie, poemat] trawestować

strawić
pf vt 1. (wchłonąć i przyswoić) to digest [pokarm, posiłek] trawić 2. (zniszczyć) to consume, to destroy pożar strawił miasto the fire consumed the town rdza strawiła metal rust ate through the metal strawiła go choroba he was eaten away by illness trawić 3. przest. (spędzić) to spend [życie, młodość] (na czymś doing sth) strawić życie na podróżach to spend one's life travelling strawił całą noc przy kartach he spent the whole night playing cards trawić nie mógł/mogli strawić jej zachowania he/they couldn't bear her conduct

strawny
adv. grad. 1. (łatwy do strawienia) digestible lekko strawna potrawa a light dish lżej strawny more digestible 2. przen. (łatwy do zrozumienia) palatable przedstawić coś w strawniejszej formie to present sth in a more palatable form

straż
f 1. sgt (strzeżenie) guard pełnić straż to be on guard stać na straży pokoju to guard peace osadzić kogoś pod strażą to put sb under guard 2. (Gpl straży) (warta) guard zdwoić straże to double guards zdjąć straże to relieve the guards rozstawiono straże guards were posted straż ogniowa a. pożarna fire brigade straż przednia Wojsk. advance guard, vanguard straż przybrzeżna coastguard straż sąsiedzka neighbourhood watch straż tylna Wojsk. rearguard

strażacki
adv. wóz strażacki a fire engine, a firetruck US hełm strażacki a fireman's helmet pompa strażaca firefighting pump remiza strażacka an engine house, a fire station, a firehouse

strażak
m fireman, firefighter

strażnica
f watchtower

strażniczka
f (kobieta strażnik) guard strażniczka więzienna a prison officer, a warden strażniczki moralności publicznej przen. guardians of public morality

strażniczy
adv. [budka, wieża] guard attr., guard's

strażnik
m guard, watchman (strzegący tradycji) guardian strażnik demokracji an upholder of democracy

strefa
f 1. (obszar wydzielony) zone, area strefa okupacyjna/przygraniczna the occupation/border zone strefa przybrzeżna the coastal zone strefa wysokogórska the high mountain zone strefy głębokościowe depth zones strefa ograniczonego parkowania the tow-away zone podział świata na strefy wpływów the division of the world into areas of influence 2. Geol. (warstwa) zone strefa abiotyczna Biol. abiotic sphere strefa aeracji Geol. aeration zone strefa batialna Geog. bathyal zone strefa bezatomowa Polit. non-nuclear zone strefa buforowa buffer zone strefa cementacyjna Miner. cementation zone strefa ciszy silence zone strefa fotyczna Biol. photic zone strefa gorąca Geogr. tropical zone strefa neutralna Polit. neutral zone strefa podbiegunowa Geog. polar zone strefa saturacji Geol. saturation zone strefa sejsmiczna Geol. seismic zone strefa wolnocłowa Ekon. duty-free area a. zone strefa zdemilitaryzowana Wojsk. demilitarized zone strefy erogenne Fizj. erogenous zones strefy klimatyczne Meteo. climatic zones szara strefa Ekon. grey area

strefowość
f sgt division into climatic zones

strefowy
adv. [bilet] zonal opłaty za rozmowy strefowe Telekom. zonal telephone charges

stremować
pf vt to embarrass stremowany kandydat a self-conscious candidate tremować stremować się to become self-conscious stremować się pomyłką to get self-conscious because of the mistake tremować się

stres
m (G stresu) Psych. stress żyć w stresie to live under stress

stresować
impf vt [sytuacja, osoba] to stress jego obecność/niepewność jutra stresowała wszystkich his presence/uncertainty about the future stressed everyone stresować się to become stressed

stresowy
adv. [czynnik, sytuacja, warunki] stressful

stresująco
adv. [wpływać, działać] stressfully

stresujący
pa stresować adv. [praca, warunki] stressful

streszczać
1. impf streścić 2. impf vt (zawierać) to epitomize streszczał w sobie wady i zalety całej rodziny he epitomized the vices and virtues of all the family members streszczać się 1. (zawierać się) to be epitomized żądania streszczały się w kilku punktach demands were epitomized in a few items 2. pot. to be brief mów, ale streszczaj się, bo nie mam czasu go ahead, but be brief because I haven't got (much) time

streszczenie
sv streścić n summary, synopsis, resume (czegoś of sth) streszczenie przemówienia w języku angielskim/rosyjskim a summary of the speech in English/Russian

stretching
/'stretig/ m sgt (G stretchingu) Sport stretching

streścić
pf - stre|szczać1 impf vt to summarize [film, powieść] streścić coś w kilku zdaniach to summarize sth in a few sentences

stricte
/'strikte/ adv. książk. (ściśle) strictly to utwór stricte jazzowy this is a strictly jazz piece

strip-tease
/'striptis/ striptiz

striptiz
m (G striptizu) striptease, strip show, strip robić striptiz to do a striptease a. strip

striptizer
m, striptizerka f stripper, striptease artist

striptizowy
adv. [występ, lokal, tancerka] striptease attr.

strofa
f 1. książk. (zwrotka) strophe, stanza 2. Literat. strophe

stroficzny
adv. Literat. [utwór] strophic budowa stroficzna wiersza the strophic structure of a poem

strofka
f dem. (wiersza, piosenki) stanza

strofować
impf vt (upominać) to chasten [dziecko, ucznia]

stroiciel
m, stroicielka f (Gpl stroicieli, Gpl stroicielek) tuner

stroicielski
adv. [usługi, praktyka] tuning attr.

stroik
m (G stroiku a. stroika) 1. dem. (dla lalki, dziewczynki) dress, attire 2. (na głowę) headdress 3. (na stół) floral table decoration (pośrodku stołu) centrepiece 4. Muz. reed

stroikowy
adv. Muz. [instrument] reed attr.

stroić
1. impf vt 1. (ubierać) to dress [sb] up stroić kogoś w futra i biżuterię to dress sb up in furs and jewellery stroić pannę młodą do ślubu to dress the bride up in her wedding dress wystroić 2. (ozdabiać) [osoba] to decorate [choinkę, stół] 3. (zdobić) [koronka, biżuteria, kwiaty] to grace diadem stroił jej głowę a tiara graced her head stroić się to dress up stroić się na bal/wesele to dress up for the ball/wedding reception wystroić się 2. impf vt 1. Muz. to tune [instrument] 2. Radio to tune [odbiornik radiowy]

strojnie
adv. grad. książk. [ubrać się, wyglądać] dressy adv. nosić się strojnie to wear dressy clothes

strojnisia
f pot., żart., iron. dressy woman

strojniś
m pot., żart., iron. dandy

strojny
książk. adv. grad. 1. [osoba] dressy 2. [kapelusz, suknia, toaleta] ornamental adv. dressed dama strojna w piękną suknię an ornately dressed lady choinka strojna w świecidełka a Christmas tree ornately decorated with trinkets

stromizna
f (dachu, drogi, zbocza) steepness taras zakończony niewielką stromizną a terrace with a slightly sloping edge pokonać stromiznę na rowerach to negotiate the steep slope on bikes

stromo
adv. [wznosić się, piąć się] steeply, sheerly wzgórze urywa się stromo the hillside ends in a precipitous drop

stromość
f sgt (dachu, drogi, zbocza) steepness

stromy
adv. [droga, góra, podejście, urwisko, schody] steep, sheer

strona
f 1. (w książce, zeszycie, gazecie) page strona tytułowa (książki) the title page pierwsza strona (gazety) the front page czytać coś strona po stronie to read sth page by page powieść licząca kilkaset stron a novel several hundred pages long otwórzcie książki na stronie dwudziestej open your a. the books on page twenty 2. (bok, ściana, brzeg, krawędź) side strona południowa/północna/wschodnia/zachodnia budynku the south/north/east/west side of a building strona wierzchnia/spodnia materaca/kotary the upper side/underside of a mattress/curtain strona odwrotna ulotki the reverse side of a leaflet parzysta/nieparzysta strona ulicy the even/odd side of the street druga strona ulicy/rzeki the other side of the street/river przejść na drugą stronę ulicy to cross the street prawa/lewa strona bluzki/sukienki the outside/inside of a blouse/dress włożyć podkoszulek na lewą stronę to put on a T-shirt inside out oglądać coś ze wszystkich stron to examine sth all over walczyć po tej samej/przeciwnej stronie barykady to fight in the same/the opposing camp usiedliśmy po obu stronach długiego stołu we sat on either side of the long table nie umiem przewrócić omletu na druga stronę I can't turn the omelette over 3. (cecha) side, point biologiczna strona życia the biological aspect of life dobre/ujemne strony mieszkania na wsi the good/negative side of living in the country ciemna strona czyjegoś charakteru the dark side of sb's character patrzeć na coś tylko z jednej strony to look at sth from one side only także przen. poznać kogoś z a. od dobrej strony to get to know sb's good side utwór ma mocne i słabe strony the piece has its strong and weak points 4. (kierunek) direction, way widok Warszawy od strony Pragi the panorama of Warsaw from Praga podróż w obie strony a journey there and back, a round trip bilet w jedną stronę a single ticket GB, a one-way ticket bilet w obie strony a return ticket GB, a round-trip ticket US kiwać się na wszystkie strony to rock in all directions pójść w tę/tamtą stronę to go this/that way pójść w przeciwną stronę to go in the opposite direction w którą stronę oni poszli? which way did they go? rozglądać się na obie strony to look left and right rozglądać się na wszystkie strony to look in all directions rozejść się każdy w swoją stronę to go each his/her way 5. (każdy z uczestników zatargu) side strona amerykańska/polska the American/Polish side zwaśnione strony the conflicting sides brać czyjąś stronę to side with sb, to take sides with sb przejść na czyjąś stronę to go over to sb's side przeciągnąć kogoś na swoją stronę to win sb over to one's side 6. Jęz. (forma czasownika) voice strona bierna/czynna the passive/active voice strona zwrotna the reflexive voice 7. Komput. (witryna) website 8. Prawo (przeciwnik w sporze sądowym) party strona trzecia a third party być stroną w procesie to be a party to the suit strony plt (kraj, okolica) parts czyjeś rodzinne strony sb's homeland po raz pierwszy jestem w tych stronach I'm a stranger to these parts w moich stronach. where I come from. pochodzimy z tych samych stron we come from the same parts stronami adv. (bokiem) around burza przeszła stronami the storm passed around us na stronę adv. aside poprosić kogoś na stronę to ask to have a word with sb on the side pójść na stronę euf. to answer a call of nature na stronie adv. (na uboczu) on the side powiedzieć coś na stronie to say sth on the side porozmawiać z kimś na stronie to talk to sb on the side dom stał na stronie the house stood apart form the others strony świata Geog. the directions of the world krewny ze strony matki/ojca a relation on my mother's/father's side to ładnie z twojej strony, że przyszedłeś it was nice of you to come jest opryskliwy, ale z drugiej strony to dobry chłopak he's snappish, but on the other hand he's a good boy z jednej strony to piekielnie trudne, z drugiej (strony) bardzo ciekawe on the one hand it's horribly difficult, on the other (hand) extremely interesting ja ze swej a. swojej strony zrobię, co mogę I for my part will do my best

stronica
f książk. (w książce, gazecie) page wspaniałe stronice historii przen. great pages in history

stroniczka
f dem. page napisał niecałą stroniczkę he's written less than one page przeczytałam zaledwie kilka stroniczek I've read just a few pages

stronić
impf vi książk. (unikać) to shun vt stronić od ludzi/polityki/ryzyka to shun people/politics/risk nie stronił od kieliszka a. alkoholu he was quite a bibulous fellow

stronnictwo
n (ugrupowanie) party (odłam) faction stronnictwo polityczne a political party Polskie Stronnictwo Ludowe the Polish Peasants' Party należeć do stronnictwa to belong to a party

stronniczo
adv. [przedstawiać, oceniać] partially

stronniczość
f sgt partiality, bias posądzić kogoś o stronniczość to suspect sb of partiality

stronniczy
adv. [człowiek, opinia, postawa] partial, bias(s)ed

stronnik
m, stronniczka f suporter, backer stronnik obozu reform/idei zjednoczenia a supporter of the reformist camp/the idea of unification mieć wielu stronników to have a lot of supporters a. backers

strop
m (G stropu) 1. Budow., Archit. ceiling strop z płyt betonowych a concrete slab floor strop sali pokryty stiukami the stucco ceiling of the hall 2. Geol., Górn. roof

stropiony
adv. książk. [osoba, mina] disconcerted odszedł stropiony he left disconcerted

stropić
pf vi książk. (zmieszać) to disconcert napastliwe zachowanie kolegi stropiło go the aggressive behaviour of his colleague disconcerted him stropić się (zmieszać się) to become disconcerted stropił się na widok zwierzchnika he became disconcerted at the sight of his boss

stropowy
adv. 1. Archit., Budow. [belka, płyta] floor attr. [malowidła, stiuki] ceiling attr. 2. Geol., Górn. [nawis] roof attr.

stroskany
adv. (zmartwiony) [osoba, mina, wzrok] worried

stroszyć
impf vt książk. (podnosić do góry) to ruffle [pióra, włosy] nastroszyć stroszyć się [zwierzę, ptak] to puff up [włosy] to bristle nastroszyć się

struchlały
adv. książk. [osoba, głos] horror-stricken struchlałe serce a heart filled with horror

struchleć
pf (struchleję, struchlał, struchleli) vi [osoba, serce] to quail struchleć ze strachu to quail with fear struchleć na myśl o czymś to quail at the thought of sth struchleć na widok kogoś/czegoś to quail at the sight of sb/sth truchleć

strucla
f (Gpl strucli) Kulin. loaf strucla z makiem a poppyseed loaf strucla z bakaliami = stollen bread

strudel
m (Gpl strudli a. strudlów) Kulin. strudel strudel z jabłkami apple strudel

strudzony
adv. książk. weary strudzony drogą wędrowiec a weary wanderer strudzone stopy weary feet

strug
m Techn. plane wygładzać drewno strugiem to smooth wood with a plane

struga
f 1. (wody, krwi) stream strugi deszczu streams of rain 2. (strumień) stream górska struga a mountain stream 3. (światła, dymu) stream

strugać
impf (strugam a. strużę) vt 1. (wygładzać) to whittle [deski, paliki] 2. (wyrzynać) to carve [figurki] 3. pot. (udawać) strugać wariata to play dumb strugać ważniaka to look big

struktura
f 1. (budowa) (mózgu, związku chemicznego, powieści) structure struktura społeczna the social structure struktura państwa the state structure struktura płac w przedsiębiorstwie the company's salary structure 2. (zespół) structure, organization struktury podziemne underground organizations struktury wojskowe military structures struktury związkowe trade union structures struktury myślowe/wyrazowe mental/word structures przystapić do struktur europejskich to join European structures struktura kryształu Fiz. crystal structure

strukturalista
m, strukturalistka f structuralist

strukturalistyczny
adv. [badania, metoda, krytyka] structuralistic

strukturalizacja
f sgt Nauk. (zdania, dzieła literackiego, faktów) structuralization

strukturalizm
m sgt (G strukturalizmu) Jęz., Literat., Szt. structuralism

strukturalizować
impf vt Nauk. to structuralize [rzeczywistość]

strukturalnie
adv. [rozpatrywać, analizować] from the point of view of structure [prosty, skomplikowany] structurally

strukturalny
adv. [przemiana, wada, powiązania] structural

strukturyzacja
zob. strukturalizacja

strumień
m 1. (rzeczka) stream, brook, creek US 2. (łez, światła, powietrza, samochodów) stream deszcz lał się strumieniami the rain came down in torrents strumień świetlny Fiz. luminous flux

strumyk
m (strumyczek dem.) 1. (rzeczka) brooklet, creek 2. (wody, krwi) trickle

struna
f 1. (fortepianu, skrzypiec, gitary, harfy) string, chord przebierać palcami po strunach to pluck a. strike strings 2. Sport (tenisowa) string struna grzbietowa Zool. notochord struny głosowe Anat. vocal cords przeciągnąć strunę to overstep the mark trafić a. uderzyć w czyjąś czułą strunę to touch a raw nerve with sb uderzyć we właściwą/w niewłaściwą strunę to strike a. touch the right/wrong chord wyprężyć a. wyprostować się jak struna to stand as stiff as a poker

strunowy
adv. beton strunowy Budow. prestressed concrete instrumenty strunowe Muz. string(ed) instruments

strup
m (strupek dem.) scab, crust strup na kolanie/łokciu a scab on one's knee/elbow twarz pokryta strupami a scabby face

strupieszałość
f sgt (obyczajów, poglądów) petrification

strupieszały
adv. 1. (obumierający) [las] decaying 2. [towarzystwo, poglądy] fossilized

strusi
adv. [jajo, gniazdo, pióro, ferma] ostrich attr. mieć strusi żołądek to have perfect digestion uprawiać strusią politykę pot. to adopt an ostrich-like policy

struty
adv. pot. [osoba] crestfallen chodzić/siedzieć jak struty to walk about/sit about feeling downbeat

struć
pf vt 1. (wywołać zatrucie) to give [sb] food poisoning [osobę, zwierzę] struli mnie nieświeżą rybą I got food poisoning from some bad fish they gave me 2. przen. (przygnębić) to upset wiadomość o nieszczęściu struła wszystkich the news of the tragedy upset everyone struć się 1. (zatruć się) to upset one's stomach 2. przen. (zmartwić się) to get upset struł się złą wiadomością he got upset because of the bad news

struś
m Zool. ostrich

strużka
1. f (deszczu, krwi) trickle, dribble strużka dymu a thin trickle of smoke 2. f 1. sgt Techn. chips pl 2. zw. pl (wiór) shaving zw. pl

strużyny
plt (G strużyn) shavings

strwonić
pf vt to squander [pieniądze, majątek, czas] trwonić

strwożony
pp strwożyć adv. książk. [osoba, wzrok, głos] scared, frightened strwożone błyskawicami dziecko a child frightened by lightning

strwożyć
pf vt książk. [błysk, wybuch] to frighten, to scare [osobę, zwierzę] strwożyć się [osoba] to get frightened, to be scared

strych
m (G strychu) attic, loft na strychu in the attic a. loft właz/drabina na strych a loft hatch/ladder adaptacja strychu loft conversion zaadaptowany strych a converted loft

strychnina
f sgt strychnine

strychulec
m 1. (ochraniacz dla konia) fetlock boot 2. przest. (deseczka) strickle podciągać wszystkich/wszystko pod jeden strychulec to apply the same yardstick to everybody/everything, to treat everybody/everything alike

stryczek
m halter przest. (lina) rope (pętla) noose (kara) the noose założyć komuś stryczek to put a noose round sb's neck pójść na stryczek to be hanged czeka go stryczek he's facing the hangman's noose ukręcić dla siebie stryczek przen. to put a noose round one's neck

stryj
m (Npl stryjowie) (paternal) uncle

stryjaszek
stryjcio m dem. pieszcz. (paternal) uncle

stryjeczny
adv. stryjeczny brat/stryjeczna siostra a cousin (child of one's paternal uncle) stryjeczne rodzeństwo cousins (children of one's paternal uncle) stryjeczna babka a great-aunt (wife of one's father's or mother's paternal uncle) stryjeczny dziadek a great-uncle (one's father's or mother's paternal uncle)

stryjek
m (Npl stryjkowie) (paternal) uncle

stryjenka
f aunt (wife of one's paternal uncle)

stryjostwo
n sgt uncle and aunt (one's paternal uncle and his wife)

stryjowski
adv. uncle's

stryszek
m dem. sgt (small) attic, (small) loft

strywializować
pf vt książk. to trivialize [problem, zagadnienie] trywializować strywializować się [problem, zagadnienie] to be trivialized trywializować się

strzaskać
pf vt to shatter [kość, mebel, ścianę] strzaskać się to be shattered

strzał
m (G strzału) 1. (wystrzał) shot strzał z pistoletu/karabinu a gunshot/rifle shot oddać strzał do kogoś/czegoś to fire a. take a shot at sb/sth złożyć się do strzału to take up a firing position zbliżyć się do kogoś/czegoś na strzał a. odległość strzału to come within gunshot of sb/sth być poza zasięgiem strzału to be out of gunshot broń gotowa do strzału a gun ready to fire rozległ się strzał a shot rang out w mieście słychać było strzały gunfire was heard in the city bez jednego strzału without a single shot being fired 2. Sport shot oddać strzał to have a. take a shot złożyć się do strzału to get ready to shoot strzał na bramkę a shot at goal strzał z trzydziestu metrów a shot from thirty metres 3. (próba) strzał w ciemno a shot in the dark książka okazała się strzałem w dziesiątkę the book turned out to be a great success 4. (przytyk) strzał okazał się celny the remark was right on target 5. Górn. shot

strzała
f arrow zatruta strzała a poisoned arrow wypuścić strzałę z łuku to fire a. shoot an arrow mknąć a. pędzić jak strzała to run like the wind strzała Amora a. Erosa a. Kupidyna książk. Cupid's arrow książk. dosięgła go strzała Amora he was struck by Cupid's arrow

strzałeczka
f dem. 1. (symbol) (small) arrow 2. (wskazówka) needle

strzałka
f 1. (symbol) arrow iść zgodnie ze strzałkami to follow the arrows oznaczyć coś strzałkami to arrow sth zielona strzałka (na skrzyżowaniu) = a filter (light) 2. (element urządzenia) needle strzałka manometru/barometru a pressure gauge/barometer needle strzałka szybkościomierza wskazywała 100 km/godz. the speedometer read 100 km/h 3. (do rzucania) dart grać w strzałki to play darts tarcza do gry w strzałki a dartboard rzucać strzałkami do celu to throw darts at a board 4. (na czole konia) blaze 5. Anat. fibula strzałki plt Zool. arrow worms strzałka wodna Bot. arrowhead płynąć strzałką to swim under water or float for a short time with hands extended and linked

strzałowy
adv. Górn. otwór strzałowy a shot hole m Górn. shot-firer

strzec
impf (strzegę, strzeżesz, strzeże, strzegł, strzegła, strzegli) vt (troszczyć się) to watch over [poddanych, stada] (pilnować, ochraniać) to guard [wejścia, zamku, prezydenta] strzec kogoś/czegoś przed czymś to guard sb/sth from a. against sth strzec tajemnicy to guard a. keep a secret najpilniej strzeżone tajemnice the best-kept a. -guarded secrets parking strzeżony a guarded car park granica jest silnie strzeżona the border is heavily guarded strzeż nas Panie od grzechu Relig. Lord, save us from our sins strzec się (być ostrożnym) to beware (kogoś/czegoś of sb/sth) strzec się czegoś (wystrzegać się) to guard against sth strzegła się przed okazywaniem uczuć she guarded against showing her feelings strzeżonego Pan Bóg strzeże przysł. better safe than sorry

strzecha
f 1. (dach) thatch pokryć coś strzechą to thatch sth dom kryty strzechą a thatched house 2. (czupryna) thatch trafić pod strzechy [książka] to gather wide popular readership

strzelanina
f sgt (odgłos wystrzałów) gunfire (wymiana ognia) shooting odgłosy strzelaniny sounds of gunfire wywiązała się strzelanina shots were fired

strzelać
1. impf strzelić 2. impf vi (być wysokim) [wieża, drzewo] to soar palmy strzelające wysoko w niebo palm trees soaring high into the sky strzelać się 1. (usiłować popełnić samobójstwo) to try to shoot oneself 2. (pojedynkować się) to fight a duel (z kimś with sth) strzelali się o kobietę they fought a duel over a woman

strzelba
f shotgun

strzelczyni
f Sport 1. (uprawiająca strzelanie) (woman) shooter, markswoman 2. (zdobywająca bramkę) scorer

strzelec
m pers. 1. (strzelający) shooter, shot kiepski/znakomity strzel a poor/excellent shot 2. Wojsk. rifleman pułk strzelców a rifle regiment 3. Sport (uprawiający strzelanie) shooter, marksman 4. Sport (zdobywający bramkę) scorer, shooter m inanim. (A strzelca) (w szachach) long-range piece strzelec pokładowy Lotn. (air) gunner strzelec wyborowy (expert) marksman, sharpshooter

strzelecki
adv. 1. [umiejętności, popisy, klub] shooting attr. sport strzelecki shooting 2. Wojsk. [oddział] rifle attr. [mundur] rifleman's

strzelectwo
n sgt shooting uprawiać strzelectwo Sport to shoot for sport

strzelisty
adv. książk. 1. (wysoki) [topola, wieża, szczyt] soaring 2. [wyznanie, myśli, uczucia] lofty

strzelić
pf - strzel|ać1 impf vt 1. Sport to score [gola] strzelić/nie strzelić karnego to score/miss a penalty strzelić samobója pot. to score an own goal strzelić bramkę Anglikom to score against England bramka strzelona w ostatniej minucie a last-minute goal 2. Myślis. (upolować) to shoot [kaczkę, zające] strzelać króliki to shoot rabbits 3. pot. (powiedzieć, zrobić) strzelić gafę to put one's foot in it pot. strzelić byka to blunder ale numer strzelił! he's pulled quite a stunt! strzelił sobie kafelki w łazience he got his bathroom tiled 4. pot. (uderzyć) to crack [osobę] strzelić kogoś w pysk to crack sb on the jaw jak cię strzellę, to się nie pozbierasz! I'll knock you into the middle of next week! pot. 5. pot. (wypić) to down pot. strzelić kielicha to down one strzelić sobie jednego dla kurażu to take a drink to give oneself Dutch courage 6. pot. (sfotografować) strzelić komuś zdjęcie to take a shot of sb vi 1. (wystrzelić) to fire (posługiwać się bronią) to shoot dobrze strzelać to shoot well strzelić z pistoletu/armaty to fire a gun strzelać z łuku to shoot a bow strzelić do kogoś z łuku to shoot an arrow at sb strzelić do kogoś/czegoś to fire at sb/sth strzelić komuś w nogę/brzuch to shoot sb in the leg/stomach strzelić sobie w łeb pot. to put a bullet through one's head, to blow one's brains out nic tylko sobie w łeb strzelić! pot. (sytuacja jest beznadziejna) there's no way out strzelić w powietrze to fire in the air strzelać na wiwat to fire guns in celebration 2. (trzasnąć) [piorun, patyk] to crack strzelić drzwiami to slam the door strzelić palcami to snap one's fingers strzelać z bata to crack a whip gałązki strzelały nam pod butami twigs cracked under our boots strzeliły korki (od szampana) champagne corks popped strzelały flesze camera flashes were clicking coś strzeliło w gaźniku the engine backfired coś mi strzeliło w krzyżu/kolanie I felt a twinge in my back/knee strzeliła mi dętka I got a flat tyre 3. (wznieść się, trysnąć) [płomienie, strumień] to shoot up iskry strzeliły wysoko w niebo sparks shot up high into the sky z rury strzeliły fontanny wody fountains of water shot up from the pipe 4. (urosnąć) strzelić w górę [osoba, drzewo] to shoot up 5. Sport to shoot strzelić na bramkę to shoot at goal strzelić z prawej/lewej nogi to aim with one's right/left foot 6. pot. (rzucać) strzelać dowcipami to crack jokes pot. strzelać do kogoś oczami a. wzrokiem to shoot glances at sb 7. pot. (zgadnąć) to take a blind guess strzelaj! guess! będę strzelał I'll take a blind guess 8. Górn. to shoot coś mu strzeliło do głowy a. łba pot. he got a crazy idea prosto jak (w mordę) strzelił straight ahead

strzeliście
adv. wieże wznoszące się strzeliście nad miastem the towers soaring high over the town

strzelnica
f 1. (do ćwiczeń) (shooting) range na strzelnicy on a shooting range 2. (otwór w murze) arrow slit loophole przest.

strzelniczy
adv. proch strzelniczy gunpowder bawełna strzelnicza guncotton otwór strzelniczy an embrasure

strzemienny
m stirrup cup wypić strzemiennego to have one for the road

strzemiączko
n Anat. stapes, stirrup (bone)

strzemię
n (G strzemienia) stirrup stanąć w strzemionach to stand up in the stirrups jechać z kimś strzemię w strzemię to be riding side by side with sb

strzepać
zob. strzepnąć

strzepnąć
pf - strzep|ywać impf (strzepnęła, strzepnęli - strzepuję) vt 1. (strząsnąć) to shake [sth] off [pył, okruchy] (zmieść) to brush [sth] off [pył, okruchy] strzepnąć kurz z płaszcza to shake the dust off one's coat strzepnąć popiół z papierosa/do popielniczki to flick the ash from the end of one's cigarette/into an ashtray 2. (potrząsnąć) to shake [obrus, termometr] strzepnął koc i rozesłał go na ziemi he shook out the blanket and spread it on the ground

strzepywać
impf strzepnąć

strzyc
impf (strzygę, strzyżesz, strzyże, strzygł, strzygła, strzygli) vt 1. to cut [włosy] to cut [sb's] hair [osobę] strzyc kogoś krótko to cut sb's hair short ostrzyc 2. to shear [owcę, wełnę] nożyce do strzyżenia owiec sheep shears ostrzyc 3. to mow [trawnik] to cut [żywopłot] 4. (stawiać w sztorc) strzyc uszami [koń, osoba] to prick up one's ears także przen. zastrzyc strzyc się 1. (samego siebie) to cut one's hair ostrzyc się 2. (u fryzjera) to get one's hair cut strzyc się krótko to have a short haircut strzygę się u najlepszych fryzjerów I get my hair cut by the best stylists

strzyga
f an evil bloodsucking creature

strzykawka
f syringe strzykawka jednorazowa a disposable syringe

strzykać
impf strzyknąć

strzyknąć
pf - strzyk|ać impf (strzyknęła, strzyknęli - strzykam) vi 1. [ciecz] to squirt strzykać jadem to squirt venom strzykać śliną przez zęby to spit through one's teeth mleko strzykało do wiadra milk was squirting into the bucket 2. (boleć) coś mu a. go strzyknęło w kolanie he felt a pain in his knee

strzykwa
f Zool. sea cucumber

strzyżony
pp strzyc adv. 1. krótko strzyżone włosy cropped a. short-cut hair 2. [trawnik] mown, cropped [żywopłot] cut

strzyżyk
m Zool. wren

strząsać
impf strząsnąć

strząsnąć
pf - strzą|sać impf (strząsnęła, strząsnęli - strząsam) vt to shake [sth] off [brud, popiół] strząsnąć śnieg z płaszcza to shake the snow off a. from one's coat strząsać jabłka z drzew to shake apples down (off a tree) strząsnąć z siebie złe wspomnienia przen. to shake off bad memories

strząść
zob. strząsnąć

strzęp
m (strzępek dem.) (G strzępu) 1. (kawałek) shred strzępy gazet/materiału shreds of newspapers/fabric strzępy chmur wisps of clouds strzęp ludzki a. człowieka przen. a wreck of a man podrzeć coś na strzępy to shred sth rozerwać kogoś/coś na strzępy [bomba, wybuch] to rip sb/sth to shreds jak się dowiedzą, rozerwą cię na strzępy they are going to rip you to shreds when they find out sukienka była w strzępach the dress was all in shreds obrus poszedł w strzępy the tablecloth was torn to shreds 2. (urywek) snatch strzępy wspomnień/rozmów/melodii snatches of memories/conversations/a melody

strzępiasty
adv. [mankiety, nogawki, liście] frayed [obłoki, chmury] wispy [szczyty gór] ragged

strzępić
impf vt to fray [tkaninę, linę, spodnie] postrzępić , wystrzępić strzępić się [brzeg, tkanina, lina] to fray postrzępić się , wystrzępić się strzępić sobie język a. jęzor pot. to waste one's breath szkoda sobie język strzępić there's no point in wasting your breath

strój
1. m (G stroju) (ubiór) dress, attire strój ludowy/historyczny a national/historical costume a. dress strój wieczorowy/uroczysty an evening/a formal dress strój sportowy/roboczy sportswear/workwear a. working clothes strój do konnej jazdy (riding) habit (biały) strój do tenisa tennis whites strój bobrowy Zool. castor 2. m (G stroju) Muz. 1. (nastrojenie instrumentu muzycznego) tune 2. (system dźwiękowy) key

stróż
m 1. (dozorca) caretaker janitor US nocny stróż a night watchman stróż porządku publicznego a. prawa (policjant) the guardian of public order ten pies jest wspaniałym stróżem this is an excellent guard dog 2. (Npl stróże a. stróżowie) przen. (opiekun) guardian stróż moralności a custodian of morals wystroić się jak stróż w Boże Ciało pot. to put on one's Sunday best

stróżowski
adv. [obowiązki, sprzęt] caretaker's

stróżówka
f caretaker's lodge

strącać
impf strącić

strącić
pf - strą|cać impf vt 1. (spowodować upadek) to knock [sb/sth] off [jeźdźca, wazon] strącić kogoś z konia to knock sb off a horse strącić kieliszek ze stołu to knock a glass off the table strącać kijem jabłka z drzewa to knock apples from the tree with a stick 2. (zestrzelić) to shoot down [samolot, ptaka] 3. pot. (odliczyć) to knock off [zaliczkę, ratę] 4. Chem. (wydzielić) to precipitate [substancję, osad] strącić się - strącać się Chem. [substancja, osad] to precipitate

strączek
m dem. Bot. small pod

strączkowy
adv. Bot. [nasiona, owoce] leguminous rośliny strączkowe leguminous plants, pulses

strąk
m Bot. 1. (grochu, fasoli, papryki) pod wyłuskiwać groch/fasolę ze strąków to pod peas/beans 2. zw. pl pot. (zaniedbane włosy) stringy hair U

strąkowy
adv. Bot. rośliny strąkow leguminous plants

stręczyciel
m (Gpl stręczycieli) procurer

stręczycielka
f procuress

stręczycielski
adv. [zabiegi] pimping attr.

stręczycielstwo
n sgt pimping, procuration

stręczyć
impf vt Prawo (nakłaniać do nierządu) to procure

stu-
w wyrazach złożonych hundred- stupiętrowy budynek a hundred-storey building stulitrowa beczka a hundred-litre barrel

stubarwny
adv. książk. multicoloured GB, multicolored US

studencik
m dem. żart., iron. student

studencki
adv. [legitymacja, życie, teatr] student attr.

student
m, studentka f Uniw. student student/studentka biologii a biology student student/studentka medycyny a medical student studenci pierwszego roku first-year students wieczny student an eternal student

studenteria
f sgt (GD studenterii) książk. studentry rzad.

studia
plt (G studiów) 1. Uniw. (nauka) studies (uczelnia) college studia medyczne medical studies studia magisterskie graduate a. postgraduate studies studia doktoranckie doctoral studies być na pierwszym/ostatnim roku studiów to be in one's first/final year at college pójść na studia to go to college skończyć a. ukończyć studia to finish college dostać się na studia to get to college rzucić studia to drop out of college wrócić na studia to resume one's studies w czasie studiów when I/he/she was at university, in my/his/her college days osoba po studiach a person with higher education 2. (badania) study prowadzić studia nad czymś to carry out a study of sth

studialny
adv. prace studialne nad czymś a study of sth

studio
n, n inv. (Gpl studiów) 1. Audio., Radio., TV studio studio nagraniowe/filmowe a recording/film studio publiczność w studiu a. studio the studio audience nagrywać w studiu a. studio to record in a studio 2. (pracownia artysty) studio

studiować
impf vt 1. Uniw. (uczyć się) to study studiować prawo/medycynę to study law/medicine studiować na uniwersytecie to study at university młodzież studiująca students 2. (badać) to study [zagadnienie, problem] 3. (czytać, oglądać) to study [mapę, fotografię]

studium
n (Gpl studiów) 1. (szkoła pomaturalna) school 2. (rozprawa naukowa) study napisać studium na temat czegoś to write a study of sth 3. Szt. study 4. (obraz filmowy, literacki) study film jest studium samotności/nienawiści the film is a study of loneliness/hatred

studnia
f (Gpl studni) 1. (z wodą) well czerpać wodę ze studni to draw water from a well wykopać studnię to sink a well przepaść jak w studnię to vanish into thin air 2. (podwórko) narrow courtyard 3. (prąd powietrza) downdraught GB, downdraft US studnia artezyjska tube well GB, artesian well US studnia chłonna soakaway studnia abisyńska driven well

studniówka
f Szkol. a formal dance held a hundred days before the school-leaving exams

studniówkowy
adv. zabawa studniówkowa a formal dance held a hundred days before the school-leaving exams

studyjny
adv. 1. [nagranie] studio attr. 2. Kino, Teatr [teatr] studio attr. kino studyjne an art house

studzienka
f 1. dem. well 2. Techn. manhole studzienka kablowa a cable manhole studzienka ściekowa a drain studzienka rewizyjna an inspection chamber

studzienny
adv. [woda, pompa, żuraw] well attr.

studzić
impf vt 1. (chłodzić) to chill, to cool [sth] (down) [zupę, napój] ostudzić 2. przen. to cool [gniew, zapał, entuzjazm] ostudzić studzić się [zupa, napój] to chill, to cool (down)

stugłowy
adv. książk. [potwór, hydra] hundred-headed

stuk
m (G stuku) (podków, młotów) clatter (obcasów) clack (kół) rattle (stuknięcie) knock (uderzenie) tap stuk zbliżających się kroków (cichy) the patter of approaching footsteps (głośny) the pounding of approaching footsteps stuk łyżek o dno misek the clanking of spoons against the (bottom of the) bowls inter. knock! stuk, stuk młotkiem i po wszystkim tap, tap with a hammer and it's done!

stuk-puk
inter. (do drzwi) knock, knock! (młotkiem, nogami) tap, tap! stuk-puk, słyszał odgłos jej obcasów tap, tap, went her heels

stukać
1. impf stuknąć1 2. impf vt pot. (pisać na maszynie) stukać na maszynie to bash a. bang away at one's typewriter stukać list na maszynie to type a letter

stuknięty
pp stuknąć adv. pot. [osoba] batty pot.

stuknąć
1. pf - stuk|ać1 impf (stuknęła, stuknęli - stukam) vt (uderzyć) to knock, to rap [osobę] (szturchnąć) to poke stuknąć kogoś w ramię to rap sb on the shoulder stuknąć kogoś łokciem w bok to poke a. dig sb in the ribs przestań mnie stukać! stop poking me! vi (wydawać odgłos) [osoba] to tap (do drzwi) to knock [buty, kopyta] to clatter [drzwi] to click [koła] to rattle [krople] to patter pot. [serce] to beat stuknąć ołówkiem w stół to tap a pencil on the table stukać do drzwi to knock at the door łyżki stukały o dna misek the spoons clanked on the bottoms of the bowls stuknęła furtka the gate clicked drzwi zamknęły się z cichym stuknięciem the door closed with a soft click stukanie deszczu o dach the patter of rain on the roof dzięcioł stukał w drzewo a woodpecker was tapping on a tree stuknąć się - stukać się 1. (uderzyć się) stuknąć się głową o coś to knock one's head against sth 2. (popukać się) stuknąć się w głowę a. czoło to tap one's forehead stuknij się (w głowę a. łeb)! pot. are you out of your mind? pot. 2. pf (stuknęła, stuknęli) vt pot. 1. (zastrzelić) to knock [sb] off pot. 2. (zderzyć się) [osoba, samochód] to hit [samochód] stuknęła mnie ciężarówka my car was hit by a lorry stuknąć się (zderzyć się) [samochody, kierowcy] to crash into each other stuknąć się głowami z kimś to bump heads with sb stuknęła mu sześćdziesiątka/siedemdziesiątka pot. he has already turned sixty/seventy

stukot
m (G stukotu) (podków, młotów) clatter (obcasów) clack (kół) rattle stukot kroków the pounding of footsteps stukot maszyny do pisania the clicking of a typewriter stukot dzięcioła the tapping a. hammering of a woodpecker

stukotać
impf (stukoczę a. stukocę) vi [buty, kopyta] to clatter [koła] to rattle [krople] to patter dzięcioł stukotał w drzewo a woodpecker was tapping on a tree szła stukocząc obcasami she walked, her shoes clicking on the floor

stukrotnie
adv. [wzrosnąć, zmniejszyć się] hundredfold, a hundred times

stukrotny
adv. [wzrost, spadek] hundredfold

stulatek
m, stulatka f (Npl stulatkowie a. stulatki, stulatki) centenarian, hundred-year-old dąb stulatek a hundred-year-old oak

stulać
impf stulić

stulecie
n (Gpl stuleci) 1. (sto lat) century w poprzednim/naszym stuleciu last/in our century po upływie stulecia a century later zima stulecia the hardest winter of the century 2. (setna rocznica) centenary (czegoś of sth) w stulecie jego urodzin on the centenary of his birth

stulić
pf - stul|ać impf vt [kwiat, ptak] to fold [płatki, skrzydła] [pies] to tuck [ogon] stulone dłonie cupped hands pies stulił uszy the dog put its ears back stul pysk! wulg. shut your trap! pot.

stumetrowy
adv. [odcinek] hundred-metre-long [wieża] hundred-metre-high [studnia] hundred-metre-deep

stuprocentowo
adv. hundred per cent ta metoda jest stuprocentowo skuteczna the method is hundred per cent effective ufać komuś stuprocentowo to fully trust sb

stuprocentowy
adv. 1. [spadek, wzrost, premia] hundred per cent [wełna, alkohol] pure stuprocentowa frekwencja (na zebraniu, w szkole) a hundred per cent attendance (w teatrze) the full house 2. przen. (pewny) [gwarancja] hundred per cent, ironclad mieć stuprocentową pewność to be a hundred per cent sure stuprocentowy faworyt a hot favourite mieć do kogoś stuprocentowe zaufanie to fully trust sb 3. przen. (typowy) stuprocentowy mężczyzna a real man iron. a macho

stutysięczny
num. ord. hundred thousandth adv. 1. (złożony ze stu tysięcy jednostek) [tłum] hundred-thousand-strong 2. [banknot, dług] (w złotych) hundred-thousand-zloty stutysięczna f (w ułamkach) jedna stutysięczna one a. a hundred-thousandth

stuwatowy
adv. [żarówka] hundred-watt

stuzłotowy
adv. [banknot, dług] hundred-zloty

stuzłotówka
f pot. hundred-zloty banknote (moneta) hundred-zloty coin

stuła
f Relig. stole

stułbia
f (Gpl stułbi) Zool. hydra

stwardniały
adv. 1. [skóra] hardened [stopy, ręce] calloused, callused 2. przen. [oczy, twarz, rysy, głos] hardened 3. Jęz. [spółgłoska] hardened

stwardnienie
sv stwardnieć n (na skórze) callous, callus Med. lump stwardnienie rozsiane Med. multiple sclerosis, MS stwardnienie tętnic Med. arteriosclerosis

stwardnieć
pf (stwardnieję, stwardniał, stwardnieli) vi 1. [skóra, gleba, śnieg] to harden ręce mu stwardniały od pracy his hands got calloused a. callused from hard work twardnieć 2. przen. [osoba, charakter, głos] to harden twardnieć 3. Jęz. [spółgłoska] to harden twardnieć

stwarzać
impf stworzyć1

stwierdzać
impf stwierdzić

stwierdzenie
sv stwierdzić n (wypowiedź) statement stwierdzenia naukowe/empiryczne scientific/empirical statements

stwierdzić
pf - stwier|dzać impf vt 1. (skonstatować) to find stwierdził, że dom jest pusty he found the house empty stwierdzić autentyczność podpisu to certify that the signature is genuine lekarz stwierdził zgon the doctor pronounced him/her dead 2. (oświadczyć) to state stwierdzam, że głosowanie jest ważne I pronounce the vote to be valid "polityka mnie nie interesuje", stwierdził stanowczo 'I'm not interested in politics,' he stated firmly

stworek
m dem. żart. strange creature

stworzenie
sv stworzyć n 1. (istota żywa) creature dziwne/miłe z niej stworzenie she's a strange/lovely creature 2. sgt książk. (wszystko co żyje) the Creation wyglądał jak nieboskie stworzenie pot. he looked horrible ubrudził się jak nieboskie stworzenie he got awfully filthy od stworzenia świata since the beginning of the world stworzenie boże a. boskie one of God's creatures

stworzonko
n dem. pieszcz. little creature

stworzyć
1. pf - stw|arzać impf vt 1. (powołać do życia) to create [instytucję, sieć sklepów] stworzyć przemysł elektroniczny od podstaw to create the electronics industry from scratch stworzenie świata the Creation 2. (spowodować) [osoba] to create [warunki, możliwości, atmosferę] to generate [napięcie, konflikt] chłopiec nie stwarza problemów wychowawczych the pupil doesn't present any problems in class nie byłem stworzony na kaznodzieję I wasn't meant to be a preacher okolica jakby stworzona do wypoczynku an ideal recreation area ona jest stworzona do roli matki she's meant to be a mother oni są jakby stworzeni dla siebie they seem meant for each other 2. impf vt 1. (stać się autorem) to create [dzieło] aktor stworzył wybitną kreację the actor created a remarkable character tworzyć 2. (zorganizować) to form [zespół] tworzyć 3. (nadać cechy) to create [wizerunek] tworzyć

stwór
m (G stworu a. stwora, A stwór a. stwora) creature niesamowity stwór a monster

stwórczy
adv. [moc, akt] of creation

styczeń
m January w styczniu in January styczeń pogodny wróży rok płodny przysł. if it's fine in January, there will be a good harvest

styczniowy
adv. [mróz, pensja, solenizant] January attr.

styczność
f sgt 1. (kontakt) contact pozostawać w styczności z kimś to maintain contact with sb, to be in touch with sb mieć styczność z materiałami promieniotwórczymi to have contact with radioactive materials 2. Mat. tangency styczność linii/krzywych the tangency of lines/curves

styczny
adv. 1. Mat. [linia, płaszczyzna] tangent 2. książk. (zbieżny) [tematy, poglądy] related styczna f Mat. tangent

stygmat
m (G stygmatu) 1. zw. pl Relig. stigma mieć stygmaty to have stigmata 2. sgt książk. (piętno) mark (czegoś of sth) stygmat geniuszu the mark of genius życie naznaczone stygmatami samotności i choroby umysłowej a life marked by loneliness and mental illness

stygmatyk
m, stygmatyczka f Relig. stigmatic, stigmatist

stygnąć
impf (stygł a. stygnął) vi 1. (tracić ciepło) [obiad, herbata] to be getting cold ostygnąć 2. przen. [zapał, miłość] to cool off ich entuzjazm dla naszego projektu powoli stygł their enthusiasm for our project was cooling off ostygnąć

styk
m (G styku) 1. (zetknięcie) joint, junction styk ściany z sufitem/podłogą the junction of the wall and ceiling/floor, the ceiling-wall/floor-wall joint 2. sgt (pogranicze) meeting styk kultur/dyscyplin nauki the meeting of cultures/academic disciplines 3. zw. pl Techn. contact na styk adv. 1. Techn. (krawędziami) łączyć deski/płyty na styk to butt planks/panels 2. przen. mieć jedzenia/pieniędzy na styk to have barely enough food/money zdążyłam do pracy na styk I just managed to get to work on time

stykać
impf zetknąć

stykowy
adv. odbitka stykowa Fot. contact print

styl
1. m (G stylu) 1. Archit., Muz., Szt. style styl architektoniczny/malarski an architectural/a painting style styl renesansowy/barokowy the Renaissance/Baroque style styl Chopina/Rembrandta Chopin's/Rembrandt's style style w architekturze/muzyce/malarstwie styles of architecture/music/painting meble w stylu Ludwika XVI Louis XVI style furniture ogród w stylu angielskim/francuskim an English-style/a French-style garden 2. Jęz., Literat. style styl literacki/poetycki/książkowy a literary/poetic/bookish style styl dziennikarski journalistic style styl opisowy/obrazowy descriptive/vivid style styl kwiecisty/lakoniczny/telegraficzny flowery/laconic/telegraphic style styl Mickiewicza/Norwida Mickiewicz's/Norwid's style komedia w stylu Fredry a Fredro-style comedy wyrobić a. wypracować sobie styl to work out one's own style (of writing) 3. (sposób zachowania się) style, way czyjś styl bycia sb's bearing czyjś styl ubierania się sb's style of dressing styl życia lifestyle, a way of life taka uwaga nie jest/jest w jej stylu such a remark is not/is like her trzeba przyznać, że ona ma a. trzyma styl one must admit that she has class odszedł ze stanowiska, ale uczynił to w złym stylu he resigned his position, but he did it in poor style wróciła na scenę w wielkim stylu she made a comeback in grand style 4. Moda style, fashion styl militarny/safari military/safari style styl sportowy casual fashion 5. Sport style styl klasyczny breaststroke styl motylkowy butterfly stroke styl grzbietowy backstroke styl przerzutowy straddle high jump ocena za styl style marks styl kolonialny Archit. colonial style styl mauretański Archit. Moorish style styl zakopiański Archit. Zakopane style (characteristic for the Podhale region) powiedział "wypchaj się" czy coś w tym stylu he said 'get stuffed' or something like that 2. m stylisko

stylisko
n (łopaty, siekiery) handle, helve

stylista
m, stylistka f 1. (pisarz) stylist Miłosz uchodzi za wielkiego stylistę Miłosz is regarded as a great stylist 2. (wizażysta) stylist nad stworzeniem jej wizerunku pracował zespół stylistów a team of stylists worked on creating her image 3. (projektant) designer

stylistycznie
adv. Literat. stylistically

stylistyczny
adv. Literat. [analiza, błąd, poprawka, środki] stylistic

stylistyka
f 1. Nauk. stylistics 2. Literat., Muz., Archit. style

stylizacja
f (Gpl stylizacji) 1. książk. (wypowiedzi) style 2. Literat., Szt. (języka, tańca, ornamentu) stylization

stylizacyjny
adv. [maniera, eksperyment] stylization attr.

stylizator
m master of stylization

stylizatorski
adv. talent stylizators the/a talent for stylization

stylizatorstwo
n książk., pejor. stylization

stylizować
impf vt 1. (opracowywać stylistycznie) to edit [tekst] 2. Literat. (nadawać cechy określonego stylu) to stylize stylizować język powieści na staropolszczyznę to write the novel in stylized Old Polish stylizowana gwara stylized dialect wystylizować 3. Szt. to stylize [formy, motywy dekoracyjne] wystylizować stylizować się (pozować) to model oneself stylizować się na artystę to pose as an artist

stylon
m (G stylonu) Włók. steelon stylony plt (pończochy) = nylons

stylonowy
adv. Włók. [bielizna, bluzka, pończochy] = nylon attr.

stylowo
1. książk. (spełniając wymagania stylu) stylistically czysta/jednolita stylowo kompozycja a stylistically pure/uniform composition 2. książk. (elegancko) [ubierać się, czesać] stylishly stylowo urządzone mieszkanie a stylishly decorated flat 3. Sport [skakać, jeździć konno, pływać] stylishly

stylowość
f sgt 1. (wypowiedzi, kompozycji) style 2. (czystość stylu) conformity with a style, unity of style 3. Sport stylishness

stylowy
adv. 1. Literat. [forma, ozdoby] stylistic 2. Szt. [budynek, mebel, kostium] period 3. Sport [skok, odbicie, strzał] stylish

stymulacja
f (Gpl stymulacji) (pobudzenie) stimulation elektryczna stymulacja serca electric stimulation of the heart stymulacja wzrostu gospodarczego stimulation of economic growth

stymulacyjny
adv. [czynnik, bodziec] stimulating

stymulator
m 1. (bodziec) stimulus, stimulant 2. Med. stimulator stymulator serca a pacemaker

stymulować
impf vt to stimulate [rozwój, wzrost]

stymulująco
adv. stimulatingly działać a. wpływać stymulująco na coś to have a stimulating effect on sth

stymulujący
pa stymulować adv. [środek, wpływ] stimulating

stypa
f funeral reception, wake

stypendialny
adv. [komisja, fundusz] grant attr.

stypendium
n (Gpl stypendiów) scholarship, grant stypendium fundowane endowed a. sponsored scholarship stypendium naukowe scholarship stypendium socjalne maintenance grant

stypendysta
m, stypendystka f grant holder, scholarship holder

styropian
m (G styropianu) sgt Techn. polystyrene foam StyrofoamUS

styropianowy
adv. [pianka] polystyrene attr. [płyta, opakowanie] Styrofoam

stóg
m (G stogu) stack, rick zasnąć w stogu siana to fall asleep in a haystack

stójka
f 1. (kołnierzyk) mandarin collar 2. (w koszulach męskich) collarband 3. Myślis. set 4. pot. (stanie bez ruchu) standing to attention 5. Sport (stanie na głowie) headstand (stanie na rękach) handstand 6. Sport (w zapasach) standing position

stójkowy
m (Gpl stójkowych) przest. policeman

stópka
zob. stopka

stówa
stówka f pot. one hundred ton GB pot. pożycz mi stówę lend me a hundred jechać stówą to do a hundred

stół
m (G stołu) 1. (mebel) table stół mahoniowy/sosnowy a mahogany/pine table stół rozkładany a gate-leg table nakryć do stołu to lay a. set the table prosić do stołu to announce that dinner/supper/tea is served siąść do stołu to sit down to table siedzieć przy stole to sit at the table sprzątać ze stołu to clear the table podano do stołu! dinner/supper is served! 2. sgt (pożywienie) board, fare rozkosze stołu the pleasures of the table skromny stół plain fare stół konferencyjny conference table stół lodowcowy Geol. rock-topped ice pillar stół mikserski Techn. mixer console stół montażowy Kino editing a. cutting table stół operacyjny Med. operating table stół Pański Relig. Lord's table szwedzki stół buffet (meal), smorgasbord gładki jak stół as smooth as glass wyłożyć karty na stół to lay a. put one's cards on the table obrady okrągłego stołu round-table talks żywić się okruchami a. ochłapami z pańskiego stołu to live on crumbs from one's master's table uderz w stół, a nożyce się odezwą if the cap fits, wear it wyłożyć pieniądze na stół to put one's money on the table

stąd
pron. 1. (wskazuje na miejsce) from here dwa kilometry stąd two kilometres from here a. away to dziesięć minut stąd it's ten minutes' walk away a. from here daleko stąd a long way from here blisko stąd near here to kawał drogi stąd it's a long way off a. from here ja nie jestem stąd I'm not from around here a. from these parts, I'm a stranger here zabierz to stąd take that a. it away (from here) wynoś się a. zjeżdżaj stąd! pot. clear off (out of it)! pot. get out of here! stąd dotąd from here to here/there stąd dotąd jest dziesięć centymetrów it's ten centimetres from here to here przeczytaj wiersz stąd dotąd read the poem from here up a. down to here stąd, gdzie teraz stoję, widać ocean from where I'm standing now I can see the ocean odeślą go tam, stąd przyszedł they'll send him back where he came from 2. (wskazuje na przyczynę) wyciągnięto stąd niepoprawne wnioski that a. this gave rise to false conclusions pomysł wziął się stąd, że wszyscy potrzebowali pieniędzy the whole idea arose because all of them/us were in need of money stąd biorą się nasze obecne trudności that's the source a. cause of our present difficulties part. hence był niskiego wzrostu, stąd przydomek he was short, hence the a. his nickname cóż stąd so what? pot., what of it? pot. cóż stąd, że ma już czterdzieści lat so what if he's forty? ni stąd, ni zowąd all of a sudden out of the blue pot.

stągiew
f (stągiewka dem.) przest. vat

stąpać
impf stąpnąć

stąpnięcie
sv stąpnąć n 1. (odgłos) (foot)step footfall książk. jego głośne stąpnięcia obudziły dziecko his noisy footsteps woke the baby 2. (zrobienie kroku) tread mocne stąpnięcie a heavy tread

stąpnąć
pf - stąp|ać impf (stąpnęła, stąpnęli - stąpam) vi to tread stąpać na palcach to tiptoe dumnie stąpać to strut stąpać ciężko to lumber, to plod stąpać niezdarnie to blunder źle stąpnąć to miss one's footing stąpać po cienkim lodzie przen. to be treading on thin ice przen. stąpać po śliskim gruncie przen. to be on dangerous ground nie mógł stąpnąć chorą nogą he was unable to take a step with his gammy leg (mocno) stąpać po ziemi to have one's feet firmly fixed on the ground stąpać po różach to be in clover całe życie stąpał po różach his whole life was a bed of roses gdzie a. gdziekolwiek stąpnąć wherever you turn

stębnowanie
zob. stebnowanie

stębnować
zob. stebnować

stębnówka
zob. stebnówka

stęchlizna
f sgt mustiness

stęchnąć
pf (stęchł) vi 1. (zatęchnąć) [woda, jedzenie] to become musty tęchnąć 2. [obrzęk, opuchlizna] to go down moje spuchnięte kolano stęchło the swelling in my knee went down tęchnąć

stęchły
adv. [siano, powietrze, zapach] musty

stękać
1. impf stęknąć 2. impf vi pot. (narzekać) to moan (na coś about sth) stękać, że. to moan that.

stęknąć
pf - stęk|ać1 impf (stęknęła, stęknęli - stękam) vi 1. [osoba] (z wysiłku, bólu) to grunt 2. przen. [deska, ciężki przedmiot] to groan

stęp
m sgt walk iść stępa [koń] to walk jechać stępa [jeździec] to ride at a walk

stępiać
impf stępić

stępiały
adv. przen. [zmysły, uwaga] dulled [osoba] numb

stępieć
pf (stępieję, stępiał, stępieli) vi 1. [ostrze, nóż] to become blunt tępieć 2. przen. [zmysły, wrażliwość] to become blunted a. dulled [osoba] (popaść w otępienie) to become apathetic tępieć

stępić
pf - stęp|iać impf vt 1. [osoba, kamień] to blunt, to dull [ostrze, nóż] stępiona siekiera a blunted axe 2. przen. to blunt, to dull [zmysły, wrażliwość] stępić się - stępiać się 1. [ostrze, nóż] to become blunt 2. przen. [zmysły, wrażliwość] to become blunted a. dulled

stępka
f Żegl. keel

stęskniony
adv. [oczy, wzrok] longing być stęsknionym za kimś/czymś [osoba] to miss sb/sth być stęsknionym za domem to be homesick

stęsknić
się pf v refl. to greatly miss vt stęsknić się za kimś/czymś a. do kogoś/czegoś to miss sb/sth greatly a. badly stęskniłem się już za zimą I really wish it was winter again

stężały
adv. 1. [beton, miód, galaretka] set [błoto, krew] caked 2. [twarz] hardened [ciało] stiffened

stężenie
sv stężeć n Chem. concentration niskie/wysokie stężenie a low/high concentration stężenie glukozy we krwi the concentration of glucose in the blood roztwory o różnych stężeach solutions of different concentrations stężenie pośmiertne Med. rigor mortis

stężeć
pf (stężeję, stężał, stężeli) vi 1. [beton, galaretka] to set [błoto] to cake tężeć 2. [twarz] to harden [osoba] to stiffen stężeć na widok czegoś to stiffen at the sight of sth jego rysy stężały z bólu his face was contorted with pain

stężony
adv. Chem. [roztwór, kwas] concentrated

stłaczać
impf stłoczyć

stłamsić
pf (stłamsi) vt 1. (pognieść) to crumple [koszulę, prześcieradło] stłamszone spodnie crumpled trousers tłamsić 2. (stłumić) to suppress, to repress [żal, gniew] stłamsić w sobie urazę to suppress one's resentment tłamsić 3. (odebrać wolność) to dominate, to stifle [osobę] czuć się stłamszonym to feel dominated nie dał się stłamsić he refused to be dominated tłamsić 4. (ograniczyć) to stifle [inicjatywę, przedsiębiorczość] tłamsić

stłoczyć
pf - stł|aczać impf vt to crowd, to jam [osoby] stłoczono nas w małym pokoiku we were crowded a. jammed into a small room małe domki stłoczone w dolinie small houses crowded together in a valley stłoczyć się - stłaczać się to crowd together stłoczyć się wokół kogoś/czegoś to crowd around sb/sth tłoczyć się

stłuc
pf (stłukę, stłuczesz, stłucze, stłukł, stłukła, stłukli) vt 1. (rozbić) to break [szybę, szklankę] stłuczony talerz a broken plate tłuc 2. (uderzyć się) to bang, to hit [łokieć, nos] stłuc sobie kolano to bang one's knee stłuczone ramię an injured shoulder 3. (pobić) pot. to beat [sb] up tłuc stłuc się [talerz, lustro, wazon] (pęknąć) to break (zostać rozbitym) to get broken tłuc się

stłuczenie
sv stłuc n (uraz, miejsce na ciele) bruise, injury stłuczenie kolana a bruised knee skończyło się na kilku stłuczeniach he/she/I ended up with a few bruises

stłuczka
f 1. pot. (kolizja) bump, prang GB, fender bender US mieć stłuczkę to have a bump 2. pot. (stłuczenie) breakage stłuczki w transporcie breakages during transport 3. sgt stłuczka szklana broken glass

stłumiony
pp stłumić adv. [krzyk, dźwięk, odgłos] muffled

stłumić
pf vt 1. (wyciszyć) [materiał, ściana, trawa, osoba] to muffle [odgłos, kroki, okrzyki] tłumić 2. (pokonać) to put down [bunt, powstanie] tłumić 3. (opanować) to suppress [uczucie] to stifle [westchnie, pragnienie, śmiech] stłumić w sobie gniew to hold back one's anger tłumić 4. (ograniczyć) to bring down [inflację] to stifle [rozwój] tłumić 5. (zgasić) to smother [ogień] tłumić