Rak
m pers. (Npl Raki) (urodzony pod znakiem Raka) Cancer jest Rakiem he's a Cancer m inanim. sgt 1. (znak zodiaku) Cancer on jest spod (znaku) Raka he's a Cancer 2. Astron. (gwiazdozbiór) Cancer

raban
m (G rabanu) sgt pot. fuss hullabaloo pot. straszliwy/nieopisany raban tremendous fuss po co ten cały raban? what is all the fuss about? narobić rabanu to make a fuss, to raise a hullabaloo podnieść raban w związku z czymś to raise a hullabaloo over sth narobił takiego rabanu, że obudził sąsiada he made so much noise that he woke up a neighbour of his

rabarbar
m (G rabarbaru) rhubarb

rabarbarowy
adv. [kompot, wino] rhubarb attr.

rabat
m (G rabatu) discount kupić/sprzedać coś z rabatem to buy/sell sth at a discount udzielić komuś rabatu to give sb a discount otrzymać rabat na coś to get a discount on sth po odliczeniu rabatu płaci pan 100 zł you pay a discount(ed) price of 100 zlotys

rabata
f (rabatka dem.) (flower) bed rabata róż a rose bed, a bed of roses

rabatowy
1. adv. [cena] discount attr. 2. adv. [rośliny] bedding attr.

rabin
m Relig. rabbi naczelny rabin the Chief Rabbi

rabinacki
adv. [urząd, sąd] rabbinic szkoła rabinacka a rabbinic(al) school

rabować
impf vt 1. (zabierać siłą) to rob, to plunder [mieszkania, banki] to loot [sklepy] rabowali z domów co się dało they robbed the houses of whatever they could lay their hands on a. of whatever they could find obrabować 2. Górn. to draw off, to withdraw [obudowę] rabowanie obudowy drewnianej timber drawing, timber recovery

rabunek
m (G rabunku) 1. (zabranie cudzej własności) robbery, plunder oskarżono go o rabunek i napad z bronią he was accused of armed robbery 2. Górn. drawing off, prop withdrawing

rabunkowo
adv. wastefully rabunkowo prowadzona gospodarka leśna wasteful exploitation of forestry resources

rabunkowy
adv. 1. (odnoszący się do rabunku) napad rabunkowy assault and robbery rabunkowa eksploatacja złóż wasteful exploitation of resources 2. Górn. drużyna rabunkowa a prop withdrawing team

rabuś
m książk. robber, marauder

raca
f (sky)rocket, flare, maroon GB wystrzelić racę sygnalizacyjną to fire a. launch a signal rocket race ratownicze distress rockets a. flares rozbitkowie wystrzelili race ratownicze the castaways set off a. fired distress flares racce dowcipu flashes of wit (and humour)

rachitycznie
adv. [wyglądać] rickety adv.

rachityczność
f ricketiness

rachityczny
adv. 1. (krzywiczy) [dziecko, nogi] rachitic, rickety 2. (wątły, słaby) [krzesła, stoły] rickety [rośliny] puny, sickly

rachmistrz
m (Npl rachmistrzowie a. rachmistrze) 1. (biegły w arytmetyce) arithmetician moja żona to doskonały rachmistrz my wife is quick at figures a. good with numbers 2. (wykonujący obliczenia) enumerator, census taker rachmistrzowie biorący udział w spisie powszechnym agents taking the census 3. daw. accountant

rachować
impf przest. vt to count, to reckon rachować w pamięci to count in one's head biegle rachować to be quick at figures, to be good with numbers rachować do pięciu/stu to count (up) to five/one hundred porachować vi (brać w rachubę) to count (na kogoś/coś on sb/sth) rachować na kogoś/na czyjąś pomoc to count on sb/sb's help rachować się 1. (rozliczać się) to settle one's accounts przest. porachować się 2. (nie lekceważyć) to appreciate rachować się z czyimś zdaniem to value sb's opinion

rachuba
f 1. przest. (obliczanie) calculation kalendarzowa rachuba the calendar calculation 2. przest. (dział) counting house daw. rachuby plt (plany, nadzieje) pomylił się w swoich rachubach he was wrong in his calculations nasze rachuby na podwyżkę zawiodły our hopes for a salary rise were dashed wydawał pieniądze bez rachuby he spent money recklessly brać kogoś/coś w rachubę to take sb/sth into consideration nie wchodzić w rachubę to be out of the question on nie wchodzi w rachubę, jest za młody do tej pracy he's too young, so he can't be considered for the job stracić rachubę czegoś to lose count a. track of sth stracić rachubę czasu to lose all sense of time, to lose track of time

rachuneczek
m dem. (G rachuneczku) bill proszę, oto pański rachuneczek here's your bill, sir

rachunek
m (G rachunku) 1. (obliczenie) calculation wykonała prosty rachunek pamięciowy she made a. did a simple calculation in her head on jest biegły w rachunkach he's quick at figures a. good with numbers rachunek się nie zgadza the sums don't tally a. add up 2. (konto bankowe) account na czyimś rachunku in sb's account otworzyć rachunek to open an account 3. (podsumowany spis należności) bill słony rachunek an exorbitant bill rachunek za elektryczność/gaz an electricity/a gas bill wystawić rachunek to make out a bill uregulować rachunek to pay a. settle an account, to pay the bill to foot the bill pot. rachunki plt 1. pot., przest. arithmetic dzieci całe popołudnie odrabiały rachunki the children did their sums the whole afternoon 2. (stan majątku, kapitału) accounts komisja sprawdziła rachunki firmy the commission inspected the company's accounts rachunek bieżący current account GB, checking account US rachunek całkowy Mat. integral calculus rachunek czekowy current account, checking account rachunek oszczędnościowo-rozliczeniowy, ROR interest-bearing current account rachunek prawdopodobieństwa Mat. theory of probability, calculus of probability rachunek różniczkowy Mat. differential calculus rachunek sumienia Relig. examination of conscience także przen. rachunek zysków i strat profit and loss account cokolwiek zrobił, szło na mój rachunek whatever he did, I was blamed for it złe zachowanie córki idzie na jego rachunek he is blamed for his daughter's bad behaviour pracować na własny rachunek to be self-employed w ostatecznym rachunku at the last count wyrównać rachunki to settle a score zdać rachunek z czegoś to account for sth nie będę przed nikim zdawać rachunków I won't account to anybody for anything żyć na własny rachunek to be financially independent

rachunkowo
adv. [przedstawić, ująć] arithmetically, in figures przedstawić rachunkowo zyski i straty przedsiębiorstwa to present profit and loss accounts for the company

rachunkowość
f 1. (księgowość) bookkeeping, accounting 2. (dział w instytucji) bookkeeping department, accounts

rachunkowy
adv. 1. (dotyczący działań na liczbach) arithmetic, computational dziecko wykonało proste działania rachunkowe the child did some simple sums uważaj na błędy rachunkowe watch out for mistakes in arithmetic a. calculation 2. (dotyczący obrotów finansowych) [sprawozdanie, zestawienie] bookkeeping attr. księga rachunkowa an account book

racica
f (raciczka dem.) hoof

racja
1. f (Gpl racji) 1. sgt (słuszność) rightness mieć rację to be right nie mieć racji to be wrong przyznać komuś rację to agree with sb jest w tym trochę racji there's a point there w tym, co mówisz, jest trochę racji there's some reason in what you say 2. (argument) argument przedstawić/wyłożyć swoje racje to present/put forward one's arguments przekonywać kogoś do swoich racji to try to bring sb round mieć wszelkie racje po swojej stronie to have all the arguments in one's favour 3. sgt (powód) reason nie bez racji mówi się, że. it's not without reason that they say that. z jakiej racji wtrącasz się do moich spraw? what right do you have to meddle in my affairs? z racji czegoś by virtue of sth, because of sth z racji (jej/jego) wieku by virtue of his/her age nie przyszedł z racji choroby he didn't come on account of ill health z racji podeszłego wieku należy mu się szacunek he deserves respect on account of his advanced years 4. Log. reason racja bytu raison d'etre racja stanu Polit. raison d'etat, reason of state racja! a. co racja, to racja! yes, (yes) indeed! bez dania racji without any particular reason obraził się bez dania racji he took offence for no apparent reason odrzucił pomysł bez dania (jakichkolwiek) racji he rejected the idea out of hand święta racja amen to that! mieć świętą rację to be absolutely right 2. f (Gpl racji) ration racje żywnościowe food rations skromne/głodowe racje meagre/beggarly rations dzienna racja chleba the daily ration of bread ograniczyć komuś racje to put sb on short rations

racjonalista
m, racjonalistka f rationalist

racjonalistycznie
adv. rationalistically

racjonalistyczny
adv. [metoda, pogląd, system] rationalist

racjonalizacja
f sgt 1. Ekon. streamlining 2. Psych. rationalization

racjonalizator
m, racjonalizatorka f rationalizer

racjonalizatorski
adv. streamlining pomysł a. projekt racjonalizatorski an improvement scheme

racjonalizatorstwo
n sgt improvement schemes dyrekcja popiera racjonalizatorstwo the management supports improvement schemes

racjonalizm
m (G racjonalizmu) sgt Filoz. rationalism

racjonalizować
impf vt książk. to rationalize [postawy, doświadczenia] to streamline [pracę, procesy produkcyjne] zracjonalizować racjonalizować się to become more efficient gospodarstwo stopniowo racjonalizuje się the farm is undergoing a slow process of modernization zracjonalizować się

racjonalnie
adv. rationally, sensibly próbuję myśleć racjonalnie I try to think rationally

racjonalność
f sgt rationality

racjonalny
adv. 1. (oparty na metodach dających dobre wyniki) efficient racjonalne odżywianie a well-balanced diet 2. (oparty na rozumie) rational musi być jakieś racjonalne wytłumaczenie there must be some rational explanation staram się być racjonalny w ocenie własnych osiągnięć I'm trying to be rational in assessing my own achievements

racjonować
impf vt to ration [cukier, mąkę]

racuch
m (racuszek dem.) = drop scone rozrobić ciasto na racuchy to make batter for drop scones

raczej
1. (właściwie) rather drzewo, a raczej krzak a tree, or rather a bush był raczej młody he was a youngish man była raczej nieduża she was a bit on the small side pot. dzieci są raczej grzeczne the children are rather well-behaved 2. (bardziej) rather, more raczej zdziwiony niż zły more surprised than angry jest raczej mechanikiem niż inżynierem he's more (of) a mechanic than an engineer to był raczej wypadek, niż działanie umyślne it was an accident rather than intentional wrongdoing wolę raczej kawę niż herbatę I really prefer coffee to tea

raczkować
impf vi 1. (o małych dzieciach) to crawl (on all fours) 2. przen. to be a novice być raczkującym narciarzem to be a novice skier być raczkującym adwokatem to be a budding lawyer w sporcie rajdowym dopiero raczkujemy we're new to rally driving

raczyć
impf vt 1. książk. (częstować) to treat, to regale raczyć kogoś smakołykami to ply sb with delicacies raczono ich wybornym winem they were plied with exquisite wine 2. przest. iron. to deign książk. nie raczył nawet odpowiedzieć he didn't deign to vouchsafe an answer, he didn't deign to reply ledwie raczyła spojrzeć she hardly deigned to look 3. iron. (obdarzać) to treat, to ply, to regale raczyć kogoś długą opowieścią to regale sb with a long story w sierpniu telewizja raczy nas powtórkami in August we are plied with reruns on television raczyć się przest. żart. to gorge oneself (czymś on sth) raczył się tortem czekoladowym he gorged himself on chocolate cake Bóg raczy wiedzieć God a. Heaven only knows

rad
1. adv. praed. przest. 1. (zadowolony) glad byli radzi gościom they were glad to see their guests był rad, że został zauważony he was glad to be noticed 2. (chętny) glad rad słuchał opowiadań babki he liked to listen to his grandmother's stories rad bym widzieć was u siebie I'd love you to come (and a. to) visit me rad by ją poznać he'd love to meet her rad nierad nolens volens książk. willy-nilly, whether willing or not rad nierad musiał ustąpić whether he wanted to or not, he had to give in whether willing or not he had to give in rad nierad postanowiłem. I decided to make a virtue of necessity and. czym chata bogata, tym rada = all we have is at your disposal, please take advantage of our humble hospitality rada by dusza do raju (ale grzechy nie puszczają) przysł. = the spirit is willing (but the flesh is weak) przysł. 2. m Chem. Fiz. radium 3. m Fiz., Miary rad

rada
f 1. (porada) advice U prosić kogoś o radę to ask sb's advice zasięgać rady u kogoś to seek a. get advice from sb usłuchać czyjejś rady a. pójść za czyjąś radą to take a. follow sb's advice zrobić coś za czyjąś radą to do sth on sb's advice to była dobra/mądra rada it was good/sound advice dam ci (jedną) radę. I'll give you a piece of advice a. a word of advice. posłuchaj mojej rady take a tip from me, take my tip 2. (zgromadzenie) council wybierać/rozwiązywać radę to elect/dissolve a council wezwali nas wczoraj na radę we were summoned to a council meeting yesterday Polska Rada Kościołów Polish Council of Churches Rada Bezpieczeństwa ONZ UN Security Council rada gminy district council rada komisarzy ludowych Hist. Council of People's Commissars rada królewska Hist. royal council rada miejska city a. town council Rada Ministrów Council of Ministers rada nadzorcza board of trustees rada narodowa Hist.. people's council (in communist Poland) Rada Państwa Hist. Council of State (in Poland in 1952-89) rada parafialna parish council rada pedagogiczna Szkol. staff meeting rada starszych Hist. council of elders rada wojenna council of war, war council rada wydziału Uniw. faculty council a. board US (posiedzenie) the faculty council meeting Rada Wzajemnej Pomocy Gospodarczej Hist. Council for Mutual Economic Assistance (Comecon) rada zakładowa works committee Światowa Rada Kościołów World Council of Churches dać radę (coś zrobić) to manage (to do sth), to cope (with sth) mam tyle obowiązków, że czasem już nie daję rady I have so many responsibilities that sometimes I just can't cope any more w życiu każdy musi sobie dawać radę sam everyone must cope with life as best they can nie daje sobie rady z nauką w szkole s/he's not doing well at school dać/dawać sobie radę to get by a. along, to cope, to manage czy da sobie radę z trudnościami? will s/he manage? nie dam rady, to za ciężkie I can't (manage), it's too heavy jedyna rada, to. the only thing to do is to. jedyna rada to czekać, co będzie dalej the only thing to do is to wait and see nie martw się, i na to znajdzie się rada don't worry, we'll think of something w tej sytuacji jest tylko jedna rada. there's only one way to remedy the situation. nie ma innej rady there's no other way rada w radę postanowili powiedzieć jej o wypadku after a. on careful consideration they decided to tell her about the accident trudna rada a. nie ma rady there's nothing to be done nie ma rady, musimy się z tym pogodzić there's nothing to be done, we have to live with it na upór nie ma rady there's none so deaf as those who won't hear

radar
m (G radaru) radar

radarowy
adv. radar attr. antena radarowa a radar scanner kontrola radarowa a radar trap

radca
m counsellor, adviser radca dworu Hist. Court counsellor radca handlowy commercial adviser a. counsellor radca prawny Prawo legal adviser był radcą prawnym w naszej firmie he was our company lawyer tajny radca Hist. privy counsellor

radcowski
adv. of the legal adviser przyjął posadę radcowską w wielkim przedsiębiorstwie he took up the post of company lawyer in a big firm

radiacja
f sgt Fiz. radiation

radiacyjny
adv. Fiz. radiation attr. zagrożenie radiacyjne a radiation hazard

radialnie
adv. radially

radialny
adv. radial opona radialna a radial, a radial tyre

radiesteta
m, radiestetka f dowser, water diviner GB

radiestezja
f sgt dowsing, water divining GB

radiestezyjny
adv. [praktyki, badania] dowsing, water divining GB

radio
n (L radio a. radiu) 1. (urządzenie) radio (set) radio z budzikiem a radio clock, a radio alarm (clock) w radiu on the radio nastawić a. włączyć/wyłączyć to turn on/to turn off the radio 2. Telekom. radio przez radio over a. by radio nadać wiadomość przez radio to send a message over the radio 3. (instytucja) radio station radio- w wyrazach złożonych radio- radiooficer radio operator radiografia radiography radio taxi taxi, minicab GB

radioaktywność
f sgt radioactivity

radioaktywny
adv. attr. radioactive

radioamator
m (radio) ham pot.

radioamatorski
adv. attr. amateur radio attr. radioamatorska krótkofalówka a ham walkie-talkie

radiofonia
/'radjo'fonja/ f (GD radiofonii) 1. sgt (dział telekomunikacji) radio broadcasting 2. (Gpl radiofonii) (instytucja) radio broadcasting radiofonia publiczna public (radio) broadcasting radiofonia bezprzewodowa Techn. cordless broadcasting radiofonia przewodowa Techn. cable a. wire broadcasting

radiofoniczny
adv. Techn. broadcasting stacja radiofoniczna broadcasting station

radiofonizacja
f sgt installation/extension of the telegraph network

radiofonizować
impf vt to install a. extend the telegraph network to [wieś, osiedle] zradiofonizować

radiolog
m (Npl radiolodzy a. radiologowie) radiologist

radiologia
f sgt (GD radiologii) radiology

radiologicznie
adv. radiologically

radiologiczny
adv. radiological

radiolokacja
f sgt radiolocation

radiolokacyjny
adv. [stacja, urządzenia] radar attr.

radiomagnetofon
m (G radiomagnetofonu) radio-cassette (recorder)

radioodbiornik
m radio set

radiostacja
f (Gpl radiostacji) radio station radiostacja pokładowa (w samolocie) airborne radio station (na statku) ship radio station

radiosłuchacz
m, radiosłuchaczka f (Gpl radiosłuchaczy a. radiosłuchaczów, radiosłuchaczek) radio listener

radiotechniczny
adv. [kurs, przemysł] radio engineering attr.

radiotechnik
m radio engineer

radiotechnika
f Techn. sgt radio engineering

radiotelefon
m (G radiotelefonu) radiotelephone

radiotelegrafista
m, radiotelegrafistka f wireless operator, radiotelegraph operator

radiowiec
m pot. 1. (pracownik radia) (dziennikarz) radio journalist 2. (radiotechnik) radio engineer, radio a. wireless technician

radiowy
adv. [program, audycja, sprawozdawca] radio attr. drogą radiową by radio, by wireless komunikat radiowy a wireless message wywiad radiowy a radio interview

radiowóz
m (G radiowozu) radio car

radiowęzeł
m radio broadcasting system

radny
m councillor, councilman US

radocha
f pot. fun mają radochę, bo jutro nie idą do szkoły they're happy because they don't have to go to school tomorrow, what fun for them not to have to go to school tomorrow ale radoocha, wyjeżdżamy nad morze! what fun, we are going to the seaside! pot.

radosny
adv. 1. (pełen radości) happy, cheerful 2. (wyrażający, wywołujący radość) [wiadomość, nastrój] cheerful, joyful [uśmiech, mina, okrzyk] joyful, glad zwiastun radosnych wieści the bearer of happy tidings a. news wszyscy zapamiętają ten radosny dzień everyone will remember that happy day przeżyli wspólnie radosne chwile they had happy moments together

radować
impf książk. vt to please raddował ją piękny, wiosenny dzień the lovely spring day made her happy widok z twojego okna raduje oczy the view from your window is pleasing to the eye jego osiągnięcia w szkole radują serce his achievements at school warm the heart uradować radować się to be pleased, to rejoice radować się odniesionym zwycięstwem to rejoice in the victory radował się pięknem przyrody he enjoyed the beauty of nature

radowy
adv. 1. (dotyczący radu) [preparat] radiotherapeutic [instytut] radiotherapy attr. 2. Fiz., Chem. rad attr.

radośnie
adv. grad. joyfully, gaily pies szczekał radośnie i merdał ogonem the dog barked joyfully a. gaily and wagged its tail wiosną ludzie patrzą radośniej na świat in the spring, people look more joyfully at the world around them

radość
f joy, glee radość życia joie de vivre książk. ogarnęła ją wielka radość na wieść, że. she was overcome with joy when she heard that. w jej oczach pojawiły się łzy radości tears of joy welled up in her eyes jej twarz promieniowała radością joy radiated from her face na jej widok oczy zaświeciły mu radością his eyes gleamed with joy a. delight when he saw her z radością zawiadamiamy, że. it is with great pleasure that we inform you that.

radyjko
n dem. pot. (small) radio

radykalista
m, radykalistka f radical

radykalizacja
f sgt książk. radicalization

radykalizm
m sgt (G radykalizmu) 1. (bezkompromisowość) radicalism 2. Filoz. radicalism

radykalizować
impf książk. vt (skłaniać się ku radykalizmowi) to radicalize [środki, działania] zradykalizować vi (mieć radykalne poglądy) to be radical radykalizował we wszystkich swych pismach he was radical in all his writings radykalizować się to become radical zradykalizować się

radykalnie
adv. grad. 1. (w sposób zasadniczy) radically, once and for all radykalnie zerwał z nałogiem he gave up his bad habit a. broke with his addiction once and for all 2. (w duchu radykalizmu) radically radykalnie nastawione jednostki radically oriented a. inclined individuals

radykalność
f sgt radicalness

radykalny
adv. grad. 1. (dążący do zasadniczych zmian) [działacz, metody, teorie] radical radykalna reforma a radical a. root and branch reform 2. (skuteczny) [lekarstwo, metoda] radical [środek, lekarstwo] drastic trzeba było zastosować radykalną kurację we had to use a radical treatment

radykał
m (Npl radykałowie) radical uważał się za radykała w sprawach moralnych he regarded himself as a radical on moral issues

radziecki
adv. Hist. [władza, ustrój, system] Soviet

radzić
impf vi 1. (udzielać rad) to advise, to counsel radzono mu wyjechać i odpocząć he was advised to get away (from it all) and rest poradzić 2. (obradować, naradzać się) to debate radzili, jak wybrnąć z trudnej sytuacji they debated how to deal with the difficult situation radzili o przyszłości dzieci they pondered over the children's future, they discussed their children's future radzić się to seek advice radził się ojca, jak ma postąpić he asked his father's advice on what to do radził się lekarza he sought the doctor's advice radzić sobie (z kimś/czymś) to manage (sb/sth)

radło
n wooden plough, coulter

radża
m (Npl radżowie) raja(h)

rafa
1. f reef rafa przybrzeżna a fringing reef statek rozbił się o rafy the ship was wrecked on a reef rafa koralowa coral reef 2. f Techn. sifter

rafia
f (GD rafii) 1. Bot. raffia 2. sgt (włókno z liści palm) raffia kapelusz z rafii a raffia hat

rafinacja
f sgt Techn. refining

rafinada
f sgt refined sugar

rafineria
f (GDGpl rafinerii) refinery

rafineryjny
adv. [przemysł] refining attr. [produkt] refinery attr.

rafinować
impf vt to refine [cukier, oleje] w sprzedaży jest cukier/olej rafinowany shops sell refined sugar/oil

raglan
zob. reglan

ragtime
/'raktajm/ m (G ragtime'u) Muz. ragtime

raić
impf vt pot. to recommend raić komuś pannę/kawalera to find a match for sb rajono im gosposię a housekeeper was recommended to them naraić

raj
m (G raju) 1. sgt Relig. paradise 2. Relig. (biblijny ogród) Paradise, Garden of Eden Adam i Ewa zostali wygnani z raju Adam and Eve were expelled from Paradise 3. przen. (zachwycające miejsce) paradise, heaven ta wyspa to wymarzony raj na ziemi this island is a paradise a. heaven on earth 4. przen. (miejsce sprzyjające) haven raj dla narciarzy a haven for skiers, a skiers' paradise raj podatkowy a tax haven (o) raju! pot. Jeez! pot. baju, baju będziesz w raju żart. = fiddle-faddle! czuć się jak w raju to be in heaven, to be on top of the world

rajca
m 1. Hist. town councillor (in Poland) 2. żart. councillor

rajcować
1. impf vt pot. (podniecać) to give [sb] a kick a. thrill pot. rajcują go szybkie samochody fast cars give him a kick a. thrill mnie to towarzystwo nie rajcuje I'm not keen on their company 2. impf vi pot. (gadać) to gab, to prattle

rajcowny
adv. pot. [bielizna, pończochy] sexy, exciting

rajd
m (G rajdu) 1. (zawody sportowe) rally 2. (wyprawa turystyczna) expedition rajd pieszy a hike, a trek rajd konny a horseback tour 3. Wojsk. raid

rajdowiec
m rally driver

rajdowy
adv. [samochód, trasa] racing [kierowca] rally attr., racing

rajfur
m (Npl rajfurzy a. rajfury) przest. pander przest. procurer

rajfurka
f przest. bawd przest. procuress

rajski
adv. 1. (odnoszący się do krainy szczęśliwości) paradisiacal, paradisal Adam i Ewa mieszkali w rajskim ogrodzie Adam and Eve lived in the Garden of Eden 2. (wspaniały) heavenly w tym roku nad morzem była rajska pogoda we had heavenly a. wonderful weather at the seaside this year wieść rajskie życie to live in clover

rajsko
adv. pot. heavenly pot. blissfully na wyspie było rajsko it was heavenly (to be) on the island

rajstopki
plt dem. (G rajstopek) tights dziecięce rajstopki children's tights

rajstopy
plt (G rajstop) tights GB, pantyhose US rajstopy przeciwżylakowe support tights rajstopy z lycry lycra tights

rajtar
m Hist. mercenary (cavalry) trooper during the 16th-17th centuries

rajtaria
f sgt Hist. (w Niemczech) mercenary (cavalry) troops of the 16th-17th centuries

rajtarski
adv. [chorągiew, strój] cavalry attr.

rajtuzy
plt (G rajtuzów) tights, leggings

rajza
f pot. roaming wyruszyć na wielką rajzę to go (on a) roaming (trip)

rak
m anim. crayfish m inanim. 1. sgt (nowotwór) cancer rak szyjki macicy/piersi cervical/breast cancer chory na rakka a cancer patient chorować na a. mieć raka to have cancer umrzeć na raka płuc to die from lung cancer leczył się na rakka wątroby he was treated for liver cancer 2. sgt (choroba roślin) canker 3. sgt książk., przen. (negatywny proces społeczny) rak biurokracji the cancer of bureaucracy zżerał go rak zazdrości he was possessed with a. by overwhelming jealousy 4. zw. pl (metalowy zaczep) crampon zw. pl, climbing irons pl 5. Górn. = fishing tool 6. Muz. crab canon 7. Literat. cancrine verse spec. palindrome być czerwonym jak rak to be red like a boiled lobster na bezrybiu i rak ryba beggars can't be choosers pełzać a. chodzić rakiem to crawfish, to crab spiec raka to turn crimson

rakarz
m (G rakarzy) 1. (likwidator wałęsających się zwierząt) dog catcher 2. przen., obraźl. butcher, slaughterer

rakieta
f 1. (pojazd) rocket 2. (pocisk) missile, rocket rakieta średniego zasięgu a medium-range missile rakieta międzykontynentalna an intercontinental (ballistic) missile rakieta z mechanizmem samonaprowadzającym a homing missile 3. (urządzenie pirotechniczne) rocket rakieta oświetlająca a. świetlna a flare rakieta sygnalizacyjna a signal rocket, a flare 4. Sport (do odbijania piłki) (tennis) racket przen. (tenisista) tennis player być czołową/pierwszą rakietą to be a leading/top tennis player rakieta meteorologiczna a sounding rocket rakieta nośna Lotn. carrier rocket, booster rocket rakieta śnieżna racket, snowshoe rakieta wielostopniowa multistage rocket

rakietka
f Sport (do badmintona) racket (do tenisa stołowego) (table-tennis) bat, (table-tennis) racket

rakietnica
f flare pistol

rakietowy
adv. 1. [człon, sonda, technika] rocket attr. 2. [głowica, broń, wyrzutnia] rocket attr., missile attr. okręt rakietowy a rocket a. missile cruiser 3. [sygnał] rocket attr., flare attr. 4. (dotyczący rakiety tenisowej) [struny, naciąg] racket attr.

rakotwórczo
adv. działać rakotwórczo to have a carcinogenic effect

rakotwórczość
f sgt carcinogenicity

rakotwórczy
adv. carcinogenic

rakowacieć
impf (rakowaciał) vi [komórki] to turn cancerous zrakowacieć

rakowaty
adv. [narośl, tkanka, komórka] cancerous rakowate drzewa cankerous trees

rakowy
adv. 1. (dotyczący skorupiaka) crayfish attr. zupa rakowa bisque 2. (dotyczący nowotworu) [komórki, zmiany] cancerous 3. (dotyczący choroby roślin) cankerous

rama
f 1. (oprawa) frame rama obrazu/okienna a picture/window frame oprawić obraz/lustro w ramy to frame a picture/mirror 2. Techn. frame rama podwozia an underframe rama roweru a crossbar wieźć kogoś na ramie to ride sb on a crossbar ramy plt (konstrukcja) framework (zakres) extent U, scope U ciasne ramy konwenansu tight constrictions of etiquette robić coś w ramach czegoś to do sth as part of sth odbywać się w ramach festiwalu/występu to be held as part of the festival/performance nie chcieli narzucać dyskusji ściśle określonych ram they didn't want to impose strict guidelines on the discussion skromne ramy artykułu nie pozwalają na wyczerpanie zagadnienia the modest scope of the article does not allow for exhaustive treatment of the subject w ramach 20 godzin lekcyjnych 3 godziny przypadają na konsultacje within the 20 teaching hours, 3 hours are devoted to consultations

ramadan
m sgt (G ramadanu) Relig. Ramadan w ramadanie obowiązuje ścisły post Ramadan is a period of strict fasting

ramazan
zob. ramadan

ramieniowy
adv. arm attr. brachial spec., humeral spec. kość ramieniowa an arm bone, humerus wyrostek ramieniowy Zool. brachial appendage

ramienny
adv. 1. (znajdujący się w ramieniu) arm attr. [kość, staw, splot] humeral, brachial 2. (o urządzeniach) arm attr. semafor ramienny an arm semaphore -ramienny w wyrazach złożonych (o gwieździe) -pointed (o świeczniku) -branched (o osobie, posągu) -armed pięcioramienna gwiazda a five-pointed star siedmioramienny świecznik a seven-branched candelabrum sześcioramienna bogini a six-armed deity

ramionko
n dem. shoulder córeczka oplotła mu szyję ramionkami his daughter put her arms around his neck

ramiączko
n 1. (plisa, taśma) strap, shoulder strap suknia bez ramiączek a strapless dress musiała skrócić ramiączka przy staniku she had to shorten the shoulder-straps of her bra 2. (do wieszania ubrania) coat hanger powiesić marynarkę na ramiączku to hang a jacket on a coat hanger

ramię
n (G ramienia) 1. (bark) shoulder na ramię broń! slope arms! ze strzelbą na ramieniu with a rifle at the slope z płaszczem przewieszonym przez ramię with a coat thrown over one's arm zarzuciła chustkę na ramiona she threw a scarf over her shoulders 2. (od barku do stawu łokciowego) arm z ramionami skrzyżowanymi na piersiach with one's arms crossed nosił na ramieniu czarną opaskę he wore a black armband 3. Fiz. arm ramię kąta Mat. arm of (an) angle ramię koła Mech. spoke ramię siły Fiz. arm of a force ramię przy ramieniu shoulder to shoulder, abreast ramię w ramię shoulder to shoulder działać a. występować z czyjegoś ramienia to act on behalf of sb a. on sb's behalf, to act in the name of sb klepać a. poklepywać kogoś po ramieniu to pat sb on the shoulder rzucić się a. paść sobie w ramiona to fall into one another's arms porwać a. wziąć kogoś w ramiona to take sb in one's arms, to embrace sb przyjąć kogoś z otwartymi ramionami to receive sb with open arms podać komuś ramię to offer one's arm to sb służyć komuś ramieniem to offer one's arm to sb służę pani ramieniem may I offer you my arm, my lady? wzruszyć ramionami to shrug one's shoulders

ramka
f dem. frame

ramol
m (Gpl ramoli a. ramolów) pot. (old) dodderer (old) crock pot. ten ramol stale gubi parasole! that doddering old fool keeps losing his umbrella!

ramota
f pejor. (utwór) trash U

ramowo
adv. in outline

ramowy
adv. 1. (w kształcie ramy) frame attr. antena ramowa a frame aerial 2. (ogólny) general ramowy plan wypracowania an outline of a composition ramowy program konferencji conference programme in general outline

rampa
f 1. (pomost ładunkowy) loading ramp 2. (w teatrze) footlights światła ramp na Broadwayu the footlights of Broadway 3. (na przejazdach kolejowych) barrier, gate

ramówka
f pot. programming, programme format ramówka wakacyjna holiday programme format zmiana ramówki telewizyjnej change of television programming

rana
f wound, injury rana na głowie a head wound a. injury rana cięta Med. cut, gash rana kłuta Med. puncture a. stab wound rana szarpana Med. laceration powierzchowna rana Med. flesh wound rany Julek! pot. gosh pot., gee whizz! US pot. czas leczy a. goi rany time heals all wounds (dobry, choć) do rany przyłóż a. przyłożyć as good as gold rozdrapywać (stare) rany to reopen old wounds, to rub it in lizać rany to lick one's wounds sypać sól na rany to rub salt in the wounds

rancho
/'ranto/ ranczo

ranczo
n, n inv. ranch

randka
f pot. date pot. pójść z kimś na randkę to go on a date with sb umówił się na randkę w parku he has a date in the park

ranek
m morning poprzedniego/następnego ranka the previous/following morning rankiem adv. in the morning

ranga
f 1. (stopień w hierarchii wojskowej) rank wysoki/niski rangą of high/low rank miał rangę porucznika he held the rank of lieutenant pułkownik jest starszy rangą od kapitana a colonel outranks a captain 2. przen. (znaczenie) Szekspir jest pisarzem światowej rangi Shakespeare is a writer of world renown w naszej klinice pracują specjaliści najwyższej rangi top specialists work in our clinic zdobył wysoką rangę wśród uczonych he gained prestige among scholars ostatnia rola podniosła ją do rangi wybitnej aktorki her latest role won her the reputation of a great actress urastać do rangi problemu/symbolu to become a. turn a. grow into a problem/symbol

raniutko
(raniuteńko, raniusieńko) adv. dem. at the crack of dawn, early in the morning

ranić
pf, impf vt 1. (zadać ranę) to wound, to injure raniono go w walce he was wounded in a. during combat ranił ją nożem he injured a. wounded her with a knife raniono go ciężko he was heavily a. badly a. severely wounded 2. (kaleczyć) to cut kolce róż raniły jej dłonie rose thorns cut a. pierced her fingers, she pricked her fingers on the rose thorns ostry żwir ranił bose stopy sharp pebbles stabbed his/her bare feet impf vt przen. (sprawić przykrość, urażać) to hurt ranić czyjeś serce to hurt sb's feelings ranił jej uczucia he hurt her feelings posądzenia raniły jego dumę suspicions wounded his pride zranić ranić się pf (skaleczyć samego siebie) ranił się wymachując siekierą he injured a. hurt himself waving an axe about ranić się impf (ulegać kaleczeniu) ręce ranią się podczas wspinaczki hands get lacerated (with scratches) while climbing

ranka
f dem. (zadrapanie) graze (zadraśnięcie) cut, nick posmarowała rankę jodyną she applied iodine to the graze

ranking
m (G rankingu) ranking awansować w rankingu to improve one's ranking zająć czołowe miejsce w rankingu to be classified high in the ranking

rankingowy
adv. [pozycja] in the ranking lista rankingowa a ranking list znalazł się na wysokiej pozycji rankingowej he has a high position in the ranking, he's high in the ratings

ranny
1. adv. wounded, injured m wounded man, injured man ranni the wounded, the injured ranny został ułożony na noszach the wounded a. injured man was laid out on a stretcher ranna f ranna nie straciła przytomności the wounded woman/girl didn't lose consciousness 2. adv. [mgła, gazeta, pociąg] morning attr.

rano
n morning nad ranem at dawn wybrali się na polowanie z samego rana they went hunting early in the morning adv. in the morning obudził się rano he woke up in the morning do białego rana till the crack of dawn

rap
1. m Zool. asp 2. m sgt (G rapu) Muz. rap C/U

raper
m Muz. rapper

rapier
m (G rapiera a. rapieru) Hist. rapier

raport
m (G raportu) 1. (sprawozdanie) report raport o stanie robót a progress report złożyć raport to submit a. file a report przedstawić raport na temat czegoś to report back about a. on sth 2. Szt., Włók. (powtarzający się element) repeat raport karny Wojsk. report podać kogoś do raportu to lodge a. file a complaint against sb stanąć do raportu to be put on report urzędnik niesłusznie został podany do raportu the complaint that was filed against the clerk a. official was unfounded

raportować
impf vt to report raportować o przybyciu oddziału to report the arrival of the unit raportować komuś szczegóły wydarzeń to report to sb the details of the events

raportówka
f shoulder bag (used by soldiers and policemen to carry reports and documents)

rapowo
adv. [grać, śpiewać] (in) rap style

rapowy
adv. [płyta, wersja] rap attr. był wykonawcą rapowym he was a rapper

rapsod
m pers. (Npl rapsodowie a. rapsodzi) Antycz. rhapsodist m inanim. (G rapsodu) Literat. rhapsody

rapsodia
f (GDGpl rapsodii) Muz. rhapsody Błękitna Rapsodia Rhapsody in Blue

rapsodyczny
adv. [teatr, hymn, tryptyk] rhapsodic

raptem
1. (nagle) suddenly, all of a sudden raptem lunął deszcz all of a sudden it started to rain 2. (zaledwie) only (just) miał raptem dwadzieścia lat he was only twenty kolekcja składała się raptem z kilku obrazów the collection consisted of only a few pictures podróż trwała raptem godzinę the journey lasted no more than an hour

raptownie
adv. [wstać, skręcić, wpaść] abruptly

raptowny
adv. grad. 1. (nagły) [ruch, skręt, burza] sudden raptowne zmiany temperatury sudden temperature changes przebiegła jej przez głowę raptowna myśl a sudden thought came to her 2. (porywczy) [osoba] quick-tempered jego raptowny charakter his quick temper

raptularz
m daw. diary

raptularzowy
adv. daw. [notatka, zapiski] diary attr.

raptus
m (Npl raptusy) przest. hotspur przest.

rarytas
m (G rarytasu) rarity (dla kolekcjonerów) collector's item (przysmak) delicacy ten obraz to prawdziwy rarytas the painting is a real collector's item cukierki były wtedy prawdziwym rarytasem sweets were really a delicacy back then

rarytasowy
adv. [przedmiot, eksponat] rare

raróg
m 1. Zool. saker (falcon) polowanie z rarogami hunting with sakers 2. przen. (dziwak) oddball pot. patrzeć na kogoś jak na raroga to look at sb as if they were an oddball uchodzić za raroga to be considered an oddball

rasa
f 1. Antrop. race rasa biała/czarna/żółta the white/black/Asian race mężczyzna rasy białej a white male rasa ludzka the human race rasa panów the master race 2. Zool. breed rasa psów/owiec a dog/sheep breed bydło rasy holenderskiej Friesian cattle królik rasy angora an angora rabbit pies rasy mieszanej a mixed-breed dog, a cross-bred, a mongrel zwierzę czystej rasy a pure-bred animal

rasista
m, rasistka f racist

rasistowski
adv. [pogląd, polityka, napis] racist

rasizm
m sgt (G rasizmu) racism

rasowo
adv. [zróżnicowany, jednolity] racially

rasowy
1. (dotyczący rasy) [konflikt, nienawiść, dyskryminacja] racial 2. Zool. (czystej krwi) [pies, kot] pure-bred 3. przen. (prawdziwy) [pisarz, aktor, napastnik] proper 4. przest. [twarz, rysy] aristocratic

raszka
f Zool. robin

raszpla
f (Gpl raszpli) 1. Techn. rasp 2. Zool. angel shark 3. pot., obraźl. (zrzędliwa kobieta) old hag a. bag pot., obraźl. fishwife pejor.

rata
f Handl. instalment, installment US płacić za coś w ratach to pay for sth in instalments spłacać pożyczkę w miesięcznych/rocznych ratach to repay a loan in a. by monthly/annual instalments zapłacić pierwszą/drugą ratę to pay the first/second instalment kupić coś na raty to buy sth on hire purchase GB a. on an installment plan US zrobić coś na raty przen. to do sth in stages

ratafia
f (GDGpl ratafii) ratafia

ratalny
adv. sprzedaż ratalna hire purchase GB, installment plan US spłata ratalna repayment by a. in instalments

ratan
zob. rattan

ratler
ratlerek m miniature pinscher

ratlerka
f miniature pinscher bitch

ratować
impf vt 1. (ocalać) [osoba, przedmiot, wydarzenie] to save (w niebezpieczeństwie, katastrofie) to rescue ratować kogoś przed kimś/czymś to save sb from sb/sth ratować kogoś od śmierci to save sb from death ratować kogoś z kłopotów to help sb out of trouble ratować kogoś przed utratą pracy to save sb from losing their job ratować własną skórę to save one's own skin ratować swój dobytek to save one's possessions ratować ginący gatunek to save a dying a. an endangered species program ratowania finansów państwa a programme for rescuing the country's finances program ratowania przedsiębiorstwa a rescue package ratować twarz to save face jedyne, co nas ratuje to to, że. the only thing that will save us is. uratować 2. (polepszać) to save, to redeem ratować sytuację to save the day a. situation film ratuje świetne aktorstwo the film is redeemed by excellent acting jedynie piękne drzewa ratują wygląd miasta the beautiful trees are the only redeeming feature of the city nawet zaskakujące zakończenie nie ratuje tej książki even the surprising ending cannot redeem the book uratować ratować się (wybawiać się) to save oneself (przed niebezpieczeństwem, katastrofą) to rescue oneself (ochraniać się) to protect oneself ratować się przed utonięciem to prevent oneself from drowning ratować się od głodu to protect oneself from hunger ratować się przed bombami to protect oneself from bombs musieli ratować się ucieczką they had to flee uratować się

ratownictwo
n sgt (działalność, służby) rescue (udzielanie pierwszej pomocy) lifesaving ratownictwo morskie/górskie sea/mountain rescue

ratowniczy
adv. [sprzęt, akcja, drużyna] rescue attr. [kurs] lifesaving attr.

ratownik
m rescuer (na plaży, basenie) lifeguard

rattan
m sgt (G rattanu) rattan meble z rattanu rattan furniture

rattanowy
adv. [fotel, listewka] rattan attr.

ratunek
m (G ratunku) 1. (pomoc) rescue przyjść/pospieszyć komuś na ratunek to come/to go to sb's rescue czekać na ratunek to wait for a rescue szukać ratunku u kogoś to come to sb for help ratunku! help! 2. (szansa ocalenia) hope jedynym ratunkiem dla osób dotkniętych tą chorobą jest. the only hope for people suffering from this condition is. nie było dla nich ratunku they were doomed, there was no hope for them być ostatnią deską ratunku dla kogoś to be a last resort for sb

ratunkowy
adv. [akcja, służba, sprzęt] rescue attr. koło ratunkowe a lifebelt, a lifesaver kamizelka ratunkowa a life jacket łódź ratunkowa a lifeboat

ratusz
m town hall

ratuszowy
adv. [wieża, zegar] town hall attr.

ratyfikacja
f (Gpl ratyfikacji) ratification U ratyfikacja traktatu the ratification of a treaty dokonać ratyfikacji umowy to ratify an agreement przedstawić dokument do ratyfikacji przez parlament to submit a document for ratification by parliament

ratyfikacyjny
adv. [proces, debata] ratification attr.

ratyfikować
impf, pf vt to ratify [układ, traktat]

rausz
m (G rauszu) tipsiness być na rauszu a. pod rauszem to be tipsy

raut
1. m (G rautu) (przyjęcie) banquet wydać raut to hold a banquet na raucie u prezydenta at a banquet held by the president 2. m (G rautu) 1. (diament) rose-cut diamond 2. Archit., Szt. diamond-shaped ornament

rautowy
adv. [sala, smoking] banquet attr.

raz
1. m (G razu) 1. (ilość wystąpień) time tylko raz only once zrobić coś raz/dwa razy/trzy razy to do sth once/twice/three times setki razy hundreds of times dwa razy większy/droższy twice as big/expensive trzy/dziesięć razy szybszy three/ten times as fast a. faster dwa razy więcej osób/czasu twice as many people/as much time sprzedał dom trzy razy drożej, niż kupił he sold the house for three times the price he paid for it półtora raza więcej wypadków niż rok temu one and a half times more accidents than last year podróż trwała kilka razy dłużej niż zwykle the journey lasted several times as long as usual sto a. tysiąc a. milion razy lepszy/większy przen. way better/bigger zrobiłbym to sto razy lepiej I'd do it way a. a hundred times better jest tysiąc razy przystojniejszy od brata he's way more handsome than his brother choć a. chociaż raz chciałbym. just for once I'd like to. ile razy? how many times? ile razy mam powtarzać? how many times do I have to repeat myself? ile razy go widzę, zawsze wygląda na zadowolonego whenever I see him he looks happy, every time I see him he looks happy ileż to razy próbowałem go przekonać! how many times have I tried to convince him? to się zdarzyło już tyle razy, że. it already happened so many times that. pierwszy/drugi/ostatni raz a. po raz pierwszy/drugi/ostatni for the first/second/last time zawsze kiedyś jest ten pierwszy raz there's always a first time kolejny raz a. po raz kolejny once again po raz ostatni widziałem go w. I last saw him in. kiedy z nim ostatni raz rozmawiałem. when I last talked to him. zrobiłem to po raz pierwszy i ostatni a. pierwszy i ostatni raz I did it for the first and (the) last time po raz setny a. nie wiem który for the umpteenth time pot. zrobić coś jeszcze raz a. raz jeszcze to do sth once more a. one more time nie raz (i nie dwa) more than once nie raz chodziliśmy tam razem we've been there together more than once raz czy dwa a. raz i drugi once or twice rozmawiałem z nim raz czy dwa I've talked to him once or twice ani razu not (even) once ani razu o niej nie wspomniał he never once mentioned her raz/dwa razy/trzy razy na godzinę once/twice/three times an hour raz na rok a. do roku once a year raz na sto lat once every one hundred years raz na dzień a. dziennie once a day raz na jakiś czas (every) once in a while coś takiego zdarza się tylko raz w życiu something like this happens only once in a lifetime raz na zawsze once and for all powiedziałem mu raz na zawsze, że. I told him once and for all that.. było raz ciepło, raz zimno it was first warm and then cold wiodło im się raz lepiej, raz gorzej they had their ups and downs wiało raz z północy, to znowu z północnego wschodu the wind was changing from north to north-east raz po raz a. raz za razem (bez przerwy) over and over (again) (co jakiś czas) every now and then raz po raz spoglądał na zegarek every now and then he looked at his watch tym razem this time tym razem ci daruję I'll let you off this time następnym razem a. na drugi raz next time następnym razem, kiedy go zobaczysz. next time you see him. poprzednim a. ostatnim razem the last time poprzednim razem, kiedy tu był. the last time he was here za pierwszym/drugim razem the first/second time round zdałem za trzecim razem I passed the test the third time round za każdym razem each a. every time trafiał za każdym razem he hit the target every time za każdym razem, kiedy go widzę. every time I see him. 2. (zdarzenie) case w takich razach in such cases w razie pożaru/wypadku in case of fire/accident w razie potrzeby if need be w razie, gdyby coś się stało/ktoś pytał in case something happens/somebody asks w razie czego if anything happens innym razem some other time pewnego a. jednego razu one day w każdym (bądź) razie in any case, anyway jest najlepszy, a w każdym razie tak uważa he's the best, that's what he thinks anyway w najgorszym/najlepszym razie at (the) worst/at best w przeciwnym razie otherwise w takim razie in that case w żadnym razie (nigdy) never (pod żadnym pozorem) under no circumstances (bynajmniej) by no means on w żadnym razie się nie zgodzi he will never agree proszę w żadnym razie z nimi nie rozmawiać you must not under any circumstances talk to them w żadnym razie nie uważam się za eksperta I don't consider myself an expert by any means num. one raz, dwa, trzy one, two, three adv. 1. (kiedyś) once raz byłem świadkiem ich kłótni once I saw them arguing była sobie raz królewna once upon a time there was a princess 2. (wreszcie) at last chciałbym, żeby to się już raz skończyło! I'd like it to be over at last 3. (ostatecznie) once jak już raz coś obiecam, to dotrzymuję słowa once I promise something I always keep my word jak już raz zaczniesz. once you start. 4. (po pierwsze) first nie zrobiłem tego, raz, że nie miałem czasu a dwa, że mi się nie chciało I didn't do it, for one thing because I had no time, and for another because I didn't feel like it razy conj. times jeden razy dwa one times two trzy razy pięć równa się piętnaście three times five is fifteen na razie adv. (w tej chwili) at the moment, for the time being (do tej pory) so far (jak) na razie nie ma niebezpieczeństwa there's no danger at the moment "jak idzie?" - "na razie dobrze" 'how is it going?' - 'so far, so good' na razie! (pożegnanie) see you later! no to na razie, chłopaki! see you, guys! od razu adv. at once, right away od razu go poznał he recognized him right away od razu wiedziałem, że tak będzie I always knew it would be like that zrobić coś raz, dwa a. raz-raz to do sth in no time raz się żyje! you only live once jak raz zadzwonił telefon pot. at that very moment the telephone rang w sam raz dla kogoś perfect for sb praca w sam raz dla informatyka the right kind of a. a perfect job for a computer expert spodnie były w sam raz the trousers fitted perfectly 2. m zw. pl (G razu) (cios) blow okładać kogoś razami (batem) to whip sb (pięściami) to pummel sb otrzymywać razy batem to be whipped na jego plecy sypały się razy blows rained on his back rozdzielać razy na prawo i lewo to deal blows left and right przen. [krytycy] to criticize everybody and everything malował płot bardzo starannie: raz przy razie he was painting the fence with great care: stroke by stroke

razem
1. (wspólnie) together mieszkać/pracować razemem to live/work together chodzić razem do szkoły to go to school together trzymać wszystkie książki/pieniądze razem to keep all books/one's money together pisać coś razem to write sth as one word to się pisze razem it's written as one word razem z kimś/czymś together with sb/sth dom razem z meblami a house together with furniture poszedłem tam razem ze wszystkimi I went there together with everybody else było im dobrze razem they were happy together musimy trzymać się razem we have to stick together zebraliśmy się tu wszyscy razem we have gathered here together to wszystko razem wygląda podejrzanie it all looks suspicious zarabiał więcej niż oni wszyscy razem wzięci he earned more than all the rest of them put together 2. (w sumie) altogether ile to jest razem? how much is that altogether? razem ważą dwieście kilo altogether they weigh two hundred kilos wszystkiego razem będzie sto złotych it will be a hundred zlotys altogether razem z dziećmi było nas dziesięcioro there were ten of us including children 3. (w jednym czasie) together, at once wszyscy mówili razem they were all talking at once nie wszyscy razem! one at a time, please! a teraz wszyscy razem! all together now! razem ze słońcem at dawn przyszedł do szkoły razem z dzwonkiem he arrived at school just as the bell rang

razić
1. pf, impf vt 1. (porazić) [piorun] to strike [osobę] rażony paraliżem paralysed stał jak rażony piorunem he was thunderstruck, he was struck speechless 2. książk. (uderzyć) [osoba] to strike razić kogoś szpadą to strike sb with a sword razić kogoś kamieniem to hit sb with a stone razić napastników (strzelać) to fire at the attackers 2. impf vt 1. (przeszkadzać) to offend rażą mnie swoim zachowaniem I find their behaviour offensive razi mnie, że. it offends me that.. to mnie nie razi I don't mind it, I don't find it offensive razić czyjś wzrok/czyjeś uszy to offend sb's eyes/ears 2. (oślepiać) to dazzle [osobę] razić kogoś w oczy to dazzle sb's eyes

razowiec
m pot. wholemeal bread

razowy
adv. 1. Kulin. [mąka, chleb] wholemeal 2. przest. (zgrzebny) [płótno] plain m wholemeal bread

raźno
raźnie adv. grad. 1. (energicznie) [iść, biec] jauntily, briskly zabrali się raźno do pracy they set briskly to work 2. (bezpiecznie) at ease poczuł się a. było mu raźniej he felt more at ease zrobiło mi się raźniej na duchu, kiedy. my spirits rose when.

raźny
adv. [osoba, krok] sprightly, brisk

rażenie
sv razić n sgt Wojsk. siła rażenia the striking power znajdować się w polu rażenia artylerii to be within the range of the artillery

rażąco
adv. [niesprawiedliwy, nieodpowiedzialny, niepoprawny] grossly

rażący
pa razić adv. 1. [niesprawiedliwość, błąd] gross [kontrast, sprzeczność] glaring rażące zaniedbanie obowiązków służbowych gross dereliction a. neglect of duty rażący brak odpowiedzialności gross irresponsibility stać w rażącej sprzeczności z czymś to be in glaring contradiction to a. in breach of sth w sposób rażący grossly w sposób rażący nadużyć swoich uprawnień to grossly abuse one's position 2. [światło, kolory] glaring