Sas
m zw. pl Hist. (mieszkaniec Saksonii) Saxon od Sasa do lasa pot. (as) different as chalk and a. from cheese jeden do Sasa, drugi do lasa przysł. = everyone a. each for himself (and the devil take the hindmost) przysł. za króla Sasa jedz, pij i popuszczaj pasa przysł. = the good old days

Saturn
m sgt Astron., Mitol. Saturn

s
1 (= sekunda) sec. 2. inter. hiss sss. zasyczał wąż the snake went hiss, hiss, hiss

sabat
m (G sabatu) 1. (zlot czarownic) Sabbath sabat czarownic witches' sabbath 2. Relig. szabat

sabot
m zw. pl sabot

sabotaż
m (G sabotażu) sabotage U sabotaż gospodarczy economic sabotage dopuścić się sabotażu to commit sabotage nie będziemy uprawiać sabotażu we własnej firmie we won't sabotage our own company mały sabotaż Hist. anti-Nazi underground activities during World War II

sabotażowy
adv. [działalność, akcja] sabotage attr.

sabotażysta
m, sabotażystka f saboteur

sabotować
impf vt to sabotage [porozumienie, zarządzenia, produkcję]

sacharyna
f sgt Chem. saccharin

sacrum
/'sakrum/ n inv. książk. the sacred sacrum i profanum the sacred and the profane

sad
m (sadek dem.) (G sadu, sadku) orchard sad wiśniowy/jabłoniowy a cherry/an apple orchard kwitnące sady blooming orchards

sadomasochistyczny
adv. Psych. [skłonności, relacje, zboczenie] sadomasochistic

sadomasochizm
m sgt (G sadomasochizmu) Psych. sadomasochism

sadowić
impf vt to seat, to sit sadowić gości przy stole to seat the guests at the table sadowiła sobie dziecko na kolanach she sat the child on her lap usadowić sadowić się to seat oneself, to sit oneself (down) sadowi się z książką w fotelu she's sitting herself down in an armchair with a book widzowie sadowili się na widowni the spectators were taking their seats in the house usadowić się

sadownictwo
n Roln. sgt fruit farming

sadowniczy
adv. Roln. [drzewa, krzewy] fruit attr. [prace, literatura] fruit farming attr. produkcja sadownicza fruit farming

sadownik
m Roln. fruit farmer

sadysta
m, sadystka f 1. (brutal) sadist, brute 2. Psych. sadist

sadystyczny
adv. [morderca, gwałciciel, skłonności] sadistic

sadyzm
m sgt (G sadyzmu) 1. (okrucieństwo) sadism, brutality 2. Psych. sadism

sadza
f (Gpl sadzy) soot U ręce pobrudzone sadzą sooty hands

sadzawka
f (sadzaweczka dem.) pot. pool, pond

sadzać
impf vt 1. (sadowić) to seat, to sit sadzać gości do stołu to seat the guests at the table sadzać dziecko na krześle to sit a child on a chair sadzać kogoś do więzienia a. za kraty to put sb into prison a. behind bars sadzać kurę na jajkach to set a hen posadzić 2. (zmuszać) to make, to get sadzać dziecko do lekcji to make a child do homework sadzać kogoś do pisania listów to get sb to write letters posadzić

sadzeniak
m zw. pl Roln. seed potato

sadzić
impf vt to plant [kwiaty, drzewa, krzewy, pomidory] posadzić , zasadzić vi pot. (pędzić) to lope sadzić w górę po schodach to lope upstairs pies sadził długimi susami przez podwórko the dog was loping across the yard sadzić się (silić się) to go out of one's way sadzić się na dowcipy/na uprzejmości to go out of one's way to be funny/to be polite zawsze sadził się na wystawne przyjęcia he always went out of his way to give sumptuous parties sadzić błędy to make a lot of mistakes sadzić cholerami a. przekleństwami pot. to swear like a trooper sadzić żartami pot. to reel off jokes

sadzonka
f 1. Ogr., Roln. (flanca) seedling, plant 2. Ogr., Roln. (odnóżka) cutting 3. (drzewko) sapling

sadło
n sgt 1. (tłuszcz zwierzęcy) fat świńskie sadło pig's fat 2. pot., pejor. (u otyłych) blubber obrastać w sadło to grow fat przen. to feather one's (own) nest pozbyć się sadła to lose weight 3. przest. (słonina) lard góra sadła pot., pejor. fatty pot., fatso pot. zalać komuś sadła za skórę pot. to get under sb's skin

sadź
f sgt hoar frost

safandulstwo
n sgt książk., pejor. milksopism

safanduła
m, f (Npl m safanduły, Gpl m safanduł a. safandułów Npl f safanduły, Gpl f safanduł) książk., pejor. slowcoach GB, slowpoke US, milksop

safari
n inv. 1. (wyprawa) safari brać udział w/pojechać na safari to be/go on safari 2. Moda (ubranie) safari clothes 3. Sport Rajd Safari the Safari Rally adv. inv. Moda [styl, krój, kostium, kapelusz] safari attr.

safian
m sgt (G safianu) saffian pantofelki/rękawiczki z safianu saffian shoes/gloves

safianowy
adv. [pantofle, obicia, portfel] saffian attr. safianowa skóra saffian (leather)

saga
f Literat. saga sagi islandzkie the Icelandic sagas saga Egilu Egil's saga "Saga rodu Forsyte'ów" 'The Forsyte Saga'

sagan
m cauldron sagan ziemniaków/zupy a cauldron of potatoes/soup

sajgonka
f Kulin. spring roll

sajra
f Zool. saury, skipper

sak
m (G saka a. saku) 1. Ryboł. small fishing net 2. przest. (worek podróżny) duffel bag 3. Myślis. snare

sake
n inv. sgt (trunek) sake

sakiewka
f pouch

sakra
f Hist., Relig. anointment, anointing otrzymać sakrę biskupią to be anointed bishop

sakralizacja
f sgt książk. sacralization

sakralność
f sgt książk. sacredness

sakralny
adi książk. [architektura, muzyka, sztuka, obrzędy] sacred, church attr.

sakramencki
adv. pot. 1. (przeklęty) [robota, dyscyplina, rodzina] blessed pot., ruddy pot. 2. obraźl. (w wyzwiskach) [dziad, dureń] damned pot., bloody pot. 3. (intensywny) [upał, ból] bally pot., blooming pot.

sakramencko
adv. pot. sakramencko niewygodne krzesło a mighty a. devilishly uncomfortable chair poplątało się to wszystko sakramencko it turned into one hell of a mess

sakrament
m (G sakramentu) Relig. sacrament sakrament chrztu/małżeństwa/pokuty the sacrament of baptism/marriage/penance udzielić komuś sakramentu to administer a sacrament to sb przystąpić do sakramentu to receive a sacrament przyjąć sakrament to receive a sacrament ostatni sakrament the last rites Najświętszy a. Przenajświętszy Sakrament the Holy a. Blessed Sacrament

sakramentalny
adv. 1. Relig. sacramental sakramentalny związek małżeński the sacramental bonds of matrimony 2. (stały) [pytanie, słowa, formułki] regular

sakramentka
Relig. f (zakonnica) Sister of the Blessed Sacrament sakramentki plt (zakon) Order of the Blessed Sacrament

saksofon
m (G saksofonu) Muz. saxophone grać na saksofonie to play the saxophone

saksofonista
m, saksofonistka f Muz. saxophonist, saxophone player saksofonista barytonowy/tenorowy a baritone/tenor saxophonist

saksofonowy
adv. [koncert, trio, muzyka] saxophone attr.

saksy
plt (G saksów) pot. seasonal labour pojechać na saksy do Niemiec to go to Germany to earn some hard cash (by doing casual work)

sakwa
f 1. augm. (na pieniądze) moneybag 2. zw. pl (przy rowerze) saddlebag, pannier 3. zw. pl daw. (przy siodle) saddlebag

sakwojaż
m (Gpl sakwojaży a. sakwojażów) przest., książk. valise, travelling bag

sala
f 1. (pomieszczenie) room, hall sala koncertowa/muzealna a concert/exhibition hall sala balowa a ballroom sala konferencyjna a meeting hall sala wykładowa a lecture hall a. room sala szkolna a classroom sala sądowa a courtroom sala operacyjna an operating theatre a. room sala gimnastyczna a gymnasium, a gym pot. sala amfiteatralna an amphitheatre koncert odbył się przy pełnej sali the concert was played to a full house 2. (publiczność) room, house sala ryczała ze śmiechu the whole room roared with laughter odpowiadać na pytania z sali to answer questions from the audience

salamandra
f Zool. salamander salamandra plamista European fire salamander

salami
n inv. Kulin. 1. (kiełbasa) salami 2. (ser) salami cheese U

salaterka
f 1. (naczynie) bowl 2. (zawartość) bowl zjeść salaterkę truskawek to eat a bowl of strawberries

salceson
m (G salcesonu) Kulin. brawn GB, head cheese US

saldo
n Ekon., Księg. balance sporządzić saldo to calculate the balance saldo bankowe bank balance saldo ujemne debit balance saldo dodatnie credit balance

saletra
f Chem., Roln. saltpetre GB, saltpeter US saletra amonowa Chem., Roln. ammonium nitrate saletra chilijska Miner., Roln. Chile saltpetre GB, Chile saltpeter US, Chile nitre GB, Chile niter US saletra potasowa Chem., Roln. potassium nitrate, saltpetre GB, saltpeter US

salezjanin
Relig. m (Gpl salezjan) (zakonnik) Salesian salezjanie plt (zakon) Salesian order

salezjanka
Relig. f (zakonnica) Salesian salezjanki plt (zakon) Salesian order

salezjański
adv. Relig. [zakład, zgromadzenie, seminarium] Salesian

salicylowy
adv. Chem., Farm. kwas salicylowy salicylic acid spirytus salicylowy salicylic alcohol

salka
f dem. (small) room

salmiak
m sgt (G salmiaku) Chem. sal ammoniac, ammonium chloride

salmonella
f (Gpl salmonelli) 1. Biol. salmonella 2. pot. (choroba) salmonella poisoning salmonellosis spec.

salmonelloza
f Med. salmonellosis

salomonowy
adv. książk. salomonowy wyrok książk. judgement of Solomon

salon
m (G salonu) 1. (bawialnia) living room, sitting room, drawing room 2. (miejsce zebrań towarzyskich) salon, drawing room salon literacki a literary salon wprowadzić kogoś do salonów a. na salony to introduce sb into society 3. (zakład usługowy) salon salon fryzjerski/kosmetyczny a hairdressing/beauty salon salon mody a fashion house salon samochodowy a car showroom salon meblowy a furniture store salon piękności a beauty salon a. parlour salon gier an amusement arcade GB 4. (wystawa sztuki) salon, exhibition salon impresjonistów an Impressionist salon 5. (wystawa towarów) fair, show tegoroczny salon samochodowy w Genewie this year's car show in Geneva

salonik
m dem. (G saloniku) (small) living room, (small) sitting room

salonka
f przest., Kolej. saloon (car) GB, parlor car US

salonowiec
m pers. man of fashion, (the) man about town m inanim. (A salonowca) Gry a parlour game in which players have to guess who slapped their backside

salonowo
adv. książk. courteously

salonowość
f sgt książk. courteousness

salonowy
adv. książk. 1. (elegancki) [maniery, uprzejmość] courteous salonowa rozmowa a dinner party conversation 2. (stanowiący wyposażenie) living room attr., sitting room attr., drawing room attr.

salopa
f (salopka dem.) Hist. pelisse

salowy
m, salowa f orderly, hospital attendant

salto
n Sport somersault, salto wykonać salto to do a. turn a somersault salto w tył a backward somersault salto półśrubą a half-twist somersault salto mortale Sport double somersault (wypadek samochodowy) overturn

salut
m (G salutu) 1. (salwa) salute salut armatni a gun salute salut z 20 dział a twenty-gun salute oddać salut to fire a salute 2. Wojsk. salute pozdrowić kogoś salutem to salute sb salut bandery Żegl. dipping the colours GB, dipping the colors US

salutować
impf vi to salute vt, to give a salute salutować oficerowi to salute an officer salutować szablą to salute with a sabre zasalutować

salwa
f 1. (wystrzał) salvo (na cześć) salute salwa armatnia a gun salvo oddać salwę honorową to fire an honorary salute 2. zw. pl przen. (śmiechu) peal (braw) thunder po przemówieniu rozległy się salwy braw there was a thunderous applause when the speech ended

sam
1. adv. 1. (bez pomocy) (by) oneself sam to zrobiłeś? did you do it (by) yourself? drzwi same się zamknęły the door closed on its own samo się zagoi it'll heal by itself samo się nie zrobi it won't get done by itself musicie sami zdecydować you have to a. must decide for yourselves "jak samemu zbudować dom?" 'how to build one's own house?' sam z siebie of one's own accord, without being asked (ona) sama z siebie nigdy nie zabiera głosu she never speaks up of her own accord a. without being asked nic nie dzieje się samo z siebie nothing happens by itself a. without a reason wszystko zawdzięczam samemu sobie I owe everything to my own efforts włosy jej się same kręcą her hair curls naturally 2. (samotny) alone, by oneself był sam w domu he was alone a. on his own at home nie wolno jej samej wychodzić na ulicę she is not allowed to go out by herself a. on her own trudno jest żyć człowiekowi samemu it's difficult a. hard living on your own a. living alone sam jeden all alone, all by oneself po śmierci rodziców została sama jedna when her parents died she was left on her own a. all alone słowo "bohater" pisze się przez sam h, nie przez ch the word 'bohater' is spelt with an h, not ch 3. (tylko, bez dodatków) only, nothing but mieli same córki they had only daughters same nieszczęścia nas spotykają we've had a. met with nothing but trouble same zdolności nie wystarczą talent alone is not enough mówić prawdę, samą prawdę i tylko prawdę to tell the truth, the whole truth, and nothing but the truth 4. (jako uściślenie) very, right w samym środku in the very centre, right in the middle na samym początku/końcu at the very beginning/end na samej górze/na samym dole at the very top/bottom, right at the top/bottom dom nad samym morzem a house right on the sea gałęzie zwisające do samej ziemi branches hanging right down to the ground w samo południe at midday, at high noon do samego rana right through to the morning 5. (jako podkreślenie) oneself sam sobie przeczysz you're contradicting yourself sama tak powiedziała she said so herself sami sobie są winni they've only got themselves to blame mnie samego to zaskoczyło I was surprised myself samo miasto niczym szczególnym się nie wyróżnia the town itself is nothing special sam widzisz you can see for yourself sama widzisz, że to nie takie proste see, it's not that easy sam zobacz see a. look for yourself sam powiedz you tell me sami powiedzcie, czy nie mam racji you tell me if a. that I'm wrong 6. (wskazuje na najwyższe miejsce w hierarchii) oneself widziałem samego prezydenta I saw the president himself 7. (wskazuje na przyczynę) mere, very na samą myśl o tym chce mi się płakać the mere a. very thought of it makes me want to cry od samego zapachu robiło mu się niedobrze the very smell (of it) made him sick pron. taki sam the same mamy takie same pióra we've got the same a. identical pens (on) ma taki sam kolor włosów jak jego brat his hair is the same colour as his brother's twój kapelusz jest prawie taki sam jak mój your hat is practically the same as mine wszyscy mężczyźni są tacy sami all men are the same a. alike ten sam the same byli w tym samym wieku they were the same age ta sama kobieta, którą widziałem wczoraj the same woman (as a. that) I met yesterday Paryż jest wciąż ten sam Paris is just a. still the same to samo the same to samo dotyczy ciebie the same applies to you poproszę jeszcze raz to samo! (the) same again please! zrób to samo co wujek do the same as uncle (did) jeden i ten sam one and the same to jedna i ta sama osoba they are one and the same person jedno i to samo one and the same thing odwaga i brawura to nie jedno i to samo bravery and foolhardiness are not the same thing tak samo [traktować, uważać] the same tak samo będzie i tym razem it'll be the same this time tak samo jak dwa lata temu just the same as two years ago są tak samo winni they are equally guilty zniknął tak samo nagle, jak się pojawił he vanished just as unexpectedly as he had appeared "muszę już iść" - "ja tak samo" 'I've got to go' - 'me too' tyle samo (z policzalnymi) the same number, just as many (z niepoliczalnymi) the same amount, just as much tyle samo pracowników, co rok temu the same number of a. just as many workers as last year tyle samo prawdy, ile kłamstwa the same amount of truth as lies mają tyle samo lat they're (of) the same age maleńkie sam na sam z kimś a little tete-a-tete with sb porozmawiać z kimś sam na sam to talk to sb one-on-one marzył, żeby zostać z nią sam na sam he dreamt of being alone with her sam nie zje i drugiemu nie da przysł. (she's/he's) a dog in the manger klimat, który sam przez się jest czynnikiem leczniczym the climate, which is itself a healing factor takie nastawienie jest samo przez się zrozumiałe taken by itself such an attitude is understandable to się rozumie samo przez się! it goes without saying! rozumie się samo przez się, że. that goes without saying that. samw sobie in itself dla niego praca jest celem samym w sobie work for him is an end in itself ten dokument sam w sobie nie stanowi dowodu in and of itself the document does not constitute evidence książk. tym samym in the process uzyskał obywatelstwo polskie, a tym samym prawo ubiegania się o to stanowisko he acquired Polish citizenship, thus a. thereby gaining the right to apply for the post 2. m (G samu) pot. supermarket

samarytanin
m, samarytanka f (Gpl samarytan, samarytanek) książk. (good) Samaritan

samarytański
adv. [uczynek, pomoc, praca] charitable

samarytańsko
adv. książk. like a Good Samaritan

samba
f Taniec samba tańczyć sambę to dance a. do the samba, to samba

samczy
adv. 1. Zool. [rywalizacja, wygląd] male samcze walki/zaloty male combat/courtship 2. pot., pejor. [dominacja, instynkt, pociąg, popęd] male, masculine zaspokoić swoje samcze potrzeby to satisfy one's masculine needs narecznica a. paproć samcza Bot. male fern

samczyk
m dem. pieszcz. male

samica
f 1. Zool. female samica królika a female rabbit, a doe samica słonia/wieloryba a cow elephant/whale samica z młodymi a female with her a. its young mój chomik to samica my hamster is (a) female a. a she 2. pot., obraźl. female

samiczka
f dem. pieszcz. female

samiczy
adv. 1. Zool. [instynkt, cechy] female samicza troska o młode female care for the young 2. pot., pejor. [bierność, uległość, punkt widzenia] female

samiec
m pers. pot., obraźl. male napalony samiec a horny male pot. prawdziwy samiec a true male, a he-man stuprocentowy samiec a real macho man m anim. Zool. male samiec królika a male a. buck rabbit samiec zięby a male a. cock chaffinch samiec słonia/wieloryba a bull elephant/whale mój kanarek to samiec my canary is (a) male a. a he

samiutki
(samiuteńki) adv. dem. 1. (opuszczony) all alone został sam samiutki w wielkim pokoju he was left all alone in a big room 2. (żaden inny) only, nothing but (on) ma samiuteńkie trójki he's got nothing but Cs mów samiutką prawdę say nothing but the truth 3. (jako uściślenie) very, right na samiutkiej krawędzi on the very edge na samiutkim początku right at the (very) beginning przy samiutkiej drodze right by the road(side)

samo-
w wyrazach złożonych self- samozapłon self-ignition samoleczenie self-treatment, self-medication

samobiczowanie
n sgt 1. (biczowanie się) self-flagellation 2. książk., przen. (samokrytyka) self-flagellation, self-castigation

samobieżny
adv. Techn. [kombajn, siewnik, czołg, dźwig] self-propelled

samobój
m (A samobója, Gpl samobói a. samobójów) pot. own goal

samobójca
m, samobójczyni f suicide niedoszły samobójca a would-be suicide potencjalny samobójca a. kandydat na samobójcę a potential suicide pilot samobójca a suicide a. kamikaze pilot nie jestem samobójcą przen. I have no desire to commit suicide musiałbym być samobójcą, żeby to zrobić przen. I'd have to be suicidal to do that!

samobójczo
adv. suicidally zginąć samobójczo to die by suicide

samobójczy
adv. 1. [myśli, atak] suicidal próba samobójcza a suicide attempt a. bid, attempted suicide samobójcze skłonności/zamiary suicidal tendencies/intent śmierć samobójcza death by suicide zginął śmiercią samobójczą he died by suicide 2. książk., przen. (ryzykowny, niebezpieczny) [polityka, decyzja] suicidal 3. Sport samobójcza bramka a. samobójczy gol an own goal samobójczy strzał a shot into one's own net strzelić samobójczego gola to score an own goal

samobójstwo
n 1. (śmierć) suicide masowe/zbiorowe samobójstwo mass/collective suicide nieudane samobójstwo failed a. botched suicide, a failed a. botched suicide attempt pozorowane samobójstwo Med. parasuicide upozorowane samobójstwo a death made to look like suicide był o krok od samobójstwa he was on the brink of suicide doprowadzić/pchnąć kogoś do samobójstwa to drive/push sb to suicide myśleć o samobójstwie to contemplate suicide popełnić samobójstwo to commit suicide, to kill oneself próbowała popełnić samobójstwo she tried to commit suicide, she attempted suicide wszystko wskazuje na samobójstwo all the evidence points to suicide 2. przen. suicide polityczne samobójstwo political suicide jazda po pijanemu graniczy z samobójstwem a. to samobójstwo drink-driving is little short of suicide a. is tantamount to suicide to byłoby samobójstwo it would be suicide a. suicidal

samochodowy
adv. [opona, radio, silnik, wycieczka, wypadek] car attr. [olej, ruch, sport] motor attr. [atlas, mapa] road attr. akcesoria samochodowe car a. motor accessories części samochodowe car a. automotive parts kino samochodowe a drive-in (cinema) pot. mechanik samochodowy a car a. motor a. garage mechanic przemysł samochodowy the car a. motor a. an automotive industry rajd samochodowy a car a. motor rally warsztat samochodowy a garage, a car repair shop wyścigi samochodowe motor racing

samochodziarz
m (Gpl samochodziarzy) pot. 1. (mechanik) car a. motor mechanic 2. (miłośnik samochodów) car enthusiast gearhead US pot. 3. (kierowca) (car) driver, motorist 4. (rajdowiec) rally driver

samochodzik
m dem. (mały samochód) small car (zabawka) toy car zasuwać jak mały samochodzik pot. to be (as) busy as a bee, to beaver away

samochodówka
f pot. automotive technical school a. college

samochwalstwo
n sgt boasting, bragging

samochwała
m, f (Npl m samochwał, Gpl m samochwałów a. samochwał Npl f samochwały, Gpl f samochwał) pot. boaster, braggart straszna z niej samochwała what a boaster a. show-off pot. she is

samochód
m (G samochodu) car, automobile US samochód osobowy a car, a motor car samochód ciężarowy a lorry GB, a truck samochód dostawczy a delivery truck, a (delivery) van samochód sportowy/wyczynowy/wyścigowy a sports/stunt/racing a. competition car samochód służbowy a company car samochód dwudrzwiowy/czterodrzwiowy a two-door/four-door car fabryka samochodów a car factory, an automobile plant US producent samochodów a car a. an automobile US manufacturer jechać/podróżować samochodem to go/travel by car pojechać/przyjechać samochodem to go/arrive by car a. in a car wpaść pod samochód to be run over by a car rozbić samochód to crash one's car prowadzić samochód to drive (a car) wsiąść do samochodu to get in a. into a car wysiąść z samochodu to get out of a car samochód do przewozu żywych ryb Aut. fish truck, fish lorry GB samochód kompaktowy Aut. compact (car) US, medium-sized car samochód pancerny Wojsk. armoured car samochód specjalny a. uprzywilejowany Aut. emergency vehicle samochód terenowy Aut. jeep pot., off-road a. sport utility vehicle samochód-pułapka pot. car bomb, booby-trapped car otwarty samochód Aut. convertible, open car samochód nieźle daje pot. the car runs like a dream pot., the car's really hot pot. jestem samochodem I've come by car, I've got my car with me mogę cię podwieźć, jestem samochodem I can give you a lift, I have the car nie jestem dziś samochodem I don't have the car (with me) today nie piję, jestem samochodem no thanks, I'm driving

samoczynnie
1. Techn. (automatycznie) [otwierać się, pracować, działać] automatically lodówka rozmraża się samoczynnie the fridge defrosts automatically 2. (bez udziału człowieka) [zachodzić, powstawać] spontaneously

samoczynny
adv. 1. Techn. (automatyczny) [bezpiecznik, broń] automatic [zawór, hamulec] automatic, self-acting wyłącznik samoczynny a trip, a tripper zapłon samoczynny self-ignition 2. (samodzielny) [przemiana materii] independent [proces, wypływ wody] spontaneous samoczynne oczyszczanie rzeki self-purification of a river

samodoskonalenie
n sgt self-improvement, self-betterment

samodyscyplina
f sgt self-discipline przy odrobinie samodyscypliny with a bit of self-discipline to wymaga pewnej/dużej samodyscypliny it takes a certain amount/a good deal a. a high degree of self-discipline ćwiczyć się w samodyscyplinie to train oneself in self-discipline nie mam na tyle samodyscypliny, żeby rzucić palenie I don't have enough self-discipline a. I'm not self-disciplined enough to give up smoking

samodział
m (G samodziału) Włók. homespun (cloth), handwoven cloth

samodziałowy
adv. [marynarka, spódnica, płótno] homespun, handwoven

samodzielnie
1. (niezależnie) [pracować, rządzić] independently, on one's own chciał jak najszybciej zacząć żyć samodzielnie he wanted to start living on his own a. independently as soon as possible nasze dziecko chodzi już samodzielnie our baby can now walk on its own a. unaided odrabiać lekcje samodzielnie to do homework on one's own a. by oneself 2. (odrębnie, oddzielnie) [istnieć, występować] separately

samodzielność
f sgt 1. (zaradność) self-reliance, independence uczył dzieci samodzielności he taught his children self-reliance a. to be self-reliant 2. (niezależność) independence odznaczać się samodzielnością myśli to show independence of thought 3. (odrębność, samoistność) autonomy

samodzielny
adv. 1. (zaradny) self-reliant, independent była bardzo samodzielna she was very self-reliant, she was highly independent stawiać pierwsze samodzielne kroki to take one's first independent steps zestaw/szafa do samodzielnego montażu a self-assembly kit/wardrobe podręcznik do samodzielnej nauki a self-study textbook 2. (niezależny) [myślenie, praca] independent, unassisted [stanowisko, pracownik, państwo, instytucja] independent zachęcać dzieci do samodzielnego myślenia to encourage children to think for themselves a. to do their own thinking 3. (odrębny) separate, autonomous obie części książki tworzą dwie samodzielne całości the two parts of the book form self-contained wholes samodzielne mieszkanie a self-contained flat samodzielny pokój a self-contained room

samofinansować
się impf v refl. Ekon. to be self-financing a. self-supporting samofinansujące się przedsiębiorstwo a self-funded a. self-supporting company

samogon
m sgt (G samogonu) pot. hooch pot., rotgut GB pot., moonshine US pot. pędzić samogon to distil moonshine, to run a still

samograj
m pot. 1. (instrument samogrający) automatic player 2. (atrakcyjny temat) sure hit crowd-puller pot. 3. (dzieło bez wartości artystycznej) box-office hit (of little artistic value) 4. (łatwa rola) easy part (to play)

samogwałt
m sgt (G samogwałtu) Psych., Med. masturbation self-abuse euf. uprawiać samogwałt to engage in masturbation

samogłoska
f Jęz. vowel samogłoska ciemna dark vowel samogłoska czysta pure vowel samogłoska długa long (vowel) samogłoska jasna bright vowel samogłoska krótka short (vowel) samogłoska niska low vowel samogłoska nosowa nasal (vowel) samogłoska okrągła a. zaokrąglona round(ed) vowel samogłoska płaska unrounded a. flat vowel samogłoska przednia front vowel samogłoska ścieśniona a. pochylona close vowel samogłoska tylna back vowel samogłoska ustna oral vowel samogłoska wysoka high vowel samogłoski zredukowane reduced vowels

samogłoskowy
adv. Jęz. [element, system, zakończenie wyrazu] vowel attr., vocalic

samoistnie
adv. książk. [występować, wybuchać, oddychać] spontaneously [istnieć] intrinsically objawy ustąpiły samoistnie the symptoms subsided spontaneously a. by themselves

samoistność
f sgt książk. (odrębność) self-contained nature, self-containedness

samoistny
adv. książk. 1. (samodzielny) [poronienie, wyleczenie, pęknięcie, eksplozja] spontaneous [ból głowy] idiopathic 2. (odrębny) [dzieło, utwór] self-contained [półprzewodnik, wartość, byt] intrinsic

samokontrola
f sgt self-control, self-restraint stosować samokontrolę to practise self-control tracić samokontrolę to lose one's self-control

samokrytycyzm
m sgt (G samokrytycyzmu) (capacity for) self-criticism nie mieć za grosz samokrytycyzmu to be completely devoid of self-criticism mieć skłonność do samokrytycyzmu to be prone to self-criticism

samokrytycznie
adv. [stwierdzić, przyznać] self-critically

samokrytyczny
adv. [analiza, ocena, pisarz, referat] self-critical

samokrytyka
f sgt self-criticism surowa/szczera samokrytyka severe/honest self-criticism dokonać samokrytyki to carry out self-criticism złożyć samokrytykę to go through a process of self-criticism

samokształcenie
n sgt self-education, self-teaching

samokształceniowy
adv. [metody, podręczniki] self-learning, self-teaching kółko samokształceniowe a self-learning group

samolocik
m dem. (G samolocika a. samolociku) 1. (mały samolot) small plane 2. (zabawka) toy aeroplane GB, toy airplane US

samolot
m (G samolotu) Lotn. plane, aeroplane GB, airplane US, aircraft samolot pasażerski/transportowy/wojskowy a passenger/transport a. freight/military plane samolot rozpoznawczy/szpiegowski/zwiadowczy a reconnaissance plane/a spy plane/a scout samolot bojowy/wielozadaniowy a combat/multi-purpose aircraft samolot sanitarny an air ambulance samolot jednosilnikowy/dalekiego zasięgu a single-engine(d)/long-range aircraft lecieć samolotem to go by plane a. air podróżować samolotem to travel by plane, to fly polecieć samolotem do Wiednia to go to Vienna by air, to fly to Vienna spóźnić się na samolot to miss one's plane a. flight wsiadł do samolotu he got on a. he boarded the plane wysiadł z samolotu he got off a. stepped off the plane w samolocie on the plane nigdy nie leciałem samolotem I've never been on a plane a. flown (in a plane) samolot LOT-u a LOT plane samolot bezzałogowy robot plane samolot bombowy Wojsk. bomber samolot gospodarczy Roln. agricultural aircraft samolot myśliwski Wojsk. fighter (plane), pursuit plane samolot niewidzialny dla radaru Wojsk. stealth aircraft samolot odrzutowy jet (aircraft) pasażerski samolot odrzutowy jet(liner) samolot szkolny training plane, trainer samolot turboodrzutowy turbojet aircraft samolot turbośmigłowy turboprop aircraft

samolotowy
adv. [silnik, pilot, szkolenie] aircraft attr. mechanik samolotowy an aircraft mechanic a. engineer park samolotowy a fleet of aircraft sport samolotowy aviation sport połączenia samolotowe z Oslo plane a. flight connections to Oslo

samolub
m (Npl samoluby) pot. egoist, selfish person okropny z niego samolub what a selfish person he is, he's extremely a. supremely selfish

samolubnie
adv. grad. [zachować się, postępować] selfishly grać samolubnie (o piłkarzach) to play selfishly, to be selfish with the ball

samolubny
adv. [osoba, postępowanie, zachowanie] selfish, self-seeking kierować się samolubnymi pobudkami to be guided by selfish motives, to be motivated by self-interest

samolubstwo
n sgt selfishness, self-seeking

samoobrona
f sgt 1. (obrona siebie) self-defence GB, self-defense US, self-protection instynkt/odruch samoobrony the instinct/reaction of self-defence sztuka samoobrony the art of self-defence działać w samoobronie to act in self-defence 2. Wojsk. civil defence GB, civil defense US oddziały samoobrony civil defence units, self-defence groups

samoobronny
adv. 1. (broniący się) [mechanizm] self-defence attr. GB, self-defense attr. US 2. Wojsk. [organizacje] civil defence attr. GB, civil defense attr. US

samoobsługa
f self-service w supermarketach jest samoobsługa supermarkets are self-service

samoobsługowy
adv. [sklep, bar, stacja benzynowa] self-service pralnia samoobsługowa a launderette, a laundromat US

samookaleczenie
n self-mutilation, self-inflicted injury dokonać samookaleczenia to commit (an act of) self-mutilation

samoopalacz
m Kosmet. self-tanning cream, bronzer

samopas
adv. przest., książk. 1. (bez dozoru) biegać/włóczyć się samopas po okolicy to run wild/to roam unsupervised in the neighbourhood puścić psa samopas to let a dog run wild a. uncontrolled zostawić dziecko samopas to leave a child unsupervised a. unattended 2. (w pojedynkę) iść samopas to go (all) alone

samopoczucie
n sgt (general) physical and mental state mieć dobre/złe samopoczucie to feel well/bad mieć kiepskie samopoczucie to be in a bad way jak (twoje) samopoczucie? how are you (feeling)? filiżanka herbaty poprawi ci samopoczucie a cup of tea will make you feel better a. will pick you up pot.

samopomoc
f sgt 1. (pomoc wzajemna) mutual aid a. assistance, self-help uczniowska samopomoc self-help a. mutual help among pupils samopomoc sąsiedzka = neighbourhood watch 2. (zrzeszenie) mutual aid society kasa samopomocy a mutual aid fund

samopomocowy
adv. [grupa, organizacja] self-help attr., mutual aid attr. program samopomocowy a self-help scheme ośrodek ma charakter samopomocowy the centre operates on a self-help basis

samoprzylepny
adv. [taśma, naklejka] self-adhesive [etykieta] self-adhesive, stick-on [tapeta] pre-pasted karteczki samoprzylepne self-stick notes, Post-it notes

samorodek
m Miner. nugget samorodek złota a gold nugget

samorodność
f sgt 1. (bycie cechą wrodzoną) inborn nature, innateness samorodność talentu pisarza the writer's innate talent 2. (oryginalność) originality

samorodny
adv. 1. (wrodzony) [talent] inborn, natural [zdolności] innate, natural [geniusz] natural 2. (mający wrodzony talent) [pisarz, malarz] born 3. (oryginalny) original, authentic

samorzutnie
1. (spontanicznie) [organizować, pomagać] spontaneously zgłosić się samorzutnie to volunteer unprompted 2. (samoczynnie) [przyłączyć się, zachodzić] spontaneously

samorzutność
f sgt książk. voluntariness, spontaneity

samorzutny
adv. 1. (dobrowolny, spontaniczny) [inicjatywa, pomoc] voluntary, spontaneous samorzutna akcja zbierania pieniędzy a voluntary fund-raising effort 2. (bez udziału czynników zewnętrznych) [ruch, rozpad] spontaneous

samorząd
m (G samorządu) Admin. 1. (system zarządzania) self-government, autonomy samorząd gospodarczy economic self-government samorząd lokalny local government samorząd miejski municipal government samorząd pracowniczy workers' self-management a. control samorząd szkolny/studencki student government 2. (grupa ludzi) self-government body samorząd adwokacki Prawo lawyers' self-governing council samorząd terytorialny Admin. local government

samorządnie
1. (niezależnie) [rządzić się] autonomously 2. Admin. firma była zarządzana samorządnie the company was self-governed

samorządność
f sgt 1. (niezależność) autonomy, independence 2. Admin. self-government

samorządny
adv. 1. (niezależny) autonomous, self-governed 2. Admin. self-governing

samorządowy
adv. Admin. [instytucja, organizacja, pracownik] self-government władze samorządowe miasta municipal authorities organy samorządowe miasta municipal bodies

samosia
f (Gpl samosi a. samoś) pot., żart. one-man band przen. od dziecka była (Zosią) samosią since childhood she has always been a loner a. one-man band

samosiejka
f 1. (samosiew) self-seeder, self-sown plant 2. (tytoń) home-grown tobacco, tobacco grown for personal use

samospalenie
n self-immolation, burning oneself to death akt samospalenia an act of self-immolation

samostanowienie
n sgt Polit. self-determination prawo narodów do samostanowienia the right of nations to self-determination

samosąd
m sgt (G samosądu) mob law dokonać na kimś samosądu to punish sb without due process of law, to inflict summary punishment on sb paść ofiarą samosądu to be punished by mob action

samotnia
f (Gpl samotni) książk. retreat, solitude wracać do swojej samotni to go back to one's retreat

samotnica
f recluse, loner

samotnictwo
n sgt książk. solitude, solitariness mieć skłonności do samotnictwa to be given to solitude

samotniczka
f 1. (samotnica) recluse, loner 2. (samotna żeglarka) single-handed a. solo yachtswoman

samotniczo
adv. (samotnie) żyć samotniczo to live in seclusion, to keep oneself to oneself

samotniczy
adv. 1. (samotny) [przyzwyczajenia] reclusive prowadzić samotniczy tryb życia to lead a. live a reclusive life 2. Żegl. [rejs, wyprawa] solo attr.

samotnie
adv. grad. solitarily umrzeć samotnie to die alone żyć samotnie to live alone a. on one's own, to lead a solitary life było jej smutno i samotnie she felt sad and lonely adv. spacerować samotnie to walk alone matka samotnie wychowująca dziecko/dzieci a single mother

samotnik
m pers. 1. (odludek) recluse, loner być samotnikiem to be a loner, to enjoy one's own company on jest z natury samotnikiem he's a loner a. lone wolf by nature był typem samotnika he was the solitary a. lonely type 2. (żeglarz) single-handed a. solo yachtsman transatlantyckie regaty samotników single-handed transatlantic yacht race m anim. Zool. rogue a. lone (animal) wilki to samotniki wolves are loners a. solitary animals

samotność
f sgt 1. (bycie samotnym) solitude pragnąć/szukać samotności to long for/seek solitude uciec w samotność to retreat into solitude żyć/umrzeć w samotności to live/die in solitude samotność we dwoje shared solitude, being alone together 2. (poczucie osamotnienia) loneliness uczucie samotności a feeling a. sense of loneliness lękać się samotności to have a fear of loneliness odczuwać samotność to experience loneliness, to feel a sense of solitude zmagać się/walczyć z samotnością to struggle with/to fight loneliness doskwierała mu samotność loneliness weighed heavily on him

samotny
adv. 1. (żyjący samotnie) [osoba] lonely był zupełnie samotny he was all a. quite alone czuć się samotnym to feel lonely a. lonesome US czuła się samotna i opuszczona she felt lonely and isolated 2. (opuszczony) [podróżny, chory] lonely była zupełnie samotna she was all by herself a. all on her own wieść samotne życie to live a lonely a. solitary life 3. (zdany na siebie) [wędrowiec, podróżnik] lonely, solitary 4. (bez towarzystwa) [spacer, życie] solitary, lonely [wycieczka] solo attr. 5. (odosobniony) [dom, drzewo, wyspa] solitary, isolated [żagiel] lonely, solitary 6. (nieżonaty, niezamężna) single 7. [bojowniczka, głos] solitary m samotn|y, samotna f single a. unattached person samotni the lonely, lonely people bar dla samotnych a singles bar

samouctwo
n sgt self-teaching, self-education

samouczek
m dem. teach yourself book a. manual samouczek do nauki języka polskiego a teach yourself Polish manual

samouk
m (Npl samouki a. samoucy) self-taught person autodidact książk. być samoukiem to be self-taught a. self-educated malarz samouk a self-taught painter

samounicestwienie
n sgt książk. self-annihilation

samouwielbienie
n sgt self-admiration, self-adoration wpaść a. popaść w samouwielbienie to fall into self-admiration

samowar
m (samowarek dem.) samovar

samowiedza
f sgt książk. self-knowledge

samowola
f sgt lawlessness, licence akt samowoli an act of lawlessness

samowolnie
adv. [postąpić, oddalić się] wilfully GB, willfully US

samowolny
adv. [osoba] wilful GB, willful US [postępek, decyzja] arbitrary

samowystarczalność
f sgt self-sufficiency samowystarczalność gospodarstwa/firmy the self-sufficiency of a farm/a company samowystarczalność kraju Ekon. autarky, autarchy

samowystarczalny
adv. [gospodarstwo, firma] self-sufficient kraj samowystarczalny an autarky

samowyzwalacz
m Fot. delayed-action release, self-timer

samowładca
m, samowładczyni f książk. autocrat

samowładny
adv. książk. [monarcha, przywódca] autocratic

samowładztwo
n sgt książk. autocracy

samozachowawczy
adv. instynkt/odruch samozachowawczy the instinct/sense of self-preservation

samozagłada
f sgt książk. self-annihilation, self-destruction

samozaparcie
n sgt perseverance robić coś z samozaparciem to do sth with perseverance

samozwaniec
m książk. pretender, usurper car samozwaniec a pretender to the tsar's throne Dymitr Samozwaniec Hist. the (First) False Dmitri

samozwańczo
adv. książk. samozwańczo mianował się królem he usurped the throne

samozwańczy
adv. [wódz, władza] self-appointed [król] self-anointed [republika] self-proclaimed

samoświadomość
f sgt książk. 1. (świadomość siebie) self-awareness, self-consciousness 2. (świadomość odrębności grupowej) identity samoświadomość narodowa a sense of national identity

samuraj
m (Npl samurajowie a. samuraje) Hist. samurai

samurajski
adv. [kodeks, przywilej, miecz] samurai attr.

sanacja
f sgt 1. książk. (uzdrowienie) reform sanacja oświaty/gospodarki the reform of the educational system/economy 2. Hist., Polit. Sanacja adherents of Piłsudski and the period of Piłsudski's rule

sanacyjny
adv. 1. książk. (uzdrawiający) [działania, reformy] sanative 2. Hist., Polit. okres sanacyjny Piłsudski's rule obóz sanacyjny the adherents of Piłsudski

sanatorium
n (Gpl sanatoriów) sanatorium GB, sanitarium US sanatorium kardiologiczne a cardiological sanatorium sanatorium dla gruźlików a tuberculosis sanatorium

sanatoryjnie
adv. leczyć się sanatoryjnie to receive treatment at a sanatorium

sanatoryjny
adv. [leczenie, rehabilitacja, lekarz] sanatorium attr.

sandacz
m Zool. pikeperch, zander

sandał
1. m (sandałek dem.) zw. pl sandal zw. pl chodzić w sandałach to wear sandals 2. m sgt (G sandału) pot. (drewno) sandalwood meble z sandału sandalwood furniture

sandałowiec
m 1. Bot. sandalwood 2. sgt (drewno) sandalwood meble z sandałowca sandalwood furniture

sandałowy
adv. [olejek, meble, zapach] sandalwood attr. drzewo sandałowe sandalwood

sandwicz
/'sandwit/ m (Gpl sandwiczy a. sandwiczów) Kulin. sandwich sandwicz z szynką/serem a ham/cheese sandwich

sandwiczowy
/'sandwi'tovi/ adv. bar sandwiczowy sandwich bar

saneczkarski
adv. Sport [tor, zawody, wyścigi] toboggan attr.

saneczkarstwo
n sgt Sport tobogganing uprawiać saneczkarstwo to toboggan

saneczkarz
m, saneczkarka f (Gpl saneczkay, saneczkarek) Sport tobogganist, tobogganer

saneczki
plt (G saneczek) 1. dem. (dla dzieci) sledge GB, sled US jeździć na saneczkach to sledge 2. Sport (sanki) toboggan, sledge 3. Sport (dyscyplina) tobogganing

saneczkowy
adv. Sport [tor, wyścigi] toboggan attr. sport saneczkowy tobogganing

sanie
plt (G sań a. sani) 1. (pojazd konny) sleigh, sledge jechać w saniach a. saniami to ride in a sleigh 2. Żegl. cradle sanie silnikowe Techn. motor sleigh

sanitariat
m (G sanitariatu) 1. zw. pl (pomieszczenie) washing facility zw. pl, bathroom zw. pl 2. (urząd) sanitary authorities

sanitariusz
m (Gpl sanitariuszy a. sanitariuszów) 1. (na wojnie) (medical) orderly, stretcher-bearer 2. (w pogotowiu) = paramedic

sanitariuszka
f (medical) orderly, nurse

sanitarka
f pot. ambulance

sanitarny
adv. 1. (dotyczący higieny) [urządzenia, warunki, kontrola, inspektor] sanitary 2. (dotyczący służby zdrowia) punkt sanitarny a first-aid post helikopter sanitarny an air ambulance pociąg sanitarny an ambulance train

sankcja
f (Gpl sankcji) książk. 1. zw. pl (przy wymierzeniu kary) sanction zw. pl sankcje prawne/karne legal/criminal sanctions sankcja pozbawienia wolności the penalty of imprisonment sankcje dyscyplinarne disciplinary action 2. zw. pl (represja) sanction zw. pl sankcje handlowe wobec państwa trade sanctions against a country obłożyć kraj surowymi sankcjami gospodarczymi to impose severe economic sanctions against a country znieść sankcje to lift a. raise sanctions 3. (zatwierdzenie) sanction zarządzenie to jest nieważne bez sankcji premiera this regulation is invalid without the sanction of the Prime Minister sankcja społeczna the sanction of society władza monarsza posiadała sankcję boską the monarchy was sanctioned by God sankcja pragmatyczna Hist., Prawo pragmatic sanction

sankcjonować
impf vt książk. to sanction [dokument, układ, przepisy] usankcjonować

sanki
plt (G sanek) 1. (dla dzieci) toboggan, sledge GB, sled US jeździć na sankach to sledge iść na sanki to go sledging 2. Sport toboggan 3. dem. (pojazd konny) sleigh 4. Techn. slide

sanktuarium
n (Gpl sanktuariów) 1. Relig. sanctuary, shrine sanktuarium maryjne w Lourdes the sanctuary of Our Lady of Lourdes 2. przen. shrine ten pokój pełen pamiątek po zmarłym synu był dla niej sanktuarium she turned the room full of mementos into a shrine to her dead son

sanskrycki
adv. [gramatyka, literatura, język] Sanskrit

sanskryt
m sgt (G sanskrytu) Sanskrit

sapać
impf sapnąć

saper
m Wojsk. sapper, engineer

saperka
f 1. (łopatka) camp shovel 2. zw. pl (but) a soldier's boot

saperski
adv. [prace, sprzęt, czołg] sapper's, engineering czołg saperski an engineering tank

sapka
f Med. coryza

sapnąć
pf - sap|ać impf (sapnęła, sapnęli - sapię) vi 1. (oddychać z trudem) to pant, to puff sapać z wysiłku/ze złości to pant with fatigue/anger 2. przen. [parowóz, parostatek] to chug, to puff

saradela
zob. seradela

sardela
f (Gpl sardeli) Zool., Kulin. anchovy

sardynka
f Zool. sardine, pilchard sardynki w puszce a tin of sardines gnieść się a. tłoczyć się jak sardynki w puszce to be packed a. crammed like sardines pot.

sarkanie
sv sarkać n zw. pl grumbling U, moan zw. pl nie obyło się bez sarkań na brzydką pogodę as usual, there was a lot of grumbling about the bad weather

sarkastycznie
adv. grad. książk. [uśmiechać się, odpowiadać] sarcastically

sarkastyczny
adv. książk. [ton, uśmiech, odpowiedź, krytyk] sarcastic

sarkazm
m sgt (G sarkazmu) książk. sarcasm

sarkać
impf sarknąć

sarknąć
pf - sark|ać impf (sarknęła, sarknęli - sarkam) vi to grumble, to moan (na coś about sth) sarkali, że muszą pracować w sobotę they grumbled that they had to work on Saturday "nie przeszkadzaj mi", sarknął 'don't bother me,' he snapped

sarkofag
m (G sarkofagu) sarcophagus

sarmacki
adv. 1. daw. sarmacka gościnność traditional Polish hospitality sarmackie obyczaje the customs of the Polish nobility 2. Hist. [plemiona] Sarmatian

sarmatyzm
m sgt (G sarmatyzmu) Hist. the culture of Polish nobility in the 17th and 18th centuries

sarna
f 1. Zool. roe deer 2. pot. (grzyb) hedgehog fungus

sarni
adv. [kopyta, ślady, sierść] roe deer's sarnie mięso venison mieć sarnie oczy przen. to be doe-eyed

sarnina
f sgt Kulin. venison

sarniątko
n pieszcz. fawn

sarnię
n (G sarnięcia) dem. fawn

sasanka
f Bot. pasque flower

saszetka
f książk. 1. (torebka) = clutch bag 2. (opakowanie) sachet GB, packet US szampon w saszetce a sachet of shampoo herbata w saszetkach tea bags lawendowe saszetki lavender sachets

sataniczny
adv. 1. [grymas, śmiech, wygląd, spojrzenie] satanic, diabolic(al) 2. [obrzędy, ruch] satanic

satanista
m satanist, devil worshipper

satanistyczny
adv. [sekta, tematyka] satanist

satanizm
m sgt (G satanizmu) satanism, devil worship

satelicki
adv. [państwo, dzielnica] satellite attr.

satelita
m 1. (księżyc) satellite Księżyc jest naturalnym satelitą Ziemi the Moon is a natural satellite of the Earth 2. (urządzenie) satellite sztuczny satelita an artificial satellite umieścić na orbicie satelitę to put a satellite into orbit 3. przen. (osoba) satellite, follower na spotkanie przyszedł ze swoim satelitą he took his satellite to the meeting 4. przen. (państwo) satellite (state) 5. przen. (miasto) satellite town 6. Techn. planet wheel, planet gear satelita łącznościowy Telekom. a communication(s) satellite satelita meteorologiczny Meteo. weather satellite satelita retransmisyjny a. telekomunikacyjny Telekom., TV telecommunications satellite

satelitarny
adv. [łączność, zdjęcia, telewizja] satellite attr. antena satelitarna a satellite dish

satrapa
m (Npl satrapowie a. satrapy) książk. 1. (władca) satrap, despot 2. pejor. (człowiek bezwzględny) despot, tyrant

saturator
m soda fountain

satyna
f Włók. satin sukienka z satyny a satin dress

satynowy
adi Włók. [bluzka, wstążka, zasłony] satin attr.

satyr
m (Npl satyrowie a. satyry) 1. Mitol. satyr 2. pejor. (lubieżnik) satyr old goat pot.

satyra
f 1. Literat. satire, lampoon satyra na instytucję małżeństwa a satire on the institution of marriage 2. sgt (ośmieszanie) satire komedia ta kłuje ostrzem satyry the comedy is full of biting satire

satyrycznie
adv. [interpretować, przedstawiać, oceniać] satirically

satyryczność
f sgt satiric(al) character

satyryczny
adv. [wiersz, poeta, rysunek] satiric(al)

satyryk
m, satyryczka f satirist

satysfakcja
f (Gpl satysfakcji) 1. (zadowolenie) satisfaction praca dawała mu wiele satysfakcji he got a lot of satisfaction from his work mam satysfakcję, że to zrobiłem I have the satisfaction of knowing that I really did it czerpać z czegoś satysfakcję to derive satisfaction from sth zrobić coś dla własnej satysfakcji to do sth for one's own satisfaction z satysfakcją stwierdzam, że pracownicy wykonali plan w terminie I must say with great satisfaction that the employees did their job on time przysłuchiwałem się im z niekłamaną satysfakcją I listened to them with immense satisfaction nie mogła odmówić sobie satysfakcji obserwowania jego porażki she couldn't resist the satisfaction of observing his defeat nie dam mu satysfakcji i nie przeproszę go I won't give him the satisfaction of apologizing to him satysfakcja seksualna sexual gratification 2. (zadośćuczynienie) satisfaction, reward dawać komuś satysfakcję przest. to accept the challenge of a duel with sb zażądać od kogoś satysfakcji przest. to challenge sb to a duel żądam satysfakcji przest. I demand the satisfaction of a gentleman

satysfakcjonować
impf vt książk. to satisfy to wyjaśnienie mnie nie satysfakcjonuje I'm not satisfied by this explanation jego przeprosiny całkowicie mnie satysfakcjonują I'm quite satisfied by his apology usatysfakcjonować

satysfakcjonujący
pa satysfakcjonować adv. książk. [praca, wyniki] satisfying, rewarding

sauna
/'sawna/ f sauna wziąć saunę to have a sauna gorąco tu jak w saunie it is like a sauna in here sauna parowa a. turecka Turkish bath sauna sucha a. fińska sauna

saute
/so'te/ adv. inv. Kulin. saute attr. podano krewetki saute sauted prawns were served

savoir-vivre
/'savuar'vivr/ m sgt (G savoir-vivre'u) książk. savoir vivre postępować zgodnie z zasadami a. przestrzegać savoir-vivre'u to possess savoir vivre

sawanna
f Geog. savanna(h)

sawannowy
adv. [roślinność, zwierzęta] native to the savanna(h) [klimat, obszar, krajobraz] savanna(h) attr.

sałata
f Bot. lettuce C/U główka sałaty a head of lettuce sałata karbowana curly lettuce sałata lodowa iceberg lettuce sałata masłowa butterhead lettuce sałata rzymska romaine lettuce

sałatka
f 1. (potrawa) salad sałatka jarzynowa vegetable salad GB sałatka owocowa/ziemniaczana fruit/potato salad sałatka z porów leek salad 2. dem. (warzywo) (small) lettuce

sałatkowy
adv. [olej, przyprawy, warzywa, bar] salad attr.