obaj
obydwaj pron. both obaj a. obydwaj mężczyźni/obie a. obydwie kobiety both men/women oba koty/okna both cats/windows trzymać coś obiema a. obydwiema rękami to hold sth in both hands obydwaj byli malarzami both of them were painters widziałem ich obu a. obydwu na dworcu I saw them both at the station "którą chcesz?" - "obie" 'which one do you want?' - 'both' oboje rodziców/dzieci both parents/children

obalać
impf obalić

obalić
pf - obal|ać impf vt 1. (powalić na ziemię) to knock down, to fell obalić maszt to knock down a mast obalił przeciwnika jedną ręką he knocked down his opponent with one hand obalone drzewa felled trees 2. (unieważnić) to invalidate obalić mit/pogląd to debunk a myth/belief obalić niewolnictwo to abolish slavery obalić oskarżenie/zarzuty to refute the accusation/charges obalić teorię/twierdzenie to invalidate a theory/theorem obalić testament to void a. nullify sb's will, to declare sb's will null and void obalić wyrok to quash a. revoke a sentence 3. (pozbawić władzy) to overthrow obalić monarchię/rząd/tron/ustrój to overthrow the monarchy/government/throne/political system lud obalił władcę the people overthrew the ruler 4. pot. (wypić alkohol) to knock back pot. obalać butelkę wódki to knock back a bottle of vodka obalić się - obalać się (przewrócić się) to fall over obalił się na ziemię he fell to the ground

obandażować
pf vt to bandage obandażować komuś rękę/nogę to bandage sb's arm/leg obandażowane ramię a bandaged shoulder bandażować

obarczać
impf obarczyć

obarczyć
pf - obarcz|ać impf vt 1. (obładować) to burden, to load obarczyć kogoś bagażem to burden sb with luggage, to load sb down with luggage obarczony paczkami loaded down a. burdened with packages być obarczonym dziećmi/liczną rodziną przen. to be burdened with children/a large family 2. (zlecić wykonanie) to burden, to charge obarczać kogoś zadaniami to burden a. charge sb with tasks 3. (przypisać winę) to blame, to charge obarczyć czyjeś sumienie zbrodnią to burden sb's conscience with a crime obarczyć kogoś winą za coś to blame sb for sth obarczyć kogoś odpowiedzialnością to charge a. burden sb with responsibility obarczać się - obarczyć się 1. (objuczyć się) to burden oneself, to load oneself obarczyć się cudzymi walizkami to burden a. load oneself with somebody else's suitcases 2. (przyjąć na siebie obowiązek) to burden oneself obarczać się dodatkowymi zajęciami/pracą ponad siły to burden oneself with extra tasks/too much work

obarzanek
zob. obwarzanek

obawa
f anxiety, fear bezpodstawna/uzasadniona obawa unfounded/justified fear pełen obaw anxious dręczyła ją obawa o męża she was anxious about her husband w obawie a. z obawy przed czymś in fear of sth z obawy o życie in fear for one's life mieć a. żywić obawy co do czegoś to feel anxious for sth budzić/rozproszyć/uspokoić czyjeś obawy to arouse/dispel/calm sb's anxiety stan chorego nie budzi już obaw the patient's out of danger nie ma obaw a. bez obaw! pot. no fear!, never fear! istnieje poważna obawa, że. there is a serious fear that.

obawiać
się impf v refl. to be afraid, to fear zawsze obawiał się tej kobiety he was always afraid of that woman obawiał się gniewu ojca he feared his father's anger obawiał się o przyszłość córki he feared for a. worried about his daughter's future obawiał się, że nie zdąży na czas he was afraid that he wouldn't get there in time obawiam się, że nie masz racji I'm afraid you're not right a. you're mistaken

obcas
m (część buta) heel koturnowy/płaski/wysoki/niski obcas a wedge/flat/high/low heel buty na niskim/wysokim obcasie low-/high-heeled shoes obcasy plt pot. (rodzaj butów) (high) heels na obcasach in high heels nosić obcasy to wear high heels

obcasik
m dem. heel stukot (czyichś) cienkich obcasików the tap of sb's stiletto heels a. stilettos

obcałować
pf - obcał|owywać impf vt to kiss [sb/sth] many times obcałował jej twarz/ręce he kissed her face/hands many times przestań mnie obcałowywać! stop kissing me! obcałować się - obcałowywać się to kiss each other many times

obcałowywać
impf obcałować

obcesowo
adv. bluntly, unceremoniously odpowiedział mi obcesowo he answered me abruptly a. bluntly poczynać sobie z kimś obcesowo to treat sb bluntly a. unceremoniously zaczepiać kogoś obcesowo to accost sb

obcesowość
f sgt bluntness

obcesowy
adv. [zachowanie, rozmówca] blunt, unceremonious w dość obcesowej formie kazano nam wyjść we were told quite unceremoniously to leave

obchodzić
impf obejść

obchód
m (G obchodu) 1. (kontrola) round (policyjny) beat wszyscy lekarze byli na obchodzie all the doctors were on the ward round policjant był na obchodzie do szóstej rano the policeman was on the beat till 6 a.m. patrol wrócił z obchodu o szóstej rano the patrol came back from making its rounds at 6 a.m. wieczorem strażnik robi obchód całej posiadłości in the evening the guard makes a round of the property 2. (okrążanie) walking round obchód dokoła domu walking round the house obchody plt (uroczystości) celebration, commemoration obchody dwudziestolecia (czegoś) the commemoration of the 20th anniversary (of sth) obchody ku czci poety a festival organized in honour of a poet obchody rocznic narodowych the celebration of national holidays organizować a. urządzać obchody (czegoś) to organize a celebration (of sth)

obciach
m (G obciachu) posp. ale obciach! it's embarrassing! nie rób mi przy niej obciachu don't make an idiot of me in front of her ostatni występ tego zespołu to już zupełny obciach this band's last concert was absolutely hopeless

obciachowo
adv. posp. embarrassingly zachował się obciachowo he made a fool of himself

obciachowy
adv. posp. [bluzka, film, facet] embarrassing

obciec
zob. obcieknąć

obciekać
impf obcieknąć

obcieknąć
obcie|c pf - obcie|kać impf (obcieknął a. obciekł - obciekam) vi 1. (spływać strużkami) to trickle woda obcieka z parasola water trickles from the umbrella 2. (stać się mniej mokrym) to drain powiesiłam płaszcz w łazience, żeby obciekł I hung my cloak in the bathroom to drip

obcierać
impf obetrzeć

obcinacz
m nail clipper(s)

obcinarka
f Techn. cutter obcinarka do rur/zdjęć a pipe/photo cutter

obcinać
impf obciąć

obciosać
pf - obcio|sywać impf (obciosam a. obcioszę - obciosuję) vt to trim obciosać belkę/deskę/pień to trim a beam/plank/tree trunk obciosać kamień to dress a. trim a stone

obciosywać
impf obciosać

obciskać
1. impf obcisnąć 2. impf vt to fit [sb] close, to be tight pasek obciskał ją w talii the belt was tight around her waist płaszcz obciskający sylwetkę a close-fitting a. tight-fitting coat sukienka obciskała jej pełne kształty the dress fitted close to a. tight around her opulent figure

obcisnąć
pf - obci|skać1 impf (obcisnęła, obcisnęli - obciskam) vt to wrap obcisnąć nogi kołdrą to tuck a quilt around one's legs

obcisło
adv. obciśle

obcisły
adv. grad. [sweter, spodnie] close-fitting, tight-fitting obcisła sukienka a tight-fitting dress obcisły podkoszulek a tight T-shirt a muscle shirt pot. obcisły w talii fitting close to [sb's] waist, tight around [sb's] waist

obciągać
impf obciągnąć

obciągnąć
pf - obciąg|ać impf (obciągnęła, obciągnęli - obciągam) vt 1. (pokryć) to cover fotele obciągnięte skórą armchairs covered with leather obciągnąć guziki materiałem to cover buttons with fabric 2. (poprawić ubranie) to pull down obciągnąć bluzkę/koszulę/spódnicę to pull down one's blouse/shirt/skirt 3. (zlać) to rack [wino, piwo] 4. posp. (wypić alkohol) to knock back pot. obciągnąć butelkę wódki to knock back a bottle of vodka 5. wulg. obciągnąć komuś (druta/laskę) to suck off sb wulg., to give sb a blow job wulg.

obciąć
pf - ob|cinać impf (obetnę, obcięła, obcięli - obcinam) vt 1. (uciąć) to cut obciąć dziecku paznokcie to cut a. trim a child's fingernails obciąć nogawki spodni to shorten the legs of trousers obciąć psu ogon to cut a. dock a dog's tail obcinać gałęzie to cut a. prune branches tramwaj obciął mu nogę a tram cut off a. severed his leg obcięty ogon a bobtail 2. (skrócić włosy) to cut, to trim [włosy] obciąć kogoś pot. to cut a. trim sb's hair, to give sb a haircut muszę obciąć włosy (u fryzjera) I need to have my hair cut a. trimmed obciąć kogoś krótko to cut sb's hair short obciąć kogoś na jeża to give sb a crew cut 3. (uszczuplić) to cut, to reduce obciąć koszty/pensje pracowników to cut a. reduce the workers' pay obciąć wydatki o połowę to cut a. reduce expenses by half obcięli mu płacę o jedną czwartą they docked a quarter of his pay 4. pot. (ocenić niedostatecznie) to fail (kogoś sb) obciąć połowę studentów na egzaminie to fail half of the students in the exam obciąć się - obcinać się 1. pot. (ostrzyc się) to have one's hair cut a. trimmed, to get a haircut obciąć się krótko (samemu) to cut one's hair short (u fryzjera) to have one's hair cut short 2. pot. (nie zdać egzaminu) to fail obciąć się z fizyki to fail physics

obciążać
impf obciążyć

obciążenie
sv obciążyć n 1. (ciężar) load bez obciążenia (o samochodzie) unloaded (o osobie) not carrying anything ćwiczenia z obciążeniem exercises with a load 2. (obowiązek) burden, responsibility obciążenia rodzinne/służbowe family/work responsibilities przyjmować na siebie dodatkowe obciążenia to take on additional burdens 3. (zobowiązanie finansowe) charge obciążenie dłużników debtors' charge obciążenie hipoteczne encumbrance obciążenie podatkiem incidence obciążenie stałe a fixed charge 4. przen. strain, stress obciążenie pracą a workload obciążenie psychiczne mental strain, stress 5. Techn. load obciążenie próbne a test load godziny największego obciążenia the peak time obciążenie drogi/linii kolejowej road/railway line capacity obciążenie sieci telefonicznej telephone network capacity zbyt duże obciążenie linii telefonicznej telephone line overload 6. Elektr. load obciążenie sieci elektrycznej the mains load bezpieczniki nie wytrzymały obciążenia overloaded fuses have blown obciążenie znamionowe (urządzenia) a rated load obciążenie dziedziczne Med. genetic predisposition obciążenie statyczne Techn. static load

obciążyć
pf - obciąż|ać impf vt 1. (objuczyć) to burden, to (over)load obciążyć kogoś bagażem to (over)load a. burden sb with luggage obciążyć samochód ładunkiem to load a car 2. (zlecić) to burden, to charge obciążyć kogoś trudnym zadaniem to burden a. charge sb with a difficult task 3. Ekon. to charge obciążyć kogoś kosztami (czegoś) to charge sb (for sth) obciążyć kogoś podatkiem to tax sb 4. Prawo to incriminate dowód obciążający incriminating evidence w aktach sprawy nie ma nic, co mogłoby mnie obciążyć there's nothing in the files of the case that could incriminate me jego zeznania poważnie mnie obciążyły his testimony incriminated me 5. (obwinić) to blame, to put the blame on obciążać kogoś winą za coś to blame sb for sth obciążać kogoś odpowiedzialnością za coś to hold sb responsible for sth 6. (przeciążyć) to strain, to overload obciążyć łącza telekomunikacyjne to overload telecommunication lines obciążać sobie pamięć datami [osoba] to clutter one's memory with dates takie odżywianie bardzo obciąża żołądek that kind of food is heavy on the stomach te ćwiczenia nie obciążają kręgosłupa/kolan these exercises don't strain the spine/knees obciążyć się - obciążać się 1. (obładować się) to (over)load oneself obciążyli się zbyt dużym bagażem they (over)loaded themselves with too much baggage 2. (zobowiązać się) to burden oneself dodatkowo obciążył się opieką nad chorą ciotką he took on the extra burden of looking after his sick aunt obciążył się dodatkowymi pracami he took on additional jobs, he burdened himself with additional jobs 3. Prawo to incriminate oneself obciążali się wzajemnie they incriminated each other obciążali się wzajemnie winą za coś they blamed each other for sth

obciśle
adv. grad. obciśle przylegać do ciała to fit close a. tight to [sb's] body ubierać się obciśle to wear close-fitting a. tight-fitting clothes

obco
1. (nie swojsko) strange adv. obco brzmieć/wyglądać to sound/look strange 2. (nieswojo) strange adv., weird adv. w ich towarzystwie czułem się obco I felt weird in their company 3. (obojętnie) indifferently patrzyli na siebie obco they stared at each other with indifference zachowywać się obco to behave indifferently

obcojęzyczny
adv. foreign-language attr. naleciałości obcojęzyczne foreign-language borrowings obcojęzyczne książki/szyldy foreign-language books/signs przewodnicy obcojęzyczni foreignlanguage guides

obcokrajowiec
m (V obcokrajowcu a. obcokrajowcze) foreigner kursy języka dla obcokrajowców language courses for foreigners

obcować
impf vi książk. 1. (przestawać) to commune obcować z Bogiem/przyrodą/ludźmi to commune with God/nature/to mix with other people 2. przest. (płciowo) to maintain a sexual relationship (z kimś with sb)

obcość
f sgt strangeness, foreignness obcość kultury/zwyczajów the strangeness of a culture/of habits irytowała go wszelka obcość everything foreign irritated him poczucie obcości a feeling of alienation

obcy
adv. 1. (nie nasz) foreign, strange obca waluta a foreign currency obcy język/kraj a foreign language/country nie mogła zasnąć w obcym mieszkaniu she couldn't sleep in a strange house przelewali krew w obcej sprawie they spilled their blood for a cause that was not their own 2. (nieznany) alien, strange komputer jest mi prawie obcy computers are almost entirely alien to me nie boi się pani jechać z obcym facetem? pot. aren't you afraid to travel with a stranger a. strange guy? nie umiała się poruszać w obcym mieście she didn't know how to get around an unfamiliar town to pojęcie jest obce dla dziesięcioletniego chłopca that concept is alien to a ten-year-old boy wszelka zawiść jest mi obca all envy is alien to me czuł się tu obcy he felt like an outsider here członkowie tej rodziny są sobie obcy the members of that family are strangers to one another m (nieznajomy) stranger nie otwieraj drzwi obcym don't open the door to strangers "obcym wstęp wzbroniony" 'no trespassing' plt (w science fiction) alien uprowadzenie przez obcych alien abduction

obcykany
adv. pot. familiar był obcykany z matmy he was really good at maths, he knew maths inside out

obcyndalać
się impf v refl. posp. 1. (mieć skrupuły) to faff around GB pot. przestań się obcyndalać, jak dają to bierz stop faffing around, if they're giving it to you, take it 2. (próżnować) to faff around GB pot., to screw around US pot.

obczyzna
f sgt książk. foreign lands (wygnanie) exile emigrować na obczyznę to go into exile mieszkać na obczyźnie to live in exile tułać się po obczyźnie to wander through foreign lands

obcążki
plt (G obcążków) (a pair of) pincers (płaskie) (a pair of) pliers

obcęgi
plt (G obcęgów) (a pair of) pincers (płaskie) (a pair of) pliers wyciągać gwoździe obcęgami to pull out nails with pincers obcęgi do drutu diagonal pliers

obdarować
pf - obdar|owywać impf vt obdarować kogoś czymś to give sb sth a. sth to sb (as a gift) szef został obdarowany kwiatami the boss was given flowers obdarować kogoś uśmiechem przen. to give sb a smile obdarować się - obdarowywać się to give each other, to exchange z okazji Bożego Narodzenia obdarowali się prezentami they gave each other a. exchanged Christmas presents

obdarowywać
impf obdarować

obdartus
m (Npl obdartusy a.obdartusi) pot., pejor. scruff GB pot. tramp

obdarty
pp obedrzeć adv. ragged, shabby

obdarzać
impf obdarzyć

obdarzyć
pf - obdarz|ać impf vt książk. 1. (podarować) to give, to grant obdarzyć kogoś majątkiem/pieniędzmi to grant sb property/money być obdarzonym talentem muzycznym to have a gift for music, to be musically gifted natura obdarzyła psa dobrym węchem nature gave dogs a good sense of smell śpiewak obdarzony pięknym głosem a singer endowed with a beautiful voice 2. przen. to favour GB, to favor US, to show obdarzyć kogoś przyjaźnią/sympatią/szacunkiem/życzliwością to show sb friendship/affection/respect/kindness obdarzyć kogoś spojrzeniem/ukłonem/uśmiechem to favour sb with a look/bow/smile obdarzyć kogoś miłością a. uczuciem to bestow one's love (up)on sb książk. obdarzyć kogoś zaufaniem to place one's trust in sb książk.

obdrapaniec
pot. m pers. (Npl obdrapańcy a. obdrapańce) pejor. scruff GB pot. m inanim. (A obdrapaniec a. obdrapańca) = a piece of junk te krzesła to stare obdrapańce these chairs are old and shabby

obdrapany
pp obdrapać adv. shabby

obdrapać
pf - obdrap|ywać impf (obdrapię - obdrapuję) vt to scratch kto tak obdrapał ścianę? who scratched the wall?

obdrapywać
impf obdrapać

obdukcja
f (Gpl obdukcji) Prawo 1. (badanie poszkodowanego) forensic examination przeprowadzić obdukcję to do a forensic examination 2. (oględziny zwłok) autopsy, post-mortem examination przeprowadzić obdukcję to do a post-mortem examination a. an autopsy

obdzielać
impf obdzielić

obdzielić
pf - obdziel|ać impf vt to give out to obdzielić dziewczynki cukierkami to give out sweets to the girls uroczystość zakończyła się obdzieleniem dzieci prezentami at the end of the ceremony all the children were given presents obdzielić się - obdzielać się to share dzieci obdzieliły się cukierkami the children shared the sweets

obdzierać
impf obedrzeć

obecnie
adv. książk. at present, currently obecnie jest kierownikiem działu he is currently a. at present a section manager obecnie nie ma go w domu he's not at home now obecnie odpoczywa he's resting now a. at the moment

obecność
f sgt książk. 1. (przebywanie) presence obecność na lekcjach attendance in class (czyjaś) obecność na zebraniu sb's presence at a meeting robić coś w czyjejś obecności to do sth in sb's presence stwierdzić obecność gazów w kopalni to detect the presence of gas in a mine 2. (funkcjonowanie) participation, presence inaczej rozumiał swoją obecność w polityce he understood his participation in politics differently obecność przemocy w massmediach violence in the mass media

obecny
adv. książk. 1. (uczestniczący) present być obecnym na zebraniu/przy spisywaniu aktu to be present at a meeting/at the drawing up of a document obecny/obecna! present!, here! 2. (teraźniejszy) current, present obecna liczba mieszkańców miasta the current a. present town population obecna praca the current a. present job wywiad z obecnym prezydentem an interview with the current president obecni those present nikt z obecnych nie protestował none of those present protested powitać obecnych to greet those present

obedrzeć
pf - obdzierać impf vt 1. (zerwać wierzchnią warstwę) obedrzeć ściany z afiszy/tapet to strip posters/wallpaper off a. from the walls 2. (ściągnąć skórę) to flay, to skin obedrzeć zająca ze skóry a. skórę z zająca to skin a hare 3. książk. (brutalnie pozbawić) to deprive, to strip (kogoś z czegoś sb of sth)

obejma
f Techn. clamping ring obejma śrubowa a stirrup bolt

obejmować
impf objąć

obejrzeć
pf - o|glądać1 impf (obejrzysz, obejrzał, obejrzeli - oglądam) vt 1. (przypatrzeć się) to examine, to watch obejrzała mnie bardzo uważnie she eyed a. examined me very carefully obejrzeć ilustracje w książce to look at a. examine the illustrations in a book 2. (zapoznać się z czymś) to see, to watch obejrzeć mecz/wystawę to see a. watch a match/an exhibition koniecznie musisz obejrzeć ten film you must see this film namówili mnie do obejrzenia przedstawienia premierowego they talked me into going to see this premiere obejrzeć się - oglądać się 1. (siebie samego) to look at oneself, to watch oneself lubię oglądać się na zdjęciach I like looking at myself in pictures obejrzałam się w wystawie sklepowej I looked at a. watched myself in a shop window oglądać się w lustrze to examine oneself in a mirror 2. (spojrzeć odwracając głowę) to look back nie wolno ci obejrzeć się za siebie you mustn't look back obejrzał się dyskretnie he looked back discreetly oglądać się na boki to look around 3. (szukać) to look around for oglądać się za pieniędzmi/pracą to look around for money/a job oglądać się na coś/kogoś to count a. rely on sth/sb ani się obejrzał pot. before he could say Jack Robinson, the next thing he knew ani się obejrzał, jak zasnął before he could say Jack Robinson he was asleep, the next thing he knew he was asleep ani się obejrzeć pot. before you can say Jack Robinson, in less than no time

obejście
sv obejść n 1. sgt (maniery) manners pl być gładkim a. miłym w obejściu to be easygoing mieć miłe/niemiłe obejście to have good/bad manners 2. (gospodarstwo) farmyard schludne obejście a neat farmyard 3. Archit. ambulatory 4. Techn. bypass zrobić obejście to make a bypass

obejść
pf - ob|chodzić impf (obejdę, obejdziesz, obszedł, obeszła, obeszli - obchodzę) vt 1. (zrobić obchód) to inspect, to make a round of ankieterzy obchodzili mieszkania canvassers a. pollsters were going around the flats strażnik obchodził teren fabryki a guard was making rounds of a. was inspecting the factory grounds 2. (okrążyć) to get a. go (a)round obejść dom dookoła to go a. walk (a)round the house obejść prawo przen. to evade the law 3. (zainteresować) to concern co cię to obchodzi! it's none of your business a. concern! czyjeś przeżycia nie obchodzą go he doesn't care about other people's experiences zła wiadomość bardzo go obeszła he was very concerned about a. with the bad news, the bad news really concerned him 4. (uczcić) to celebrate obchodzić jubileusz/urodziny to celebrate a jubilee a. an anniversary/one's birthday obejść się - obchodzić się 1. (potraktować) to treat obchodzić się z kimś dobrze/źle to treat sb well/badly 2. (posługiwać się) to handle, to use umieć obchodzić się z aparatem fotograficznym/z bronią to be able to handle a. use a weapon/a camera 3. (obyć się) to do without obchodzić się bez okularów to do without glasses obejść się bez cudzej pomocy to do without sb's help 4. (zadowolić się) to make do obejść się byle czym to make do with any old thing pot. obchodzi mnie/ich to/on tyle, co zeszłoroczny śnieg I/they don't give a hoot about it/him nie obejdzie/obeszło się bez awantury the row is/was inevitable nie obejdzie/nie obeszło się bez ich pomocy their help is/was necessary obejdzie się! iron. no, thanks! obejść się smakiem to leave empty-handed

obelga
f insult bluznąć stekiem obelg to let rip a stream of abuse a. insults obrzucić kogoś obelgami to hurl abuse a. insults at sb takie pożegnanie jest dla nich obelgą such a farewell is an insult to them

obelisk
m (G obelisku) obelisk postawić obelisk pamiątkowy to raise a memorial obelisk

obeliskowy
adv. obeliscal książk. obelisk-shaped

obelżywie
adv. grad. książk. abusively, insultingly nazywać kogoś obelżywie to call sb abusive a. insulting names wyrażać się o kimś obelżywie to talk abusively a. insultingly about sb

obelżywość
f sgt książk. 1. (cecha) abusiveness 2. (zwrot) abuse U obrzucić kogoś obelżywościami to hurl abuse at sb

obelżywy
adv. grad. książk. abusive, insulting

oberek
m (obereczek dem.) (A oberek a. oberka) Taniec, Muz. a lively Polish dance

oberkowy
adv. oberek attr.

obertas
m (A obertas a. obertasa) żart., Taniec a lively Polish dance

oberwanie
sv oberwać n oberwanie chmury a cloudburst

oberwaniec
m (V oberwańcu a. oberwańcze) pot., pejor. scruff pot.

oberwany
pp oberwać adv. ragged chodziła oberwana i brudna she walked around ragged and dirty

oberwać
pf - ob|rywać impf (oberwę - obrywam) vt 1. (urwać) to tear [sth] off, to tear off oberwać falbankę od sukienki/guzik od płaszcza to tear a frill off a dress/a button off a coat oberwać komuś głowę to tear sb's head off oberwać liście z gałązki to pluck leaves from a twig oberwać owoce z drzewa to pick fruits from a tree 2. (spowodować odpadnięcie) to tear away oberwać tynk ze ściany to peel off the plaster from the wall rzeka oberwała brzeg the river has torn away the bank 3. pot. (dostać) to get oberwać dwóję to (get a) fail oberwać nauczkę to learn a lesson oberwać rok więzienia to be put away for a year oberwać cięgi/klapsa to get smacked/spanked vi pot. (dostać lanie) to get a. take a beating oberwać po głowie/po grzbiecie to get one in the head/back oberwie ci się za to! you're in for it! pot. oberwać się - obrywać się (urwać się) to come off guzik mi się oberwał my button came off oberwał się sufit the ceiling came down obrywające się nawisy skalne crumbling a. falling rock overhangs chmura się oberwała przen. there was a cloudburst oberwać guza to get a beating oberwać komuś zarobki/premię pot. to cut sb's earnings/bonus

oberża
f (G oberży a. oberż) przest. tavern przest. inn zatrzymać się/przenocować w oberży to stop/spend the night at an inn a. a tavern

oberżnąć
pf - ob|rzynać impf (oberżnęła, oberżnęli - obrzynam) vt 1. (okroić) to trim obrzynać skórę na buty to trim the leather for shoes 2. (odciąć) to cut [sth] off, to cut off oberżnąć guziki to cut off buttons oberżnąć kawał deski to saw off a piece of a plank

oberżyna
f Bot. aubergine GB, eggplant US

oberżysta
m, oberżystka f przest. innkeeper

obeschnąć
pf - ob|sychać impf (obeschnął a. obsechł - obsycham) vi to dry, to become dry ciasto obeschło the cake has dried out jej łzy jeszcze nie obeschły her tears haven't dried yet ziemia już obeschła the ground has dried

obeschły
adv. [siano, droga, ubranie] dry ziemia była obeschła the soil was dry (on the surface)

obetkać
pf - ob|tykać impf vt 1. (uszczelnić) to stop [sth] up, to stop up, to fill [dziury] to stop [sth] up, to stop up, to seal [sth] up, to seal up [szpary, szczeliny] obetkać okna to seal up the cracks in (the) windows obetkać chatę mchem to plug up a hut with moss 2. (otoczyć) to stick in materiał obetkany szpilkami a fabric stuck with pins

obetrzeć
pf - ob|cierać impf vt 1. (wytrzeć) to wipe, to mop [czoło] to wipe (away), to dry [łzy] obtarł pot z czoła he wiped (away) a. mopped the sweat from his forehead obetrzeć twarz rękawem/usta serwetką to wipe a. mop one's face with a sleeve/one's mouth with a napkin obcierać meble z kurzu to dust the furniture 2. (skaleczyć) to graze, to chafe [część ciała, skórę] but obciera mi nogę my shoe is rubbing (against) my foot obetrzeć skórę do krwi to chafe a. rub one's skin raw obetrzeć się - obcierać się 1. (wytrzeć się) to wipe oneself 2. (otrzeć się) to rub (o kogoś/coś against sb/sth)

obeznanie
n sgt knowledge (z a. w czymś of sth) familiarity, acquaintance (z a. w czymś with sth) praca ta wymaga pewnego/sporego obeznania z komputerami this job requires some/considerable knowledge of computers jego obeznanie z literaturą his acquaintance a. familiarity with literature

obeznany
adv. acquainted, familiar (z czymś with sth) być dobrze obeznanym z bronią to be familiar with weapons jest dobrze obeznany z miejscowymi zwyczajami he is familiar a. well acquainted with local customs program jest łatwy w obsłudze nawet dla osób nieobeznanych z komputerem the program is easy to operate even for those not familiar with computers

obezwładniać
impf obezwładnić

obezwładnić
pf - obezwładni|ać impf vt to overpower, to incapacitate [napastnika, przeciwnika] strach/jej uroda obezwładnia mnie fear/her beauty overpowers me obezwładnić kogoś spojrzeniem to hold a. pin sb with a look a. one's gaze obezwładniająca nieśmiałość/obezwładniający strach crippling shyness/paralysing fear obezwładniająca senność/obezwładniający upał overwhelming a. overpowering sleepiness/heat obezwładniające poczucie bezsilności an overwhelming a. overpowering sense of helplessness cios/gaz obezwładniający an incapacitating blow/incapacitating gas

obeżreć
pf - ob|żerać impf pot. vt 1. (ogryźć dokoła) to gnaw [kość] 2. (pożywić się u kogoś) to scrounge food (kogoś from a. off sb) obeżreć się - obżerać się (zjeść dużo) to gorge oneself pot. (czegoś a. czymś on a. with sth) to pig out pot. (czegoś a. czymś on sth) obżarł się jak świnia he stuffed himself like a pig

obficie
adv. grad. [pocić się, pienić się] profusely, heavily [krwawić] profusely, copiously [kwitnąć] profusely [rosnąć] plentifully, copiously [posypać, podlać] generously, liberally [cytować] liberally, copiously [nakarmić] amply [owłosiony] heavily obficie zaopatrzony barek an amply-stocked drinks cabinet trunki lały się obficie the drinks flowed freely wapń występuje obficie w mleku calcium is abundant in milk czerpać obficie z czyjegoś doświadczenia to draw heavily on sb's experience spłukać coś obficie wodą to rinse sth with plenty of water panie obficie wyposażone przez naturę well-endowed women

obfitować
impf vi to abound (w coś in a. with sth) to be full (w coś of sth) las/rzeka obfituje w zwierzynę/ryby the forest/river abounds in a. is teeming with game/fish mecz obfitował w emocje the match was full of a. filled with excitement region obfitujący w bogactwa naturalne a region rich in a. which abounds in natural resources rok obfitujący w wydarzenia an eventful year dieta obfitująca w tłuszcz a diet rich in fat

obfitość
f sgt (zwierzyny, jedzenia, śniegu, zbiorów) abundance (barw, kwiatów, światła) profusion (krwawienia) heaviness (towarów, pomysłów) wealth obfitość ryb plenty a. an abundance of fish obfitość kształtów an ample figure w obfitości in abundance a. profusion jedzenia była obfitość food was in abundance, there was food galore a. in plenty czasy obfitości a time of plenty a. affluence

obfity
adv. grad. [krwawienie, pocenie się] heavy, profuse [plony] abundant [zbiory] rich, abundant [zasoby] ample, abundant [deszcz, opady śniegu] abundant, heavy [rosa] heavy, thick [łzy] copious [piana] heavy, rich [posiłek] lavish, generous [śniadanie] substantial [połów] big, large [korespondencja] voluminous, prolific [biust, piersi] ample obfita porcja bitej śmietany a generous helping a. serving of whipped cream dzień obfity we wrażenia an eventful day wizyta obfita w spotkania a visit full of a. crammed with meetings obfite wdzięki a. kształty ample assets kobieta obdarzona obfitymi kształtami a. kobieta obfitych kształtów a well-endowed woman

obgadać
pf - obgad|ywać impf pot. vt 1. (oplotkować) to backbite, to run [sb] down, to run down obgadał mnie przed szefem he ran me down in front of the boss czuję, że ktoś mnie obgaduje (I feel) my ears are burning zostać obgadanym przez kogoś to get bitched about by sb pot. 2. (omówić) to talk [sth] over to kick [sth] around pot. [sprawę, plan działania] obgadać coś przy butelce wina to kick sth around over a bottle of wine sprawa jest obgadana z szefem the matter has been talked over a. batted around pot. with the boss obgadać się - obgadywać się to run each other down

obgadywać
impf obgadać

obgotować
pf - obgot|owywać impf vt to blanch, to parboil [jarzyny] obgotować się - obgotowywać się [warzywa] to be blanched a. parboiled

obgotowywać
impf obgotować

obgryzać
impf obgryźć

obgryźć
pf - obgry|zać impf (obgryzę, obgryziesz, obgryzł, obgryzła, obgryźli - obgryzam) vt (objeść) to gnaw (coś at a. on sth) to chew (coś (on) sth) obgryźć mięso z kości to gnaw meat off a bone obgryzać paznokcie to bite one's nails obgryzione ołówki/paznokcie chewed pencils/bitten nails

obiad
m (G obiadu) dinner (jedzony wczesnym popołudniem) = lunch obiad z trzech dań a three-course dinner proszony obiad a dinner party być w domu na obiedzie to be home for dinner czekać na kogoś z obiadem to wait dinner for sb gotować obiad to cook dinner jeść obiad to have dinner to dine książk. jeść obiad późno to have a late dinner nastawić obiad to put the dinner on podać obiad to serve dinner postawić komuś obiad to invite sb to dinner omówić coś przy obiedzie a. podczas obiadu to discuss sth over dinner a. at the dinner table siąść a. usiąść a. zasiąść do obiadu to sit down to dinner sprzątać po obiedzie to clean up after dinner wydać obiad to give a. have a dinner wydać obiad na czyjąś cześć to give a. hold a dinner in sb's honour wypić kieliszek wina do obiadu to have a glass of wine at a. with dinner zabrać kogoś na obiad to take sb out to a. for dinner zaprosić kogoś na obiad (do restauracji) to invite sb for a. (out) to dinner, to ask sb (out) to dinner (do domu) to invite a. ask sb over for dinner, to invite sb round for dinner zaprosić przyjaciół na obiad to have friends to dinner zjeść obiad na mieście to go out for dinner zostać na obiad to stay for a. to dinner co jest na obiad? what's for dinner? jestem po obiedzie I've had dinner (already), I've already eaten zjesz z nami obiad? will you join us for dinner? obiad na stole! dinner's on the table!, dinner's ready! po dobrym obiedzie lubił zapalić he enjoyed smoking after a good dinner "możliwość obiadów" 'dinners by arrangement' obiady czwartkowe Hist. Thursday Dinners (weekly social gatherings to which King Stanisław August invited scholars and artists)

obiadek
m dem (G obiadku) dinner (jedzony wczesnym popołudniem) = lunch

obiadowy
adv. [stół, danie] dinner attr. bon obiadowy a dinner/lunch coupon a. voucher serwis a. komplet obiadowy a dinner service a. set pora obiadowa lunchtime/dinner time w porze obiadowej at lunchtime/dinner time przerwa obiadowa a lunch break "zestaw obiadowy w cenie 15 złotych" 'set lunch menu for 15 zloty'

obibok
m (Npl obiboki) pot., pejor. lazybones pot., skiver GB pot.

obicie
sv obić n (na meblach) upholstery, covering (na drzwiach) padding

obiciowy
adv. [materiał, tkanina, skóra] upholstery attr. [deska] sheathing attr.

obiec
obie|gnąć pf - obie|gać1 impf (obiegnę, obiegniesz, obiegł, obiegła, obiegli - obiegam) vt 1. (okrążyć) to run around, to circle [plac, drzewo] dwa razy obiec stadion to run around the stadium twice obiec kogoś/coś wzrokiem to look around sb/sth [pokój, gości] 2. Astron. [planeta] to revolve around, to go around Księżyc obiega Ziemię w ciągu 28 dni the Moon revolves a. goes around the Earth in 28 days 3. pot. (odwiedzić) to go round obiegł sklepy w poszukiwaniu tej płyty he scoured the shops (looking) for this record obiec wszystkich znajomych to do the rounds of all one's friends, to look in on all one's friends 4. (zostać rozpowszechnionym) to spread round, to go round a. about wiadomość ta szybko obiegła świat the news quickly went around the world

obiecanka
f empty a. hollow promise zwodzić kogoś obiecankami to delude sb with empty promises jak zwykle kończy się na obiecankach it's always (a case of) jam tomorrow obiecanki cacanki (a głupiemu radość) promises, promises! pot. fine words butter no parsnips przysł.

obiecać
pf - obiec|ywać1 impf vt (przyrzec) to promise obiecać komuś coś to promise sb sth a. sth to sb obiecać komuś mieszkanie/pieniądze/pracę to promise sb a flat/money/a job obiecać solennie to promise solemnly obiecywać pomoc to promise help obiecano mi pomoc I was promised help obiecywać poprawę to promise to mend one's ways obiecywać cuda (niewidy) to promise the earth przen. obiecaj mi jedno promise me one thing nie mogę nic obiecać I can't promise anything a. make any promises jedyne, co mogę ci obiecać, to to, że. the only thing I can promise you is that. obiecana pomoc nie nadeszła the promised help has not arrived dostałem obiecane zdjęcia/długo obiecywaną podwyżkę I got the photos I was promised/the long-promised rise obiecałem sobie, że moja noga nigdy więcej tam nie postanie I promised myself never to set foot there again a. (that) I would never set foot there again obiecali sobie spotkać się za rok they promised (each other) that they would meet in a year przecież obiecałeś but you promised obiecywać gruszki na wierzbie to make empty a. idle promises wiele obiecywać sobie po czymś to pin one's hopes very much on sth, to expect a great deal from sth za wiele sobie obiecujesz po tej znajomości you expect too much from this acquaintance obiecywać komuś złote góry to promise sb the earth a. the moon ziemia obiecana promised land

obiecująco
adv. [zacząć się] promisingly, auspiciously plan wygląda a. przedstawia się a. zapowiada się obiecująco the plan looks promising a. is full of promise debiut wypadł obiecująco the debut was promising to brzmi obiecująco this sounds promising

obiecujący
pp obiecać adv. [badania, kariera, perspektywy, rynek] promising [debiut, początek] promising, auspicious [aktor, polityk] promising, rising [kandydat] promising, likely młody, obiecujący pianista a promising young pianist obiecujący młodzieniec a young man of promise jest obiecującym piłkarzem he shows a. has promise as a player mimo obiecujących początków sprawa zakończyła się fiaskiem despite an auspicious start, the matter ended in a fiasco hotel o wiele a. wielce obiecującej nazwie Paradise a hotel with the highly promising name of Paradise miał przed sobą obiecującą przyszłość he had a promising future (ahead of him) obiecujący na przyszłość promising for the future mało obiecujący unpromising obiecujące spojrzenie/obiecujący uśmiech a look/smile that promises much

obiecywać
1. impf obiecać 2. impf vt (zapowiadać) to promise słoneczna pogoda obiecywała rekordowe zbiory sunny weather promised bumper crops

obieg
m (G obiegu) 1. (okrążanie, obrót) revolution obieg planet dookoła Słońca the revolution of planets around a. about the Sun okres obiegu Księżyca the Moon's period of revolution 2. (krążenie) [cieczy, powietrza] circulation obieg krwi blood circulation obieg mały/duży Med. pulmonary/systemic circulation obieg azotu/węgla (w przyrodzie) the nitrogen/carbon cycle obieg chłodniczy/cieplny refrigerating/thermal cycle obieg otwarty/zamknięty open/closed cycle a. circuit obieg wymuszony forced circulation 3. (dokumentów, książek, towarów) circulation drugi obieg clandestine circulation, samizdat książki/literatura drugiego obiegu samizdat books/literature w drugim obiegu in samizdat obieg pieniądza money a. monetary circulation obieg syderyczny Astron. sidereal period bezgotówkowy obieg pieniądza non-cash transactions być w obiegu [pieniądz, banknot, znaczek] to be in circulation, to circulate puścić a. posłać coś obiegiem to pass a. circulate sth round/to send sth round [dokument, listę, zdjęcia] puścić a. wprowadzić w obieg to put into circulation, to pass [pieniądze, (fałszywe) banknoty] to issue [monetę] to put about, to spread [plotkę] puścić w obieg wiadomość to pass the word wycofać z obiegu to withdraw from a. take out of circulation, to call in [banknot] to withdraw from a. take out of circulation, to demonetize [monetę] wyjść z obiegu [pieniądz, moneta] to go a. drop out of circulation, to disappear from circulation [słowo, wyrażenie] to go out of use, to become obsolete wypaść a. wyjść z obiegu pot. [osoba] (przestać się liczyć) to lose clout (przestać się udzielać) to drop out of circulation

obiegać
1. impf obiec 2. impf (otaczać) to encircle, to enclose potężny mur obiegał pałac a huge wall ran around the palace

obiegnąć
zob. obiec

obiegowo
adv. [zwany] commonly, popularly

obiegowy
adv. 1. (rozpowszechniony) [opinia] widespread, widely-held [nazwa] common panuje obiegowa opinia a. obiegowa opinia głosi, że. it is commonly held that., the popular view is that. wbrew obiegowej opinii contrary to popular opinion obiegowe wyobrażenia o gangsterach conventional notions about gangsters 2. (powszechny) [moneta, banknot, waluta] circulating, current [repertuar] mainstream 3. (dotyczący okrążania) [pompa, woda, powietrze] circulating ruch obiegowy Ziemi wokół Słońca the Earth's revolution around a. about the Sun przekładnia obiegowa an epicyclic a. a planetary gear karta obiegowa Admin. a clearance slip

obiekcja
f zw. pl (Gpl obiekcji) książk. (zastrzeżenie) objection (wątpliwość) doubt mieć obiekcje/nie mieć żadnych obiekcji (co do a. wobec czegoś) to have objections/to have no objections (to sth) ona zawsze ma jakieś obiekcje she always has some objection (to make) zgłosić/wyrazić obiekcje to raise/voice (one's) objections

obiekt
m (G obiektu) 1. (rzecz, przedmiot) object obiekt kosmiczny a space object obiekt na mapie a feature on a map kolekcja obejmuje obiekty pochodzące z XVII wieku the collection includes 17th-century items 2. (przedmiot zainteresowań) object, subject być obiektem badań naukowych to be an object a. a subject of scientific study być obiektem krytyki to be the object a. target of criticism, to be on the receiving end of criticism być obiektem plotek to be the subject of gossip być obiektem czyichś żartów to be the butt of sb's jokes był obiektem westchnień każdej dziewczyny he was every girl's heart-throb stać się obiektem drwin to become an object a. a target of ridicule, to be held up to ridicule stał się obiektem kpin/zainteresowania mediów he became a figure of fun/the focus of media attention 3. (budynek) building (zespół budynków) complex obiekt gastronomiczny/hotelowy/muzealny/sportowy a catering/hotel/museum/sports a. sporting facility obiekt przemysłowy an industrial works, an industrial plant obiekt wojskowy military installations obiekt zabytkowy a historic building, a building of historic(al) interest uczelnia ma nowoczesne obiekty sportowe the university has modern sports facilities niezidentyfikowany obiekt latający Unidentified Flying Object, UFO

obiektyw
m (G obiektywu) (aparatu fotograficznego, kamery) lens (mikroskopu, lunety) objective (lens) obiektyw krótkoogniskowy/zmiennoogniskowy a short-focus/zoom lens skierować obiektyw na coś/kogoś to train one's lens on sth/sb, to point one's camera at sth/sb uchwycić coś obiektywem to capture sth with one's lens a. camera Paryż w obiektywie Paris on camera obiektyw szerokokątny Fot. wide-angle lens

obiektywistyczny
adv. [filozofia, stanowisko, podejście] objectivist, objectivistic

obiektywizacja
f (Gpl obiektywizacji) objectivization

obiektywizm
m sgt (G obiektywizmu) 1. (bezstronność) objectivity obiektywizm dziennikarski/naukowy journalistic/scientific objectivity chłodny obiektywizm cool detachment a. objectivity brak obiektywizmu lack of objectivity z dużą dozą obiektywizmu with a high degree of objectivity dążyć do maksymalnego obiektywizmu to try to be as objective as possible zachować obiektywizmm to remain objective nie próbował zachować nawet pozorów obiektywizmu he didn't even make a pretence of objectivity, he made no pretence of objectivity 2. Filoz. objectivism

obiektywizować
impf vt to objectivize [przeżycia, sądy] zobiektywizować obiektywizować się to become objectivized, to materialize

obiektywnie
adv. grad. [relacjonować] impartially ocenić coś obiektywnie to judge sth objectively, to make an objective assessment of sth spojrzeć na coś obiektywnie to look objectively at sth, to take an objective look at sth adv. (rzeczywiście) [przyznać, istnieć] objectively [stwierdzić] objectively, in objective terms obiektywnie rzecz biorąc objectively (speaking)

obiektywność
f sgt 1. (bezstronność) [badań, krytyki] objectivity obiektywność oceny the objectivity of the evaluation 2. Filoz. objectivism obiektywność prawdy Filoz. objectivity of truth

obiektywny
adv. grad (bezstronny) [analiza, badania, ocena, opinia] objective, unbiased [obserwator, krytyk] objective, detached w miarę/w pełni obiektywna relacja a fairly/totally objective account adv. (istniejący niezależnie) [kryteria, prawda, rzeczywistość, trudności] objective z przyczyn obiektywnych for objective reasons

obiektywowy
adv. migawka/soczewka obiektywowa lens shutter/element

obieralność
f sgt eligibility, electability obieralność kandydata electability of a candidate

obieralny
adv. [urząd, urzędnik] elective

obierać
impf obrać1 obrać2

obierek
obierka m, f zw. pl peel U, peelings pl obierki z jabłek/ziemniaków apple/potato peel a. peelings obierki z warzyw vegetable peelings a. parings

obierka
zob. obierek

obierzyna
zob. obierek

obietnica
f promise jałowe/szumne/złudne obietnice idle/inflated/airy promises uroczysta obietnica a solemn promise, a pledge obietnica małżeństwa/wysokich zarobków a promise of marriage/high pay obietnice wyborcze election promises dać a. złożyć komuś obietnicę to make a promise to sb dotrzymać obietnicy to keep a promise łudzić a. zwodzić kogoś obietnicami to delude sb with empty promises nie dotrzymać obietnicy to fail to keep a promise, to welsh on a promise nie dał się zbyć obietnicami he refused to be fobbed off with promises nie składaj obietnic bez pokrycia don't make promises you can't keep spełnić obietnicę to fulfil a. honour a promise szafować obietnicami to be lavish with promises wycofać się z obietnicy to go back on a promise wymóc na kimś obietnicę to exact a promise from sb wywiązać się z obietnicy to live up to one's promise złamać obietnicę to break a promise zwolnić kogoś z obietnicy to release a. free sb from a promise wbrew obietnicy nie zadzwonił despite his promise he didn't phone zgodnie z obietnicą przysłał zastępcę as promised a. true to his promise, he sent a substitute obietnica jest obietnicą a promise is a promise

obieżyświat
m (Npl obieżyświaty) globetrotter

obijać
impf obić1

obić
1. pf - obi|jać impf vt 1. (obtłuc) to crack, to chip [dzbanek, filizankę] to bruise [jabłko] kopnął w ścianę i obił tynk he kicked the wall and chipped the plaster 2. (pokryć materiałem) to upholster, to cover (over) [ściany, meble] (czymś with sth) to pad [drzwi] (czymś with sth) 3. (doznać urazu) to bump, to knock [część ciała] (o coś on sth) obić się - obijać się 1. (uderzyć o coś) to bump, to knock jabłka obijały się w koszyku the apples were bumping around in the basket wciąż obijam się o tę szafkę! I keep bumping into that cupboard! aparat zawieszony na ramieniu obijał mu się o biodro the camera hanging on his shoulder was bumping against his hip 2. (odbić się) [dźwięki, głos] to echo głos trąbki obijał się o skały the trumpet echoed among the rocks obijać się pot., pejor. 1. (nie pracować) nikt się nie obijał, wszyscy pracowali nobody was slacking off, everybody was working 2. (bywać) obijał się po kawiarniach he was hanging around in cafes 2. pf vt pot. (zbić) to beat, to knock obili go kijami they beat him with sticks

objadać
impf objeść

objaw
m (G objawu) 1. Med. symptom, manifestation objawy abstynencyjne/chorobowe/grypopodobne/kliniczne withdrawal/disease/flu-like/clinical symptoms objawy odstawienia nikotyny nicotine withdrawal symptoms objawy ostrzegawcze/początkowe/towarzyszące warning/initial a. presenting/accompanying a. concomitant symptoms u chorego mogą pojawić się a. wystąpić objawy anemii the patient may develop a. present symptoms of anaemia miał wszelkie objawy grypy he had all the symptoms of flu łagodzić/zaostrzać objawy to relieve a. alleviate/exacerbate a. aggravate symptoms 2. (oznaka) sign, manifestation objaw nietolerancji a sign of intolerance pierwsze objawy recesji first signs of recession nie okazywać żadnych objawów zmęczenia to show no signs of fatigue objaw otrzewnowy Med. Blumberg's sign

objawiać
impf objawić

objawiciel
m (Gpl objawicieli) książk. enlightener objawiciel nowej epoki the herald of a new age

objawienie
sv objawić n 1. (olśniewające zjawisko) revelation doznać objawienia to experience a revelation Paryż był dla mnie objawieniem Paris was a revelation to me jego książka była dla mnie prawdziwym objawieniem his book was a real eye-opener a. discovery for me być objawieniem sezonu to be the revelation of the season 2. (nagłe ukazanie się) revelation pragnąć czegoś jak objawienia to yearn for sth passionately a. desperately 3. Relig. revelation boskie objawienie divine revelation objawienie prywatne a private revelation Objawienie Pańskie Epiphany Objawienie św. Jana (the Book of) Revelation, The Revelation of St John the Divine

objawić
pf - objaw|iać impf vt 1. (uzewnętrznić) to manifest, to show [uczucie, zainteresowanie, niezadowolenie] prawda/religia objawiona revealed truth/religion 2. przest. (oznajmić) to announce, to state objawić się - objawiać się [radość, niezadowolenie] to manifest itself, to appear [talent] to emerge to evince itself książk. choroba objawiła się wysypką the illness manifested a. showed itself in a rash objawił się jako świetny mówca he showed himself to be a great speaker Bóg objawił się Mojżeszowi God revealed Himself to Moses

objawowo
adv. [leczyć, leczony] symptomatically leki działające objawowo drugs that treat symptoms zakażenie przebiegało objawowo the infection followed a symptomatic course

objawowy
adv. [leczenie, zakażenie] symptomatic leki objawowe symptom-relieving drugs a. medications objawowe bóle głowy symptomatic a. reflex headaches

objazd
m (G objazdu) 1. (omijanie boczną drogą) diversion znak objazdu a diversion sign GB zrobić objazd to detour, to make a. take US a detour zorganizowano objazdy diversions were put into operation GB 2. (odwiedzanie różnych miejsc) tour objazd naukowy a. studyjny a study tour objazd kontrolny a tour of inspection dokonać objazdu swoich posiadłości to make the rounds of one's estates teatr ruszył w objazd the theatre went on tour 3. (boczna droga) detour, diversion GB wyznaczyć a. wytyczyć objazd to set up a diversion GB, to detour US pojechaliśmy objazdem przez miasto we detoured a. made a detour through the town ruch kierowano objazdami traffic was diverted a. re-routed

objazdowy
adv. 1. (okrężny) [droga, most] bypass attr. autobus kursuje trasą objazdową the bus operates on a roundabout route 2. (wędrowny) [wystawa, cyrk] travelling, touring biblioteka objazdowa a mobile library, a bookmobile US przedstawienie objazdowe a roadshow turystyka objazdowa touring wycieczka objazdowa po Europie a touring trip of Europe wystawa ma charakter objazdowy it's a touring exhibition kino objazdowe a travelling cinema teatr objazdowy a travelling theatre

objaśniać
impf objaśnić

objaśnienie
sv objaśnić n książk. (wytłumaczenie) explanation, elucidation (do tekstu) commentary (w tekście) (explanatory) note trafne/wyczerpujące objaśnienia apt/exhaustive explanations tytułem objaśnienia by way of explanation udzielić komuś objaśnień to give sb an explanation, to provide sb with explanations to nie wymaga objaśnień this needs no explanation a. clarification

objaśnić
pf - objaśni|ać impf vt (wytłumaczyć) to explain objaśnić coś komuś to explain sth to sb objaśnić tekst to interpret a text, to comment on a text objaśnić teorię to expound a theory tekst objaśniający an explanatory text vi (poinformować) to inform vt (kogoś sb) objaśnij mi, po co przyszedłeś tell me why you came here

objechać
pf - obj|eżdzać1 impf (objadę - objeżdżam) vt 1. (okrążyć) to go round, to drive round [rynek, skwer] musieliśmy objechać blokadę drogi we had to detour (round) a roadblock 2. (odwiedzić) to travel (a)round, to visit [miasta, kraje] objechać cały świat to travel all over a. throughout the world 3. pot. to tell [sb] off, to give [sb] a tongue-lashing ojciec mnie objechał za zniszczenie krzesła my father laid into me for destroying the chair pot.

objedzony
pp objeść adv. full stuffed pot. byłem tak objedzony, że nie mogłem się ruszyć I was so full I couldn't move byłem zbyt objedzony, żeby iść gdziekolwiek I had eaten too much to go anywhere

objeść
pf - obj|adać impf (objem, objesz, objadł, objadła, objedli - objadam) vt 1. (ogryźć) to gnaw [kość] objeść mięso z kości to gnaw meat off a bone gąsienice objadły drzewo z liści caterpillars stripped the tree of its leaves 2. (zjeść dużo na cudzy koszt) to sponge a. freeload food (kogoś off sb) to scrounge food (kogoś off sb) do szczętu kogoś objeść to eat sb out of house and home objeść się - objadać się to stuff oneself pot. (czymś with sth a. full of sth) tego lata objadłam się wiśni this year I gorged on morello cherries ilekroć go widzę, objada się chipsami whenever I see him, he's stuffing himself with crisps objeść się na śniadanie to stuff oneself at breakfast nie objadaj się na noc don't overeat before bedtime ale się objadłem! I really stuffed myself!, did I stuff myself!

objeździć
pf - obj|eżdżać2 impf vt (odwiedzić kolejno) to visit (going from place to place)

objeżdżać
1. impf objechać 2. impf objeździć

objuczać
impf objuczyć

objuczyć
pf - objucz|ać impf vt to pack [konia, muła, osła] objuczyć kogoś pakunkami to load sb up a. weigh sb down with parcels wyszedł ze sklepu objuczony torbami he came out of the shop laden with bags objuczony niczym wielbłąd loaded down like a pack mule objuczyć się - objuczać się to load oneself down (czymś with sth)

objąć
pf - ob|ejmować impf (obejmę, objęła, objęli - obejmuję) vt 1. (przytulić) to embrace, to hug, to clasp (in one's arms) [osobę] objąć kogoś czule to embrace sb fondly a. tenderly objąć kogoś wpół/za szyję to put one's arm around sb's waist/neck 2. (zacząć sprawować funkcję) to assume, to take up [urząd, stanowisko] to assume [rządy, władzę] to take (up), to assume [dowództwo] objąć katedrę fizyki to take the chair in physics 3. (rozszerzyć się) to spread opady obejmą cały kraj/centralną Polskę rainfall will spread throughout the country/across central Poland płomienie objęły dach flames enveloped a. engulfed the roof 4. (owładnąć) to grip, to seize objął go lęk he was gripped by a. overcome with fear objęła go radość he was overcome with joy ciało objęte paraliżem a body seized by paralysis 5. (zrozumieć) to grasp, to comprehend objąć coś umysłem a. rozumem to grasp sth, to encompass sth with one's mind objęła pamięcią ostatni rok she looked back over the last year 6. (zmieścić w sobie) to include obszar obejmuje 30 hektarów the area encompasses a. covers 30 hectares wystawa obejmuje okres od 1945 do 1989 r. the exhibition spans a. covers the period from 1945 to 1989 cena nie obejmuje posiłków the price does not include a. cover meals 7. (rozciągnąć) to involve pacjentów objęto bezpłatną opieką lekarską the patients were provided with free medical care gazety nie są objęte podatkiem VAT there is no VAT on newspapers zwierzęta/gatunki objęte ochroną protected animals/species objąć się - obejmować się to embrace each other objąć kogoś wzrokiem a. spojrzeniem to survey sb objąć coś wzrokiem a. spojrzeniem to take sth in, to survey sth objąć prowadzenie to take the lead, to go into the lead objąć prowadzenie 1:0 to take a 1-0 lead

objęcie
sv objąć n zw. pl 1. (ramiona) embrace padli sobie w objęcia they fell a. flew into each other's arms rzucić się a. paść w czyjeś objęcia to throw a. fling oneself into sb's arms trzymać kogoś w objęciach to hold sb in one's arms, to hug sb trzymali się w objęciach they were locked in an embrace tulić kogoś w objęciach to hold sb tight in one's arms wyrwać się z czyichś objęć to tear a. wrench oneself from sb's arms wziąć a. chwycić kogoś w objęcia to sweep sb up in one's arms 2. przen. popchnąć kogoś w objęcia zbrodni to push sb into the arms of crime wpaść w objęcia grzechu to fall into the grip of sin być w objęciach Morfeusza to be in the arms of Morpheus paść w objęcia Morfeusza to fall a. slip into the arms of Morpheus popchnąć kogoś w czyjeś objęcia to drive sb into sb's arms

objętościowo
adv. [odmierzać] volumetrically powietrze zawiera objętościowo 78% azotu air contains a. is 78% nitrogen niewielka/duża objętościowo książka a slim/thick book

objętościowy
adv. 1. Chem., Fiz. voluminal zmieszać składniki w stosunku objętościowym 1:1 to mix components at a. in a 1:1 ratio by volume ciężar objętościowy weight by volume rozszerzalność objętościowa volume expansivity analiza objętościowa volumetric analysis 2. Mat. całka objętościowa a volume integral 3. przen. artykuł skrócono ze względów objętościowych the article was edited for reasons of space

objętość
f 1. sgt (wielkość) volume [naczynia, pojemnika, bagażnika] capacity [dokumentu, rękopisu] size miara objętości a measure of volume objętość zbiornika wynosi 450 litrów the reservoir has a (cubic) capacity of 450 litres książka ma objętość 200 stron the book is 200 pages long a. in length książka o objętości 200 stron a book of a. containing 200 pages objętość tekstu nie może przekraczać 300 słów (the length of) the text must not exceed 300 words ze względu na ograniczoną objętość nie możemy zamieścić całego wywiadu for reasons of space, we are unable to publish the whole interview 2. (odmierzona ilość) measured volume mieszanina dwóch objętości wodoru i jednej objętości tlenu a mixture of two parts hydrogen and a. to one part oxygen 3. Chem., Fiz. (cubic) volume objętość krwi/powietrza blood/air volume objętość atomowa/molowa atomic/molar volume 4. Mat. volume objętość kuli/sześcianu the volume of a sphere/cube stosunek powierzchni do objętości a surface-to-volume ratio objętość właściwa Chem., Fiz. specific volume

obkleić
zob. okleić

obklejać
impf okleić

obkrawać
impf okroić

obkroić
zob. okroić

obkuty
pp obkuć adv. pot. [uczeń] well-crammed być obkutym z matematyki to be well up on maths to have swotted up one's maths być obkutym do egzaminu to be very well prepared for an exam

obkuwać
impf obkuć

obkuć
pf - obku|wać impf vt 1. (obciosać) to hew, to cut [kamień, głaz] 2. Szkol. to mug up GB pot., to bone up on pot. [przedmiot] obkuwać matematykę to grind away at one's maths obkuwać lekcje to mug up on one's lessons obkuć się - obkuwać się to swot (up) pot. to cram obkuwać się do egzaminu to swot a. cram for one's exam obkuwać się przed egzaminem to mug up before one's exam GB

obkładać
impf obłożyć

oblamowanie
sv oblamować n edging, border skórzane oblamowanie a leather edging a. border oblamowanie z futra a fur edging

oblamować
pf - oblam|owywać impf (oblamuję - oblamowuję) vt (obszyć) to edge, to hem rękawy oblamowane futrem fur-edged sleeves

oblamowywać
impf oblamować

oblat
m zw. pl 1. (członek zgromadzenia) oblate 2. (osoba świecka) oblate

oblatany
pp adv. pot. well versed (w czymś in sth) clued-up pot. (w czymś about sth) być oblatanym w temacie to be well versed a. well up pot. in a subject być oblatanym w świecie to know the ways of the world to have been around pot.

oblatać
pf - oblat|ywać1 impf vt to test-fly [samolot]

oblatywać
1. impf oblatać 2. impf oblecieć

oblać
pf - obl|ewać1 impf (obleję - oblewam) vt 1. (polać po wierzchu) to pour oblać kartofle sosem to pour sauce/gravy over a. on potatoes oblać kogoś wodą to throw water on sb, to douse sb with water oblać spodnie kawą to spill coffee over one's trousers 2. (pokryć warstwą masy) to cover pierniki oblewane czekoladą chocolate-covered a. chocolate-coated gingerbread oblewać coś lukrem to ice sth, to frost sth rumieniec oblał jej twarz a blush suffused her face książk. her cheeks reddened 3. (o wodzie) to surround wyspę oblewa płytkie morze the island is surrounded by (a) shallow sea 4. (o świetle) to bathe światło księżyca oblewa ogród moonlight bathes the garden 5. (przeniknąć) to penetrate oblewało go gorąco the heat penetrated a. pervaded his body poczuła, jak oblewa ją zimny pot she felt a cold sweat come over her a. break out 6. pot. to fail, to flunk US pot. [egzamin, zdającego] oblać historię/matematykę to fail history/maths 7. pot. (uczcić) to drink to [awans] oblewać nowe mieszkanie to have a house-warming (party) musimy to oblać we must drink to that, that calls for a drink a. celebration oblać się - oblewać się 1. (wylać na siebie) to pour a. spill [sth] over oneself oblać się zupą to spill soup over oneself 2. (zmoczyć siebie nawzajem) to pour a. spill [sth] over each other 3. (z emocji) oblać się potem to break out in a sweat, to get into a sweat

oblec
1. pf - obl|ekać impf (oblokę a. oblekę, obleczesz, oblókł a. oblekł, oblekła, oblekli - oblekam) vt 1. (o pościeli) oblec poduszkę to put a pillowcase a. cover on a pillow 2. książk. to clothe, to dress oblec koszulę to put on a shirt oblec coś w słowa przen. to put sth into words oblec się - oblekać się książk. to clothe oneself, to dress oneself oble|gnąć pf - oble|gać impf (oblegnę, oblegniesz, obleegł, obległa, oblegli - oblegam) vt 1. (okrążyć, otoczyć wojskiem) to besiege, to lay siege to [miasto, twierdzę] 2. (obstąpić) to besiege [sklep, osobę]

oblecieć
pf - obl|atywać2 impf (oblecisz, obleciał, oblecieli - oblatywać) I vt 1. (okrążyć lecąc) to fly (round) bociany oblatywały pole storks were flying round the field oblecieć świat samolotem to fly round the world wieść obleciała całą wieś the news spread round the village 2. (przebiec dokoła) to run round pies obleciał dom dokoła the dog ran round the house 3. pot. (obejść) to go the rounds oblecieć wszystkie sklepy to go the rounds of all the shops oblatywał z wieścią znajomych he went round all his friends with the news vi (odpaść) to fall (off) tynk oblatuje ze ścian plaster is peeling off the wall liście oblatują z drzew leaves are falling from the trees tchórz a. strach ją/go obleciał he's/she's got cold feet obleci pot. (znośny) not (too) bad "ładna jest?" - "obleci!" 'is she pretty?' - 'she's all right a. OK!' pot.

oblegać
impf oblec2

oblekać
impf oblec1

oblepiać
impf oblepić

oblepić
pf - oblepi|ać impf vt 1. (nalepić) to paste all over (czymś with sth) oblepić słup plakatami to plaster a post with posters 2. (zalepić) to smear 3. (szczelnie pokryć) to cover buty oblepione błotem shoes caked with mud 4. (przylegając obcisnąć) to cling (tightly) suknia oblepiająca jej ciało a skirt clinging (tightly) to her body oblepi|ć się - oblepi|ać się 1. (obciskać) to cling (tightly) koszula oblepiała się na plecach the shirt clung (tightly) to his back 2. (pokryć się czymś lepkim) to get sticky (czymś with sth) palce oblepiły mu się klejem his fingers got (all) sticky with glue

oblewany
pp oblać adv. pączki oblewane lukrem iced a. frosted doughnuts pierniki oblewane czekoladą chocolate-covered a. chocolate-coated gingerbread orzeszki oblewane polewą glazed nuts

oblewać
1. impf oblać 2. impf vt [morze, ocean] to surround, to wash wyspę oblewa płytkie morze the island is surrounded by a shallow sea

obleśnie
adv. grad. pejor. 1. (odrażająco) [gruby] disgustingly pejor., repulsively pejor. [uśmiechać się] hideously [wyglądać] disgusting adv. pejor., repulsive adv. pejor. 2. (lubieżnie) [uśmiechać się, oblizywać się] lewdly

obleśność
f sgt pejor. (wyglądu) repulsiveness pejor., hideousness pejor. (spojrzenia) lewdness

obleśny
adv. pejor. 1. (odrażający) [knajpa] sleazy pejor., disgusting pejor. [osoba, twarz, wygląd] repulsive pejor., disgusting pejor. [rechot] hideous pejor., disgusting pejor. 2. (lubieżny) [spojrzenie, uśmiech] lewd obleśny staruch a dirty old man

obleźć
pf - ob|łazić impf (oblezę, obleziesz, oblazł, oblazła, obleźli - obłażę) vt 1. [insekty, robaki] to crawl (all) over oblazły ją mrówki ants crawled a. swarmed (all) over her, she was crawling with ants 2. pot. (obejść) to walk (all) around oblazła całe miasto w poszukiwaniu jakiejś ulicy she walked around the whole city looking for a certain street vi (stracić wierzchnią warstwę) [tynk] to peel a. flake off farba obłazi ze ścian the paint is peeling a. flaking off the walls ściany obłażą z farby the walls are peeling futro w wielu miejscach obłazi the fur is coming out a. off in many places lakier obłazi z paznokci the nail polish is coming off

obliczać
impf obliczyć

oblicze
n (Gpl obliczy) książk. 1. (twarz) countenance książk. face ponure/smutne/surowe oblicze a gloomy/sad/stern countenance stawić się przed obliczem króla/sądu to appear before the king/court zostać dopuszczonym przed oblicze króla to be admitted to the king's presence stanąć przed obliczem Boga/Pana to appear before God/the Lord w obliczu niebezpieczeństwa/śmierci in the face of danger/death nie zniechęcaj się w obliczu trudności don't lose heart in the face of difficulties 2. (wizerunek) face (charakter) nature nowe oblicze terroryzmu the new face of terrorism dwa oblicza sprawiedliwości the two faces of justice prawdziwe oblicze wojny the true nature of war jego wynalazek zmienił oblicze świata his invention has altered a. transformed the face of the world miasto zmienia swoje oblicze the city is changing its face a. appearance każdy z regionów ma swoje własne oblicze each region has a character all its own ukazać prawdziwe oblicze komunizmu to reveal the true nature of Communism pokazał a. odsłonił swoje prawdziwe oblicze he showed his true colours, he showed his true self janusowe oblicze Janus face stanąć a. znaleźć się w obliczu czegoś to face sth, to be faced a. confronted with sth [wyzwania, kryzysu, klęski, zagłady] firma stanęła w obliczu bankructwa the company is facing bankruptcy w obliczu prawa under the law, in the eyes of the law w obliczu prawa wszyscy obywatele są równi all citizens are equal under the law a. in the eyes of the law

obliczenie
sv obliczyć n zw. pl (działanie) counting (wynik liczenia) calculation, computation przybliżone obliczenia approximate a. rough calculations dokonać obliczeń a. przeprowadzić obliczenia to do calculations błąd w obliczeniach a miscalculation, a calculation error w obliczeniach jest błąd there's something wrong in a. with the calculations zrobić błąd a. pomylić się w obliczeniach to miscalculate, to make a mistake in one's calculations gdzie zrobiłem błąd w obliczeniach? where did I go wrong in my calculations? pomyliłeś się w obliczeniach o 5% your calculations are off by 5% według moich/naszych obliczeń according to my/our calculations, by my reckoning

obliczeniowo
adv. [określić, trudny] computationally

obliczeniowy
adv. [jednostka, metoda, ośrodek, technika] computational moc obliczeniowa procesora the computing power of a processor

obliczyć
pf - oblicz|ać impf vt 1. (wykonać działania arytmetyczne) to calculate, to work out [cenę, ilość, powierzchnię, prędkość, wielkość] to count, to tally [głosy] obliczyć pole koła/koszt remontu to calculate the area of a circle/the cost of a repair job obliczyć należny podatek to calculate a. compute the tax due obliczyć szanse wygranej to calculate one's chances of winning obliczę, ile zarabiam w ciągu roku I'll work out how much I earn per year źle coś obliczyć to miscalculate sth jak obliczono, w rzece żyje ponad 20 gatunków ryb over 20 species of fish have been counted in the river 2. (ocenić, przewidzieć) to estimate obliczam straty na 200 złotych I estimate the losses at 200 zlotys a. to be 200 zlotys straty obliczone na 10% estimated losses of 10% zasoby gazu obliczone są na 60 lat gas resources are estimated to be sufficient for 60 years bramkarz źle obliczył lot piłki the goalkeeper misjudged the trajectory of the ball 3. (zaplanować) to design, to calculate samochód obliczony na wiele lat a car designed to last for years książka obliczona jest na młodego czytelnika the book is intended for young readers reklama obliczona na pozyskanie nowych abonentów advertising designed to attract new subscribers działania obliczone na efekt propagandowy/tani poklask activities carried out for their propaganda effect/designed to get cheap applause jego gra jest obliczona na efekt his acting is all for effect przyjęcie obliczone na dwadzieścia osób a party for twenty people obliczyć się - obliczać się 1. (rozliczyć się) to settle accounts, to square up (z kimś with sb) będziemy się obliczać później we'll square up later 2. (być liczonym) to be calculated a. worked out wartość akcji oblicza się na kilka milionów the shares are calculated to be worth several million wiek dębu oblicza się na 800 lat the oak is estimated to be 800 years old

obligacja
f (Gpl obligacji) bond, debenture GB posiadacz obligacji a bondholder obligacje dwuletnie two-year bonds obligacje imienne/na okaziciela registered/bearer bonds obligacje krótkoterminowe short-term bonds obligacje długoterminowe long-term bonds obligacje o stałym/zmiennym oprocentowaniu fixed-rate/floating-rate bonds obligacje komunalne local authority bonds, municipal bonds US obligacje państwowe a. skarbowe government bonds a. stocks GB, Treasury bonds (o stałym oprocentowaniu) gilt-edged securities, gilts obligacje zamienne convertible bonds, convertibles obligacje z terminem wykupu redeemable a. callable bonds sprzedać/kupić obligacje to buy/sell bonds wykupić/spieniężyć obligacje to retire/redeem bonds

obligacyjny
adv. fundusze obligacyjne bond funds

obligatoryjnie
adv. książk. [ubezpieczany] compulsorily, mandatorily nowe przepisy będą obowiązywać obligatoryjnie od stycznia the new regulations will be mandatory from January

obligatoryjność
f sgt. książk. [nauczania, ubezpieczenia, zajęć] compulsory a. mandatory nature [przepisów, procedury] binding nature

obligatoryjny
adv. 1. książk. [kurs, przedmiot] required, compulsory [służba wojskowa, ubezpieczenie] compulsory, mandatory badania te są obligatoryjne dla wszystkich pracowników these tests are mandatory a. compulsory for all employees zajęcia mają charakter obligatoryjny the classes are obligatory 2. Jęz. uzupełnienie obligatoryjne an obligatory complement

obligować
impf vt książk. to oblige a. obligate, to require prawo obliguje podatników do składania rocznych deklaracji podatkowych taxpayers are required a. obliged by law to file annual tax returns zapisanie się do klubu do niczego nie obliguje joining the club places you under no obligation podarunki obligowały go do wzajemności the gifts made him feel obliged to reciprocate zobligować

oblizać
pf - obli|zywać impf (obliżę - oblizuję) vt to lick oblizać (sobie) wargi/palce to lick one's lips/fingers oblizał łyżeczkę po miodzie/z miodu he licked the honey off the spoon pies starannie oblizał miskę the dog licked the bowl clean oblizać się - oblizywać się to lick one's lips, to lick oneself pies oblizywał się na widok mięsa the dog was licking its lips at the sight of meat oblizywać się na myśl o deserze to lick one's lips at the thought of dessert oblizuję się na samą myśl my mouth is watering already oblizał się ze smakiem he licked his lips with relish

oblizywać
impf oblizać

oblodzenie
n (osad lodu) ice, icing (gołoledź) black ice oblodzenie skrzydeł (samolotu) ice a. icing on the wings miejscowe/silne oblodzenia ice in places/heavy icing na drogach mogą wystąpić oblodzenia there may be patches of ice on the roads uwaga na oblodzenia watch (out) for icy patches usunąć oblodzenie z szyb samochodu to de-ice a car środek do usuwania oblodzenia a de-icer

oblodzony
adv. [nawierzchnia, schody, stok] icy, ice-covered szyby są oblodzone the windows are iced over a. up pas startowy jest oblodzony the runway is icy a. iced over drogi są miejscami oblodzone there are icy patches on the roads pośliznąć się na oblodzonym chodniku to slip on an icy a. ice-covered pavement

oblubienica
f przest. (narzeczona) betrothed przest. (panna młoda) bride

oblubieniec
przest. m (narzeczony) betrothed przest. (pan młody) (bride)groom oblubieńcy plt the betrothed przest. para oblubieńców the betrothed couple

obluzować
pf - obluz|owywać impf vt to loosen [śrubę, nakrętkę, linę] to slacken [linę] obluzować się - obluzowywać się [nakrętka, lina] to loosen, to come loose [lina] to slacken, to go slack śruba zaczęła się obluzowywać the screw had started to come loose

obluzowywać
impf obluzować

obluźniać
impf obluźnić

obluźnić
pf - obluźni|ać impf vt to loosen [śrubę, linę] to slacken [linę] obluźnione kamienie zaczęły spadać na ziemię the loosened stones began to fall on the ground obluźnić się - obluźniać się [śruba, lina] to loosen, to come loose [lina] to slacken, to go slack

oblężenie
n 1. Wojsk. siege stan oblężenia a state of siege przystąpić do oblężenia miasta to lay siege to a town odstąpić od oblężenia to raise a. lift a siege wydostać się z oblężenia to break out of a siege 2. przen. przed świętami sklepy przeżywają prawdziwe oblężenie before Christmas the shops are besieged with shoppers przen. w sierpniu miasto przeżywa istne oblężenie in August the town is besieged with tourists przen. bramka gospodarzy przeżywała oblężenie the home team's goal was under siege przen.

oblężniczy
adv. [wieża, działa, wojska] siege attr. machina oblężnicza a siege engine

obmacać
pf - obmac|ywać impf vt 1. (sprawdzić dotykiem) to feel, to finger [przedmiot] [lekarz] to palpate [część ciała] obmacywanie spuchniętej kostki palpation of a swollen ankle obmacywać ścianę, szukając kontaktu to feel a. grope the wall for a. to find the light switch 2. (dotykać lubieżnie) to fondle to grope pot., to feel [sb] up a. to feel up pot., to touch [sb] up a. to touch up pot. [kobietę] przestań mnie obmacywać stop pawing me obmacywać kogoś wzrokiem to ogle sb to eye sb up pot. obmacać się - obmacywać się 1. (samego siebie) to feel oneself obmacywać się po nodze/kieszeniach to feel one's leg/pockets 2. (siebie nawzajem) to feel each other (lubieżnie) to fondle each other to grope each other pot., to feel each other up pot.

obmacywać
impf obmacać

obmawiać
impf obmówić

obmiatać
impf obmieść

obmierzać
1. impf obmierznąć

obmierznąć
/ob'mjerznont/ pf - obmier|zać /ob'mjerzat/ impf (obmierzł - obmierzam) vi książk. to become loathsome a. detestable obmierzła mi już ta twoja służalczość I have come to loathe a. detest your servility

obmierzły
/ob'mjerzwi/ adv. [zapach] vile, loathsome [pocałunek, gęba] loathsome, disgusting [nudziarz] dreadful obmierzła spelunka a disgusting dive

obmierźle
adv. książk. [zachowywać się] despicably, vilely [wyglądać] disgusting adv., loathsome adv. obmierźle przymilny obnoxiously ingratiating

obmieść
pf - obmi|atać impf (obmiotę, obmieciesz, obmiecie, obmiótł, obmiotła, obmietli - obmiatam) vt to sweep (off) [podwórko] obmieść kurze ze ścian to brush dust from the walls

obmowa
f backbiting U złośliwa obmowa malicious backbiting

obmurowanie
sv obmurować n (ogrodzenie) (brick) wall

obmurować
pf - obmur|owywać impf vt 1. (obłożyć) (cegłą) to face [sth] with brick, to put a brick facing on (kamieniami) to face [sth] with stone, to put a stone facing on kominek obmurowany marmurem a fireplace with a marble facing 2. (ogrodzić) to wall (in), to surround with a wall obmurować cmentarz to wall (in) a cemetery, to put (up) a wall around the cemetery

obmurowywać
impf obmurować

obmywać
impf obmyć

obmyć
pf - obmy|wać impf (obmyję - obmywam) vt 1. (usunąć brud) to wash [ciało] to wash [sth] away, to wash away [grzechy] obmyć (sobie) twarz z kurzu/potu a. kurz/pot z twarzy to wash the dirt/sweat off one's face obmyć ręce mydłem/zimną wodą to wash one's hands with soap/in cold water obmyć ranę wodą utlenioną to rinse a. cleanse a wound with hydrogen peroxide 2. (oblać) [fale] to wash [plażę, skały, brzeg] obmyć się - obmywać się 1. (samego siebie) to wash (oneself) obmyć się z błota/krwi to wash the mud/blood off (oneself) obmyć się z grzechów to wash one's sins away 2. (jeden drugiego) to wash each other

obmyślać
impf obmyślić

obmyśliwać
impf obmyślić

obmyślić
pf - obmyśl|ać, obmyśl|iwać impf (obmyślę - obmyślam, obmyśliwam) vt to contemplate [zemstę] to work out [szczegóły] to work out, to devise [strategię, taktykę] obmyślić plan działania/chytry plan to work out a plan of action/to devise a. concoct a cunning plan obmyślić sposób rozwiązania zadania to work out a way to solve the problem wszystko sobie obmyśliłem I have it all worked out wszystko zostało obmyślone w najdrobniejszych szczegółach everything has been thought out down to the last detail dobrze obmyślony plan a well-thought-out plan

obmówić
pf - obm|awiać impf vt to backbite to badmouth pot. obmówić kogoś przed kimś to badmouth sb to sb else obmawiać kogoś za jego plecami to bitch about sb behind their back pot. obmawiać się to backbite each other a. one another to badmouth each other a. one another pot.

obnażać
1. impf obnażyć 2. impf vt [dekolt, spódnica] to reveal [część ciała] krótkie rękawy obnażały jej szczupłe ramiona the short sleeves revealed her slender arms

obnażyć
pf - obnaż|ać1 impf vt 1. (pozbawić ubrania) to bare, to uncover [część ciała] obnażyć ramiona/klatkę piersiową to bare one's arms/chest obnażony do pasa stripped a. bare to the waist 2. (odsłonić) to unsheathe [szablę] pies obnażył kły the dog bared its fangs 3. (zdemaskować) to expose [głupotę, hipokryzję, słabość] obnażyć błędy/luki w czyimś rozumowaniu to expose the flaws/gaps in sb's reasoning teleturniej obnażył braki w jego wykształceniu the quiz show revealed the deficiencies in his education obnażyć się - obnażać się 1. (rozebrać się) to strip (off) (publicznie) to expose oneself (przed kimś to sb) to flash pot. (przed kimś at sb) chorobliwe obnażanie się pathological exhibitionism publiczne obnażanie się flashing in public, indecent exposure 2. (zdemaskować się) to tell all pot., to come clean pot. (przed kimś to sb) 3. (stać się widocznym) to emerge, to be revealed

obnieść
pf - obn|osić1 impf (obniosę, obniesiesz, obniesie, obniósł, obniosła, obnieśli - obnoszę) vt to carry [sth] around a. about święty obraz obniesiono po mieście podczas procesji the holy image was carried in a procession round the city obnosić podanie po urzędach to take an application around to various offices obnosić kanapki to go around serving sandwiches obnosić kogoś na językach (obmawiać) to backbite sb to badmouth sb pot. (szkalować) to slander sb

obniżać
impf obniżyć

obniżenie
sv obniżyć n obniżenie terenu depression, topographic low

obniżka
f reduction obniżka cen/podatków/płac a cut a. reduction in prices/taxes/wages, a price/tax/wage cut a. reduction sezonowe/posezonowe obniżki cen in-season/post-season markdowns a. discounts 20% obniżka cen na swetry a 20% markdown a. discount on sweaters cena książki uległa obniżce o 15 złotych the book was marked down 15 zlotys obniżka temperatury a drop a. fall in temperature mieć a. przechodzić obniżkę formy to be in a. be going through a slump

obniżyć
pf - obniż|ać impf vt 1. (umieścić niżej) to lower [sufit, poprzeczkę, środek ciężkości] to lower, to reduce [poziom wody] obniżyć półkę o 5 centymetrów to lower a shelf by 5 centimetres obniżyć lot [samolot, pilot] to descend obniżone zawieszenie/podwozie a lowered suspension/chassis 2. (zmniejszyć) to lower, to reduce [ceny, koszty, temperaturę, ciśnienie krwi, poziom cholesterolu] to cut, to reduce [podatki] to bring down, to reduce [gorączkę] obniżyć głos to lower a. drop one's voice obniżyć komuś ocenę za ortografię to take points off (sb's mark) for spelling obniżono mi ocenę z wypracowania o jeden stopień my essay was marked down one grade zarobki obniżono mu o 5% his wages were cut (by) 5% kupić coś po obniżonej cenie to buy sth at a reduced price a. at a discount przeżywać stany obniżonego nastroju to experience mild depression osoby o obniżonej odporności people with lowered immunity obiekt o obniżonym standardzie a lower-quality facility 3. Muz. to flatten, to lower [nutę] obniżyć się - obniżać się 1. (opaść) [poziom wody] to go down, to fall, to drop [fundamenty] to sink 2. (zmniejszyć się) [ceny, podatki, temperatura] to go down, to fall, to drop [ciśnienie] to fall, to drop [stopa życiowa, liczba, zużycie paliwa] to decrease, to decline koszty robocizny obniżyły się o 10% labour costs fell (by) 10% 3. Muz. to lower

obnosić
1. impf obnieść 2. impf vt pot. obnosić swoją żałobę/szczęście to make a display of one's grief/happiness obnosić się to parade, to flaunt (z czymś sth) obnosić się ze swoim bogactwem/pochodzeniem to flaunt one's wealth/ancestry obnosić się ze swoją wiedzą/nieszczęściami to parade one's knowledge/misfortunes obnosić się (publicznie) ze swoim cierpieniem to make a (public) display of one's suffering obnosić się ze swoją pobożnością to make a great show of one's piety jest bardzo bogaty, choć nie lubi się z tym obnosić he's very rich, though not one to flaunt it

obnośny
adv. handel obnośny/sprzedaż obnośna (na ulicy) hawking, peddling (od domu do domu) door-to-door sales, selling door-to-door obnośna sprzedaż lodów the hawking of ice cream prowadzić handel obnośny (na ulicy) to be a hawker a. peddler (od domu do domu) to be a door-to-door salesperson "handel obnośny wzbroniony" 'no hawkers'

obocznie
adv. obie nazwy używane są/występują obocznie both names are used/occur as variants

oboczność
f Jęz. alternation

oboczny
adv. Jęz. [pisownia, samogłoski] variant forma oboczna a variant an alternant spec. krążenie oboczne Med. collateral circulation

oboista
m, oboistka f oboist, oboe player

obojczyk
m collarbone clavicle spec.

obojczykowy
adv. clavicular

oboje
num. mult. both oboje dzieci both (the) children, both of the children często myślę o nich obojgu I often think of them both fotografia obojga wujostwa a photo of one's/sb's aunt and uncle

obojnacki
adv. Biol. hermaphroditic, androgynous

obojnactwo
n sgt Biol. hermaphroditism, androgyny

obojnaczy
adv. Biol. hermaphroditic, androgynous

obojnak
m Biol. hermaphrodite, androgyne

obojowy
adv. [recital, solo] oboe attr.

obojętnie
adv. grad. [patrzeć, zachowywać się, słuchać] indifferently nie mogę przejść obojętnie obok twoich problemów I can't sit quietly by when you're in so much trouble adv. Chem., Fiz. zachowywać się obojętnie to be unreactive magnes zachowuje się obojętnie wobec drutu cynkowego magnets don't attract galvanized wire part. obojętnie kto whoever, no matter who obojętnie dokąd wherever, no matter where chciał pożyczyć książkę, obojętnie jaką he wanted to borrow a book, any book możesz przyjść, obojętnie, czy rano, czy wieczorem you can come any time, in the morning or in the evening

obojętnieć
impf (obojętnieję, obojętniał, obojętnieli) vi to become indifferent (na coś a. dla czegoś to sth) z wiekiem obojętniał na otaczający go świat as he became older he became increasingly indifferent to the world around him zobojętnieć

obojętność
f sgt 1. (nieczułość) indifference, unconcern patrzeć na kogoś z obojętnością to look at sb indifferently a. with indifference obojętność wobec wszelkich zmian indifference to all the changes lewica francuska krytykowała rząd za jego obojętność dla Polski the French leftists criticized the government for its indifference towards Poland 2. Fiz. neutrality, unreactivity

obojętny
adv. grad. 1. (nieczuły) indifferent (na coś a. dla czegoś to sth) jego obojętna reakcja his indifference obojętne stosunki indifferent relations być obojętnym wobec czegoś to be indifferent to a. towards sth twoje kłopoty nie pozwalają mi pozostać obojętną I can't sit quietly by when you're in so much trouble 2. (nieistotny) [sprawa, temat] unimportant, trivial rozmawiali na obojętne tematy they were discussing some trivial matters jest mi całkowicie obojętne, co się z nim stanie I really don't care what happens to him jako mężczyzna był jej obojętny she had no romantic interest in him 3. (nijaki) [mina, wzrok, twarz] blank (w smaku) bland adv. 1. (nieszkodliwy) [substancja, materiał, proces] harmless (dla czegoś to sth) 2. Fiz. neutral 3. Chem. [substancja] unreactive [roztwór, środowisko] neutral gaz chemicznie obojętny an inert gas

obok
praep. 1. (koło) by, next to kontakt jest obok drzwi the switch is by the door stał obok Anny he was standing next to a. beside Anna siedzieli obok siebie they were sitting next to each other a. side by side przeszedł tuż obok mnie he walked right past a. by me mieszkają obok mojej siostry they live next door to my sister obok mnie zatrzymała się taksówka a taxi drew up alongside me 2. kryt. (oprócz) besides, apart from obok malarstwa interesował się też rzeźbą as well as a. apart from painting, he was also interested in sculpture adv. na stole stał pusty talerz, a obok kieliszek there was an empty plate on the table and a glass next to it a. beside it dopędził ją i szedł obok bez słowa he caught up with her and walked beside her a. by her side without saying a word mieszkamy obok we live next door burza przeszła obok the storm passed by tuż obok czegoś right next to sth

obolały
adv. [osoba] achy [język, noga] sore, tender [głowa] aching obudził się cały obolały he woke up achy all over wróciła z głową obolałą od hałasu when she got back her head was aching from the noise

obopólnie
adv. mutually

obopólny
adv. [zgoda, korzyść] mutual za obopólną zgodą by mutual agreement

obora
f barn, cowshed wytrzyj buty, nie jesteś w oborze! wipe your shoes! were you brought up in a barn?! patrzeć a. spoglądać na księżą oborę to have one foot in the grave pot.

obornik
m sgt Roln. manure

obosieczność
f sgt (argumentu, oskarżenia) two-edged character, double-edged character

obosieczny
adv. 1. [miecz, nóż] two-edged, double-edged 2. przen. [argument, oskarżenie] two-edged, double-edged

obostrzać
impf obostrzyć

obostrzenie
sv obostrzyć n (w przepisach) restriction obostrzenia kredytowe credit restrictions obostrzenia importu samochodów restrictions on car imports

obostrzyć
pf - obostrz|ać impf vt to tighten [sth] up, to tighten up [przepisy, zasady] zakład poprawczy o obostrzonym rygorze a. z obostrzonym rygorem a high-security youth custody centre

obowiązany
adv. obliged uczniowie są obowiązani do noszenia mundurków students are required to wear uniforms czułem się obowiązany uprzedzić was o tym I felt obliged to warn you about it

obowiązek
m (G obowiązku) duty, responsibility mieć poczucie obowiązku to have a sense of duty a. responsibility naszym obowiązkiem jest służyć społeczeństwu it's our duty to be of service to society na rodzicach spoczywa obowiązek zapewnienia materialnej opieki dziecku it is the parents' responsibility to provide for the child zwolnić kogoś z obowiązku to exempt sb from a requirement, to waive a requirement in sb's case zwolnienie z obowiązku służby wojskowej an exemption from military service zadaję to pytanie z dziennikarskiego obowiązku it's my duty as a journalist to ask this question spełnili swój żołnierski obowiązek they did their duty as soldiers żołnierz ma obowiązek wykonywać rozkazy it's a soldier's duty to obey orders czuć się w obowiązku coś zrobić to feel obliged a. obligated to do sth moim moralnym obowiązkiem jest protestować przeciwko wojnie I have a moral obligation to protest against war wzięła na siebie obowiązek opiekowania się siostrzeńcami she took on the responsibilty of looking after her nephews podlegać obowiązkowi podatkowemu a. płacenia podatków to be subject to taxation, to be required to pay taxes obowiązki plt duties, obligations od podwładnych wymagał rzetelnego wykonywania obowiązków he required his subordinates to perform their duties conscientiously zakres obowiązków a job description do moich obowiązków należało sprzątanie halu my duties included cleaning up the hall ma ona liczne obowiązki domowe she has a lot of household duties prawa i obowiązki obywatela citizens' rights and duties nie wypełniał swoich obowiązków he neglected his duties został zawieszony w obowiązkach ucznia he was suspended from school powszechny obowiązek wojskowy Wojsk. national service GB, military service

obowiązkowo
adv. do wniosku należy obowiązkowo dołączyć zdjęcie each application must be accompanied by a photograph uczestnicy obowiązkowo muszą nosić kaski participants must wear a. are required to wear helmets "przyjść na to zebranie?" - "obowiązkowo!" pot. 'should I come to the meeting?' - 'absolutely!' musisz obowiązkowo zobaczyć tę wystawę pot. you just have to see a. you absolutely must see the exhibition

obowiązkowość
f 1. (badań, wykładów) compulsory nature, obligatory nature 2. (sumienność) reliability U, sense of responsibility

obowiązkowy
adv. 1. [lektura, wykłady, szkolenie] required, compulsory obecność obowiązkowa attendance required stroje wieczorowe nie są obowiązkowe (formal) evening wear is not de rigueur 2. [uczeń, pracownik] dutiful, reliable

obowiązujący
pa obowiązywać adv. [umowa, zasady, ustawa] (legally) binding obowiązujący rozkład jazdy the current timetable mieć moc obowiązującą to be (legally) binding

obowiązywać
impf vi ten przepis obowiązuje od roku/dziś the law has been in effect for a year/goes into effect today prawo obowiązuje wszystkich obywateli the law applies to every citizen na tej ulicy obowiązuje zakaz parkowania parking is prohibited on this street, there's no parking on this street obowiązuje strój wieczorowy evening dress is de rigueur

obozować
impf vi to camp, to encamp obozować pod namiotami to camp in tents

obozowicz
m, obozowiczka f camper

obozowisko
n 1. (zespół namiotów) camp obozowisko harcerzy a scout camp obozowisko partyzantów/powstańców a camp of partisans/insurgents obozowisko rozbiliśmy nad rzeką we made a. pitched camp by the river 2. (teren) campsite GB, campground US wybrać miejsce na obozowisko to choose a. pick a campsite

obozowy
adv. 1. [teren, sprzęt] camping attr., camp attr. obozowe warunki Spartan a. (rather) primitive conditions 2. (związany z przymusową izolacją) [straż, policja, życie] camp attr.

obrabiarka
f Techn. machine tool

obrabiarkowy
adv. Techn. [przemysł, robot] machine tool attr.

obrabiać
impf obrobić

obrabować
pf vt to rob [osobę, bank, kasę, sklep] obrabować kogoś z pieniędzy/biżuterii to steal sb's money/jewels rabować

obracać
1. impf obrócić 2. impf vt obracać dużymi kwotami/milionami euro to deal in large sums/in millions of euros obracać się 1. (przebywać) to socialize obracał się w kołach artystycznych he moved in artistic circles obracać się wśród gwiazd filmowych to socialize with film stars, to rub shoulders with film stars GB, to rub elbows with film stars US 2. (dotyczyć) obracać się wokół a. w kręgu czegoś to revolve around sth wszystkie moje myśli obracały się wokół domu all my thoughts revolved around home

obrachować
pf - obrach|owywać impf vt przest. to calculate, to reckon [długi, straty, zyski] obrachował, ile warty był dom he calculated how much the house was worth obrachować się - obrachowywać się 1. (ocenić możliwości finansowe) to count (up) one's money 2. (ustalić wzajemne należności) to square up (z kimś with sb)

obrachowywać
impf obrachować

obrachunek
m (G obrachunku) 1. Fin. account zrobić obrachunek dochodów i wydatków to balance the books jak wynika z mojego obrachunku. according to my calculations. 2. przen. (podsumowanie) summing-up zrobić obrachunek z przeszłością to come to terms with one's past

obrachunkowy
adv. 1. Fin. okres obrachunkowy a financial a. fiscal period rozliczenie obrachunkowe settlement of accounts dzień obrachunkowy the day of settlement 2. przen. utwory obrachunkowe literature, films attempting to come to terms with the past

obradować
impf vi to debate Sejm obraduje nad budżetem the Sejm is debating the budget Sejm w tym tygodniu nie obraduje the Sejm isn't sitting a. isn't in session this week obradujący posłowie the MPs present (in Parliament)

obrady
plt (G obrad) (komisji, jury) deliberations pl obrady Sejmu a parliamentary session obrady rady miasta a city council meeting porządek obrad the agenda trafić/wrócić pod obrady to come up/come back up for debate

obradzać
impf obrodzić

obramienie
n frame, surround obramienie drzwi a door frame

obramowanie
sv obramować n 1. (rama) frame, surround kamienne obramowanie kominka the stone fireplace surround małe oczka w obramowaniu białych rzęs small eyes framed by white lashes obramowanie pola tekstowego text (box) border 2. Komput. obramowanie aktywne active border

obramować
pf - obram|owywać impf vt to border, to frame obramować okna marmurem to frame the windows with marble obramowane fotografie/obrazy framed photos/pictures herb obramowany złotym kolorem a coat of arms with a gold border a. bordered in gold łąka obramowana lasem a meadow surrounded by a forest

obramowywać
impf obramować

obrastać
impf obrosnąć

obraz
m (G obrazu) 1. (malowidło) painting, picture malować obrazy to paint pictures obraz przedstawia wzburzone morze the painting depicts a stormy sea obraz olejny an oil painting obrazy kubistów cubist paintings galeria obrazów a picture gallery obraz pędzla Picassa a painting by Picasso 2. (widok) sight, scene każdego dnia widziałem z okna ten sam obraz every day I saw the same sight a. scene from my window 3. (w pamięci, w wyobraźni) picture, image wyobraźnia podsuwała mu obrazy letniego słońca i gorącego piasku he had images of summer sun and hot sand wciąż mam jego obraz w pamięci I have a vivid picture of him on my mind 4. (wyobrażenie) picture, view aby mieć pełny obraz możliwości koncernu, należałoby się przyjrzeć jego inwestycjom to get a full picture of a company's potential, one needs to take a close look at its investments miał bardzo naiwny obraz rzeczywistości he had a very naive view of reality 5. (ukazanie) depiction, view książka ta przynosi karykaturalnie wykrzywiony obraz polskiej wsi the book gives a grotesquely distorted view of the Polish countryside obraz epoki w filmie the film's depiction of the epoch 6. (na zdjęciu, ekranie) image, picture obraz telewizyjny a television picture poprawić ostrość obrazu to adjust the focus obrazy z trzech kamer images from three cameras obraz czarno-biały a black-and-white image 7. (w sztuce, operze, balecie) scene 8. (film) film, picture, movie US obraz dyfrakcyjny Fiz. diffraction pattern obraz kliniczny Med. clinical picture obraz kontrolny a. testowy TV test pattern obraz optyczny Fiz. optical image obraz negatywowy Fot. negative obraz pozorny Fiz. virtual image obraz rentgenowski Med. X-ray image X-ray pot. obraz siatkówkowy Med. retinal image obraz utajony Fot. latent image święty obraz Relig. holy picture żywy obraz przest. tableau vivant obraz nędzy i rozpaczy a sorry a. pitiful sight na obraz i podobieństwo czegoś książk. in the image of sth Bóg stworzył człowieka na swój obraz i podobieństwo God created man in His own image patrzeć a. wpatrywać się w kogoś jak w obraz to think the world of sb, to dote on sb piękny a. śliczny jak obraz (as) pretty as a picture żywy obraz kogoś the very a. living image of sb the spitting image of sb pot.

obraza
f sgt 1. (zniewaga) offence C/U GB, offense C/U US, insult nie nazwałbym ich zwierzętami, to byłaby obraza dla zwierząt I wouldn't call them animals, that would be an insult to animals obraza słowna an insult 2. (obrażenie się) resentment na jego twarzy widniała obraza there was an expression of resentment on his face 3. (wykroczenie) obraza urzędu prezydenta a slur on the presidency obraza sądu contempt of court obraza uczuć religijnych an affront to a. an offence against religious feelings obraza moralności (publicznej) offence against a. affront to public morality bez obrazy no offence (meant) GB, no offense (meant) US obraza boska przest. an outrage

obrazek
m 1. dem. (mały obraz) (small) picture święty obrazek a holy picture 2. (ilustracja) picture książka z obrazkami an illustrated book 3. (scenka) picture, scene obrazek z życia dołów społecznych a picture of lower-class life sielankowy obrazek an idyllic scene 4. Literat. short story być pięknym jak obrazek a. wyglądać jak obrazek a. jak z obrazka to be a. look a picture GB, to be (as) pretty as a picture patrzeć a. wpatrywać się w kogoś jak w obrazek to think the world of sb, to dote on sb

obrazić
pf - obra|żać impf vt 1. (ubliżyć) to offend, to insult przepraszam, nie chciałem cię obrazić I'm sorry, I didn't mean to offend you obraża mnie swoimi podejrzeniami I find his suspicions offensive 2. (naruszyć normy) to offend film obraża uczucia wierzących the film offends people's religious feelings wyrok obrażający poczucie sprawiedliwości a verdict that flies in the face of justice to obraża moją dumę it's hurts my pride to obraża jego inteligencję kryt. it's an insult to his intelligence obrazić się - obrażać się to be offended, to take offence GB, to take offense US obraziła się na mnie za porównanie jej do piłki plażowej she was offended at me a. she took offence at me for comparing her to a beach ball obraził się o drobnostkę he took offence at some trifle obraził się, że tylko z tobą rozmawiałem he got offended because I wasn't talking to anybody but you nie odzywa się do mnie, chyba się obraził he isn't speaking to me, he must be offended nie obrażaj się don't be a. get offended

obrazkowy
adv. historyjka obrazkowa a comic strip pismo obrazkowe picture a. pictographic writing

obrazoburca
m 1. książk. iconoclast książk. 2. Relig. iconoclast

obrazoburczo
adv. książk. iconoclastically książk.

obrazoburczy
adv. 1. książk. [poglądy, pasja, książka] iconoclastic książk. 2. Relig. [ruch] iconoclastic

obrazoburstwo
n sgt 1. książk. iconoclasm książk. 2. Relig. iconoclasm

obrazować
impf vt książk. to depict, to illustrate powieść dobrze obrazuje epokę the novel depicts the epoch very well dane obrazujące stan rozwoju rolnictwa w Polsce data representing the current state of Polish agriculture zobrazować

obrazowo
adv. [mówić, opisywać] vividly

obrazowość
f sgt (języka, stylu, opisu) vividness

obrazowy
adv. [styl, język, opis] vivid

obrać
1. pf - ob|ierać1 impf (obiorę - obieram) vt 1. (usunąć skórkę) to peel [jabłka, ziemniaki, pomarańcze, jajko] to shell [jajko, groch] 2. (wyzbierać) to pick obrać krzaki z porzeczek to pick currants obrać rybę z ości to bone a fish 2. pf - ob|ierać2 impf (obiorę - obieram) vt 1. książk. (wybrać) to choose, to decide on obrać (sobie) zawód lekarza to decide on the medical profession obrał sobie białego orła jako swój znak he chose the white eagle as his emblem 2. (mianować) to appoint, to choose w ubiegłym roku został obrany opatem last year he was appointed abbot obrać kogoś królem a. na króla to elect sb king (under the Polish elective monarchy) najstarszego z nich obrali sobie za wodza they chose the oldest man as their chief obrano go na urząd premiera he was appointed prime minister

obraźliwie
adv. grad. [śmiać się, zachowywać się] offensively

obraźliwy
adv. grad. 1. [wypowiedź, aluzja, epitet] offensive, insulting 2. kryt. [osoba] touchy, oversensitive, hypersensitive

obrażalski
adv. pot., żart. touchy, oversensitive, hypersensitive obrażals|ki m, obrażalska f pot. Mr/Ms Hypersensitive pot., żart.

obrażać
impf obrazić

obrażenie
sv obrazić n zw. pl (ciała) injury doznać ciężkich obrażeń ciała to sustain serious injuries lekkie obrażenie głowy a minor head injury ma rozległe obrażenia wewnętrzne he sustained multiple internal injuries wyszedł z wypadku bez obrażeń he escaped the accident uninjured

obrażony
pp obrazić adv. [osoba, głos] offended mieć obrażoną minę to look offended

obrobić
pf - obr|abiać impf vt 1. (ukształtować) to work [kamień, brąz] (maszynowo) to machine [kamień, szkło, brąz] to dress [kamień] schody nierówno obrobione siekierą roughly hewn wooden stairs 2. (przygotować pod uprawę) to till [pole, ziemię] 3. (obrębić) to hem [brzeg, chusteczkę] 4. pot. (opracować) to process [dane] to massage pot. [tekst] 5. pot. (okraść) to clean [sb] out a. to clean out pot. obrabiał pasażerów tramwaju he cleaned out passengers on trams mieszkanie mi obrobili my flat was cleaned out 6. pot. (oplotkować) to badmouth pot. obrobić się pot. (wykonać pracę do końca) to get everything done pot. obrobić komuś tyłek a. dupę posp. to badmouth sb pot.

obrodzić
pf - obr|adzać impf 1. [zboże, drzewo, warzywa] to crop well, to yield a plentiful crop [owoce, grzyby] to be plentiful, to be abundant w tym roku sady nadzwyczajnie obrodziły the fruit crop was extraordinary this year 2. przen., książk. (pojawić się w dużej ilości) to abound (w coś with a. in sth) w jego szkole obrodziło w talenty his school is/was full of gifted students początek zimy obrodził ważnymi wydarzeniami important events abounded at the beginning of winter

obrok
m sgt (G obroku) feed worek z obrokiem a feed bag, a nosebag

obrona
f sgt 1. (odpieranie ataku) defence GB, defense US oddać życie w obronie ojczyzny to die for one's country zginął w obronie przyjaciela he died defending his friend obrona miasta przed armią tatarską a defence of the city against the Tatar army 2. (odpieranie zarzutów) defence GB, defense US wziąć kogoś w obronę to come to sb's defence, to stand up for sb co masz na swoją obronę? what have you got to say for yourself? liberałowie muszą stanąć w obronie reform liberals must stand up for the reforms 3. (ochrona) defence GB, defense US obrona interesów pracowniczych defence of employees' rights wystąpił w obronie najuboższych he spoke in defence of the poor 4. (obrońcy) defenders pl obrona placówki the defenders of an outpost 5. (wojsko) defence GB, defense US Ministerstwo Obrony Narodowej the Ministry of Defence maleją wydatki na obronę there have been cuts in defence spending 6. Sport (formacja) defence GB, defense US (parada) save grać w a. na obronie to play defence dali się zepchnąć do obrony they were pushed back into defence 7. Gry (w szachach) defence GB, defense US 8. Prawo (wykazywanie niewinności) defence GB, defense US podjął się obrony nieletniego przestępcy he took on the defence of a juvenile offender prowadzić własną obronę to conduct one's own defence 9 Prawo (adwokaci) the defence GB, the defense US obrona ma głos the defence has a. have the floor świadek obrony a witness for the defence, a defence witness obrona konieczna Prawo defence of necessity GB, defense of necessity US obrona własna self-defence GB, self-defense US działać w obronie własnej to act in self-defence obrona pracy doktorskiej/magisterskiej Uniw. doctoral/master's defence GB, doctoral/master's defense US obrona przeciwatomowa Wojsk. nuclear a. radiation defence GB, nuclear a. radiation defense US obrona przeciwchemiczna Wojsk. chemical defence GB, chemical defense US obrona przeciwgazowa Wojsk. anti-gas defence GB, anti-gas defense US obrona przeciwlotnicza Wojsk. anti-aircraft defence GB, anti-aircraft defense US

obronić
pf vt 1. (odeprzeć atak) to defend obronić miasto przed atakiem nieprzyjaciela to defend a city against a. from enemy attack bronić 2. (ustrzec) to defend, to save piątka z matematyki obroniła mnie przed egzaminem ustnym z tego przedmiotu an A in Maths saved me from having to take a Maths oral obronił zespół przed oskarżeniem o plagiat he defended the band against the accusation of plagiarism bronić 3. (udowodnić słuszność) to defend [tezę, decyzję, stanowisko] bronić 4. (zdać egzamin) to defend [pracę magisterską, doktorską] bronić 5. Sport [bramkarz] to save [strzał, karnego] [zawodnik] to defend [tytuł] bronić obronić się 1. (przed atakiem) to defend oneself (przed kimś/czymś against a. from sb/sth) bronić się 2. (ustrzec się) to defend oneself (przed czymś against sth) nie obronić się przed pokusą to yield to temptation obronić się od smutnych myśli to ward off depressing thoughts bronić się 3. (tłumaczyć się) to defend oneself bronić się 4. (zdać egzamin) to defend a thesis/dissertation bronić

obronność
f sgt obronność kraju a country's defences

obronny
adv. [pozycja, struktury, wojna, akcja] defensive mury obronne fortifications, ramparts zamek obronny a fortified castle gra obronna defensive play siły obronne organizmu an organism's immune defences pies obronny a guard dog wyjść z czegoś obronną ręką to get through a. emerge from sth unscathed

obrosnąć
pf - obr|astać impf (obrósł - obrastam) vt (zarosnąć) to cover, to overgrow dzikie wino obrosło werandę the porch was overgrown with vines drzewo obrośnięte mchem a moss-covered tree vi 1. (pokryć się warstwą) to be covered, to be overgrown (czymś with sth) ziemniaki obrastały pajęczyną the potatoes were covered with cobwebs wzgórze obrosło krzewami the hill was overgrown with bushes 2. (zyskać) obrastać w coś a. czymś to gain a. acquire sth obrastać w doświadczenie to gain experience obrastać w majątek to grow rich słowo to obrosło w mnóstwo negatywnych skojarzeń the word has acquired a lot of negative connotations obrosnąć w sadło a. w tłuszcz to get fat

obrotność
f sgt pot. resourcefulness savvy US pot.

obrotny
adv. grad. pot. [osoba, handlowiec] resourceful savvy US pot. mieć obrotny język a. być obrotnym w języku pot. to have the gift of the gab GB pot., to have the gift of gab US pot.

obrotomierz
m Techn. tachometer, revolution counter rev counter pot.

obrotowo
adv. poruszać się obrotowo to rotate

obrotowy
adv. 1. [ruch] rotational, rotary prędkość obrotowa the rotation speed, the rate of rotation 2. [drzwi, scena] revolving krzesło obrotowe a swivel chair taca obrotowa a lazy Susan 3. Ekon. kapitał obrotowy working capital podatek obrotowy a sales tax

obrońca
m 1. (ojczyzny, miasta, prawdy, wiary) defender 2. Prawo defence counsel GB, defense attorney US 3. Sport (gracz) defender, defensive player 4. Sport obrońca tytułu mistrzowskiego a defending champion obrońca tytułu a defending title-holder obrońca z urzędu Prawo court-appointed defence lawyer GB, public defender US obrońca z wyboru Prawo defence counsel a. lawyer GB, defense attorney US

obrończy
adv. Prawo ostatnia mowa obrończa the defence summation GB, the defense summation US

obrończyni
f 1. (prawdy, uciśnionych, kraju) defender 2. Prawo defence counsel GB, defense attorney US 3. Sport obrończyni tytułu mistrzowskiego a defending champion obrończyni tytułu a defending title-holder

obrośnięty
obrosły pp obrosnąć adv. 1. (nieogolony) [mężczyzna, twarz] unshaven 2. (otyły) brzuch obrosły tłuszczem a pot belly

obroża
f (obróżka dem.) 1. (dla psa) (dog) collar 2. (pas sierści, piór) ruff, collar

obrugać
pf vt pot. to tell [sb] off pot., to bawl [sb] out pot. obrugał ich za lenistwo i niechlujstwo he told them off for being lazy slobs żona go obrugała, że za późno wrócił do domu his wife bawled him out for coming home late

obrumieniać
impf obrumienić

obrumienić
pf - obrumie|niać impf vt to brown obrumień mięso z obu stron brown the meat on both sides obrumień rybę na gorącym oleju brown the fish in hot oil obrumienić się - obrumieniać się to brown mieszaj, aż mięso się obrumieni stir until the meat browns

obrus
m (G obrusa a. obrusu) tablecloth nakryć stół obrusem to cover a table with a tablecloth zmienić obrus to change the tablecloth

obrusowy
adv. tablecloth attr. tkanina obrusowa tablecloth fabric

obruszać
impf obruszyć

obruszyć
pf - obrusz|ać impf vt 1. (spowodować obsunięcie) to dislodge [kamienie, piasek, ziemię] nieostrożny narciarz obruszył śnieg, powodując lawinę a careless skier dislodged the snow, causing an avalanche 2. (obluzować) to dislodge [kamienie] to loosen [gwóźdź, pal, śrubę] 3. (oburzyć) to put [sb] out bardzo go obruszyło, że nie został zaproszony na przyjęcie he was put out by the fact that he hadn't been invited to the party obruszyć się - obruszać się 1. (obluzować się) to come a. work loose w murze obruszyły się cegły some bricks in the wall had come loose 2. (oburzyć się) to be(come) indignant (na coś about a. over sth) to bridle (na coś at sth)

obrysować
pf - obrys|owywać impf vt to outline obrysować oczy kredką to line a. outline one's eyes with eyeliner obrysował na piasku swoją dłoń he outlined his hand in the sand

obrysowywać
impf obrysować

obryw
m (G obrywu) Geol. 1. (oberwanie się) landslide, landslip GB obryw śnieżny snowslide 2. (urwisko) precipice szli wąską ścieżką wzdłuż obrywu góry they followed a narrow path along the edge of the precipice 3. (rumowisko) rockslide drogę zagradzały zwalone obrywy skalne the road was blocked by a rockslide

obrywać
impf oberwać

obrzezaniec
m (Vobrzezańcze a. obrzezańcu) a circumcised boy/man

obrzezać
pf - obrzez|ywać impf vt to circumcise obrzezano go w dwunastym roku życia he was circumcised at the age of eleven

obrzezywać
impf obrzezać

obrzeże
n (Gpl obrzeży) książk. 1. (materiału, papieru) edge (drogi, trawnika) edge (lasu, pola) border, edge (koła) rim na obrzeżach parku on the edge of the park na obrzeżach miasta on the outskirts of town iść obrzeżem drogi to walk along the edge of the road 2. zw. pl (margines) fringes pl całe lata pozostawał na obrzeżach świata sztuki for years he remained on the fringes of the art world

obrzeżny
adv. [dekoracja] border attr. [połączenie] edge attr. [dzielnica] outlying, peripheral karta z obrzeżną perforacją a card perforated along the edges strefa obrzeżna miasta the outskirts of town

obrzmiały
adv. [kostka, nogi, ręce, tkanka] swollen [powieki, twarz] puffy, swollen [brzuch, wątroba] distended [penis] tumescent miała tak obrzmiałe palce, że nie mogłą zdjąć obrączki her fingers were so swollen (that) she couldn't take her ring off

obrzmienie
sv obrzmieć n puffiness U, swelling C/U bolesne obrzmienie warg/kostki/ślinianek painful swelling of the lips/ankle/salivary glands

obrzmiewać
impf obrzmieć

obrzmieć
pf - obrzmi|ewać impf (obrzmiał - obrzmiewa) vi [kończyny] to swell (up) [twarz] to puff up złamana ręka mu obrzmiała his broken arm had swollen (up) nogi jej obrzmiały od upału her legs were swollen from the heat

obrzucać
impf obrzucić

obrzucić
pf - obrzu|cać impf vt 1. (obsypać) to shower (kogoś czymś sb with sth), to throw (kogoś czymś sth at sb) goście obrzucili nowożeńców kwiatami the guests threw flowers at the newly-weds a. showered the newly-weds with flowers 2. przen. to hurl (kogoś czymś sth at sb) obrzucić kogoś epitetami/obelgami/oskarżeniami to hurl epithets/insults/accusations at sb obrzucić kogoś kalumniami/oszczerstwami to cast aspersions at sb/to slander sb upił się i zaczął wszystkich obrzucać obelgami he got drunk and started dishing out insults to all and sundry 3. (otulić) to cover na zimę obrzucił róże słomą i liśćmi he covered the roses with straw and leaves for the winter 4. (obszyć) to overcast, to whip(stitch) [brzegi, szew] (ściegiem dzierganym) to scallop obrzucić się - obrzucać się to cast a. throw [sth] at each other a. at one another chłopcy obrzucali się śnieżkami the boys were throwing snowballs at one another obrzucić kogoś/coś wzrokiem a. spojrzeniem to cast a glance at sb/sth obrzuciła męża podejrzliwym spojrzeniem she cast a suspicious glance at her husband obrzucił pokój spojrzeniem, zamknął drzwi i wyszedł he cast his eyes around the room, closed the door and left

obrzydlistwo
n abomination, horror (brzydactwo) eyesore jak możesz jeść to obrzydlistwo? how can you eat this disgusting stuff?

obrzydliwie
adv. grad. [brudny, gruby, śmierdzący] disgustingly [postępować, zachowywać się] abominably, execrably [drogi, bogaty] obscenely [sentymentalny, słodki] sickeningly, nauseatingly [wyglądać] disgusting adv., repulsive adv.

obrzydliwość
f 1. (rzecz) abomination, horror (cecha) repulsiveness co za obrzydliwość! what an abomination! mucha w zupie to obrzydliwość a fly in one's soup is a disgusting thing nie zdawał sobie sprawy z obrzydliwości swego dowcipu he didn't realize how sick his joke was to obrzydliwość tak oszukiwać rencistów! it's disgusting to cheat pensioners that way 2. sgt (obrzydzenie) disgust, revulsion popatrzyła z obrzydliwością na swojego szefa she looked at her boss in disgust objadł się słodyczy do obrzydliwości he gorged himself sick on sweets sentymentalny aż do obrzydliwości sickeningly a. nauseatingly sentimental tu jest tak brudno, że aż obrzydliwość bierze this place is so filthy, it's sickening a. nauseating

obrzydliwy
adv. grad. 1. (budzący wstręt) [jedzenie, wino, smak, zapach, myśl, widok, robak] disgusting, revolting [postępek] detestable, deplorable [nawyk] nasty, disgusting [dowcip, opowieść] sick 2. pot. (brzydzący się) squeamish nie jestem obrzydliwy, mogę zjeść nawet ślimaki I'm not squeamish, I can even eat snails

obrzydnąć
pf (obrzydnął a. obrzydł) vi obrzydło mu życie w mieście he's fed up with city life obrzydły mi twoje ciągłe narzekania I'm sick (and tired) of your constant carping słodycze mu obrzydły he was sick of sweets

obrzydzać
impf obrzydzić

obrzydzenie
sv obrzydzić n sgt (wstręt) disgust, revulsion nie mógł jeść z obrzydzenia he was too disgusted to eat twoja hipokryzja napawa mnie obrzydzeniem your hypocrisy disgusts me a. fills me with disgust odwróciła się od niego z obrzydzeniem she turned away from him in disgust wzdrygnąć się z obrzydzenia to shudder in disgust a. revulsion sam pomysł wzbudził w nim obrzydzenie the very idea was repellent to him spojrzał na nią z obrzydzeniem he gave her a disgusted look poczuł obrzydzenie do samego siebie he was disgusted with himself

obrzydzić
pf - obrzy|dzać impf vt (wzbudzić wstręt) to put [sb] off (zepsuć) to ruin, to spoil jego okropne maniery obrzydziły mi jedzenie his terrible manners put me off my food twierdzi, że nieuczciwi księża obrzydzili mu wiarę he says dishonest priests turned him against his faith obrzydził nam tę wycieczkę pot. (zniechęcił) he put us off the trip swoim ciągłym gadaniem całkiem obrzydził nam wycieczkę he ruined our trip with his constant chatter mąż obrzydził jej życie swoją zazdrością her husband's jealousy made her life unbearable

obrzydły
adv. 1. (wstrętny) [smak, zapach, widok, robak] disgusting, repulsive 2. (uprzykrzony) dratted pesky pot. te obrzydłe komary those dratted mosquitoes

obrzygać
pf vt posp. (zwymiotować) to puke vi posp. obrzygał szpinakiem dywan he puked up spinach all over the carpet obrzygać się to puke on oneself posp. cały się obrzygałeś! you puked all over yourself!

obrzynać
impf oberżnąć

obrzynek
m 1. zw. pl (ścinek) (paznokcia) clipping zw. pl, paring zw. pl (materiału, papieru) scrap, shred (drewna, metalu) cutting zw. pl, shaving zw. pl (sera, mięsa) scrap 2. pot. (broń) sawn-off shotgun, sawed-off shotgun US

obrządek
m (G obrządku) 1. (ceremonia) rite, ritual pogańskie obrządki pogrzebowe pogan funeral rites odprawić obrządek to perform a rite a. a ritual picie herbaty to u nich cały obrządek drinking tea is a whole ritual a. ceremony for them 2. (prace gospodarskie) chores pl sama koło domu cały obrządek robiła she did all the household chores by herself 3. Relig. (ryt) rite obrządek łaciński/rzymski/wschodni a Latin/Roman/Eastern Orthodox rite należeć do obrządku ambrozjańskiego to follow the Ambrosian rite

obrzęd
m (G obrzędu) ceremony, rite obrzęd koronacyjny a coronation ceremony obrzędy pogrzebowe funeral rites starożytne obrzędy pogańskie ancient pagan rites a. rituals dokonać obrzędu to perform a ceremony a. rite a. ritual wziąć udział w obrzędzie to take part in a ceremony a. rite a. ritual

obrzędowość
f sgt observances pl, rites pl, rituals pl

obrzędowy
adv. [strój, śpiew, taniec, język, kalendarz] ritual

obrzęk
m (G obrzęku) (opuchlizna) swelling C/U oedema U GB spec., edema U US spec. obrzęk krtani/mózgu/płuc laryngeal/cerebral/pulmonary oedema obrzęk alergiczny allergic oedema mieć obrzęk na nodze to have a swelling on one's leg obrzęki plt Zool. gall mites obrzęk śluzowaty Med. myxoedema GB, myxedema US obrzęk złośliwy Wet. malignant oedema GB, malignant edema US

obrzękać
impf obrzęknąć

obrzęknąć
pf - obrzęk|ać impf (obrzękł - obrzęka) vi [noga, palec] to swell (up), to become swollen [twarz] to puff up, to become swollen skręcona kostka mu obrzękła his sprained ankle had swollen (up) jej twarz obrzękła od płaczu her face was swollen a. puffed up from crying obrzękły mu węzły chłonne his lymph nodes were swollen

obrzękły
adv. [gruczoły, nogi, ręce, tkanka] swollen [powieki, twarz] puffy, swollen [brzuch, wątroba] distended [penis] tumescent stopy obrzękły mu od upału his feet were swollen from the heat

obróbka
f 1. (drewna, szkła, metalu) processing U, treatment obróbka cieplna/chemiczna heat/chemical processing a. treatment obróbka skrawaniem machining 2. (gleby) cultivation 3. przen., pot. (tekstu, zagadnienia) processing obróbka danych data handling projekt ustawy podlega obróbce w komisjach the bill will be hammered out in committee obróbka bezwiórowa Techn. chipless machining obróbka elektroerozyjna Elektr. electromachining obróbka elektroiskrowa Techn. spark erosion machining obróbka termiczna Techn. thermal processing

obróbkowy
adv. [cykl, metoda] machining, processing

obrócić
pf - obr|acać1 impf vt 1. (przekręcić) to turn obrócić klucz w zamku to turn the key in the lock obracaćcoś w rękach to turn sth over (and over) in one's hands 2. (zwrócić) to turn sanitariusze obrócili rannego na plecy the orderlies turned the injured man onto his back obracać ku komuś głowę to turn one's face towards sb stał obrócony tyłem do okna he stood with his back to the window obrócić wzrok na kogoś to look at sb dwie pary oczu obrócone na mnie two pairs of eyes looking at me przymierze obrócone przeciwko światu przen. an alliance against the rest of the world 3. książk. (zamienić) to change pola uprawne obracano na pastwiska arable fields were changed into pastures obracać coś w zgliszcza to reduce sth to ashes pokój w chlew obrócili they turned their room into a pigsty vi pot. (tam i z powrotem) to go back and forth a. to and fro (w górę i w dół) to go up and down obrócił trzy razy, zanim zniósł wszystkie paczki he had to go back and forth/up and down three times to bring down all the parcels obrócić się - obracać się 1. (kręcić się) to turn, to whirl obracać się wokół Słońca to revolve around the Sun obracać się wokół własnej osi to rotate (on a. around its axis) koła od roweru obracały się wolno the bike wheels were turning slowly obracali się w tańcu they were spinning across the dance floor 2. (zwrócić się) to turn chciał ją pocałować, ale obróciła się do niego tyłem he wanted to kiss her but she turned her back on him kwiat obrócił się ku słońcu the flower turned toward the sun 3. (pójść) to go gdziekolwiek bym się obrócił, zawsze mnie znajdą wherever I go, they'll find me 4. książk. (ulegać zmianie) sytuacja obróciła się na lepsze/gorsze the situation took a turn for the better/worse obrócić się przeciw komuś to backfire on sb obrócić kogoś przeciwko komuś to turn sb against sb po rozwodzie wszyscy obrócili się przeciwko mnie when I got divorced everybody turned against me obracać językiem pot. to prattle (on), to chatter (on) obrócić coś w żart to make a joke (out) of sth

obrót
m (G obrotu) 1. (ruch dokoła osi) rotation, turn obrót o 180 a 180-degree turn obrót Ziemi wokół własnej osi the rotation of the Earth (on its axis) łódka wykonała pełny obrót the boat made a full turn 2. (kierunek) turn niepożądany obrót sprawy an unfortunate turn of events rozmowa przybrała nieoczekiwany obrót the conversation took an unexpected turn sprawy przybrały pomyślny obrót things have taken an encouraging turn 3. Ekon., Handl. turnover mały/duży obrót w sklepie the shop's low/high sales volume wzrost obrotu towarami pochodzenia zagranicznego a rise in the turnover of foreign goods roczny obrót wyniósł 300 000 zł the annual turnover came to 300 000 złotys sprzedawca na procencie od obrotu a commission salesperson obrót bezgotówkowy Fin. non-cash turnover obrót dzienny Ziemi Astron. daily rotation of the Earth obrót podatkowy Ekon. taxable turnover obrót towarowy Ekon. trade, sales pl pracować na wysokich/niskich obrotach [silnik] to be in high/low gear [fabryka] to work at full/half steam pracować na najwyższych obrotach [silnik] to be in top gear [fabryka] to work at full capacity a. at full steam [osoba] to work flat out pot. brać kogoś w obroty pot. to put the screws on sb pot.

obrąbać
pf - obrąb|ywać impf (obrąbię - obrąbuję) vt to chop [sth] off, to chop off [gałęzie] obrąbać drzewo to chop the branches off a tree

obrąbek
zob. obrębek

obrąbywać
impf obrąbać

obrączka
f 1. (ślubna) wedding ring, wedding band nosiła złotą obrączkę she wore a gold wedding ring 2. (na nodze ptaka) ring, band 3. (obwódka) ring na dnie szklanki pozostała obrączka z fusów there was a ring of coffee dregs at the bottom of the glass biała obrączka na szyi ptaka the bird's white ruff obrączki plt pot. (kajdanki) cuffs pl pot., bracelets pl pot.

obrączkować
impf vt 1. to band, to ring [ptaki] zaobrączkować 2. Ogr. to girdle [drzewo]

obręb
m (G obrębu) 1. (obszar) poza obrębem miasta outside the city limits nie wolno palić w obrębie zakładu smoking is forbidden on the factory grounds w obrębie jamy ustnej/miednicy within the mouth/pelvis konflikty w obrębie naszej społeczności conflicts within our community 2. (dziedzina) range, sphere to się nie mieści w obrębie moich zainteresowań that's not one of my fields of interest być poza obrębem podejrzeń to be beyond suspicion pisze o sprawach będących poza obrębem potocznego doświadczenia he writes about matters outside the range of common experience 3. (zakładka) hem obręb (u) płaszcza/spódnicy the hem of a coat/skirt

obrębek
m (serwety, chusteczki) hem

obrębiać
impf obrębić

obrębienie
sv obrębić n (serwety, chusteczki, koszuli) hem

obrębić
pf - obręb|iać impf vt to hem [koszulę, obrus, materiał]

obręcz
f 1. (przedmiot w kształcie koła) hoop skakać przez (płonącą) obręcz to jump through a hoop (of fire) obręcze na beczce barrel hoops a. bands obręcz koła a wheel rim nosiła złotą obręcz na włosach she wore a golden band on a. (a)round her head obręcz światła wokół lampy a ring of light around a lamp 2. Sport hoop obręcz barkowa Anat. shoulder a. pectoral girdle obręcz biodrowa Anat. pelvic girdle

obsada
f 1. sgt (obsadzenie) staffing, manning obsada etatów w biurze/szkole the staffing of an office/school obsada stacji naziemnych the manning of ground stations dokonać obsady stanowiska dyrektora szkoły to fill the post of a headmaster 2. (personel) personnel, staff 3. (zespół aktorów) cast, line-up zmienić obsadę sztuki to recast a play obsada pełna gwiazd a star-studded cast a. line-up obsada: Robert de Niro, Dustin Hoffman. cast: Robert de Niro, Dustin Hoffman. 4. sgt (obsadzanie aktorów) casting 5. (załoga) crew 6. Techn. housing, mounting 7. Myślis. stock 8. Roln. (inwentarz) stock gęstość obsady stocking density

obsadka
f 1. Techn. housing, mounting (pilnika, rysika) holder 2. przest. penholder

obsadzać
impf obsadzić

obsadzić
pf - obsa|dzać impf vt 1. (zasadzić) to plant rolnik obsadził pole kartoflami the farmer planted the field with potatoes ścieżka obsadzona żywopłotem z ligustra a path hedged with common privet 2. (umocować) to mount, to fix [drzwi, kołek] to mount [koło] obsadzić świecę w świeczniku to put a candle in a candlestick 3. (powierzyć stanowisko) to fill pozostało jeszcze dziesięć miejsc do obsadzenia there are still ten places to fill wszystkie stanowiska obsadził swoimi krewnymi he filled all the posts with his own relatives w jaki sposób zamierzasz obsadzić etaty w szkole? how are you going to staff your school? 4. Kino, Teatr (dać rolę) to cast obsadzono ją w roli Królewny Śnieżki she was cast in the role of Snow White obsadzić rolę/sztukę to cast a part/a play obsadzenie go w roli Hamleta było pomyłką he was badly miscast as Hamlet role w tym filmie były źle obsadzone the film was miscast 5. (zasiąść) to sit tłum obsadził schody the crowd sat on the stairs 6. Ryboł. (zarybić) to stock obsadzić staw okoniami to stock the pond with bass 7. Wojsk. to garrison [twierdzę] to man [barykadę] to occupy [miasto, wioskę]

obscena
plt (G obscenów) (motywy) obscenities (wyrazy) obscenities (utwory) obscene works

obscenicznie
adv. książk. [zachowywać się] obscenely [wyglądać] obscene adv.

obsceniczność
f sgt książk. obscenity obsceniczność filmu/powieści the obscenity of a film/novel

obsceniczny
adv. książk. [film, gest, tekst, żart] obscene

obserwacja
f (Gpl obserwacji) 1. (przyglądanie się) observation U (przestępcy, szpiega) surveillance U, watch nie wie, że jest pod obserwacją he doesn't know he's under surveillance podejrzany był pod ścisłą obserwacją policji the police were watching the suspect closely wziąć kogoś pod obserwację to put sb under surveillance, to set a watch on sb prowadzimy stałą obserwację pogody we constantly monitor the weather dar obserwacji powers of observation 2. (wynik obserwowania) observation obserwacje meteorologiczne/naukowe meteorological/scientific observations poczynił liczne obserwacje rozbłysków na Słońcu he made numerous observations of solar flares 3. Med. observation U trzymać kogoś na obserwacji to keep sb under observation zabrano go do szpitala na obserwację he was taken to hospital for observation przez tydzień pozostawała na obserwacji she was under observation for a week

obserwacyjnie
adv. [dowieść, potwierdzić, zdiagnozować] by a. through observation [wykrywalny] observationally teorie obserwacyjnie równoważne observationally equivalent theories

obserwacyjny
adv. [balon, satelita] observation attr. [misja] observer attr. [sprzęt, system, urządzenie] monitoring, tracking badanie obserwacyjne an observational study punkt obserwacyjny a lookout, a vantage point doskonały zmysł obserwacyjny acute powers of observation

obserwator
m 1. książk. observer, watcher (świadek) bystander, onlooker obserwator ptaków a birdwatcher a twitcher GB pot. obserwator komet/meteorów/zaćmień a comet/a meteor/an eclipse observer a. watcher 2. Polit. observer służył na Bliskim Wschodzie jako obserwator ONZ he served in the Middle East as a UN observer 3. Wojsk. spotter

obserwatorium
n (Gpl obserwatoriów) observatory obserwatorium astronomiczne/meteorologiczne/wulkaniczne an astronomical/a metereological/a volcano observatory

obserwatorka
f książk. observer a. watcher (świadek) bystander, onlooker

obserwatorski
adv. [zmysł] observational [misja] observer attr. chłopiec posiada talent obserwatorski the boy has a talent for observation pełnić funkcje obserwatorskie to act as an observer

obserwować
impf vt 1. (przyglądać się) to monitor [stan pacjenta] to observe [podejrzanego, zjawiska] to watch [ptaki, sytuację] obserwować rozwój choroby to monitor the progress of a disease rozejrzała się, czy nikt jej nie obserwuje she looked around to see if anyone was watching her od dawna obserwuję rozwój jej kariery I've been following her career for a long time 2. (dostrzec) to sight w tym rejonie wielokrotnie obserwowano UFO UFOs have frequently been sighted in this area zaobserwować obserwować się to watch each other dwaj chłopcy obserwowali się podejrzliwie the two boys watched each other suspiciously

obsesja
f (Gpl obsesji) 1. (natrętna myśl) obsession człowiek ogarnięty jedną wielką obsesją a man with one great obsession mieć obsesję na punkcie czegoś/kogoś to be obsessed with a. by sth/sb ma obsesję na punkcie swego zdrowia he's obsessed with his health 2. Psych. obsession

obsesyjnie
adv. [pragnąć, kochać] obsessively wprost obsesyjnie czysty obsessively clean myślała o nim obsesyjnie she thought about him obsessively

obsesyjność
f sgt obsessiveness

obsesyjny
adv. [myśl, wspomnienie, strach, zachowanie, zazdrość] obsessive, obsessional jego obsesyjny lęk przed chorobą/śmiercią his obsessive fear of illness/death

obsiadać
impf obsiąść

obsiać
pf - obsi|ewać impf (obsieję, obsiali a. obsieli - obsiewam) vt to sow, to seed [ogród, pole, trawnik] (czymś with sth) rolnik obsiał pole pszenicą the farmer sowed the field with wheat obsiać się - obsiewać się to spread chwasty się obsiały w całym ogrodzie weeds have spread all over the garden

obsiew
m (G obsiewu) 1. (obsianie) seeding U, sowing U obsiew naturalny natural seeding obsiew pola siewnikiem the sowing of a field with a seeder 2. (zasiane rośliny) seedlings pl

obsiewać
impf obsiać

obsiąść
pf - obsi|adać impf (obsiądę, obsiądziesz, obsiadł, obsiadła, obsiedli - obsiadam) vt to sit (down) at/around, to settle (gromadnie) to crowd (around) brydżyści obsiedli stolik the bridge players sat around the table studenci obsiedli wszystkie krzesła the students occupied all the chairs ptaki obsiadły drzewo the birds settled in the tree czytelnicy tłumnie obsiedli słynnego pisarza the readers crowded around the famous writer muchy obsiadły ser the cheese was swarming with flies

obskakiwać
1. impf obskoczyć 2. impf vt pot. (obsługiwać) to wait on [sb] hand and foot kelner gorliwie obskakiwał gości the waiter hovered solicitously over the guests

obskoczyć
pf - obsk|akiwać1 impf vt 1. (otoczyć) to surround dzieci obskoczyły nauczyciela the children surrounded their teacher 2. (skakać) to jump on, to leap on psy obskoczyły gości the dogs jumped all over the guests 3. pot. (załatwić sprawę) obskoczyć robotę to get the work out of the way pot. obskoczył na obiad trzy talerze zupy he made short work of three plates of soup at dinner pot. 4. pot. (odwiedzić) to drop in pot., to stop by pot. po południu obskoczę kilka sklepów I'll stop by a few shops this afternoon dzisiaj chcę obskoczyć kilku znajomych I want to drop in on a few friends today 5. pot. (okraść) to rob [osobę, mieszkanie]

obskurancki
adv. książk., pejor. [pogląd, umysł] close-minded pejor., narrow-minded pejor., blinkered pejor.

obskurant
m, obskurantka f ksiażk., pejor. diehard (reactionary) pejor.

obskurantyzm
m sgt (G obskurantyzmu) książk., pejor. close-mindedness pejor., narrow-mindedness pejor. obscurantism książk.

obskurnie
adv. grad. [ubrany, umeblowany] shabbily [wyglądać] (o meblach) shabby adv., mang(e)y adv. (o ludziach) scruffy adv., seedy adv. (o barze, mieszkaniu, dzielnicy, ulicy) squalid adv., seedy adv. (o ubraniu) mang(e)y adv., scruffy adv. w domu było ponuro i obskurnie it was gloomy and squalid inside the house

obskurny
adv. grad. [meble] shabby, mang(e)y [mężczyzna] scruffy, seedy [bar, restauracja] seedy, sleazy [ubranie, zasłony] mang(e)y, scruffy [mieszkanie, pokój, dzielnica, ulica] squalid, seedy

obsmarować
pf - obsmar|owywać impf vt 1. (ubrudzić) to smear dziecko miało buzię obsmarowaną dżemem the baby's face was smeared with jam 2. pot. (oczernić) to smear przen. to do a hatchet job on pot. obsmarowali go z czystej złośliwości they did a hatchet job on him out of pure spite obsmarować się - obsmarowywać się pot. to smear oneself (czymś with sth)

obsmarowywać
impf obsmarować

obsmażać
impf obsmażyć

obsmażyć
pf - obsmaż|ać impf vt to brown, to sear [mięso] obsmaż wątróbkę z obu stron sear the liver on both sides obsmaż cebulę na złoty kolor fry the onions until (they're) golden-brown obsmażyć się - obsmażać się [mięso] to be browned, to be seared [warzywa] to be browned kiedy mięso się obsmaży, dodać warzywa add the vegetables when the meat has browned

obstalować
pf - obstal|owywać impf vt to have [sth] made to order [meble, ubranie] obstalować buty u szewca to have a pair of shoes made to order, to order a pair of custom-made a. bespoke GB shoes

obstalowywać
impf obstalować

obstalunek
m (G obstalunku) przest. order jubiler dostał obstalunek na złoty pierścionek i kolczyki the jeweller was commissioned to make a gold ring and a pair of earrings garnitury robione na obstalunek made-to-order a. custom-made suits, bespoke suits GB

obstawa
f 1. pot. (ochrona) bodyguards pl należał do obstawy prezydenta he was one of the president's bodyguards 2. Ryboł. bag net, fyke (net) US

obstawać
impf (obstaję) vi 1. (upierać się) to insist (przy czymś on sth) to stand one's ground obstawać przy swoim zdaniu to stick to one's opinion uparcie obstawali, że to prawda they insisted that it was true obstawała przy swojej niewinności she insisted that she was innocent ojciec z początku obstawał za skrzypcami, ale w końcu kupiono mi pianino at first my father insisted on a violin, but in the end they bought me a piano obstawał przy swojej decyzji he stuck to his decision obstawać przy swoim to stick to one's guns pot. 2. przest. (bronić) to stand (za kimś by sb), to stick (za kimś with sb) obstawać za przyjacielem to stand by one's friend

obstawiać
impf obstawić

obstawić
pf - obstaw|iać impf vt 1. (otoczyć) to surround (stanąć wzdłuż) to line (pilnować) to cover (zająć) to occupy [most] to take [stanowiska] obstawić pałac wojskiem to surround the palace with troops gapie obstawili ulice the onlookers lined the streets kazał swoim ludziom obstawić wszystkie wyjścia he ordered his men to cover all the exits 2. pot. (w zakładach) to bet on, to back [konia] to bet on [kolory, liczby] to call [orła, reszkę] obstawiać gonitwę to bet on a race cały wieczór obstawiałem czerwone I've been betting on red all evening 3. Sport (pokryć) to mark [przeciwnika] obstawić się - obstawiać się to surround oneself obstawił się niekompetentnymi doradcami he surrounded himself with incompetent advisers obstawił się lekarstwami he kept all his medicines at hand

obstrukcja
f (Gplobstrukcji) 1. Med. (zatwardzenie) constipation U cierpieć na obstrukcję to be constipated, to suffer from constipation 2. (utrudnianie) obstruction C/U obstrukcja parlamentarna Polit. parliamentary obstruction, stonewalling

obstrukcyjny
adv. 1. Med. (powodujący zaparcie) costive (dotyczący zaparcia) constipation attr. 2. Med. (blokujący) obstructive obstrukcyjny bezdech senny obstructive sleep apnea 3. [polityka, system, taktyka] obstructive

obstrzał
m (G obstrzału) 1. Wojsk. fire U obstrzał artyleryjski artillery fire być/znaleźć się pod obstrzałem to be/come under fire także przen. 2. Górn. blasting U pod obstrzałem wrogich spojrzeń under the scrutiny of hostile eyes

obstrzyc
zob. ostrzyc

obstrzygać
impf ostrzyc

obstąpić
pf - obst|ępować impf vt to surround, to gather a. crowd around dzieci obstąpiły nauczyciela zwartym kołem the children gathered around a. surrounded the teacher in a tight circle rozentuzjazmowani fani natychmiast obstąpili aktora enthusiastic fans immediately crowded around the actor

obstępować
impf obstąpić

obsunąć
się pf - obsu|wać się impf (obsunęła, obsunęli - obsuwam) vi 1. (ześlizgnąć się) to slide, to slip mrożone ryby obsunęły się z lady the frozen fish slid off the counter śnieg obsunął się po zboczu the snow slid down the slope noga mu się obsunęła i upadł his foot slipped and he fell 2. (upaść) to sink zemdlona obsunęła się na podłogę she sank to the floor in a faint obsunął się na fotel he sank into an armchair obsunąć się na kolana to sink to one's knees 3. (opuścić się) to fall a. lag behind obsunąć się w pracy/nauce to fall a. lag behind in one's work/studies

obsuszać
impf obsuszyć

obsuszyć
pf - obsusz|ać impf vt (częściowo) to let [sth] dry a bit (powierzchownie) to dry, to dry [sth] off obsuszyć drewno przed kominkiem to let the logs dry a bit in front of the fireplace obsusz włosy ręcznikiem dry your hair with a towel obsuszać atrament bibułą to dry the ink with blotting paper obsuszyć się - obsuszać się to dry oneself off obsusz się dobrze, zanim założysz piżamę dry yourself off well before you put on your pyjamas tropik namiotu obsuszy się na słońcu the flysheet will dry (off) in the sun

obsuwa
f pot. 1. (niepowodzenie) mess pot., cock-up GB pot., screw-up US pot. jeśli nie dotrzymamy terminu, będzie obsuwa it'll be a total disaster if we don't meet the deadline 2. (spóźnienie) delay

obsuwać się
impf obsunąć się

obsychać
impf obeschnąć

obsydian
m sgt (G obsydianu) Geol. obsidian, volcanic glass

obsydianowy
adv. [figurka, przycisk] obsidian attr., volcanic glass attr.

obsypać
pf - obsyp|ywać impf (obsypię - obsypuję) vt 1. (posypać) to sprinkle, to dust obsypać coś czymś to sprinkle sth with sth [serem, orzechami, proszkiem] to dust a. to dredge sth with sth [mąką, pudrem, proszkiem] obsypać pączki cukrem pudrem to sprinkle a. dust doughnuts with icing sugar mięso obsypane panierką meat dredged with breadcrumbs obsypać kogoś piaskiem/śniegiem to cover sb with sand/snow 2. (wystąpić w dużej ilości) [piegi, wypryski, plamy] to speckle niebo obsypane gwiazdami the sky sprinkled a. spangled with stars gałęzie obsypane kwieciem/śniegiem branches covered with blossom/snow jej/jego skóra była obsypana krostami her/his skin was covered with sores zjadła kawałek czekolady i obsypało ją krostami she ate some chocolate and broke out in spots 3. (obdarzyć) to shower obsypać kogoś pocałunkami/prezentami to shower sb with kisses/presents obsypać film nagrodami/pochwałami to shower awards/praise on a film obsypała go obelgami/wyzwiskami she showered him with abuse/insults 4. Roln. (okopać) to earth [sth] up, to earth up obsypać się - obsypywać się 1. (oprószyć siebie samego) to cover oneself (czymś with sth) uważaj - obsypujesz się mąką watch out, you're getting flour all over yourself 2. (pokryć się) [osoba, skóra, ciało] to break out (czymś in sth) to come out GB (czymś in sth) [drzewa, gałęzie] to be a. become covered (czymś with sth) krzew powoli obsypuje się kwieciem the bush is coming into full bloom chora skóra obsypuje się krostami the infected skin breaks out in a rash 3. (odpaść) [kwiaty, płatki] to fall śnieg obsypywał się z gałęzi drzew snow fell from the tree branches 4. (posypać siebie nawzajem) to cover each other (czymś with a. in sth) 5. (wzajemnie się obdarzać) to shower each other (czymś with sth) obsypać kogoś/coś gradem kul/kamieni to rain bullets/stones on sb/sth, to hit sb/sth with a hail of bullets/stones

obsypywać
impf obsypać

obszar
m (G obszaru) 1. (powierzchnia) area rezerwat zajmuje obszar ponad 50 kilometrów kwadratowych the nature reserve covers an area of over 50 square kilometres jezioro ma obszar 50 metrów kwadratowych the lake is 50 square metres in (surface) area na całym obszarze all over na obszarze całego kraju/całej Europy all over the country/Europe 2. (strefa) area, region obszary leśne wooded areas, forest regions górzyste/pustynne obszary kraju mountainous/desert regions a. areas of a country obszary nędzy/zacofania poverty-stricken/backward regions a. areas obszary wysokiego bezrobocia areas a. regions of high unemployment 3. (dziedzina) area, field nowe obszary nauki/wiedzy new areas a. fields of science/knowledge niedofinansowane obszary gospodarki kraju underfunded sectors of the national economy obszar asejsmiczny/sejsmiczny Geol. aseismic/seismic zone a. region

obszarnictwo
n sgt 1. (posiadanie) landowning, landownership likwidacja obszarnictwa the liquidation of great landed estates 2. (obszarnicy) great landowners pl

obszarniczy
adv. gospodarstwa a. majątki obszarnicze landed estates podział ziemi obszarniczej the breaking up of landed estates

obszarnik
m, obszarniczka f (large) landowner

obszarpaniec
m (V obszarpańcze a. obszarpańcu) pot., pejor. (dziecko) guttersnipe pejor. (dorosły) scruff GB pot., pejor.

obszarpany
pp obszarpać adv. 1. [osoba] scruffy, shabby gdyby nie matka, poszedłby taki obszarpany do szkoły if it weren't for his mother he's go to school looking all scruffy 2. [ubranie, kapelusz, torba] (podniszczony) scruffy, shabby (zniszczony) tattered, ragged, in rags (wystrzępiony) frayed

obszarpać
pf - obszarp|ywać impf (obszarpię - obszarpuję) vt (obedrzeć) to tear [sth] off a. away (postrzępić) to shred wiatr obszarpał drzewa z liści the wind tore away the leaves from a. off the trees obszarpać się - obszarpywać się [zasłona, spodnie] to fray

obszarpywać
impf obszarpać

obszczekać
pf - obszczek|iwać impf vt 1. [pies] to bark (kogoś at sb) 2. pot., pejor. (oczerniać) to badmouth pot.

obszczekiwać
impf obszczekać

obszernie
adv. grad. 1. (szczegółowo) [opisać, komentować, tłumaczyć] extensively, at (great) length obszernie rozwodził się na tą kwestią he spoke at length about the issue 2. (przestronnie) spaciously

obszerność
f sgt 1. (pomieszczenia, budynku, placu) spaciousness (mieszkania, pokoju, kuchni) spaciousness, roominess (ubioru) roominess, loose fit, looseness 2. (badań, działalności) extensiveness (tematów, zainteresowań, wiedzy) wide range, broad scope 3. (znaczna długość) length (szczegółowość) thoroughness, extensiveness

obszerny
adv. grad. 1. (przestronny) [dom, pokój, wnętrze] spacious, roomy [ogród, dziedziniec] spacious, extensive [kieszenie, torba, samochód] roomy 2. (luźny) [sweter, szorty] loose-fitting, roomy, baggy [spódnica, rękaw] full w tym roku modne są obszerniejsze spodnie looser-fitting trousers are in style this year 3. (rozległy) [tematyka, kontakty, wybór, zakres] extensive najobszerniejsze jak dotąd badania w tej dziedzinie the most extensive research in the field to date 4. (szczegółowy) [opis, komentarz, sprawozdanie] thorough, in-depth 5. przest. (dalekosiężny) [plany, zmiany] sweeping

obsztorcować
pf vt pot. to tear [sb] off a strip GB pot., to tear a strip off GB pot., to chew [sb] out US pot. (za coś for sth)

obszukać
pf - obszuk|iwać impf vt (rękami wzdłuż ciała) to frisk [zatrzymanego] (dokładnie) to search [podejrzanego, dom, kieszenie]

obszukiwać
impf obszukać

obszycie
sv obszyć n 1. (lamówka) trim C/U, edging U obszycie z koronki/lnu lace/linen edging 2. Żegl. (dna, burty) planking U

obszywany
pp obszyć adv. trimmed, edged spódnica obszywana falbanką a flounced skirt płaszcz obszywany futrem a coat trimmed with fur

obszywać
impf obszyć

obszywka
f 1. (obszycie) trim C/U, edging U kołnierz z białą obszywką a collar with white edging 2. (materiał) trim C/U, edging U jedwabna/skórzana obszywka a silk/leather trim

obszyć
pf - obszy|wać impf (obszyję - obszywam) vt 1. (oblamować) to trim, to edge (czymś with sth) obszyć kaptur futrem to edge a. trim a hood with fur rękawy obszyte koronką lace-trimmed a. lace-edged cuffs obszyć dekolt kolorową lamówką to edge the neckline with a colourful trim pagony/mankiety obszyte galonem braided epaulettes/cuffs 2. (obrębić nitką) to bind [dziurki od guzików] 3. (pokryć) to cover obszyć coś skórą/płótnem to cover sth with leather/canvas 4. pot. (szyć ubrania) to make clothes for musiała obszyć całą rodzinę she had to make clothes for everybody in the family 5. Żegl. to plank [burtę, pokład] przepracowałem/mieszkałem tutaj dwadzieścia lat jak obszył pot. I've worked/lived here a good twenty years pot.

obsłonka
zob. osłonka

obsługa
f sgt 1. (gości, klientów) service (maszyn, urządzeń) operation (konta, transakcji) handling (techniczna) support (zapobiegawcza) maintenance obsługa jest tutaj doskonała/okropna the service here is excellent/dreadful czy w cenę wliczona jest obsługa? is service included? instrukcja obsługi operating manual to urządzenie jest łatwe w obsłudze this appliance is easy to operate wszyscy użytkownicy mają prawo do obsługi technicznej all the users are entitled to technical support stacja obsługi pojazdów a service station kurs obsługi komputera a computer skills course bar szybkiej obsługi a snack bar 2. (personel, załoga) personnel, staff obsługa naziemna the ground crew a. personnel obsługa techniczna support services obsługa hotelowa the hotel staff

obsługiwać
1. impf vt Komput. to support twoja przeglądarka nie obsługuje ramek wbudowanych your browser does not support inline frames 2. impf obsłużyć

obsługowy
adv. [kontrakt, personel, zaplecze] service attr. [zestaw] maintenance attr.

obsłużyć
pf - obsłu|giwać2 impf (obsłużę - obsługuję) vt 1. (w restauracji, sklepie) to wait on, to serve (w firmie) to attend, to deal with czy ktoś pana obsługuje? have you been waited on, sir? w tym domu nikt cię nie będzie obsługiwał! don't expect to be waited on in this house! obsługiwał klientów w piekarni swego ojca he was a shop assistant in his father's bakery 2. (używać, zajmować się) to operate [komputer, pojazd, maszynę] to man [centralę telefoniczną, pompy] to handle [konta, rachunki] to service [zadłużenie, pożyczki] obsłużyć się - obsługiwać się to serve oneself piwo jest w lodówce, ale musisz obsłużyć się sam the beer's in the fridge, but it's self-service żart.

obtaczać
impf obtoczyć

obtarcie
sv obetrzeć n scrape, graze

obtańcować
pf - obtańc|owywać impf vt 1. pot. (nawymyślać) to give [sb] a dressing-down pot. 2. przest., żart. (tańczyć) to cut the rug przest., żart. (kogoś with sb) to trip the light fantastic przest., żart. (kogoś with sb)

obtańcowywać
impf obtańcować

obtoczyć
pf - obt|aczać impf vt 1. (oblepić) (w mące, panierce, mielonych orzechach) to coat (w czymś in a. with sth) (w sosie, śmietanie) to coat, to toss trufle obtoczone w kakao cocoa-coated truffles 2. (wygładzić) to turn, to lathe [drewnianą gałkę, dębowy balasek] kamyki/bursztyny obtoczone przez fale pebbles/pieces of amber worn smooth by the waves

obtykać
impf obetkać

obtłuc
pf - obtłu|kiwać impf (obtłukę, obtłuczesz, obtłucze, obtłukł, obtłukła, obtłukli - obtłukuję) vt to chip [dzbanek, talerz] to bruise [kolano, owoc] obtłuc się - obtłukiwać się [talerz] to chip [jabłko] to bruise brzoskwinie łatwo się obtłukują peaches bruise easily

obtłukiwać
impf obtłuc

obuch
m 1. (część młota) face (część siekiery, topora) blunt end, butt 2. Hist. battleaxe dostać (jak) obuchem w głowę a. łeb to be stunned a. staggered straszna nowina uderzyła w nią obuchem she was stunned by the terrible news

obudowa
f (Gpl obudów) 1. (osłona) (skrzyni biegów, turbiny, komputera) casing (silnika, łożyska) housing (kompasu, zegarka) case zegar w kryształowej obudowie a clock in a crystal case 2. (zespół budowli) obudowa placu the buildings lining the square 3. (wyposażenie wnętrza) fixture zw. pl, fittings pl, fitted furniture U obudowa kuchni/sypialni the kitchen/bedroom fixtures umywalka w obudowie a sink unit 4. Górn. lining 5. sgt (obudowywanie) zajmować się obudową wnętrz to be a house fitter

obudować
pf - obud|owywać impf vt 1. (zbudować domy wokół) to line [sth] with buildings [plac, ulicę] rynek obudowano nowymi domami the square was lined with new buildings nadbrzeże rzeki obudowano hotelami the riverside was built up with hotels 2. (otoczyć) to line [szyb, tunel, pokój] to encase [kaloryfer, studnię] to fit [kuchnię] chcę obudować spiżarkę/ścianę półkami I want to fit the pantry/wall with shelves

obudowywać
impf obudować

obudzić
pf vt 1. (przerwać sen) to wake (up), to awake obudził mnie telefon the telephone woke me (up) budzić 2. (wywołać) to rouse, to stir, to (a)wake [uczucie, pragnienia, zainteresowanie] ten widok obudził we mnie miłe wspomnienia the view brought back some pleasant memories budzić obudzić się 1. (przestać spać) to wake (up), to awake(n) poruszył się, ale nie obudził he stirred but didn't wake up a. awake(n) obudź się, nie widzisz, że cię oszukują przen. wake up! can't you see they're cheating you budzić się 2. (powstawać) [wspomnienia, ciekawość, zainteresowanie, złość, zazdrość, współczucie] to be (a)roused budzić się 3. (ocknąć się) [wulkan] to become active [osoba] to come to life przen. obudzić się z ręką w nocniku pot. to catch on (to sth) too late pot.

obumarły
pp obumrzeć adv. 1. [naskórek, drzewo, liście] dead 2. książk. [tradycja, zwyczaj] bygone, archaic

obumierać
impf obumrzeć

obumrzeć
pf - obum|ierać impf (obumarł - obumieram) vi 1. [tkanki, roślina] to die [zwierzęta] to die off [gatunek] to die out 2. książk. [uczucia] to die [tradycja, instytucja] to die out

obunóż
adv. [podskoczyć, podskok] on both feet zeskoczyć obunóż na ziemię to jump to the ground landing on both feet

oburzająco
adv. pejor. [zachować się, potraktować] outrageously

oburzający
pa oburzyć adv. pejor. [postępek, traktowanie] outrageous

oburzać
impf oburzyć

oburzenie
sv oburzyć n sgt indignation (silne) outrage powszechne a. ogólne oburzenie public outrage czuć oburzenie to be indignant/outraged kipiał a. wrzał oburzeniem a. z oburzenia he was bursting with indignation czy to nie budzi waszego oburzenia? don't you find that outrageous? święte oburzenie righteous indignation

oburzony
pp oburzyć adv. 1. [osoba, społeczeństwo] indignant (czymś at a. over a. about sth) (silnie) outraged (czymś at a. over a. about sth) oburzony wyszedł z pokoju he left the room indignantly 2. [głos, spojrzenie] indignant (silnie) outraged odpowiedzieć oburzonym tonem to reply indignantly/in an outraged voice

oburzyć
pf - oburz|ać impf vt to make [sb] indignant (silnie) to outrage oburzyło nas, że dyrektor brał łapówki we were outraged that the director had accepted bribes oburzyć się - oburzać się to be indignant (na coś at a. over a. about sth) (silnie) to be outraged (na coś at a. over a. about sth)

oburącz
adv. [trzymać] in both hands [objąć, walczyć] with both hands Med. bimanually trzymać się oburącz za głowę to hold one's head in one's hands trzymała się oburącz poręczy she was gripping the banisters with both hands

oburęczność
f sgt ambidextrousness, ambidexterity

oburęczny
adv. 1. [dziecko] ambidextrous 2. [ciosy, chwyt, bekhend] two-handed, double-handed

obustronnie
1. (z obu stron) [napisany, emaliowany] on both sides obustronnie drukować to print [sth] on both sides 2. (wzajemnie) [uzgodniony, dogodny, akceptowany] mutually Polit., Prawo bilaterally obustronnie korzystny związek a mutually beneficial relationship

obustronny
adv. 1. (po obu stronach) [ruch] two-way [plakat] double-sided, two-sided obustronne zapalenie płuc double pneumonia 2. (między dwiema stronami) [korzyść, szacunek, porozumienie] mutual Polit., Prawo [kontrola, układ, pomoc] bilateral 3. (jednakowy po obu stronach) [materiał, taśma klejąca] double-sided

obuwać
impf obuć

obuwie
n sgt książk. footwear, footgear sklep z obuwiem a shoe shop zmienić obuwie to change one's shoes

obuwnictwo
n sgt (na skalę przemysłową) the shoe industry (na małą skalę) shoemaking

obuwniczy
adv. [przemysł, sklep, fabryka, handel] shoe attr. zakład obuwniczy a shoemaker('s)

obuć
pf - obu|wać impf vt przest. obuć kogoś to put shoes on sb's feet dziecko obute w sandałki a child shod in sandals obuć się - obuwać się to put (one's) shoes on

obwarowanie
sv obwarować n (fortyfikacja) fortification zw. pl obwarowania plt stipulations, provisos

obwarować
pf - obwar|owywać impf vt 1. książk. (ufortyfikować) to fortify [miasto, twierdzę, pozycję] gród obwarowany palisadą a palisaded town, a town fortified with a palisade obwarował swój gabinet trzema sekretarkami żart. he has three secretaries on guard outside his office żart. 2. (zawarować prawnie) to hedge [sth] around obwarował umowę kilkoma zastrzeżeniami he hedged the contract with several conditions propozycję pokoju obwarowano licznymi warunkami the peace agreement was hedged around with many conditions obwarować się 1. książk. (zbudować osłonę) [wróg, obrońcy, gród] to fortify one's position 2. żart. (ukryć się) to ensconce oneself ojciec obwarował się gabinecie father ensconced himself in his study 3. (zabezpieczyć się) to consolidate one's position

obwarowywać
impf obwarować

obwarzanek
m 1. (ciastko) = bagel 2. (kształt) ring shape warkocze spięte w obwarzanki braids tied a. done up in loops pies z ogonem skręconym w obwarzanek a dog with a curly tail masz obwarzanki na rajstopach pot., przen. your tights are sagging

obwiesić
pf - obwie|szać impf vt pokoje/ściany są obwieszone obrazami the rooms/walls are hung with pictures dama obwieszona biżuterią a lady (be)decked a. dripping with jewellery obwiesić choinkę bombkami to decorate the Christmas tree with baubles obwiesić się - obwieszać się 1. to (be)deck oneself (czymś with sth) pejor. to put on too much (czymś sth) obwiesiła się biżuterią she (be)decked herself with jewellery 2. przest. (powiesić się) to hang oneself

obwieszać
impf obwiesić

obwieszczać
impf obwieścić

obwieszczenie
sv obwieścić n announcement, declaration oficjalne a. urzędowe obwieszczenie an official announcement obwieszczenie o stanie wojennym a declaration of martial law obwieszczenie o zaciągu do wojska a conscription announcement obwieszczenie powszechnej mobilizacji a general mobilization order rozlepiać obwieszczenia to put up announcements

obwieś
m (Npl obwiesie, Gpl obwiesi a. obwiesiów) książk. miscreant książk.

obwieścić
pf - obwie|szczać impf vt to announce obwieścił rodzinie swoją decyzję he announced his decision to his family obwieścił, że się żeni he announced that he was getting married zegary obwieściły północ the clocks struck midnight obwieścić wyrok to pronounce a verdict

obwieść
pf - obw|odzić impf (obwiodę, obwiedziesz, obwiódł, obwiodła, obwiedli - obwodzę) vt 1. (otoczyć) to encircle, to surround zamek obwiedziono murem a castle was encircled a. surrounded by a wall tekst obwiedziony ramką a boxed text 2. książk. (oprowadzić) to show [sb] (a)round obwiódł gościa po zamku/mieście he showed his guest around the castle/town

obwieźć
pf - obw|ozić impf (obwiozę, obwieziesz, obwiózł, obwiozła, obwieźli - obwożę) vt to take [sb] for a ride a. drive obwiózł nas po mieście/po swoich znajomych he took us for a drive around the town/he took us to visit all his friends obwieźć się - obwozić się (jako pasażer) to be taken on a ride a. drive (jako kierowca) to drive kazał taksówkarzowi obwieźć się po głównych ulicach he told the taxi driver to drive along the main streets obwoził się po mieście nowym kabrioletem he drove around town in his new convertible

obwijać
impf obwinąć

obwiniać
impf obwinić

obwinić
pf - obwi|niać impf vt to accuse (o coś of sth) to blame (za coś for sth) obwiniać kogoś o kradzież to accuse sb of theft a. stealing obwinia rodziców za swoją porażkę he blames his parents for his failure obwinić się - obwiniać się to blame oneself (za coś for sth)

obwinąć
pf - obwi|jać impf (obwinęła, obwinęli - obwijam) vt (używając papieru, tkaniny) to wrap (up) (używając bandaża, taśmy, szalika) to bind, to wrap obwinąć ranę bandażem to bandage a wound obwinęła dziecko kocem she wrapped the baby up in a blanket obwinąć się - obwijać się to wrap oneself (up) (w coś in sth)

obwisać
impf obwisnąć

obwisnąć
pf - obwi|sać impf (obwisł a. obwisnął - obwisam) [liście, kwiaty] to droop [policzki, pończochy] to sag gałęzie obwisły pod naporem śniegu the branches sagged under (the weight of) the snow kotu obwisły wąsy the cat's whiskers were drooping

obwisły
pp obwisnąć adv. [wąsy] droopy [gałęzie, kwiaty] drooping [policzki, biust, pończochy] sagging, saggy [uszy] floppy

obwiązać
pf - obwią|zywać impf (obwiążę - obwiązuję) vt to tie, to bind obwiązać pudełko sznurkiem/wstążką to tie a string/ribbon around a box obwiązał mi rękę/kostkę bandażem he bound my arm/ankle with a bandage, he wrapped a bandage (a)round my arm/ankle obwiąż sobie szyję szalikiem wrap a scarf around your neck mokrą głowę obwiązała ręcznikiem she wrapped her wet hair in a towel obwiązać się - obwiązywać się to wrap oneself (up) (w coś in sth) obwiązała się chustą she wrapped a scarf around her shoulders

obwiązywać
impf obwiązać

obwodnica
f ring road GB, beltway US

obwodowy
adv. 1. (okalający) obwodowa szosa/linia kolejowa a road/railway line encircling a town 2. Admin. [przychodnia, komisja wyborcza] district attr.

obwodzić
impf obwieść

obwoluta
f dust jacket, wrapper

obwozić
impf obwieźć

obwołać
pf - obwoływać impf vt 1. (powierzyć godność) to proclaim obwołano go królem he was proclaimed king 2. (uznać) to acclaim, to hail (nazwać) to declare, to call obwołano ją geniuszem she was hailed as a genius obwołać film arcydziełem to declare a film a masterpiece 3. przest. (ogłosić) to announce, to proclaim

obwoływać
impf obwołać

obwoźny
adv. [skup, sprzedaż, handel] door-to-door, house-to-house

obwód
m (G obwodu) 1. Mat. (prostokąta, wieloboku, koła) perimeter (koła) circumference obwód trójkąta/ogrodu the perimeter of a triangle/garden 2. (wielkość) size, measurement obwód pasa/bioder/biustu waist/hip/bust size jaki masz obwód głowy? what size hat do you wear? 3. Admin. (obszar) district obwód wyborczy a. głosowania a voting a. an electoral district obwód drukowany Elektr. printed circuit obwód elektryczny Fiz. electric circuit obwód magnetyczny Fiz. magnetic circuit

obwódka
f 1. (szlaczek) edge, rim (kolorowa, ozdobna) border obwódki z brudu za paznokciami dirt under one's/sb's fingernails kartka z czarną obwódką a page edged in black 2. (lamówka) trim, edging

obwąchać
pf - obwąch|iwać impf vt to sniff (kogoś/coś sb/sth)

obwąchiwać
impf obwąchać

oby
part. oby się nie rozmyśliła let's hope she doesn't change her mind obyś żył długo i szczęśliwie may you live long and happily dobrze jest, oby tak dalej things are okay, let's hope it stays that way/let's keep it that way oby tak było let's hope so it'd better be pot.

obycie
sv obyć n sgt 1. (ogłada) good manners, refinement, polish miał duże obycie he was a person of considerable refinement 2. (oswojenie się) familiarity (z czymś with sth) experience (z czymś in a. of sth) obycie z komputerem computer literacy

obyczaj
m (G obyczaju) 1. (rytuał) custom, tradition starym obyczajem podzielili się opłatkiem they shared a consecrated wafer according to an old custom a. tradition zgodnie z obyczajem rodzinnym wszyscy spotykali się w porze obiadowej przy stole it was the custom in their family to meet at the dinner table obyczaj robienia pisanek the custom of painting Easter eggs 2. zw. pl (przyzwyczajenie) habit, custom śledził obyczaje wiewiórek he observed the habits of squirrels spartańskie obyczaje spartan customs 3. zw. pl (sposób zachowania) custom dobre obyczaje decency u nas taki obyczaj przodem puszczać kobiety it's the custom in our country for ladies to go first 4. zw. pl książk. (zasady moralne) morals, mores zepsucie obyczajów the corruption of morals człowiek surowych obyczajów a man of strict morals kobieta lekkich obyczajów książk. woman of loose morals

obyczajnie
adv. grad. przest. [zachowywać się] decorously

obyczajność
f sgt przest. decorousness

obyczajny
adv. przest. [osoba, żart, zachowanie] decorous

obyczajowość
f sgt 1. (tradycja) mores obyczajowość staropolska old Polish customs 2. (moralność) morals, morality rozluźnienie obyczajowości młodzieży the relaxed morals of youth słynął z surowej obyczajowości he was noted for his strict morals

obyczajowy
adv. 1. (dotyczący codzinnego życia) dramat obyczajowy a conversation piece powieść/komedia obyczajowa a novel/comedy of manners film obyczajowy a film drama 2. (dotyczący moralności) skandal obyczajowy a sex scandal swoboda obyczajowa sexual freedom konwenanse obyczajowe social conventions

obyczajówka
f pot. vice squad

obydwa
zob. obaj

obydwoje
zob. oboje

obyty
adv. 1. (obeznany) familiar (z czymś with sth) experienced (z czymś in sth) był obyty z bronią he was experienced in the use of arms człowiek obyty z fachową terminologią a person familiar with the terminology 2. (wyrobiony) refined, cultivated był młody i mało obyty he was young and lacked refinement człowiek obyty w świecie a man a. woman of the world

obywatel
m (Gpl obywateli) 1. (państwa) citizen obywatel Francji/Polski a French/Polish citizen obywatel obcego kraju a foreign citizen 2. (miasta) citizen burgher przest. obywatel Łodzi/Warszawy a citizen of Łódź/Warsaw 3. daw. (ziemianin) landowner obywatel ziemski landowner 4. (forma tytułowania) citizen przest. tak jest, obywatelu generale yes, sir! obywatel świata citizen of the world szary obywatel the man in the street

obywatelka
f 1. (państwa) citizen jest obywatelką Francji she's a French citizen 2. (miasta) citizen burgher przest. 3. daw. (ziemianka) landowner 4. (forma tytułowania) citizen przest.

obywatelski
adv. [wolność] civil [postawa, cnota, postępek] civic obowiązki obywatelskie civic duties prawa obywatelskie civil rights po obywatelsku in a spirit of good citizenship zachować się po obywatelsku to do one's civic duty

obywatelstwo
n sgt citizenship mieć obywatelstwo polskie to have Polish citizenship podwójne obywatelstwo dual citizenship/nationality nadać a. przyznać komuś obywatelstwo to grant sb citizenship przyznać komuś/otrzymać honorowe obywatelstwo miasta to give sb/receive the freedom of a city papież przyjął honorowe obywatelstwo Częstochowy the Pope was made a freeman of the City of Częstochowa pozbawiono go polskiego obywatelstwa his Polish citizenship was revoked zyskać/mieć prawo obywatelstwa książk. to become/be generally accepted

obywać się
impf obyć się1

obyć
się1 pf - ob|ywać się impf v refl. 1. (poradzić sobie) to go without, to do without (bez czegoś sth) jak długo człowiek może obyć się bez jedzenia? how long can a human being go without food? 2. (obejść się) obyło się bez wypadku an accident was avoided nie obędzie się bez kłótni there will surely be an argument nie obyło się bez płaczu there were tears 3. (zadowolić się) to make do (czymś with sth) musieli się obywać zaledwie dwoma posiłkami dziennie they had to make do with only two meals a day obywał się byle czym, byle tylko skończyć studia he scrimped and saved in order to complete his studies obyć się smakiem to go a. do without it się2 pf v refl. (przyzwyczaić się) to accustom oneself (z czymś to sth) to get used (z czymś to sth) przyjechał, aby się trochę obyć w mieście he came in order to get used to living in a city

obyż
zob. oby

obój
m (G oboju, Gpl oboi a. obojów) Muz. oboe

obórka
f dem. (small) barn, (small) cowshed

obóz
m 1. (pod gołym niebem) camp obóz harcerski a scout camp rozbić obóz to make a. pitch camp zwinąć obóz to break a. strike camp 2. (forma zorganizowanego wypoczynku) camp obóz narciarski a ski camp obóz wędrowny a hiking camp obóz żeglarski a sailing camp z obozu zimowego wrócił ze złamaną nogą he came back from winter camp with a broken leg 3. (miejsce przymusowej izolacji) camp obóz (dla) internowanych an internment camp, a camp for internees obóz jeniecki a. dla jeńców a POW a. prisoner-of-war camp obóz pracy a (forced-)labour camp obóz (dla) przesiedleńców a transit a. relocation camp, a displaced persons' a. DP camp obóz repatriantów a repatriation camp obóz (dla) uchodźców a refugee camp skazać kogoś na dwa lata obozu pracy to sentence sb to two years in a labour camp 4. (grupa państw lub ugrupowań politycznych) camp, bloc obóz lewicowy/prawicowy the left (wing)/the right (wing) obóz rządzący the ruling camp ludzie z przeciwnych obozów politycznych people from opposing political camps państwa z byłego obozu socjalistycznego the former Communist bloc countries podzielić się na dwa obozy to divide into two camps obóz koncentracyjny concentration camp obóz zagłady death camp

obładować
pf - obładow|ywać impf vt to load (kogoś czymś sb with sth) podróżni obładowani bagażem travellers loaded down a. laden with luggage ciężarówka obładowana skrzynkami a truck loaded with crates obładować się - obładowywać się to load oneself (czymś with sth)

obładowywać
impf obładować

obłamać
pf - obłam|ywać impf vt 1. (oderwać) to break [sth] off, to break off, to snap [gałęzie] 2. Druk. to wrap [sth] with text [ilustrację] obłamać się - obłamywać się to break off, to snap obłamał się kij od szczotki the broomstick snapped

obłamywać
impf obłamać

obłapiać
1. impf obłapić 2. impf posp. vt to paw pot., to feel [sb] up [kobietę] pot. obłapiać się to paw each other pot., to feel each other up pot.

obłapić
pf - obłap|iać1 impf vt przest. to hug, to embrace obłapić kogoś w pasie to put one's arms around sb's waist obłapić się - obłapiać się to hug a. embrace each other

obłaskawiać
impf obłaskawić

obłaskawić
pf - obłaskaw|iać impf vt 1. (oswoić) to tame [dzikie zwierzę] obłaskawiony lis a tame a. tamed fox 2. (zjednać) to win over, to mollify [krytyków] obłaskawił ciotkę, zasypując ją komplementami he mollified his aunt by showering her with compliments obłaskawić się - obłaskawiać się to be tamed niektórych zwierząt nie da się obłaskawić some animals can't be tamed a. are untameable

obława
f 1. Myślis. battue (hunt) spec. hunt urządzić obławę na niedźwiedzia to hold a bear hunt 2. (akcja) manhunt (policyjna) dragnet (wojskowa) sweep operation obława uliczna a street round-up policja zorganizowała a. zrobiła obławę na złodziei samochodów the police launched a crackdown on car thieves urządzić a. przeprowadzić wielką/masową obławę na kogoś to launch a. carry out a major/massive manhunt for sb 3. (grupa ścigających) manhunt team Myślis. (circle a. ring of) beaters przestępca wymknął się obławie a. z obławy the criminal slipped through the dragnet przedostać a. przebić się przez pierścień obławy to slip through the dragnet zwierzę uszło obławie the animal eluded the beaters

obławiać się
impf obłowić się

obłazić
impf obleźć

obłoczek
m dem. (G obłoczka a. obłoczku) 1. (na niebie) small cloud, cloudlet 2. (dymu, pary) small cloud, cloudlet

obłok
m (G obłoku) 1. (chmura) cloud gęste/puszyste obłoki dense a. thick/fluffy a. puffy clouds obłoki płyną po niebie clouds are floating a. sailing across the sky obłok przesłonił słońce a cloud blocked the sun słońce przebiło się przez obłoki the sun broke a. burst through the clouds 2. (kłąb) [dymu] cloud, puff [kurzu, pary] cloud obłok spalin a cloud of exhaust (fumes) obłoki materii międzygwiezdnej clouds of interstellar matter scena była spowita obłokiem dymu the stage was enveloped in a cloud of smoke siedział w obłokach papierosowego dymu he was sitting in clouds of cigarette smoke w powietrzu unosił się obłok perfum a cloud of perfume lingered a. hung in the air 3. sgt (mgła) fog przen., haze przen. była spowita obłokiem tiulu she was enveloped in a cloud of tulle bujać w obłokach pot. to have one's head in the clouds przestań bujać w obłokach! stop daydreaming! spaść a. zejść z obłoków (na ziemię) to come (back) down to earth ściągnąć kogoś z obłoków (na ziemię) to bring sb back to earth

obłowić
się pf - obł|awiać się impf v refl. pot. to make a fortune a. packet pot. (nielegalnie) to line one's pockets pot. obłowić się na przemycie/giełdzie to line one's pockets by smuggling/to make a fortune on the stock market szybko się obłowić to make a quick killing pot. na tym można się nieźle obłowić you can really make a bundle on it pot.

obłożnie
adv. Med. człowiek obłożnie chory a bedridden man chorować obłożnie to be bedridden a. confined to bed

obłożny
adv. Med. obłożna choroba a prostrating illness

obłożony
pp obłożyć adv. 1. (otoczony) surrounded (czymś by a. with sth) covered (czymś with a. in sth) ryba obłożona kawałkami lodu a fish buried in ice (chips) talerz obłożony sałatą a plate wreathed in lettuce siedziała na łóżku obłożona książkami she was sitting on her bed surrounded by books biurko obłożone stosami książek a desk piled high with books 2. [język] coated, furred mieć obłożony język to have a coated a. furred tongue

obłożyć
pf - ob|kładać impf vt 1. (otoczyć dookoła) to surround, to cover (coś czymś sth with sth) obłożyć kogoś poduszkami to prop sb up with pillows obłożyć głowę/ranę lodem to put an ice pack on one's head/to pack a wound with ice obłożyć coś darnią to cover sth with turf obłożyć mięso cebulą to cover a. top the meat with onion obłożyć budynek/ścianę cegłą to put a brick facing on a building/wall 2. (założyć okładkę) obłożyć książkę to put a cover on a book obłożyła zeszyt w brązowy papier she put a brown paper cover on the exercise book, she covered the exercise book in brown paper 3. (obciążyć) obłożyć kogoś obowiązkami to saddle sb with responsibilities obłożyć kogoś pracą to load sb down with work, to load work on(to) sb strasznie jestem obłożona pracą w tym tygodniu I'm terribly bogged down with work a. I'm absolutely swamped with work this week pot. 4. Ekon. obłożyć coś cłem/akcyzą to impose a. levy duty/excise (duty) on sth obłożyć coś podatkiem to impose a. put tax on sth płyty kompaktowe zostały obłożone 25% podatkiem a 25% tax was put on CDs obłożyć się - obkładać się to surround oneself (czymś with sth) to bury oneself (czymś in sth)

obłuda
f sgt hypocrisy, duplicity wyczuła obłudę w jego słowach she sensed the hypocrisy behind his words to szczyt obłudy this is the height of hypocrisy

obłudnie
adv. grad. [postępować, zachowywać się] hypocritically, duplicitously [uśmiechać się, uprzejmy] falsely, duplicitously dla mnie ten argument brzmi obłudnie this line of reasoning sounds hypocritical to me

obłudnik
m, obłudnica f pejor. hypocrite pejor., double-dealer pejor.

obłudny
adv. grad. [osoba, polityk] hypocritical, duplicitous, two-faced [uśmiech, pochlebstwo] insincere, hypocritical [zachowanie] duplicitous, insincere [moralność, współczucie] feigned, false obłudne hasła/frazesy sanctimonious slogans/platitudes obłudna pobożność false a. feigned piety jak można być tak obłudnym? how hypocritical a. two-faced can you get?

obłupać
pf - obłup|ywać impf (obłupię - obłupuję) vt to shell, to peel [jajka] to shell [orzechy] obłupać drzewo z kory a. korę z drzewa to strip a tree of its bark obłupać się - obłupywać się [tynk, kora] to peel (off) farba obłupała się ze ściany/ramy okiennej the paint peeled off the wall/window frame

obłupiać
impf obłupić

obłupić
pf - obłup|iać impf vt 1. (obrać) to shell [orzechy] to bark [drzewo] obłupić jajko (ze skorupy) to shell a. peel an egg 2. pot. (ograbić) to clean [sb] out, to clean out obłupili go ze wszystkiego they took him for everything he had pot.

obłupywać
impf obłupać

obłuskać
pf - obłusk|iwać impf vt to shell [groch, orzechy] to shuck US [groch, fasolę]

obłuskiwać
impf obłuskać

obły
adv. (walcowaty) cylindrical (jajowaty) oval, egg-shaped obła powierzchnia a rounded surface o obłych kształtach [przedmiot] cylindrical/oval in shape [osoba] rotund książk., żart.

obłąkanie
n sgt pot. lunacy, madness zdradzać objawy obłąkania to show signs of madness

obłąkany
adv. 1. (chory psychicznie) demented, deranged człowiek obłąkany z bólu/rozpaczy a man mad with pain/despair 2. (obłąkańczy) [spojrzenie, śmiech, idea] mad, demented obłąkan|y m, obłąkana f lunatic, madman/madwoman śmiał się jak obłąkany he laughed like a lunatic a. madman szpital a. dom a. zakład dla obłąkanych a mental hospital a lunatic asylum przest. a madhouse pot.

obłąkańczy
adv. [idea, krzyk, śmiech, strach] demented, deranged patrzył na nas obłąkańczym wzrokiem he stared at us with demented eyes ależ to obłąkańczy pomysł! what a mad idea!

obłęd
m (G obłędu) 1. sgt Med., Psych. paranoia napad obłędu a fit of paranoia 2. pot. (choroba psychiczna) madness U, lunacy U zbiorowy obłęd collective madness, mass hysteria stan graniczący z obłędem a state bordering on madness doprowadzić kogoś do obłędu to drive sb mad doprowadzony do granic obłędu driven to the brink a. edge of madness, driven nearly mad popaść a. wpaść w obłęd to go mad pogrążać się w obłędzie to sink (deeper and deeper) into madness byłem bliski obłędu I was on the brink a. verge of madness, I almost went mad można dostać obłędu it's enough to drive you mad 3. sgt pot. (zamieszanie) chaos, bedlam 4. pot. (szaleństwo) madness U, lunacy U to istny obłęd! it's sheer madness a. lunacy 5. pot. (coś nadzwyczajnego) knockout pot. ta sukienka to po prostu obłęd! that dress is absolutely gorgeous a. stunning obłęd opilczy delirium tremens the DTs pl pot. mieć obłęd w oczach to have a wild look in one's eyes, to have a mad gleam a. glint in one's eye(s) wpadł do pokoju z obłędem w oczach he burst into the room with a mad gleam a. glint in his eye(s) a. with a wild look on his face klienci biegali po sklepie z obłędem w oczach customers were running around the shop like chickens with their heads cut off pot.

obłędnie
1. (szaleńczo) bać się obłędnie to be paranoically fearful 2. pot. (bardzo) [bogaty, drogi] insanely, absurdly [kolorowy] wildly był w niej obłędnie zakochany he was madly a. wildly in love with her, he loved her to distraction 3. pot. (wspaniale) sałatka smakuje obłędnie the salad tastes super a. fantastic pot. wyglądasz obłędnie you look super a. fantastic pot. perkusista grał obłędnie his drumming was awesome pot.

obłędny
adv. 1. (szalony) [spojrzenie, strach, śmiech] demented, deranged [oczy, taniec] wild 2. pot., pejor. [idea, ideologia] mad, demented, deranged, frenzied obłędna pogoń za pieniędzmi the mad a. frenzied pursuit of money obłędny wyścig zbrojeń the mad a. insane arms race 3. pot. (zawrotny) [suma] staggering [szybkość, tempo] breakneck, staggering 4. pot. (wspaniały) [film, impreza] awesome pot., wicked pot. to obłędna dziewczyna she's fab a. a gas pot.

obściskiwać
impf pot. vt to cuddle obściskiwać się pot. to cuddle (each other) (erotycznie) to neck pot., to smooch pot.

obśliniać
impf obślinić

obślinić
pf - obśli|niać impf vt to drool, to dribble (coś on sth) to slobber pejor. (coś on sth) obślinić się - obśliniać się to drool a. dribble (all over oneself) to slobber (all over oneself) pejor.

obślizgiwać się
impf obśliznąć się

obślizgnąć się
zob. obśliznąć się

obśliznąć
się, obśliz|gnąć się pf - obśliz|giwać się impf (obśliz(g)nęła, obśliz(g)nęli - obślizguję) pot. to slip obśliznął się na mokrych kamieniach he slipped on the wet rocks

obśmiać
pf - obśmi|ewać impf (obśmieję - obśmiewam) pot. vt to laugh at, to make fun of [osobę, pomysł] obśmiać się - obśmiewać się to laugh (z kogoś/czegoś at sb/sth)

obśmiewać
impf obśmiać

obżarstwo
n pot., pejor. gluttony

obżartuch
m (Npl obżartuchy) pot., pejor. glutton, gannet

obżerać
impf obeżreć