Norweg
m, Norweżka f (Npl Norwegowie a. Norwedzy, Norweżki) Norwegian

Nowofundlandczyk
m Newfoundlander

Nowozelandczyk
m, Nowozelandka f New Zealander

no
inter. 1. (w odpowiedzi) (jako twierdzenie) yeah! pot., yep! pot., yup! US pot. (jako pytanie) yeah? pot. no chyba a. no pewnie a. pewno! sure! pot., you bet! pot. "spotkałem ją wczoraj" - "no i?" 'I saw her yesterday' - 'and?' 2. (ponaglenie) come on! no, rusz się! come on, move! pot. 3. (nawiązujące) well no, muszę już iść well, I've got to go no nie! (wyraz zaskoczenia) I don't believe it! to chyba najlepsze rozwiązanie, no nie? I guess that's the best solution, isn't it? no tak (wyraz niezadowolenia) that figures pot., iron. no proszę a. no wiesz (wyraz zaskoczenia) well, well, what are you talking about?! pot. no wiecie państwo, tego się nie spodziewałem well, well, I didn't expect that (I must say) no, no (wyrażające ostrzeżenie) now, now (wyrażające podziw, zdziwienie) well, well (wyrażające uspokojenie) now, now there now no, no, tylko bez wygłupów now, now, I don't want any nonsense niezłe autko, no, no well, well, that's some car no, no, tylko mi nie płacz now, now a. there now, don't cry a. stop crying 4. (wyrażające wahanie) well no, może to i prawda, ale. well, maybe that's true, but. było ich, no, może pięćdziesięciu there were, well, maybe fifty of them part. podejdź no tu! get over here! pot. porozmawiał no byś z nią! why don't you talk to her? zgub no te pieniądze! just try losing this money, that's all pot. niech no się ojciec dowie! just wait till your father hears about it! idziecie już? no to do widzenia are you going? so long a. bye, then pot. no wreszcie! about time (too)! pot. no co jest? what's wrong a. the matter? no to co? so what? pot., what of it? pot. no a ty? what about you? "wyrzucą cię z pracy" - "no to wyrzucą" 'they'll kick you out' - 'so they'll kick me out' pot. muszę czasem odpocząć, no nie? I need a rest from time to time, don't I?

nobilitacja
f (Gpl nobilitacji) 1. Hist. (nadanie szlachectwa) (grant of) ennoblement uzyskać nobilitację to be ennobled 2. książk. (podniesienie wartości) elevation nobilitacja kultury masowej do rangi sztuki the elevation of mass culture to the rank of art pańska wizyta jest dla naszego miasta nobilitacją your visit is an honour to our town

nobilitować
vt impf książk. (podnosić rangę) to elevate (dodawać blasku) to glamorize udział gwiazdy nobilituje nawet słaby film a film star can glamorize even a bad film vt pf, impf Hist. (nadawać szlachectwo) to ennoble

noblista
m, noblistka f Noble prizewinner, Nobel laureate

nobliwie
adv. książk. [postępować, ubierać się] respectably

nobliwość
f sgt książk. respectability

nobliwy
adv. książk. [rodzina, ubiór, rozrywka, uczelnia] respectable starsza pani o nobliwym wyglądzie an elderly distinguished-looking woman

noblowski
adv. [uczeni, pisarze] Nobel prize winning attr. [komitet] Nobel-prize attr. przemówienie noblowskie an acceptance speech for the Nobel Prize

noc
f (Gpl nocy) 1. (część doby) night, night-time gwiaździsta/bezsenna/czerwcowa noc a starlit/sleepless/July night w nocy at night, at night-time późno w nocy (przed północą) late at night (po północy) early in the morning co noc/co nocy/noc w noc every night/each night/night after night od świtu a. od rana do nocy from dawn to dusk wczoraj w nocy last night pracować po nocach to work late at night siedzieć długo w nocy to stay up late at night tańczyć/czuwać przez całą noc to dance/stay awake throughout the night a. all night (long) kiedy zapadła noc, zrobiło się zimno when night fell, it grew cool przez całą noc nie wychodził z domu he didn't leave the house all night 2. pot. (nocna zmiana) night shift pracować na noc a. noce to work (on) the night shift 3. pot. (impreza artystyczna) night białe noce Geog. white nights noc polarna Geog. the polar night noc poślubna wedding night noc sylwestrowa New Year's Eve noc świętojańska = Midsummer('s) Night robić z nocy dzień to burn the midnight oil w nocy wszystkie koty są czarne/szare przysł. all cats are grey in the dark, at night all cats are gray US

nochal
m (A nochala) pot. hooter pot. rozwkasił mu nochala he whopped him on the nose pot.

nocka
f dem. 1. (część doby) night 2. pot. (nocna zmiana) night shift pracować na nockę to work (on) the night shift

nocleg
m (G noclegu) 1. (wypoczynek) przyjąć kogoś na nocleg to put sb up for a/the night zatrzymać się na nocleg w hotelu/u znajomych to stay overnight a. to overnight at a hotel/friends' place 2. (miejsce) accommodation U, lodging accommodations pl US rzad. nocleg w hotelu/schronisku młodzieżowym hotel/youth hostel accommodation tanie/luksusowe/wygodne noclegi affordable/de luxe/comfortable accommodation nocleg i wyżywienie board and lodging szukam noclegu I'm looking for a place to stay the night a. a night's lodging a. accommodation płacić za trzy noclegi to pay for three nights' accommodation

noclegownia
f (Gpl noclegowni) (dla bezdomnych) night shelter dosshouse GB pot., flophouse US pot.

noclegowy
adv. [dom, pensjonat] lodging miejsca noclegowe accommodation (places) turystyczna baza noclegowa tourist accommodation (options)

nocniczek
m dem. potty pot.

nocnik
m chamber pot potty pot.

nocny
adv. 1. (występujący nocą) [przymrozek, niebo] night attr. [pora, cisza] of the night nocny spoczynek a. wypoczynek książk. a night's rest a. sleep udał się na nocny spoczynek książk. he retired to bed nocne życie miasta nightlife 2. (działający nocą) [tramwaj, pociąg, lot] night attr. [zwierzę, modlitwa, spacer] nocturnal [patrol, uroczystość, wizyta] night-time attr. nocny klub a. lokal a nightclub nocny stróż/portier a night watchman/porter nocny sklep an all-night shop GB, a convenience store US 3. (do użytku nocą) nocna lampka a bedside lamp nocna koszula a nightgown, a nightdress nocne pantofle bedroom slippers nocny marek pot. night owl pot.

nocować
impf vi (w hotelu, u znajomych) to stay overnight to overnight pot. nocować pod gołym niebem to sleep outdoors wczoraj nie nocował w domu he didn't sleep at home last night przenocować

noga
f 1. (kończyna) leg przednie/tylne nogi front legs a. forelegs/hind legs złamać nogę to break one's leg skręcić nogę w kostce to sprain one's ankle założyć nogę na nogę to cross one's legs siedzieć ze skrzyżowanymi nogami to sit cross-legged chwiać się na nogach to stagger ledwo a. z trudem trzymać się na nogach to be about to collapse trzymać a. utrzymywać się na nogach to keep one's balance nie zdołał a. nie umiał utrzymać się na nogach he lost his balance nogi ugięły się pode mną/pod nią I/she went weak at the knees iksowate nogi a. nogi w iks knock knees mieć iksowate nogi to be knock-kneed 2. (stopa) foot palce u nóg toes deptać komuś po nogach w tańcu to tread a. step on sb's toes while dancing powłóczyć nogami to drag one's feet 3. (część stołu, krzesła, przyrządu) leg stolik/taboret na trzech nogach a three-legged table/stool stół na jednej a. o jednej nodze a pedestal table 4. pot., pejor. (niezaradna osoba) also-ran basket case pot., obraźl. (tępak) turkey pot., duffer pot. zawsze byłem noga z matmy I've always been a duffer at maths postąpił jak noga he blew it pot. noga wykroczna Sport back leg noga wypadowa Sport leading foot do góry nogami topsy-turvy, upside down świat przewrócony do góry nogami a topsy-turvy world przewrócić wszystko do góry nogami to turn everything upside down noga! a. do nogi! (do psa) heel! chodzić przy nodze a. za nogą [pies] to walk a. follow at a. to heel do nogi a. co do nogi to the last person wystrzelali wszystkich co do nogi they wiped out all of them na drugą nogę! pot. let's drink another one na jednej nodze on a. at the double w nogach łóżka a. posłania at the foot of the bed w nogę [iść, maszerować] in step w nogi! run for it! dać nogę pot. to leg it pot. dali nogę z ostatniej lekcji they bunked off GB pot. a. played hook(e)y from US pot. the last period trzecia noga pot., żart. a walking stick wziąć nogi za pas to take to one's heels bronić się przed czymś rękami i nogami to resist a. oppose sth być cały dzień a. nieustannie na nogach to be on the go every minute of the day a. without a break być jedną nogą w grobie a. na tamtym świecie to be at death's door, to be on one's last legs to have one foot in the grave pot., żart. być na ostatnich nogach pot. to be worn to a frazzle pot. robić coś na ostatnich nogach to do sth with one's last strength być od świtu a od rana na nogach pot. to be on the run since first light iść a. wlec się noga za nogą to drag one's feet iść w nogi [alkohol] to make walking difficult lecieć a. padać a. walić się z nóg to be collapsing from exhaustion to be ready to drop pot. ledwo powłóczyć nogami a. wlec nogi za sobą to be on one's last legs (ze zmęczenia) ledwo a. z trudem trzymał się na nogach (being so tired) he could barely stand mieć dobre nogi to be a good walker nakryć się nogami pot. to fall (down) on one's back nie móc ruszyć ręką, ani nogą to be too tired to stir padać a. rzucać się komuś do nóg (na znak czci, wdzięczności) to fall a. drop a. sink to one's knees before sb (na znak pokory, oddania) to bend a. bow the a. one's knee to sb podciąć komuś nogi [silne wrażenia, emocje] to make sb weak at the knees (spowodować upadek) to trip sb (up) podstawić komuś nogę (spowodować upadek) to trip sb (up) (zaszkodzić) to trip sb up porwać się a. zerwać się a. skoczyć na równe nogi to jump a. leap to one's feet postawić kogoś na nogi (finansowo) to provide sb with a firm financial footing (zdrowotnie) to make sb feel good again schodzić a. uchodzić nogi do kolan to be exhausted by walking stanąć mocno na nogach (zdrowotnie) to be back on one's feet (finansowo) to establish oneself on a firm financial footing stanąć na własnych nogach to stand on one's own (two) feet ściąć a. zwalić a. zbić kogoś z nóg (pozytywnie) to sweep sb off their feet (negatywnie) to knock sb off their feet tracić grunt pod nogami (w konfliktowej sytuacji) to lose ground traktować kogoś per noga a. per nogam to treat sb in a scornful way wstać lewą nogą pot., żart. to get out of bed on the wrong side wyciągać nogi pot. (iść szybciej) to walk with long strides wyciągnąć nogi pot. (umrzeć) to cash in one's chips pot., to turn up one's toes pot. zmienić nogę to fall into step zmylić nogę to break step jesteśmy już/jeszcze jedną nogą na wakacjach our thoughts are already/still on holidays jesteś tu z nami tylko jedną nogą you're here with us merely physically but your thoughts are elsewhere moja/jego noga więcej tu nie postanie I/he will never set foot in this place again noga się mu/mi powinęła his/my luck has run out nogi mu/jej odjęło przest. his/her legs are paralysed nogi odmawiają mi posłuszeństwa my legs fail me nogi same ją/jego niosą she/he walks effortlessly nogi wrosły jej w ziemię she was petrified wyjść a. wyjechać skądś nogami do przodu pot. (umrzeć) to turn up one's toes ziemia a. grunt usuwa mi/nam się spod nóg I am/we are finding myself/ourselves in a precarious situation żywa noga stąd nie ujdzie no one will get out of here alive kłamstwo ma krótkie nogi przysł. (the) truth will out przysł. kto nie ma w głowie, ten ma w nogach pot. = forgetful people waste more time ręka rękę myje, noga nogę wspiera przysł. you scratch my back and I'll scratch yours przysł.

nogawka
f (nogaweczka dem.) leg postrzępione nogawki spodni/piżamy frayed trouser/pyjama legs śpioszki bez nogawek legless rompers

nokaut
/'nokawt/ m (G nokautu) (cios) knockout (blow) (niezdolność do walki, koniec walki) knockout zadać przeciwnikowi nokaut to deliver a knockout to an opponent wygrać z kimś/walkę przez nokaut to defeat sb/win a fight by a knockout nokaut techniczny Sport technical knockout

nokautować
/'nokaw'tovat/ impf vt 1. Sport (w boksie) to knock [sb] out, to knock out znokautować 2. (zwyciężyć) to knock [sb] out, to knock out, to eliminate [rywala, konkurencję] znokautować

nokdaun
/'nokdawn/ m (G nokdaunu) Sport knock-down (blow)

noktowizor
m Techn. night-vision device kamera z noktowizorem a night-vision camera

nokturn
m (G nokturnu) Literat., Muz., Szt. nocturne

nokturnowy
adv. Muz. nocturne attr.

nolens volens
/'nolen'zvolens/ part. książk. nolens volens książk.

nomen omen
= as the name suggests

nomenklatura
f 1. (nazewnictwo) terminology, nomenclature U nomenklatura botaniczna the terminology of botany, botanical terminology 2. pejor. Hist., Polit. (grupa ludzi) the nomenklatura U (spis stanowisk) nomenklatura nomenklatura binominalna Bot., Zool. binomial nomenclature

nomenklaturowy
adv. Hist., Polit. [stanowisko, urzędnik, kadra, spółka] nomenklatura attr. klucz nomenklaturowy nomenklatura

nominacja
f (Gpl nominacji) 1. (na stanowisko, do nagrody) nomination nominacja na (stanowisko) dyrektora/profesora a nomination for a directorship/professorship a. to the position of director/professor nominacja do Oscara an Oscar nomination dostać a. otrzymać nominację to receive a. win a nomination prezydent podpisał jego nominację na amerykańskiego ambasadora w Meksyku the President signed his nomination to be US ambassador to Mexico 2. Jęz. denomination

nominacyjny
adv. of nomination

nominalnie
adv. książk. (formalnie) [rządzić, być niezależnym] nominally

nominalny
adv. 1. książk. (formalny) [właściciel, władza, wolność] nominal 2. Ekon. [stawka, cena, dochody] nominal wartość nominalna banknotu/znaczka the nominal a. face value of a banknote/postage stamp sprzedać udziały po cenie nominalnej to sell shares at the nominal price 3. Jęz. (rzeczownikowy) nominal fraza nominalna a nominal a. noun phrase 4. Techn. (znamionowy) nominal

nominał
m (G nominału) 1. Ekon. (na banknocie, monecie, znaczku) denomination, face a. nominal value banknot o nominale 100 zł a 100 zloty banknote 2. Druk. (cena katalogowa) stated price

nominować
pf impf vt 1. (powołać na stanowisko) to nominate nominować kogoś na (stanowisko) premiera to nominate sb to be Prime Minister, to nominate sb as Prime Minister kandydat nominowany przez partię do prezydentury a candidate with his party's presidential nomination 2. (zgłosić do nagrody) to nominate nominować film/aktora do Oscara to nominate a film/an actor for an Oscar

non stop
m (G non stopu) pot. (lokal rozrywkowy) all-night disco, nightclub adv. inv. [jazda, akcja, dyżur] non-stop po 14 godzinach lotu non stop after 14 hours of a non-stop flight adv. [pracować, prowadzić, kłócić się, padać] non-stop filmy wyświetlane są non stop showings run non-stop padało przez dwa tygodnie non stop it was raining constantly for two weeks

non-iron
/no'najron/ m (G non-ironu) Włók. non-iron a. easy-care fabric adv. inv. Włók. [tkanina] easy-care attr. [koszula, materiał] non-iron

non-ironowy
/'nonajro'novi/ adv. Włók. [tkanina] easy-care attr. [koszula] non-iron

nonajron
zob. non-iron

nonajronowy
zob. non-ironowy

nonkonformista
m 1. (nieulegający wpływom) nonconformist 2. Relig. Nonconformist nonkonformiści plt Relig. Nonconformists, Nonconformity U

nonkonformistka
f (nieulegająca wpływom) nonconformist

nonkonformistycznie
adv. in an nonconformist way

nonkonformistyczny
adv. [postawa, zachowanie, poglądy] nonconformist

nonkonformizm
m sgt (G nonkonformizmu) 1. (postawa sprzeciwu) nonconformism 2. Relig. Nonconformity, Nonconformism

nonsens
m (G nonsensu) (w wypowiedzi, utworze) nonsense U, rubbish U GB (w zachowaniu) nonsense U mówić a. wygłaszać nonsensy to talk nonsense to zupełny a. całkowity nonsens it's absolute a. complete a. utter nonsense jego książka to stek nonsensów his book is a load of nonsense wyrąb lasów to gospodarczy nonsens felling forests is an economic nonsense inter. sgt nonsense!, rubbish! GB

nonsensownie
adv. [zaprojektowany, wygórowany, sformułowany] ridiculously zachowałeś się nonsensownie your behaviour was ridiculous wyglądasz nonsensownie w tym kapeluszu you look ludicrous in this hat

nonsensowność
f sgt nonsensical nature zdaję sobie sprawę z nonsensowności tego pomysłu I realize how nonsensical the idea is

nonsensowny
adv. [słowa, zachowanie, pomysł, wiersz] nonsensical, ridiculous

nonszalancja
f sgt pejor. (niedbałość) nonchalance (brak powagi) flippancy zachowywać się z nonszalancją to be nonchalant/flippant odnosić się do czegoś a. traktować coś z nonszalancją to be nonchalant about sth taka jazda to tylko popis brawury i nonszalancji such driving is merely a show of bravado and a flippant attitude (to danger)

nonszalancki
adv. (swobodny, niedbały) nonchalant (lekceważący, niepoważny) flippant przyjąć nonszalancką pozę to affect nonchalance odpowiadać/pytać nonszalanckim tonem to answer/ask flippantly/nonchalantly

nonszalancko
adv. (niedbale) nonchalantly (niepoważnie) flippantly zachowywał się nonszalancko his behaviour a. manner was nonchalant/flippant nie chcę, by to zabrzmiało nonszalancko I wouldn't like to sound flippant nonszalancko zatrzasnął drzwi swego jaguara he nonchalantly slammed the door of his Jaguar

nora
f 1. (kryjówka zwierząt) burrow, hole borsucza nora a (badger) set(t) lisia nora an earth, a fox earth nory bobrów lodges of beavers nory wykopane a. wygrzebane przez lisy burrows dug by foxes myszy gnieżdżące się w norach mice nesting in their holes 2. pot., pejor. (mieszkanie) hovel kennel przen. (lokal) hole pot. nie będę jadła w tej ohydnej norze I won't eat in this revolting hole of a restaurant wykurzyć lisa z nory to smoke [sb] out of their hole

norbertanin
Relig. m, norbertanka f (zakonnik, zakonnica) Premonstratensian, Norbertine norbertanie, norbertanki plt (zakon) Premonstratensians, Norbertines

norbertański
adv. Relig. Premonstratensian

nordycki
adv. Nordic

nordyk
m Nordic

norka
1. f dem. (mysia, krecia, królicza) burrow, hole 2. f Zool. mink norki plt mink (coat)

norma
f 1. (zasada) (społeczna, polityczna, ekologiczna, kulturowa) norm (moralna, etyczna, językowa) standard zw. pl normy zwyczajowe a. społeczne social norms (znacznie) odbiegający od normy (very) different from the norm stosować się do ustalonych norm to comply with commonly accepted norms a. standards to stało się normą it has become the norm to jest niezgodne z tym, co uznajemy za normę it is deviation from what we consider the norm 2. (wzór) (technologiczna, produkcyjna, przemysłowa) standard, the norm być powyżej/poniżej normy to be below/above a standard ustalać normy to establish a. set standards wprowadzono jednolite normy druku uniform printing standards have been introduced dzienna norma (o żywności, witaminach, białku) the daily intake (o pracy) the daily workload norma pracy workload norma prawna Prawo legal norm norma techniczna Techn. technical standard wrócić/powracać do normy to be/be getting back to normal

normalizacja
f (Gpl normalizacji) sgt książk. 1. (podporządkowanie standardom) standardization 2. (powrót do normy, uregulowanie) normalization normalizacja stosunków dyplomatycznych/politycznych the normalization of diplomatic/political relations

normalizacyjny
adv. książk. 1. (regulujący) [czynnik, wpływ, bodziec] normalizing 2. (ujednolicający) [działalność, prace] standardizing komitet normalizacyjny the committee of a. for standardization

normalizować
książk. impf vt 1. (regulować) to normalize [stosunki, nawyki, oddech] znormalizować 2. (standaryzować) to standardize [wymiary, wielkość, kształt] znormalizować normalizować się (stabilizować się) [stosunki, ciśnienie krwi] to normalize sytuacja w rejonach powodziowych normalizuje się the situation in flooded areas is normalizing a. getting back to normal znormalizować się

normalka
inter. pot. "co u ciebie?" - "normalka" 'how are you?' - 'I'm OK'

normalnie
adv. grad. (prawidłowo) [reagować, przebiegać] normally [rozwijać się, poruszać się] properly lot odbywał się normalnie the plane was flying normally silnik/serce pracuje normalnie the engine works/the heart functions properly a. normally adv. 1. (zwykle) normally, usually normalnie nie kładziemy się spać przed dwunastą we don't usually a. normally go to bed before midnight życie toczy się normalnie life follows its normal a. usual course mimo choroby, starała się żyć normalnie despite her illness, she tried to live normally a. as usual 2. pot. (zwyczajnie) simply normalnie kpisz sobie ze mnie you're simply pulling my leg

normalnieć
impf (normalnieję, normalniał, normalnieli) vi [sytuacja, stan, poziom] to go back to normal [osoba] to behave normally again znormalnieć

normalny
adv. grad. 1. (zgodny z normą) [objaw, poziom, zachowanie, tryb] normal, regular US (prawidłowy) [rozwój, funkcjonowanie] proper normalna reakcja na bodźce a normal a. proper reaction to stimuli normalny poziom wody w rzece a normal water level in a river 2. (zwyczajny) [ceny, rutyna, dom] normal, usual prowadzić normalny tryb życia to live normally to jego normalne zachowanie it's his usual a. normal behaviour jest zupełnie normalnym facetem he's quite an ordinary a. normal bloke, he's a regular guy 3. pot. (typowy, zwykły) [oszust, kradzież] plain to jego normalna zagrywka it's his usual game adv. 1. (zdrowy psychicznie, fizycznie) normal jeden z bliźniaków był normalny, drugi upośledzony one of the twins was normal, the other disabled 2. (bez zniżki) [cena, opłata] standard [bilet] full fare attr. m pot. (bilet) = full fare normalna f Mat. normal

normatyw
m (G normatywu) Techn. standard, norm obowiązujące normatywy budowlane required construction standards a. norms przestrzegać normatywów a. respektować normatywy to adhere to standards normatyw techniczny projektowania Techn. standard engineering design

normatywnie
1. (określając normy) prescriptively 2. (zgodnie z normą) [postępować] normatively [określony, wymagany] in accordance with standards a. norms

normatywność
f sgt 1. (gramatyki, słowników) prescriptiveness, prescriptivism 2. (aktów prawnych) prescriptivism

normatywny
adv. 1. (ustalający normy) [słownik, gramatyka, akt prawny] prescriptive 2. (zgodny z normą) [czas pracy, zużycie materiałów] standard

normować
impf vt to standardize [ceny, tryb] unormować normować się [sytuacja, stosunki] to go back to normal unormować się

nornica
f Zool. vole

norweski
adv. [fiordy, rybołóstwo, literatura, język] Norwegian m 1. sgt (język) Norwegian uczyć się norweskiego to learn Norwegian mówić/pisać po norwesku to speak/write Norwegian 2. (lekcja) Norwegian lesson

nos
m 1. (część twarzy) nose czubek nosa the tip of one's nose rozpłaszczyła nos o szybę she pressed her nose up against the window(pane) włożyć na nos okulary to put on one's glasses 2. (czubek) nose, tip czółno zaryło się nosem w piasku the nose of the canoe dug into the sand pantofle o kwadratowych nosach square-toed shoes nosy nart the tips of the skis autobus/pociąg/tramwaj uciekł mi/jej sprzed nosa I/she missed the bus/train/tram by a whisker to jest pod nosem a. masz to pod nosem it's a. you have it under your nose dostać a. oberwać po nosie pot. to be hauled over the coals GB, to be taken a. brought down a peg (or two) grać a. zagrać komuś na nosie pot. to thumb one's nose at sb kręcić nosem na coś pot. to turn one's nose up at sth pot. to sniff at sth kręci a. wierci mnie/ją w nosie my/her nose is tickling od kurzu aż w nosie wierci the dust makes my nose tickle mieć kogoś/coś w nosie pot. to not care a. give a hoot a. two hoots about sb/sth mieć nosa do czegoś pot. to have a nose for sth miałem nosa, rzeczywiście przyszli I had a hunch (that) they'd come robić coś na nosa pot. to follow one's nose wyczuć a. poczuć a. zwąchać pismo nosem pot. to smell a rat pot. mamrotać/mówić pod nosem to talk a. mumble under one's breath mówić a. powiedzieć a. wygarnąć coś komuś prosto w nos pot. to tell sb sth to their face mówić przez nos to talk through one's nose a. nasally nie wychylać a. nie wyściubiać a. nie wyścibiać a. nie wytykać skądś nosa pot. to not poke one's head out of sth okazja przeszła mi/mu koło nosa pot. I/he missed the opportunity padać na nos a. podpierać się nosem pot. to feel ready to drop, to feel dead on one's feet pilnować swojego nosa pot. to mind one's own business pociągać nosem to sniffle, to sniff podsuwać a. podtykać komuś coś pod nos pot. to shove a. push sth right in front of sb's face podsuwać a. podtykać komuś wszystko pod nos pot. to hand everything to sb on a plate przytrzeć a. utrzeć komuś nosa a. dać komuś po nosie pot. to take a. bring sb down a peg (or two), to cut sb down to size robić coś (tuż) pod czyimś nosem pot. to do sth (right) under sb's nose nos w nos pot. face to face spotkać się z kimś nos w nos to come face to face with sb sprzątnąć a. zabrać a. zdmuchnąć komuś coś sprzed nosa pot. to snatch sth from under sb's nose śmiać a. roześmiać a. zaśmiać się komuś (prosto) w nos pot. to laugh in sb's face widzieć tylko koniec a. czubek swojego a. własnego nosa a. nie widzieć dalej niż czubek swojego a. własnego nosa pot. to see no further than (the end of) one's nose pot. wetknąć a. wsadzić a. wściubić nos w coś a. siedzieć z nosem w czymś pot. to have one's nose in sth pot., to bury one's head in sth wodzić nosem po czymś pot. to bury one's nose in sth wtykać a. wsadzać a. wścibiać nos w nie swoje a. w cudze sprawy pot. to stick a. poke one's nose into other people's business nie wtykaj nosa w nie swoje sprawy don't poke your nose into other people's business zadzierać nosa pot. to put on a. give oneself airs zaryć nosem w ziemię pot. to fall flat on one's face, to fall headlong nie nosdla tabakiery, ale tabakiera dla nosa przysł. let your letter stay for the post, not the post for the letter przysł. nie wsadzaj a. nie wtykaj nosa do cudzego prosa a. trzosa, pilnuj swego nosa, a nie cudzego prosa przysł. keep your nose out of other people's business, don't stick a. poke your nose into other people's business

nosek
m 1. dem. (część twarzy) (small) nose perkaty/zadarty nosek a pug/snub nose 2. dem. (czubek buta) toe lakierki o spiczastych noskach patent leather shoes with pointed toes 3. zw. pl Sport (w rowerze) toe clip 4. Sport (wioślarz) bowman, bow oar 5. Budow. cog 6. Techn. protruding part of a wedge

nosiciel
m (Gpl nosicieli) 1. książk. (krzewiciel) advocate, promoter nosiciel idei braterstwa/pokoju an advocate of fraternity/peace 2. (choroby, wirusa) carrier komary są nosicielami malarii mosquitoes are the carriers of malaria nosiciele wirusa HIV HIV carriers 3. (tytułu, nazwiska) holder (odznaki, munduru) wearer 4. (ktoś, kto przenosi rzeczy) carrier nosiciel mebli a furniture carrier nosiciel węgla a coal carrier a. porter

nosicielka
f 1. (krzewicielka) advocate, promoter nosicielka idei równouprawnienia kobiet an advocate of women's rights 2. (choroby, wirusa) carrier 3. (nazwiska, tytułu) holder (munduru, odznaki) wearer

nosicielstwo
n sgt (choroby, wirusa) carrying, carrier state test na nosicielstwo wirusa HIV a test for AIDS

nosidełko
n zw. pl pot. sling

nosidło
n zw. pl 1. (do noszenia ciężarów) yoke 2. (dla dzieci) sling

nosić
impf vt 1. (mieć na sobie) to wear [buty, skarpety, okulary] 2. (mieć) to wear, to have [wąsy, brodę] nosi warkocze she wears her hair in plaits nosi długie włosy she wears her hair long 3. (dźwigać) to carry [bagaże, walizki, paczki] nosiła dziecko na rękach a. ręku she was carrying the child a. baby in her arms nosili wodę ze studni do domu they carried water from the well to the house 4. (trzymać) to carry nosiła dumnie głowę she carried her head high 5. (stale doświadczać) to cherish [uczucie, wspomnienie] wciąż noszę w sobie nadzieję, że kiedyś spotkam jakiegoś niezwykłego człowieka I still cherish the hope that one day I'll meet some extraordinary man nosić w sobie a. w sercu urazę do kogoś to bear a grudge against sb 6. (mieć w sobie) to carry choroba, którą nosił w sobie, niszczyła go the disease he was carrying destroyed him idee te nosiły w sobie zalążek zbrodni those ideas carried the germ of a crime 7. (mieć jakąś cechę) miasto nosiło ślady wojny the city bore traces of war twarz nosząca piętno przebytych cierpień a face marked by suffering strajki nosiły żywiołowy charakter the strikes were spontaneous 8. (mieć nazwę) to bear [nazwisko] książka ta nosi tytuł "Pan Tadeusz" the book is entitled 'Pan Tadeusz' cecha ta nosi nazwę rzetelności this trait is called conscientiousness nosić się 1. (ubierać się) to dress nosić się elegancko/modnie to dress elegantly/fashionably nosić się sportowo to wear casual clothes nosić się na czarno to wear black nasza babka nosiła się z chłopska our grandmother dressed like a peasant takich spodni już się nie nosi trousers like that have already gone out of fashion 2. (zachowywać się) nosić się z godnością to carry oneself with dignity książk. 3. (planować) od lat nosi się z zamiarem kupienia auta he has intended buying a car for years nosił się z myślą o małżeństwie he thought about getting married nosić głowę wysoko to carry one's head high nosić w sobie a. w łonie a. pod sercem płód to be carrying a baby nosi go/ją a. diabli go/ją noszą a. licho go/ją nosi pot. he's/she's (got) ants in his/her pants pot. he/she has itchy feet

nosiłki
plt (G nosiłków) 1. (do noszenia ciężarów) yoke 2. Budow. hand barrow

nosorożec
m Zool. rhinoceros rhino pot.

nosowo
adv. [wymawiać, mówić] nasally głos brzmiący nosowo a nasal a. an adenoidal voice

nosowy
adv. 1. [głos] nasal, adenoidal 2. Anat. [kość, jama, przegroda] nasal 3. Jęz. [samogłoska, spółgłoska] nasal

nostalgia
f sgt (GD nostalgii) książk. nostalgia (za czymś for sth) nostalgia za krajem homesickness ogarnęła go nostalgia he was filled with nostalgia odczuwać nostalgię to have a sense of nostalgia

nostalgicznie
adv. książk. [wspominać, wzdychać] nostalgically

nostalgiczny
adv. książk. [nastrój, uśmiech, utwór] nostalgic

nosze
plt (G noszy) stretcher przenosić chorego na noszach to carry a patient on a stretcher

nosówka
f 1. sgt Wet. distemper 2. Jęz. nasal

nota
f 1. (pismo urzędowe) note nota dyplomatyczna a diplomatic note wystosować notę to issue a note wymiana not an exchange of notes 2. (objaśnienie) note nota redakcyjna editor's note nota o autorze a note on the author 3. (ocena) mark GB, grade US otrzymać dobrą/złą notę to get a good/poor mark sędziowie dali najwyższe noty parze angielskiej the judges gave the highest marks to the English pair mieć dobre noty na świadectwie to have good marks in one's report film ten miał najwyższe noty u krytyków the film was ranked highly by the critics 4. Ekon. note nota memoriałowa a. księgowa Księg. voucher

notabene
part. książk. nota bene, incidentally

notabl
m (Gpl notabli) książk., iron. notable (the) notables

notacja
f (Gpl notacji) książk. notation notacja muzyczna/logiczna musical/logical notation ich rysunki stanowiły notację tamtych zdarzeń their drawings were a record of those events notacja chorałowa Gregorian modes notacja menzuralna Muz. mensural notation

notarialnie
adv. Prawo podpis poświadczony notarialnie a notarized signature kupić/sprzedać coś notarialnie to buy/sell sth before a notary

notarialny
adv. Prawo [czynności, aplikant] notarial akt notarialny a notarial deed kancelaria notarialna a notary public's a. notary's office

notariat
m (G notariatu) 1. (instytucja) notary public's a. notary's office 2. sgt (ogół notariuszy) notaries (public)

notariusz
m (Gpl notariuszy a. notariuszów) notary (public)

notatka
f 1. (zapisek) note robić notatki to make a. take notes notatki z wykładów lecture notes notatki z podróży a journal of sb's travels notatka służbowa a memo 2. (w prasie) paragraph, notice notatka na temat wypadku drogowego a paragraph on the road accident

notatnik
m 1. (zeszyt) notebook, scratch pad US 2. (tekst literacki) journal notatnik z podróży a journal of sb's travels

notebook
/'nowtbuk/ m Komput. notebook (computer)

notes
m (G notesu) notebook

notesik
m dem. pocketbook GB

notka
f 1. (autorska, redakcyjna) note notka o autorze a note on the author 2. (przypis) note, footnote notki odautorskie explanatory notes notki zajmowały połowę każdej strony the footnotes took up (a) half of each page 3. (w prasie) notice, paragraph notki prasowe o wypadkach drogowych paragraphs on road accidents

notorycznie
adv. książk. notoriously notorycznie się spóźnia he's notoriously late notorycznie się upija he's a notorious drinker

notoryczny
adv. książk. [kłamca, pijak, gaduła] habitual, inveterate

notowanie
sv notować n zw. pl Ekon. price notowania giełdy a. giełdowe Stock Exchange quotations notowania dolara spadają the dollar is falling spadek notowań złota a fall in the price of gold notowania plt (popularność) rating strajki pogorszyły notowania rządu the strikes had an adverse effect on the government's reputation nasze słodycze mają wysokie notowania our sweets are highly rated

notowany
pp notować adv. 1. (w rejestrze policyjnym) having a (criminal) record był notowany za napad z bronią w ręku he has a record for armed assault nie był notowany he has no (criminal) record 2. (oceniany) ranked wysoko notowany przemysł a top-ranking industry był wysoko notowany w kręgach filmowych he was ranked high in the film world

notować
impf vt 1. (zapisywać) to take down, to jot down [adres, telefon, datę] skrzętnie notowała jego wypowiedzi she assiduously wrote down his answers chodził na wykłady i pilnie notował he attended the lectures and made a. took notes diligently zanotować 2. (rejestrować) to register notujemy wyraźny spadek produkcji there has been a marked fall in production barometr notuje znaczny spadek ciśnienia the barometer recorded very low pressure odnotować , zanotować

novum
/'novum/ n inv. sgt książk. novelty to zupełne novum w kosmetyce it's a complete novelty in the cosmetics industry

nowalia
zob. nowalijka

nowalijka
nowalia f 1. zw. pl (warzywo) spring vegetable 2. (nowość) novelty, innovation nowalijki technicze technical innovations

nowator
m, nowatorka f innovator, pioneer wielcy nowatorzy filmu the great film innovators nowator w dziedzinie nauczania a pioneer in the field of pedagogy

nowatorski
adv. [film, twórca] innovative, inventive [pomysł, projekt] novel, inventive po nowatorsku inventively

nowatorsko
adv. [myśleć, działać] inventively

nowatorstwo
n sgt innovation, inventiveness

nowela
1. f Literat. short story, novella zbiór nowel a book of short stories nowela o miłości a love story nowela filmowa a short 2. f Prawo amendment nowela ustawy an amendment to a bill nowela do kodeksu karnego an amendment to the penal code

nowelista
m, nowelistka f Literat. short-story writer

nowelistyczny
adv. pisarstwo nowelistyczne a. twórczość nowelistyczna short-story writing

nowelistyka
f sgt Literat. 1. (ogół nowel) short stories antologia nowelistyki polskiej an anthology of Polish short stories 2. (pisanie nowel) short-story writing

nowelizacja
f (Gpl nowelizacji) książk. amendment nowelizacja ustawy/kodeksu karnego an amendment to a bill/the penal code

nowelizacyjny
adv. akt nowelizacyjny an amendment prace nowelizacyjne work on an amendment projekt nowelizacyjny a drafr amendment

nowelizować
impf vt książk. to amend [kodeks, ustawę] znowelizować

nowenna
f Relig. novena nowenna do Matki Boskiej a novena to the Virgin Mary

nowicjat
m sgt (G nowicjatu) Relig. 1. (przygotowanie do zakonu) novitiate, noviciate odbywać nowicjat to be a novice 2. (miejsce) novitiate, noviciate

nowicjusz
m, nowicjuszka f (Gpl nowicjuszy a. nowicjuszów, nowicjuszek) 1. (ktoś niedoświadczony) novice, newcomer nowicjusz w majsterkowaniu a novice at DIY nie jestem nowicjuszem w tym zawodzie I'm not a newcomer to this profession 2. Relig. novice, neophyte

nowicjuszowski
adv. 1. [błąd, naiwność] novice's, newcomer's 2. Relig. okres nowicjuszowski novitiate, noviciate

nowina
f news U mam dla ciebie złe nowiny I have bad news for you a to nowina! that's news to me! wrócił z dobrą nowiną, że się udało he got back with the good news that everything had gone well dla mnie to nie nowina it's no news to me Dobra Nowina Bibl. the Gospel co godzina, to nowina pot. there's always something new na złą nowinę nigdy za późno pot. bad news travels fast

nowinka
f 1. (plotka) gossip U, news U nowinki ze świata filmowego news about the film world wymieniać nowinki to exchange the latest gossip 2. (nowość) innovation, novelty nowinki techniczne technological innovations nowinki przemysłu samochodowego recent innovations in the motor industry 3. zw. pl (nowa moda) the latest trend nowinki literackie/teatralne the latest trends in literature/the theatre

nowinkarstwo
n sgt pejor. innovation

nowinkarz
m (Gpl nowinkarzy a. nowinkarzów) pejor. innovator, pioneer

nowiutki
(nowiuteńki, nowiusieńki, nowiuśki) adv. dem. [spodnie, samochód] brand new

nowo
adv. newly nowo wybrany prezydent a newly elected president nowo zbudowany most a newly-constructed bridge nowo przybyli the newcomers na nowo anew, again drzewa na nowo pozieleniały the trees are in bud again zaczynać coś na nowo to begin sth anew wszystko zapomniał i musiał się uczyć na nowo he forgot everything and had to learn it anew przepisać coś na nowo to rewrite sth od nowa (od początku) anew rozpocząć a. zacząć życie od nowa to start life anew nowo- w wyrazach złożonych new- nowonarodzony newborn język nowogrecki modern Greek

nowobogacki
adv. pejor. [elita, styl, dom] upstart, nouveau riche ubrani byli po nowobogacku they were dressed like upstarts nowobogac|ki m, nowobogacka f pejor. upstart, nouveau riche

nowoczesność
f sgt (wnętrza, rozwiązania) modernity nowoczesność w myśleniu modern thinking

nowoczesny
adv. 1. (współczesny) [technologia, architektura, sztuka, armia] modern, up-to-date 2. (postępowy) [osoba, pisarz, społeczeństwo, poglądy] modern mężczyzna nowoczesny a modern man

nowocześnie
adv. grad. modernly nowocześnie wyposażony zakład works with modern equipment works nowocześnie urządzona kuchnia a high-tech kitchen

nowofundland
nowofundlandczyk m Zool. Newfoundland

nowomodnie
adv. iron., pejor. ubierać się nowomodnie to wear trendy clothes nowomodnie zaprojektowana willa an ultra-modern house

nowomodny
adv. iron., pejor. newfangled

nowomowa
f sgt książk., pejor. newspeak

noworoczny
adv. [życzenia, kartka] New Year attr. noworoczne postanowienie a New Year's resolution zabawa noworoczna a New Year's Eve party

noworodek
m newborn baby, infant oddział noworodków a neonatal unit wskaźnik śmiertelności noworodków the infant mortality rate

noworodkowy
adv. [oddział] neonatal okres noworodkowy infancy

nowotworowy
adv. Med. [guz, tkanka, komórka] cancerous choroba nowotworowa cancer

nowotwór
m (G nowotworu) 1. Med. tumour GB, tumor US, cancer nowotwór mózgu a brain tumour nowotwór piersi/skóry/płuc breast/skin/lung cancer nowotwór złośliwy malignant tumour, cancer nowotwór niezłośliwy benign tumour 2. Jęz. neologism, neology

nowozelandzki
adv. New Zealand attr.

nowość
f 1. (innowacja) novelty, innovation nasze kosmetyki są nowością na rynku our cosmetics are a novelty on the market nowość w zakresie sprzętu sportowego an innovation in sports equipment nowości wydawnicze the latest a. new publications 2. sgt (bycie nowym) (mebli, mieszkania) newness, novelty 3. sgt (nowa wiadomość) news jego poglądy to dla mnie żadna nowość his outlook is no news to me pragnął nowości he wanted something new

nowożeniec
m newly-wed, honeymooner nowożeńcy plt (państwo młodzi) newlyweds, honeymooners

nowożytny
adv. [historia, język, dzieje] modern

nowy
adv. grad. 1. (właśnie powstały) [hotel, film, mieszkanie] new co nowego słychać w branży komputerowej? what's new in the computer industry? a oto najnowsze wiadomości here's the latest news 2. (nieużywany) [płaszcz, samochód] new wymienić pralkę na nową to buy a new washing machine 3. (następujący po poprzednim) [praca, szef, zasady] new nowy rok the new year początek nowej ery the beginning of a new era 4. (świeżo przybyły) [kolega, uczeń, pracownik] new nowy członek stowarzyszenia a new member of an association now|y m, nowa f newcomer w klasie były dwie nowe there were two new pupils in the class nowe n sgt the new konflikt starego z nowym a conflict between the old and the new idzie nowe! it's time for changes! po nowemu adv pot. (nowocześnie) myśleć po nowemu to be with it pot.

nozdrze
n zw. pl (Gpl nozdrzy) Anat. nostril zw. pl ostre powietrze wierciło w nozdrzach brisk air irritated the nostrils

nośnik
m 1. (substancja dostarczająca) carrier nośniki energetyczne energy carriers nośnik ciepła a heat carrier nośnik prądu a charge carrier 2. (środek techniczny) carrier nośnik dźwięku a sound carrier nośniki magnetyczne magnetic disks nośnik danych a data carrier tradycyjny nośnik informacji - papier paper, the traditional medium of communication 3. (cech, treści, wartości) means of conveying książka jako nośnik myśli a book as a means of conveying ideas 4. Techn., Transp. carrier, vehicle 5. Chem. carrier nośnik tlenu an oxygen carrier

nośnikowy
adv. białka nośnikowe carrier proteins

nośność
f sgt 1. (dopuszczalne obciążenie) load most o nośności 30 ton a bridge with a load-bearing capacity of 30 tonnes nośność statku deadweight 2. (zdolność do przenoszenia) carrying capacity nośność rzeki river carrying capacity 3. przen. (pomysłu, tematu, tekstu) popularity prostota zapewnia nośność utworowi simplicity ensures the accessibility of this work 4. (kur, gęsi, kaczek) egg-laying capability, laying 5. Muz. range 6. Wojsk. range

nośny
adv. 1. [ściana, konstrukcja] load-bearing belka nośna a load-bearing a. structural beam 2. (umożliwiający przenoszenie) siła nośna carrying capacity gaz nośny a buoyant gas rakieta nośna a booster (rocket) 3. [strzała, broń] long-range [głos, dźwięk] strong, resounding 4. przen. [tekst, pomysł, temat] popular, hot 5. [kura, gęś, kaczka] egg-laying

nożny
adv. [hamulec, pompa] foot attr. maszyna o napędzie nożnym a foot-operated machine

nożowniczy
adv. [bójka, atak] knife attr.

nożownik
m knifer

nożowy
adv. 1. [bójka] knife attr. 2. Techn. imak nożowy cutter knife holder wyłącznik nożowy a knife switch

nożyce
plt (G nożyc) 1. (duże nożyczki) scissors pl, shears pl nożyce krawieckie tailor's scissors a. shears nożyce ogrodnicze garden shears nożyce do drobiu poultry shears 2. przen. (rozpiętość między wartościami) differential nożyce cen/płac price/pay differentials 3. Techn. cutting machine, shears pl nożyce do cięcia blachy snips 4. Sport scissor(s) jump ćwiczyć nożyce to practice a scissor(s) jump skakać wzwyż nożycami to do a scissor(s) jump gol padł ze strzału nożycami the goal was scored with a scissor(s) kick

nożycowy
adv. Sport nożycowe ruchy nóg legs moving in a scissor action nożycowy przerzut piłki a scissors kick

nożyczki
plt (G nożyczek) scissors pl trzy pary nożyczek three pairs of scissors nożyczki do paznokci nail scissors

nożyk
m 1. dem. (small) knife nożyk do owoców a fruit knife nożyk do papieru a paperknife 2. (ostrze) blade nożyki w golarce razor blades nożyk do młynka do kawy a blade for a coffee mill

nożyna
f dem. pieszcz. leg

nożęta
zob. nóżęta