Macedończyk
m, Macedonka f Macedonian

Madagaskarczyk
m, Madagaskarka f Madagascan

Madonna
f Relig., Szt. the Madonna statuetka Madonny a madonna Madonna z dzieciątkiem the Madonna holding the infant Jesus

Madziar
m, Madziarka f pot., przest. Magyar, Hungarian

Maltańczyk
m, Maltanka f (mieszkaniec) Maltese

Marokańczyk
m, Marokanka f Moroccan

Mars
m pers. sgt Mitol. Mars m anim. sgt Astron. (planeta) Mars misja na Marsa a mission to Mars patrzyli na mnie jakbym był z Marsa they looked at me as if I came from Mars a. as if I had two heads

Marsjanin
m (Gpl Marsjan) 1. (przybysz z kosmosu) Martian 2. przen. man from Mars

Maryja
f Relig. (Virgin) Mary

Maur
m (Npl Maurowie) 1. Hist. Moor 2. (mieszkaniec Mauretanii) Mauritanian

Mauretańczyk
m, Mauretanka f Mauritanian

Mazowszanin
m, Mazowszanka f (Gpl Mazowszan, Mazowszanek) Mazovian

Mazur
m (Npl Mazurzy a. Mazury) (mieszkaniec Mazur) Mazurian

Małopolanin
m, Małopolanka f (Gpl Małopolan, Małopolanek) native of Małopolska (region in south-eastern Poland)

m
(= metr) m

ma
pron. książk. mój mieć

maca
f 1. Relig. (placek) matzo(h), matzah 2. pot. (pieczywo chrupkie) matzo(h), matzah

macać
impf vt 1. (dotykać) to feel, to fumble macał ścianę, szukając w ciemnym pokoju kontaktu he was feeling along the wall to find the switch in the dark niewidomy macał laską drogę a blind man was feeling his way with his cane macać puls choremu to feel the patient's pulse nogi miał przywalone cegłami, więc zaczął macać wokół siebie his legs were buried under the bricks, so he started fumbling about maca, czy portfel jest na miejscu he's feeling his wallet to see if it's in its place wymacać 2. Roln. macać kury/gęsi to feel hens/geese for an egg jemu kury macać, a nie zajmować się polityką pejor. he should be working in the field rather than involving himself in politics 3. przen. (szukać) to probe, to explore artyleria maca pozycje nieprzyjaciela the artillery is probing the enemy's position strażnik reflektorem macał każdą ciemniejszą plamę the guard probed a. explored every dark spot with the searchlight namacać 4. pot. (dotykać lubieżnie) to grope pot., to paw pot. żołnierze macali miejscowe dziewczyny the soldiers were groping the local girls macać się 1. (dotykać się, żeby coś sprawdzić) to feel nerwowo macać się po kieszeni to nervously feel (around) in one's pocket pomacać się 2. pot. (obejmować się) to grope each other pot., to feel each other up pot. macali się na ławce w parku they were groping each other on a park bench macać kogoś kijem pot., żart. to give sb one with a stick pot.

macedoński
adv. [miasto, ludność, przemysł] Macedonian attr. m sgt (język) Macedonian

machać
1. impf vi pot. (używać przy pracy) to wield machać łopatą to wield a spade machać miotłą to wield a broom 2. impf machnąć1

macher
m pot. 1. pejor. (oszust) con man pot., con artist pot. 2. (specjalista) macher od rur a plumbing guy pot. macherzy od rozrywki entertainment people pot.

machina
f 1. (wielka maszyna) (huge) machine machina oblężnicza a siege engine a. machine, a siege-tower machina parowa a steam engine machina latająca a flying machine 2. przen. machine przen. machinery U machina wojenna/państwowa the machine of war/state machina terroru the machinery of terror

machinacja
f zw. pl (Gpl machinacji) machination zw. pl, scheming U polityczne machinacje political scheming

machinalnie
adv. [odpowiedzieć, powtarzać] mechanically, automatically

machinalny
adv. [gest, ruch, zajęcie] mechanical, automatic

machlojka
f zw. pl pot. con, swindle złapali go na finansowych machlojkach he was caught swindling

machnięcie
sv machnąć n (ręką, chusteczką, chorągiewką) wave (ogonem) wag (skrzydłami) flap

machnąć
1. pf - mach|ać2 impf (machnęła, machnęli - am) vi 1. (poruszyć wahadłowo) to wave [ręką, kapeluszem, chusteczką, chorągiewką] to brandish, to wield [laską, szablą] siedziała na krześle i machała nogą she sat on a chair swinging her leg pies radośnie machał ogonem the dog was happily wagging its tail ptak machał skrzydłami a bird was flapping its wings machałem do ciebie na ulicy, ale mnie nie zauważyłeś I was waving to you in the street but you didn't see me machali na kierowcę, żeby prędzej ruszył they were waving the driver on to go faster machnął mi na pożegnanie ręką he waved goodbye to me 2. pot. (robić szybko) to knock off pot. taki artykuł mogę machnąć w jedną noc I can knock off an article like that overnight machnąć ręką na coś to let something go a. slide pot., to forget about something pot. 2. pf (machnęła, machnęli) pot. vt (uderzyć) to belt pot., to bang pot. machnął ją pięścią w twarz he belted her in the face bandyci machnęli nim o ziemię the thugs banged him to the ground machnąć się pot. 1. (pójść) to go to nip GB pot. machnąć się do kina to go to the cinema może się machniemy w piątek do Krakowa? why don't we go down to Cracow on Friday? 2. (pomylić się) to slip up pot., to mess up pot. machnął się w rachunkach na jakieś 5 tysięcy he slipped up a. messed up in his calculations by around five thousand 3. (wziąć ślub) [kobieta] to get hitched pot. machnęła się za niego w lecie she got hitched to him in the summer

macho
/'mato/ m inv. pot. macho pejor.

machorka
f sgt 1. (tytoń) shag (tobacco) 2. Bot. wild tobacco

machorkowy
adv. shag attr. [liść] wild tobacco attr.

macica
f Anat. womb uterus spec.

maciczny
adv. uterine łożysko maciczne placenta trzon maciczny cervix

maciejka
f Bot. night-scented stock, evening stock

maciejówka
f daw. visored cap worn by Polish soldiers in the 19th century

maciek
m anim. dial. (bocian) stork m inanim. (A maciek a. maćka) pot., żart. (brzuch) pot belly pot.

macierz
f 1. sgt książk. (ojczyzna) motherland 2. Mat. matrix 3. Techn. matrix 4. daw. (matka) mother

macierzanka
f Bot. thyme U

macierzankowy
adv. Bot. [zapach, napar] thyme attr.

macierzysty
adv. macierzysty port a home port firma macierzysta the parent company komórka macierzysta a stem cell skała macierzysta a matrix

macierzyński
adv. [miłość, troska, uczucia] motherly, mother attr. [instynkt] maternal po macierzyńsku in a motherly way urlop macierzyński maternity leave zasiłek macierzyński maternity benefit m pot. (urlop) maternity leave przez 3 miesiące była na macierzyńskim she was on maternity leave for 3 months

macierzyństwo
n sgt motherhood, maternity świadome macierzyństwo planned parenthood a. pregnancy

maciora
f sow

maciupeńki
adv. maluteńki

maciupki
adv. maluteńki

macka
f 1. zw. pl Zool. tentacle 2. Wojsk. rod (used in searching for mines) 3. zw. pl przen. (wpływy) tentacle zw. pl, clutch zw. pl dosięgły go macki mafii he's fallen into the clutches of the Mafia

macocha
f stepmother (nie) być od macochy pot. (not) to be worse than everybody else

macoszy
adv. [zawiść, zamiary] stepmother's potraktować kogoś/coś po macoszemu to brush sb/sth off pot. los obszedł się z nim po macoszemu fate has been hard on him

maczać
impf vt to dip maczać pędzel w farbie to dip a brush in paint maczać bułkę w mleku to dunk a roll in milk maczać usta a. wargi w winie/wódce to sip wine/vodka ledwie maczała usta w kieliszku she barely sipped her drink maczać palce w czymś to have a hand in sth

maczek
m dem. 1. (G maczku a. maczka) Bot. poppy 2. sgt (G maczku) (nasiona) poppy seed ciastko z maczkiem a poppy seed cake pisać (drobnym) maczkiem to write in a tiny hand

maczeta
f machete, matchet

maczuga
f 1. daw. (broń) mace, club, cudgel 2. zw. pl Sport (Indian) club 3. Geol. rock column

mada
f zw. pl Geol. fen soil

madagaskarski
adv. Madagascan attr.

madejowy
adv. łoże

madera
m 1. sgt Wina Madeira (wine) 2. sgt Kulin. Madeira sauce 3. Włók. madras U płaszcz z madery a madras coat

madonna
f (piękna kobieta) madonna

madziarski
adv. pot., przest. [wojsko, mundur] Magyar, Hungarian

maestria
f sgt (GD maestrii) książk. (artyzm) mastery maestria tekstu/obrazu/muzyki the mastery of a text/a painting/music film zrealizowany z prawdziwą maestrią a film shot with real mastery

maestro
m, m inv. (Npl maestrowie) (osoba, tytuł) maestro

mafia
f (GDGpl mafii) 1. (organizacja przestępcza) mafia mafia sycylijska the (Sicilian) Mafia mafia narkotykowa drug barons a. gangs 2. pot. (grupa osób) mafia, clan mafia taksówkowa/urzędnicza the taxi/bureaucratic mafia rodzinna mafia a clan -mafia w wyrazach złożonych automafia carjackers narkomafia drug barons a. gangs

mafijny
adv. [powiązania, układy, stosunki, interesy] mafia attr. mafijne porachunki gang warfare

mafioso
m, m inv. mafioso

mag
m (Npl magowie) 1. (czarodziej) magus, magician 2. Hist., Relig. magus 3. Bibl. Magus Trzej Magowie the three Kings a. the Magi

magazyn
m (G magazynu) 1. (budynek) storehouse, warehouse magazyn na narzędzia a storehouse for tools magazyn zbożowy a granary magazyn amunicyjny a magazine 2. (zapas) store, stock ma w kieszeniach magazyn wszelkich kamieni i muszelek he keeps a stock of various stones and shells in his pockets 3. (telewizyjny, radiowy) magazine magazyn kulturalny/literacki/sportowy a cultural/literary/sports magazine magazyn informacyjny a news magazine 4. (czasopismo) magazine magazyn ilustrowany a glossy a. illustrated magazine 5. przest. (sklep) (department) store

magazynek
m (G magazynku a. magazynka) 1. (pojemnik na naboje) magazine, cartridge clip załadować magazynek nabojami to load cartridges into a magazine 2. (naboje) magazine wystrzelał cały magazynek he fired the entire magazine a. clip 3. dem. (składzik) storage room, (small) storehouse

magazynier
m, magazynierka f storeman, warehouseman

magazynować
impf vt 1. (przechowywać) to store [towary, zboże] magazynowała żywność w spiżarni she stored food in the pantry zmagazynować 2. (odkładać) [organizm, roślina, organ] to store (up) korzenie roślin magazynują składniki pokarmowe the roots of plants store nutrients żółć jest magazynowana w woreczku żółciowym bile is stored in the gall bladder zmagazynować

magazynowy
adv. powierzchnia magazynowa storage (space) zapasy magazynowe stock(s)

magdalenka
Relig. f (zakonnica) nun of the Order of St Mary Magdalene magdalenki plt (zakon) Order of St Mary Magdalene

maggi
n inv. sgt Kulin. stock kostka maggi a stock cube

magia
f sgt (GD magii) 1. (czary) magic, sorcery biała magia white magic czarna magia black magic praktykować magię to practise magic zajmować się magią to practise magic 2. (siła oddziaływania) magic magia słów/liczb/wspomnień the magic of words/numbers/memories w niej jest jakaś magia there's something magical about her coś jest dla kogoś czarną magią sth is a closed book to sb

magicznie
adv. magically czarodziejka czyta magicznie w myślach the sorceress can magically read minds jego słowa działały na nią magicznie his words worked on her like magic

magiczność
f sgt (miejsca, liczby) magic, magical nature

magiczny
adv. 1. [zaklęcie, różdżka] magic [moc, właściwości] magical magiczny napój a magic potion wiedza magiczna magical lore sztuki a. sztuczki magiczne magic robić sztuczki magiczne to perform magic, to conjure 2. przen. [siła, urok] magical 3. (życzeniowy) [myślenie, wiara] wishful

magiel
m 1. (zakład) place where linen is pressed 2. (maszyna) mangle 3. sgt pot. (tłok) crush 4. sgt pot. (młyn) bustle w pracy był magiel przez cały dzień it's been a bustling day at work 5. sgt pot. (przepytywanie) grilling plotki/sensacje/wiadomości (rodem) z magla pejor. tabloid news, hot gossip

magik
m 1. (iluzjonista) magician, conjurer 2. pot., żart. (fachowiec) handyman mr. fix-it żart. przyjdzie magik i naprawi telefon a handyman will come and repair the telephone

magister
m, f inv. (Npl magistrzy a. magistrowie) 1. (osoba) person holding a master's degree (tytuł) master's (degree) (w humanistyce) Master of Arts (w naukach ścisłych i przyrodniczych) Master of Science magister polonistyki a Master of Arts in Polish (studies) magister filozofii a Master of Arts in Philosophy magister Kowalski Mr Kowalski, MA/MSc 2. (farmaceuta) title used to address a pharmacist

magisterium
n (Gpl magisteriów) 1. (stopień) master's (degree) zdobyć magisterium to receive a master's degree mam magisterium I have a master's degree 2. (egzamin) final examinations, finals zdawać magisterium to be taking a. doing one's finals 3. (praca dyplomowa) thesis, dissertation

magisterski
adv. [stopień] master's praca magisterska a master's thesis, a master's dissertation egzamin magisterski finals studia magisterskie = (undergraduate) courses leading to a master's degree

magistracki
adv. Admin. [urząd, urzędnik] municipal

magistrala
f (Gpl magistrali a. magistral) 1. Transp. trunk line, trunk route magistrala kolejowa a main railway line 2. Elektr., Techn. main magistrala wodociągowa/gazowa a water/gas main

magistrant
m, magistrantka f = a student writing a master's thesis

magistrat
m (G magistratu) 1. przest., Admin. (zarząd miasta) municipality, municipal council (siedziba) town hall GB, city hall US 2. Antycz. (urząd) magistracy (urzędnik) magistrate

maglować
impf vt 1. (wygładzać) to press, to mangle [zasłony, obrusy, pościel] wymaglować 2. pot. (wypytywać) to grill nauczyciel długo maglował go przy tablicy the teacher was grilling him in front of the class for a long time wymaglować 3. pot. (usilnie prosić) maglować kogoś o coś to pester sb for sth maglowała go o pieniądze she was pestering him for money maglował ojca o komputer he pestered his father to buy him a computer 4. pot., pejor. (powtarzać) to go on (coś about sth) to harp (coś (up)on sth) maglować w kółko ten sam temat to keep harping upon the same thing a. subject

magma
f sgt 1. Geol. magma 2. książk., przen. (coś bezkształtnego) abyss, chaos

magmowy
adv. skała magmowa igneuos rock

magnacki
adv. [ród, dwór] aristocratic, noble

magnat
m, magnatka f 1. Hist. magnate, nobleman 2. (potentat) magnate, baron, tycoon US magnat przemysłowy/naftowy an industrial/oil magnate a. tycoon magnat prasowy a press baron

magnateria
f sgt (GD magnaterii) Hist. aristocracy, nobility

magnes
m (G magnesu) 1. Fiz. magnet 2. sgt przen. magnet jego nazwisko stało się magnesem przyciągającym tłumy kinomanów his name acted as a magnet for a. to crowds of film lovers

magnesik
m dem. (G magnesiku) Fiz. (small) magnet

magnesować
impf vt to magnetize [metal, opiłki żelaza] namagnesować magnesować się [pręt, opiłki żelaza] to become magnetized namagnesować się

magnetofon
m (G magnetofonu) (tape) recorder magnetofon kasetowy a cassette recorder magnetofon szpulowy a reel-to-reel (tape) recorder nagrać coś na magnetofon to tape-record sth

magnetofonowy
adv. [głośnik, klawisz, wzmacniacz] (tape) recorder attr. taśma magnetofonowa an audio tape kaseta magnetofonowa a cassette tape, a tape cassette

magnetowid
m (G magnetowidu) video (cassette recorder) oglądać filmy na magnetowidzie to watch films on video

magnetowidowy
adv. [zapis, kaseta] video attr.

magnetyczny
adv. 1. Fiz. [pole, biegun] magnetic karta magnetyczna a magnetized card 2. przen. [wzrok] magnetic mieć na kogoś magnetyczny wpływ to be a magnet for a. to sb

magnetyzm
m (G magnetyzmu) 1. Fiz. magnetism 2. przen. magnetism magnetyzm serc the magnetism of two hearts magnetyzm ziemski Fiz., Geol. geomagnetism

magnez
m sgt (G magnezu) Chem. magnesium

magnezowy
adv. Chem. [sole, związki, preparaty] magnesium attr.

magnificencja
m, f (GDGpl magnificencji) książk. magnificence (title used to address a university vice-chancellor a. president) Jego/Jej Magnificencja rektor Uniwersytetu Warszawskiego His/Her Magnificence, vice-chancellor of Warsaw University

magnolia
f (GDGpl magnolii) Bot. magnolia

magnoliowy
adv. Bot. [aleja, kwiat] magnolia attr.

maharadża
m (Npl maharadżowie) (osoba, tytuł) maharaja(h)

mahometanin
m, mahometan ka f (Gpl mahometan, mahometanek) Relig. Muslim

mahometanizm
m sgt (G mahometanizmu) Relig. Islam wyznawać mahometanizm to profess Islam przejść na mahometanizm to convert to Islam przyjąć mahometanizm to become a Muslim

mahometański
adv. Muslim

mahoniowiec
m (A mahoniowiec a. mahoniowca) Bot. mahogany

mahoniowy
adv. 1. [las] mahogany 2. [meble] mahogany mahoniowa toaletka a mahogany dressing table 3. [kolor] mahogany mahoniowe włosy reddish-brown hair

mahoń
m (G mahoniu) 1. (Gpl mahoni a.mahoniów) Bot. (drzewo) mahogany 2. sgt (drewno) mahogany biurko z mahoniu a mahogany desk 3. sgt (kolor) mahogany zrobiła się na mahoń she dyed her hair a reddish brown

maić
impf vt książk. to deck (czymś with sth) maić domy kwiatami to decorate homes with flowers umaić

maj
m May dziś jest szósty maja a. szóstego maja pot. today is the sixth of May urodził się w maju he was born in May Święto Pierwszego Maja May Day Święto Trzeciego Maja The Third of May Holiday (Polish national holiday commemorating the adoption of the Third of May Constitution in 1791)

majaczenie
sv majaczyć n 1. (przywidzenie) apparition, hallucination prześladowały go nocne majaczenia he was plagued by night-time hallucinations 2. (słowa) raving(s), delirium gorączka spadła, majaczenia ustały the fever has dropped, the raving a. delirium has stopped

majaczeniowy
adv. [stany] delirious

majaczyć
impf vi 1. (być słabo widocznym) to show faintly, to loom we mgle majaczą jakieś sylwetki some silhouettes are showing faintly in the mist w ciemności majaczyły kontury domów the shapes of houses loomed in the darkness zamajaczyć 2. (bredzić) to be delirious, to rave majaczyć przez sen to rave in one's sleep zamajaczyć majaczyć się 1. (zarysowywać się) to show faintly, to loom zamajaczyć się 2. (zwidywać się) to appear coś majaczyło mu się w półśnie something appeared to him when he was half-awake zamajaczyć się

majak
m zw. pl phantom sny pełne majaków dreams full of phantoms

majcher
m pot. knife shiv US pot.

majdan
m (G majdanu) 1. pot. (rzeczy) clobber GB pot. impedimenta pot., żart. podróżować/wędrować z całym majdanem to travel/wander about with all one's clobber zwinąć (cały) swój majdan pot. to leave, bag and baggage 2. przest. (podwórzec) courtyard (plac na wsi) fairground (w koszarach) parade ground (w warowni) ward

majdać
zob. majtać

majdrować
impf vi pot., żart. to fiddle (w czymś with sth) chyba ktoś majdrował w zamku, bo klucz nie chce wejść somebody must have been fiddling with the lock, the key won't go in

majeranek
m (G majeranku) 1. Bot. (roślina) marjoram 2. sgt Kulin. (przyprawa) marjoram natrzeć mięso majerankiem to rub marjoram (leaves) on the meat

majerankowy
adv. [przyprawa, olejek, maść] marjoram attr.

majestat
m sgt (G majestatu) książk. 1. (godność, władza lub osoba monarchy) majesty majestat króla/władcy the majesty of the king/ruler obraza majestatu lese-majesty także przen. nie mogę powiedzieć "nie", bo byłaby to obraza majestatu żart. I can't say 'no', it would be treason żart. 2. przen. (powaga) majesty majestat cierpienia/śmierci the dignity of suffering/death majestat prawa/władzy the majesty of the law/the power of the State robić coś w majestacie prawa/władzy to do sth with the (full) sanction of the law/the State

majestatycznie
adv. grad. książk. [wyglądać] majestic adv. [lecieć, wznieść się] majestically skinęła majestatycznie głową she nodded her head majestically

majestatyczność
f sgt książk. majesty majestatyczność czyjejś postaci the majesty of sb's figure majestatyczność pałacu the majesty a. grandeur of the palace majestatyczność gór/morza the majesty of the mountains/the sea

majestatyczny
adv. grad. książk. [góry, postać, ruchy] majestic wykonał majestatyczny ukłon he made a majestic bow

majolika
f 1. (fajans) majolica U, maiolica U wazon/talerz z majoliki a majolica vase/plate 2. zw. pl (wyroby) majolica ware

majolikowy
adv. [kafle, talerz, półmisek] maiolica

majonez
m (G majonezu) Kulin. (sos) mayonnaise, salad cream sałatka jarzynowa/ziemniaczana/śledziowa z majonezem a vegetable/potato/herring salad with mayonnaise w majonezie in mayonnaise jaja/śledzie w majonezie egg/herring mayonnaise, eggs/herrings in mayonnaise

majonezowy
adv. [sos] mayonnaise attr.

major
1. m (Npl majorowie a. majorzy) (osoba, tytuł, stopień) major (lotnictwa) major, squadron leader GB 2. m inv. Muz. major

majowy
adv. [dzień, wieczór] May nabożeństwo majowe Relig. May devotions (to Our Lady), May Mass majowe n Relig. May devotions (to Our Lady), May Mass

majster
m (Npl majstrowie a. majstrzy) 1. (rzemieślnik) master craftsman 2. (nadzorujący) foreman majster budowlany/murarski a master builder/bricklayer majster zmianowy a shift foreman 3. pot. (fachowiec) master, expert być majstrem w swoim fachu/zawodzie to be a master of one's craft/to be an expert at one's job 4. iron., żart. old hand pot. expert, past master to majster w oszukiwaniu he's an old hand at cheating

majsterklepka
m (Npl majsterklepki) pot., żart. handyman jack of all trades (and master of none) iron.

majsterkować
impf vi (konstruować) to do DIY, to make things (naprawiać) to do odd repairs, to fix things majsterkować w drewnie to make things out of wood on lubi majsterkować he likes DIY, he likes to make things (with his hands) majsterkowanie do-it-yourself, DIY

majsterkowicz
m pot. DIY enthusiast, do-it-yourselfer porady dla majsterkowiczów DIY advice a. tips

majstersztyk
m (G majstersztyku) 1. (arcydzieło) masterpiece, tour de force (mistrzowskie posunięcie) master stroke majstersztyk budownictwa obronnego a masterpiece a. tour de force of defensive architecture 2. Hist. (wykonany przez czeladnika) work done to qualify for a master craftsman's diploma

majstrować
impf pot. vt to knock together a. up majstrować dzieciom zabawki to knock together toys for children zmajstrować vi 1. (manipulować) to fiddle (around), to tamper (przy czymś with sth) (przy samochodzie) to tinker ktoś majstrował przy zamku w drzwiach someone's been messing around with the door lock, the door lock's been tampered with 2. przen., pejor. to tinker, to fiddle majstrować coś przy ustawie podatkowej to fiddle the tax law

majtaski
plt dem. (G majtasków) pot., żart. (majtki) (little) panties, (little) knickers GB (spodenki) little shorts

majtasy
plt (G majtasów) pot., żart. (majtki) (big) panties, (big) knickers GB (spodnie) (big) trousers GB, (big) pants US

majtać
impf majtnąć

majteczki
plt dem. (G majteczek) 1. pieszcz. (damskie) (little) panties, (little) knickers GB koronkowe majteczki little lace panties 2. (chłopięce) pot. shorts, short trousers GB

majtek
m (Npl majtkowie) przest., żart. deckhand

majtki
plt (G majtek) 1. (damskie) panties, pants GB, knickers GB dwie pary majtek two pairs of panties majtki z bawełny/jedwabiu cotton/silk panties majtki w kropki/kwiatki polka-dot/flowery panties a. knickers 2. pot. (męskie) underpants, pants GB 3. (spodenki chłopięce) shorts, short trousers GB robić w majtki ze strachu pot. to wet one's pants pot. przed egzaminem robił w majtki he was wetting his pants a. he was scared stiff before the exam pot.

majtnąć
pf - majt|ać impf (majtnęła, majtnęli - majtam) pot. vt (rzucić) to fling to chuck pot. sukienkę majtnęła na ziemię/na kanapę/w kąt she flung her dress to the ground/on the sofa/into the corner majtnął plecak na łóżko he dumped his rucksack on the bed vi (poruszać) to swing majtać nogami to swing one's legs siedział na stole i majtał nogami he sat on the table, swinging his legs krowa majtnęła ogonem the cow swished its tail majtnąć się - majtać się to swing co tam ci się majta przy pasku? what's that swinging from your belt?

majówka
f (spring/summer) picnic, (spring/summer) outing szkolna majówka a school outing (to the country) całą rodziną wybrali się na majówkę the whole family went for a. on a picnic (in the country)

majówkowy
adv. picnic attr.

majątek
m (G majątku) 1. (mienie) wealth, possessions pl oszacowano jego majątek na milion złotych his fortune was estimated at one million zlotys zarządzać majątkiem firmy to manage a company's property majątek rośnie/topnieje w czyichś rękach a fortune grows/dwindles in sb's hands roztrwonić majątek to squander one's wealth a. fortune 2. (posiadłość) estate, property U majątek ziemski a landed estate parcelacja majątku the breaking up of an estate 3. (bogactwo) fortune, riches pl dorobić się majątku to amass a fortune zrobić majątek pot. to make a fortune (na czymś on sth) zbić majątek to make a fortune zbił majątek na handlu kawą he made a fortune trading in coffee 4. sgt (dużo pieniędzy) fortune kosztować majątek to cost a fortune obiad w tej restauracji na pewno kosztuje majątek dinner in this restaurant must cost a fortune wydać majątek to spend a fortune (na coś on sth) wydawała majątek na kosmetyki she spent a fortune on cosmetics utopić majątek to sink a fortune (w czymś in sth) zapłacić majątek to pay a fortune (za coś for sth) zapłaciłam majątek za to mieszkanie I paid a fortune for this flat 5. Prawo estate, property majątek dorobkowy assets majątek narodowy Ekon. national wealth majątek nieruchomy Prawo real property, real estate US, realty majątek ruchomy Prawo personal property, personalty, movables dojadać majątek pot. to live off (the remains of) one's fortune

majątkowo
adv. with regard to property/wealth ludność wiejska i miejska zróżnicowana majątkowo town and country population differentiated in terms of wealth

majątkowy
adv. [straty, ubezpieczenia] property attr. [status, sytuacja] material nabył prawa majątkowe do spadku po wujku he acquired property rights in his uncle's estate

majętność
f książk., przest. 1. sgt (majątek) property U, wealth U 2. (posiadłość) manor

majętny
adv., grad. książk. [gospodarz, przedsiębiorca, bankowiec] moneyed, wealthy majętny człowiek a man of fortune a man of substance książk.

mak
m (G maku) 1. Bot. poppy mak lekarski opium poppy plantacja maku a poppy plantation 2. sgt (nasiona) poppy seeds bułka/ciasto z makiem a poppy-seed roll/cake 3. (kwiat) poppy flower bukiet polnych maków a bunch of field poppies cicho a. cisza jak makiem zasiał deathly silence a. hush w sali zrobiło się cicho jak makiem zasiał a deathly hush fell over the room było cicho jak makiem zasiał you could hear a pin drop, there was a deathly hush dobrać się a. znaleźć się jak w korcu maku to be well matched, to form a matching pair dobrali się jak w korcu maku they're two of a kind a. birds of a feather iron., they're a right pair iron. rozbić się a. rozpaść się w drobny mak to smash to pieces a. bits a. smithereens filiżanka rozbiła się w drobny mak the cup smashed to pieces

makabra
f 1. (potworność) horror makabra obozów koncentracyjnych the horrors of the concentration camps 2. pot. (koszmar) nightmare to, co się działo potem, to była prawdziwa makabra what happened next was a real nightmare wstawanie o szóstej rano to makabra getting up at six in the morning is a nightmare a. a horror, it's such a pain having to get up at six in the morning

makabreska
f 1. Literat. macabre play 2. (sytuacja) pot. grotesquerie życie na kolonii było dla niej makabreską life at a holiday camp was a grotesquely tragic experience for her

makabrycznie
adv. grad. 1. (przerażająco) frighteningly miasto po bombardowaniu wyglądało makabrycznie after the bombing the city was a horrible a. horrifying sight 2. (okropnie) terribly zachował się makabrycznie he behaved appallingly a. outrageously w nowej sukience wyglądała makabrycznie she looked a real sight in her new dress płacił makabrycznie wysokie rachunki he was paying outrageous bills

makabryczny
adv. grad. 1. (przerażający) [widok, historia, odkrycie] macabre, gruesome [humor] macabre, ghoulish [żart] grisly 2. (budzący negatywne emocje) [pomysł] ghastly, monstrous

makagiga
f zw. pl Kulin. honey cake with nuts or poppy seeds

makak
m Zool. macaque

makao
n inv. Gry macao

makaron
m (G makaronu) Kulin. pasta (do zupy) noodles (nitki) vermicelli, angel hair (rurki) macaroni (muszelki) pasta shells (świderki) pasta spirals (paski) ribbon noodles (kolanka) elbow-shaped pasta makaron z sosem pasta served with a sauce zupa z makaronem soup with noodles odcedzić makaron to drain pasta zahartować makaron to add cold water to pasta to stop cooking

makaroniarski
adv. pot., pejor., żart. [restauracja, temperament] wop posp. obraźl. Eyetie GB pot. obraźl.

makaroniarz
m (Gpl makaroniarzy) pot., pejor., żart. wop posp., obraźl. Eyetie GB pot., obraźl.

makaroniczny
adv. Literat. [język, styl] macaronic

makaronik
m Kulin. 1. (G makaroniku) dem. (makaron) pasta 2. (A makaronik a. makaronika) (ciastko) macaroon

makaronizm
m (G makaronizmu) Jęz., Literat. macaronic term makaronizmy macaronics

makaronizować
impf vi to use macaronics

makaronowy
adv. Kulin. [mąka] pasta pszenica makaronowa durum wheat

makata
f (makatka dem.) (na meble) tapestry (na ścianę) tapestry, wall hanging

make-up
/'mejkap/ m (G make-upu) 1. (podkład) foundation (make-up), make-up base make-up do cery suchej/tłustej foundation for dry/oily skin nałożyć make-up to put on foundation 2. (makijaż) make-up

makiawelicznie
adv. książk. [postępować, myśleć] in a Machiavellian manner

makiaweliczny
adv. książk. [rządy, metody, taktyka] Machiavellian makiaweliczna postać a Machiavellian character

makiawelizm
m sgt (G makiawelizmu) 1. Polit. (doktryna) machiavellianism 2. (postawa) książk., pejor. machiavellianism

makieta
f 1. (model) (scale) model makieta biurowca a scale model of the office building 2. (dekoracja) model, mock-up makieta w skali 1:1 a full-scale model a. mock-up makieta starożytnego miasta a mock-up of the ancient town 3. Druk. paste-up, mock-up makieta książki a dummy

makijaż
m (G makijażu) 1. (Gpl makijaży a. makijażów) make-up dyskretny makijaż discreet a. unobtrusive make-up nosić makijaż to wear make-up zrobić sobie makijaż (samemu) to put on one's make-up, to make (oneself) up to do one's face pot. (w salonie kosmetycznym) to get one's make-up done nałożyć makijaż to apply a. put on (one's) make-up poprawić/rozmazać (sobie) makijaż to touch up/to smudge one's make-up zetrzeć makijaż z twarzy to take off a. remove one's make-up miała silny makijaż she was heavily made up, she had a lot of make-up on 2. sgt (czynność) making up makijaż zajął jej godzinę she spent an hour making herself up a. on her make-up kurs makijażu a make-up course

makler
m Ekon. broker makler giełdowy a stockbroker makler morski a shipping broker makler nieruchomości an estate agent makler samochodowy a car dealer

maklerski
adv. [biuro, dom, spółka] brokerage, stockbroking prowizja maklerska broker's commission, brokerage usługi maklerskie broking

makolągwa
f Zool. linnet

makowiec
m (A makowiec a. makowca) Kulin. poppy-seed cake

makowy
adv. 1. Bot. [kwiat, plantacja, słoma] poppy mleczko makowe poppy juice 2. [strucla, ciasto] poppy-seed [olej] poppy(-seed) 3. [kolor, sukienka] poppy(-red)

makrela
f (Gpl makreli a. makrel) Zool. mackerel filet z makreli a mackerel fillet wędzona makrela smoked mackerel

makro
adv. inv. książk. (wielki) macro w skali makro on a macro scale analiza więzi międzyludzkich na poziomie makro an analysis of human ties at the macro level n Komput. macro (instruction) dokument zawiera makra the document contains macros konwersja makra macro conversion makro- w wyrazach złożonych macro- makroekonomia macroeconomics

makroskala
f sgt Ekon. macro scale

maks
m pot. robić coś na maksa pot. to do sth as hard as one can a. to the max pot. pracować na maksa to work flat out a. like nobody's business

maksi
adv. inv. 1. (długi) [sukienka, spódnica, płaszcz] maxi, ankle-length 2. (większy od typowego) [rozmiar] maxi, extra-large 3. (maksymalny) maximalist plan maksi the maximalist plan n inv., f inv. (sukienka, płaszcz, długość) maxi chodzić w maksi to wear maxis maksi przestało być modne maxis are no longer in fashion

maksimum
n (Gpl maksimów) (największa ilość) maximum maksimum dwadzieścia złotych a maximum of twenty zlotys to maksimum tego, co można zrobić it's all a. the most one can do zwiększyć coś do maksimum to increase sth to a maximum, to maximize sth ustawić ogrzewanie na maksimum to turn the heating up full a. up to the max pot. zapewniono mu maksimum wygody he was ensured maximum a. the utmost comfort temperatura osiągnęła maksimum the temperature reached a peak napięcie wzrosło do maksimum tension has reached boiling point włożył w ten projekt maksimum pracy he put as much work into this project as he could part. (maksymalnie) at the most a. maximum ona ma maksimum dwadzieścia lat she's twenty at the most, she's no more than twenty to zajmie maksimum dziesięć minut it'll take ten minutes maximum a. at the most maksimum funkcji Mat. maximum (value) of a function

maksyma
f książk. maxim, motto jego maksyma to: korzystaj z życia, ile się da his motto is 'live life to the full'

maksymalista
m, maksymalistka f 1. książk. maximalist 2. Filoz. maximalist

maksymalistycznie
adv. książk. podchodzić maksymalistycznie do czegoś to take a maximalist approach to sth

maksymalistyczny
adv. 1. książk. [cele, żądania] maximalist stawiać sobie maksymalistyczne wymagania to be extremely demanding of oneself 2. Filoz. maximalist

maksymalizacja
f sgt książk. maximization maksymalizacja wysiłków/zysków the maximization of efforts/profits

maksymalizm
m sgt (G maksymalizmu) 1. książk. [poglądów, wymagań, dążeń] maximalism 2. Filoz. maximalism

maksymalizować
impf vt książk. to maximize [zyski, wysiłki, starania] zmaksymalizować

maksymalnie
adv. maximally wykorzystać coś maksymalnie to exploit sth to the maximum, to make maximum a. the best use of sth zmniejszyć coś maksymalnie to reduce sth to the minimum a. as much as possible w pracę włożył maksymalnie dużo wysiłku he put as much effort into the work as he could part. (co najwyżej) at the most a. outside samochód może pomieścić maksymalnie osiem osób the car takes a maximum of eight people a. eight people maximum

maksymalny
adv. [ceny, temperatura] maximum, highest [prędkość] maximum, top, full [wysiłek, wygoda] maximum, utmost maksymalna długość życia człowieka the maximum human lifespan uzyskać maksymalny wynik w teście to get the maximum score a. to score maximum points in a test bezrobocie osiągnęło maksymalny poziom unemployment has reached saturation point maksymalne natężenie ruchu drogowego przypada na godziny popołudniowe traffic peaks a. reaches its peak in the afternoon hours

makuch
m (G makucha a. makuchu) Roln. oilcake, oilseed cake makuch lniany linseed cake

makuchowy
adv. śruta makuchowa oil-meal

makulatura
f sgt 1. (niepotrzebne papiery) waste paper U, scrap paper U zbiórka makulatury waste-paper collection (for recycling) punkt skupu makulatury a waste-paper collection centre z makulatury made from recycled paper papier toaletowy z makulatury toilet paper made from recycled paper zbierać/oddać stare gazety na makulaturę to collect/to take (back) old newspapers for recycling 2. pejor. (bezwartościowe książki) trash, trashy literature (bezwartościowe czasopisma) trash, pulp magazines pisma kobiece uważa za makulaturę he thinks women's magazines are trash

makulaturowy
adv. papier makulaturowy (na makulaturę) recycling paper (z makulatury) recycled a. reclaimed paper

makówka
f 1. Bot. poppy head 2. (głowa) pot., pejor. nut pot., noddle pot. oberwał po makówce he got a bash on the nut puknij się w makówkę! have you lost your marbles? pot. rusz makówką! use your loaf! pot.

malachit
m (G malachitu) 1. (minerał) malachite korale z malachitu beads made from malachite 2. sgt (kolor) emerald green

malachitowo
adv. srebrzysta rybka o malachitowo zielonym grzbiecie a silver fish with an emerald green back

malachitowy
adv. [oprawka, stolik, posążek] malachite [jezioro, las] emerald green zieleń malachitowa (barwnik) malachite green

malaga
f 1. sgt Wina Malaga (wine) indyk w maladze turkey in Malaga wine 2. (porcja) Malaga zamówić dwie malagi to order two glasses/bottles of Malaga (wine)

malakser
m food processor wyrobić ciasto malakserem to make dough a. mix a cake with a food processor

malaria
f sgt (GD malarii) Med. malaria, marsh fever zachorować na malarię to fall ill with malaria, to get malaria

malarka
f (woman) painter

malarnia
f (Gpl malarni a. malarń) 1. Techn. paint shop 2. Szt. (pracownia artysty) studio (w teatrze) paint room a. shop

malarski
adv. 1. Szt. [technika, tradycja, przybory, studia] painting [kompozycja, styl] painterly, pictorial płótno malarskie (artist's) canvas pracownia malarska a studio szkoła malarska a school of painting sztuka malarska the art of painting talent malarski a talent for painting 2. [wałek, szpachla] paint attr. drabina malarska a stepladder farba malarska paint pędzel malarski a paintbrush 3. [cech] painters' [firma] painting ekipa malarska a crew of painters 4. przen. [widok, opis] picturesque

malarsko
1. Szt. in a way befitting a painter, artistically portret był dobry malarsko the portrait was good as a painting a. artistically 2. przen. [skomponować, opisać, opowiedzieć] picturesquely, vividly

malarskość
f sgt 1. Szt. painterliness, painterly quality 2. przen. [krajobrazu, filmu] picturesqueness

malarstwo
n sgt Szt. painting malarstwo realistyczne/abstrakcyjne realistic/abstract painting malarstwo akwarelowe/olejne watercolour/oil painting malarstwo pejzażowe/rodzajowe/marynistyczne landscape/genre/marine painting malarstwo batalistyczne paintings of battle scenes malarstwo flamandzkie/polskie Flemish/Polish painting malarstwo historyczne/współczesne historical/modern a. contemporary painting wystawa malarstwa an exhibition of paintings uprawiać malarstwo to paint uprawiać malarstwo dekoracyjne to do ornamental painting studiować/ukończyć malarstwo to study painting/to get a degree in painting malarstwo iluzjonistyczne Szt. illusionistic painting malarstwo jaskiniowe Archeol. cave painting malarstwo monumentalne Szt. monumental painting malarstwo na szkle Szt. glass painting malarstwo sztalugowe Szt. easel painting malarstwo tablicowe Szt. panel painting

malaryczny
adv. 1. [okolica, klimat] paludal 2. Med. [gorączka, dreszcze, zarazek] malarial, malarious

malarz
m (Gpl malarzy) 1. (artysta) painter malarz dworski/historyczny/rodzajowy a court/historical/genre painter malarz fresków/ikon/porcelany a fresco/icon/porcelain painter malarz koni/kwiatów a painter of horses/flowers malarz portrecista/surrealista a portrait/surrealist painter malarze (epoki) baroku Baroque painters niedzielny malarz a weekend a. Sunday painter 2. (rzemieślnik) (house) painter malarze wyrobów tekstylnych textile painters malarz pokojowy (house) painter, decorator GB

malec
m pot. little boy nipper pot. malcy plt little kids

maleć
impf (maleję, malał, maleli) vi 1. (zmniejszać się) [liczba, wartość] to diminish [odległość, produkcja] to decrease [zapasy] to dwindle [popularność] to decline, to wane [zainteresowanie] to flag, to wane [nadzieja] to fade [zatrudnienie, poparcie] to fall [zyski] to tail off [popyt] to fall (off), to decline [frekwencja] to fall (off), to drop [upał] to ease off [gorączka] to lessen, to subside dochody ze sprzedaży maleją sales are dropping wydajność produkcji maleje productivity is declining temperatura maleje ze wzrostem wysokości the temperature drops a. decreases as the altitude increases szanse na zwycięstwo maleją the chances of winning are fading a. dwindling jego popularność nie maleje his popularity shows no sign of waning zmaleć 2. (o ludziach) to shrink, to get a. grow shorter człowiek na starość maleje man shrinks in old age 3. (wydawać się mniejszym) to get smaller samolot malał, aż znikł w chmurach the airplane was getting smaller until it disappeared among the clouds

maleńki
adv. dem. 1. [ogródek, miasto] tiny [domek] tiny, matchbox attr. 2. [pensja] paltry, meagre [wartość] negligible 3. pieszcz. [dziecko] tiny od maleńkiego from (one's) childhood a. early days od maleńkiego lubił muzykę he had liked music ever since childhood 4. (króciutki) [przerwa] short maleńka chwilka a short while, a second maleń|ki m, maleńka f 1. (o dziecku) little one chickabiddy pot. nie płacz, maleńka don't cry poppet GB pot. 2. pieszcz. (o dorosłym) lovey GB pot. napisz do mnie, maleńka! write to me, pet!

maleńko
adv. dem. 1. (mało) very little 2. (troszeczkę) a little a. tiny bit

maleńkość
f sgt tiny size, minuteness od maleńkości from one's childhood a. early days od maleńkości była nerwowa she had been nervous since her early days

maleństwo
n dem. 1. pieszcz. (małe dziecko) tiny baby a. tot moje kochane maleństwo my little darling 2. (coś małego) tiny little thing ależ to maleństwo, to twoje mieszkanko! your flat is so very tiny a. so minuscule o takie maleństwo tyle hałasu! why make such a big deal out of a (piddling) little thing like that?

maligna
f sgt książk. (feverish) delirium bredzić w malignie to rave deliriously

malina
f 1. (owoc) raspberry sok z malin raspberry juice zbierać maliny to pick raspberries 2. (krzak) raspberry cane a. bush dziewczyna jak malina pot. fine-looking young girl, peach of a girl wpuścić kogoś w maliny pot. to lead sb up the garden path, to take sb for a ride nie daj się wpuścić w maliny! don't (let yourself) be taken in!

malinka
f 1. dem. raspberry 2. (cukierek) raspberry-shaped sweet 3. (ślad po pocałunku) love bite hickey US pot. zrobić komuś malinkę to give sb a love bite

malinowy
adv. 1. [sok, dżem, lody] raspberry attr. 2. (kolor) [usta, sukienka] raspberry(-coloured a. -pink) 3. [zarośla, pędy, krzaki] raspberry attr.

malinówka
f 1. Bot. (jabłoń) type of apple tree grown in Poland 2. (owoc) type of apple 3. (nalewka) raspberry(-infused) vodka, raspberry liqueur

malkontencki
adv. pejor. [nastrój] carping [usposobienie] critical

malkontenctwo
n sgt pejor. carping, nit-picking attitude skłonność do malkontenctwa a tendency towards carping

malkontent
m, malkontentka f pejor. malcontent, grumbler to wieczny malkontent he is never satisfied, he is always whingeing (about something)

malowanie
sv malować n przest. painting jak malowanie pot. as pretty as a picture

malowanka
f 1. painted ornament (on folk-art objects) 2. dziec. picture painted by a child malowan|ki plt (do kolorowania) drawings for colouring in książeczka z malowankami a colouring a. painting book

malowany
pp malować adv. [król, minister, premier] figurehead był prezydentem malowanym he was president in name only, he was only the nominal president być a. wyglądać jak malowany pot. to be a. look as pretty as a picture

malować
impf vt 1. (pokrywać farbą) to paint [ścianę, mieszkanie, przedmiot] malować wałkiem to paint with a roller malować coś na biało/na jasno to paint sth white/(in) a bright colour "świeżo malowane" 'wet paint' pomalować 2. (upiększać) to paint malować (sobie) paznokcie/wargi to paint one's nails/lips malować (sobie) twarz to make up a. paint one's face malować (sobie) powieki to apply make-up to one's eyelids malować usta szminką to apply a. put on one's lipstick malować brwi ołówkiem to pencil one's eyebrows umalować 3. Szt. to paint malować pędzlem to paint with a (paint)brush malować na płótnie/szkle to paint on canvas/glass malować farbami olejnymi/pastelami/akwarelami to paint a. work in oils/pastels/watercolours malować z natury to paint from nature malować martwą naturę/pejzaż (typ malarstwa) to paint still lifes/landscapes (jeden obrazek) to paint a still life/a landscape namalować 4. przen., książk. to depict, to portray [postać, sytuację, miejsce] odmalować malować się 1. (upiększać się) to make (oneself) up, to put on one's make-up prawie w ogóle się nie maluję I wear hardly any make-up umalować się 2. książk. (ujawniać się) to show w jej oczach malował się smutek there was a. she had a sad look in her eyes przerażenie maluje się na jej twarzy she has a look of horror a. a horrified expression on her face odmalować się 3. książk. (być widocznym) to stand out, to be visible szczyty gór malowały się wyraziście na tle nieba the mountain peaks stood out clearly against the sky w oddali maluje się wieża kościoła the church tower is visible in the distance malować coś w ciemnych a. czarnych barwach to paint a black a. gloomy picture of sth przyszłość naszej drużyny maluje się w ciemnych barwach things are looking black a. bleak for our team malować coś w jasnych barwach to paint sth in glowing colours, to paint a rosy picture of sth nasza przyszłość maluje się w jasnych barwach our future looks bright a. rosy

malowidło
n 1. Szt. painting malowidło ścienne a wall painting, a mural (painting) malowidła naskalne cave paintings malowidło na płótnie a painting on canvas, a canvas painting 2. pejor. daub

malowniczo
1. (pięknie) picturesquely dziewczęta w strojach ludowych wyglądały malowniczo the girls looked colourful a. picturesque in their folk costumes góry odcinały się malowniczo od ciemnego nieba the mountains looked very picturesque against the dark sky malowniczo położona wioska a delightfully situated village 2. przen. (obrazowo) [opisać, opowiedzieć] vividly, picturesquely malowniczo opisał swoją podróż he gave a vivid account of his journey

malowniczość
f sgt 1. (barwność) picturesqueness, colourfulness malowniczość krajobrazu the picturesqueness of the countryside 2. przen. (obrazowość) vividness, picturesque quality malowniczość opisu the vividness of the description

malowniczy
adv. 1. (barwny, piękny) [krajobraz] picturesque, scenic [widok, wieś, dolina] picturesque, picture-postcard malowniczy teren an area of scenic beauty niezwykle malownicza kraina a land a. an area of great scenic beauty 2. przen. (obrazowy) [opis, opowiadanie] vivid, picturesque 3. przen. [postać] picturesque, colourful

maltańczyk
m pers. Relig. Knight of Malta, (Knight) Hospitaller m anim. Zool. Maltese (dog)

maltański
adv. [język, lir, statek] Maltese

maltretować
impf vt 1. (znęcać się) to maltreat, to ill-treat [osobę, zwierzęta] maltretować kogoś fizycznie/psychicznie to abuse sb physically/mentally 2. (bić) to batter [żonę, dzieci] zmaltretować

maluch
m pers. (Npl maluchy) (małe dziecko) toddler, (tiny) tot m anim. (młode zwierzę) baby m inanim. (A malucha) 1. (samochód) Fiat 126p (a small car once popular in Poland) 2. (kieliszek wódki) small glass of vodka no to po maluchu! let's down a few shots! maluchy plt the youngest group at nursery school

maluczki
adv. [osoba] ordinary gdzie nam maluczkim do wielkich tego świata we ordinary mortals are no match for the powerful of this world malucz|ki m, maluczka f zw. pl książk., iron. maluczcy the humble, the lowly żywił głęboką pogardę dla maluczkich he had a deep contempt of lesser a. ordinary mortals

maluczko
adv. przest., książk. maluczko brakowało, żeby wpadł do wody he very nearly fell into the water maluczko, a byłby zginął he was almost killed, he came within an inch of (losing) his life

malunek
m (G malunku) daub, crude painting

malusieńki
zob. maluteńki

maluszek
m (Npl maluszki) dem. tiny tot

maluteńki
adv. dem. [filiżanka, kotek] tiny little tiddly GB pot. wee

maluteńko
adv. very little jeść maluteńko to eat like a bird, to peck at one's food zostało nam maluteńko ciasta we have very little cake left, we're almost out of cake

malutki
adv. dem. 1. pieszcz. [domek, ogród] tiny [kraj, księstwo] tiny, minuscule 2. [dziecko] tiny pint-sized pot. kiedy byłem malutki when I was a teeny-weeny baby malut|ki m, malutka f little one

malutko
adv. dem. [zarabiać] very little nalała sobie malutko wina she poured herself a drop of wine

maluśki
zob. maluteńki

malwa
f Bot. 1. (roślina) mallow 2. (kwiat) hollyhock

malwersacja
f (Gpl malwersacji) embezzlement, misappropriation of funds dopuścić się malwersacji to embezzle a. misappropriate funds

malwersant
m, malwersantka f embezzler

mama
f dem. pot. (matka) mum GB pot., mom US pot. mama a. mamma dziec., przest. zadzwoń do mamy phone your mum mamo, czy możesz mi dać 50 złotych? Mum, can I have 50 zlotys?

mamałyga
f sgt 1. (kasza) Kulin. hominy grits pl US = cornmeal mush US, = maize porridge GB 2. pot. (papkowata potrawa) pap niesmaczna mamałyga an unappetizing pap

mamba
f Zool. mamba

mamer
m pot., środ. (więzienie) clink pot., nick GB pot., can US pot. siedzieć w mamrze to be in (the) clink iść do mamra to be put in (the) clink wyjść z mamra to get out of (the) clink wsadzić kogoś do mamra to put sb in (the) clink

mamidło
n książk. (ułuda) delusion, hallucination (miraż) mirage Fata Morgana książk. will-o'-the-wisp poet. (fałsz, fikcja) delusion, fantasy

maminsynek
m (Npl maminsynkowie a. maminsynki) pejor. mummy's boy GB pot., pejor., mama's boy US pot., pejor.

maminy
adv. dem. mother's mum's GB pot., mom's US pot. trzymać się maminej spódnicy a. maminego fartuszka pejor. to be tied to one's mother's apron strings pejor.

mamić
impf vt książk. 1. (łudzić, zwodzić) to beguile książk. (kogoś czymś sb with sth) mamił ją nadzieją na lepsze życie he beguiled her with hopes of a better life mamiąc obietnicami wysokich zysków, skłonił ich do współpracy he beguiled them into cooperating with him with promises of high profits zmamić 2. (nęcić, wabić) to tantalize książk. mamiła go fortuna/sława he was tantalized by fortune/fame zmamić

mamka
f wet nurse

mamlać
impf (mamlę) vt pot. 1. (jeść) to chew (slowly) mamlał w ustach skórkę chleba he was slowly chewing a crust of bread 2. (mówić) to mumble mamlać coś pod nosem to mumble sth under one's breath

mamleć
zob. mamlać

mammograf
m (G mammografu) mammograph

mammografia
f (GDGpl mammografii) 1. Med. (prześwietlenie piersi) mammography U 2. pot. (zdjęcie) mammogram

mammograficzny
adv. [badanie, prześwietlenie] mammographic

mamona
f sgt pot., żart. dough pot., moolah pot.

mamrotać
impf (mamroczę a. mamrocę) vt to mutter, to mumble mamrotać coś pod nosem to mutter sth under one's breath wymamrotać

mamuci
1. [szkielet, kły, uszy, sierść] (woolly) mammoth attr. 2. przen. mammoth skocznia mamucia a ski-flying hill

mamunia
mamusia f dem. pieszcz. mummy GB dziec., pieszcz., mommy US dziec., pieszcz.

mamusiny
adv. pieszcz. [pieszczoty, spódnica] mummy's GB dziec., pieszcz., mommy's US dziec., pieszcz.

mamut
m anim. Zool. (woolly) mammoth m inanim. (A mamuta) 1. sgt Bot., Kulin. a large variety of string bean 2. pot. (skocznia narciarska) ski-flying hill

mamuś
zob. mamunia

mamuśka
f 1. pot., pejor. (matka) mother nie jestem twoją mamuśką, jestem twoją żoną I'm not your mother, I'm your wife mamuśka, nie mów mi, co mam robić stop telling me what to do, mumsy GB pot., żart. stop telling me what to do, mommy dear US pot., iron. 2. pot. (nadopiekuńcza kobieta) mother hen taka z niej mamuśka, wszystkimi się opiekuje she's like a mother hen, taking care of everybody 3. pot. (burdelmama) madam

mamłać
zob. mamlać

manager
/me'neder/ menedżer

manatki
plt (G manatków) pot. (bagaż) traps pl GB pot., gear U pot. (rzeczy) stuff U pot. zbierać manatki to get one's stuff together pakować manatki to pack one's traps

mandacik
m dem. (G mandaciku) pot., żart (kara) (traffic/parking) ticket a. fine (druczek) (traffic/parking) ticket

mandaryn
m Hist. mandarin

mandarynka
f Bot. 1. (drzewo) mandarin (tree), tangerine (tree) 2. (owoc) mandarin, tangerine

mandarynkowy
adv. [sok, gaj] mandarin attr., tangerine attr.

mandat
m (G mandatu) 1. (kara) mandatory fine, (traffic/parking) ticket a. fine (druczek) (traffic/parking) ticket dostać mandat to get a ticket, to be fined zapłacić mandat to pay a ticket a. fine mandat za przekroczenie dozwolonej prędkości a speeding ticket mandat za złe parkowanie a parking ticket ukarać kogoś mandatem to give sb a ticket, to fine sb 2. książk. (pełnomocnictwo) mandate mandat radnego a mandate of the councillor mieć mandat do robienia czegoś to have a mandate to do sth udzielić komuś mandatu to grant sb a mandate odebrać komuś mandat to strip sb of their mandate 3. Polit. (administrowanie) mandate 4. Polit. (miejsce w parlamencie) seat złożyć mandat poselski to resign one's parliamentary seat źle prowadzona kampania kosztowała partię 32 mandaty the poorly run campaign cost the party 32 seats 5. (pismo) Hist., przest. decree, edit 6. Prawo (umowa) mandate mandat zaufania Polit. mandate of trust

mandatariusz
m (Gpl mandatariuszy) 1. książk. (osoba z pełnomocnictwem) mandatary 2. Polit. (organizacja, państwo) mandatary 3. Hist. bailiff (an official wielding authority over the peasants in 19th century Austria)

mandatariuszka
f mandatary

mandatowy
adv. 1. Admin. druczek mandatowy a ticket kara mandatowa a ticket, a (mandatory) fine bloczek mandatowy a ticket pad wykroczenia podlegają postępowaniu mandatowemu violations are subject to fine 2. Polit. [terytorium] mandated [system, władze] mandatory

mandolina
f Muz. mandolin

mandolinista
m, mandolinistka f Muz. mandolin player, mandolinist

mandolinowy
adv. [struny, gryf] mandolin attr.

mandragora
f Bot. mandrake korzeń mandragory mandrake root

manekin
m pers. (Npl manekiny) pejor. automaton pejor., robot pejor. zombie pot., pejor. m inanim. (A manekin a. manekina) (u krawca) dummy (na wystawie) mannequin, dummy

manele
plt (G maneli) pot. stuff U pot., gear U pot.

manetka
f Aut., Lotn. Techn. lever

manewr
m (G manewru) 1. Wojsk. manoeuvre GB, maneuver US manewr okrążający a pincer movement 2. (zwrot pojazdu) manoeuvre GB, maneuver US wykonać manewr mijania to execute a. perform a passing manoeuvre 3. przen. manoeuvre GB, maneuver US zakulisowe manewry dyplomacji behind-the-scenes diplomatic manoeuvres a. manoeuvering mieć ograniczone pole manewru to have little room for manoeuvre a. to manoeuvre manewry plt Wojsk. manoeuvres pl GB, maneuvers pl US, military exercises pl być na manewrach to be on manoeuvres

manewrować
impf vt (manipulować) to manipulate pejor. to manoeuvre GB, to maneuver US próbowali nim manewrować, aby publicznie przyznał się do winy they tried to manipulate a. goad him into making a public confession vi 1. (pojazdem) to manoeuvre GB, to maneuver US manewrować samochodem/motocyklem/jachtem to manoeuvre a car/motorbike/yacht 2. przen. (działać podstępnie) to manoeuvre GB, to maneuver US ustawicznie manewrował, aby uzyskać awans he was constantly jockeying for a promotion zawsze tak manewrujesz, żeby rozmowa zeszła na twój ulubiony temat you always manoeuvre the conversation round to your favourite subject

manewrowość
f sgt manoeuvrability GB, maneuverability US

manewrowy
adv. 1. Wojsk. manoeuvre attr. GB, maneuver attr. US 2. Aut., Kolej. zdolności manewrowe samochodu a car's manoeuvrability lokomotywa manewrowa a shunter plac manewrowy an area at a driving school designed for learners to practise manoeuvres m Kolej. (railway) shunter GB, (railway a. railroad) switchman US

mango
n inv. Bot. 1. (drzewo) mango (tree) 2. (owoc) mango

mangowy
adv. [sok] mango attr. [liść, gaj] mango (tree) attr.

mangrowiec
m (A mangrowiec a. mangrowca) Bot. mangrove

mangrowy
adv. [las, drewno] mangrove attr.

mangusta
f Zool. mongoose

mania
/'manja/ f (GDGpl manii) 1. (upodobanie, pasja) mania, obsession miał manię zbierania znaczków he was mad about pot. a. obsessed with stamp collecting, he had a craze for collecting stamps dzieci ogarnęła mania jeżdżenia na deskorolkach the kids developed a craze for skateboarding wspinaczka była jego manią he was mad about pot. a. had a passion for climbing 2. Med., Psych. (obsesja) complex, obsession U (zaburzenia nastroju) mania U mania prześladowcza a persecution complex cierpiał na manię he suffered from manic episodes -mania w wyrazach złożonych -mania kleptomania kleptomania Beatlemania Beatlemania mania wielkości pejor. superiority complex

maniacki
adv. [śmiech, upór, zachowanie] maniacal, manic

maniacko
adv. [wierzyć, dążyć] fanatically, maniacally [pragnąć] fervently

maniactwo
n (bycie dziwakiem) oddness U, quirkiness U (dziwaczne przyzwyczajenie) quirk, foible

maniak
m, maniaczka f pejor. maniac powtarzał tę historię z uporem maniaka he repeated the story like a man obsessed

maniakalnie
1. pejor. [zbierać, myśleć, dbać, robić] fanatically, obsessively 2. Psych. manically zachowywać się maniakalnie to exhibit manic behaviour

maniakalny
adv. 1. [skłonność, zainteresowanie] fanatic, obsessive 2. Psych. [stan] manic depresja maniakalna przest. bipolar disorder manic depression przest.

manicure
/'mani'kyr/ m sgt (G manicure'u) manicure zrobić sobie manicure to give oneself a manicure, to do one's nails a. one's manicure pójść na manicure to go for a manicure mieć staranny manicure to have carefully manicured hands francuski manicure French manicure

manicurzystka
/'maniky'istka/ manikiurzystka

maniera
f 1. pejor. (zachowanie) pretentious habit pejor., mannerism pejor. 2. (styl artystyczny) style, manner maniera stylistyczna pisarza a writer's style naśladować czyjeś maniery artystyczne to imitate sb's style wpaść w manierę to adopt an affected style maniery plt (ogłada towarzyska) manners pl mieć dobre/złe maniery to have good/bad manners nabrał trochę manier he's learned some manners już ja cię nauczę dobrych manier! I'll teach you some manners!

manierka
f 1. (pojemnik) canteen 2. (zawartość) canteenful

manierować
impf vt pejor. manieruje go przebywanie wśród dorosłych spending time with adults is giving him an affected air zmanierować manierować się to become artificial a. affected pejor. to take on a theatrical a. (highly) mannered style zmanierować się

manierycznie
adv. pejor. [pisać, malować, mówić, zachowywać się] in an affected a. artificial manner pejor. in a (highly) mannered style

manieryczność
f sgt pejor. affectedness pejor., staginess pejor.

manieryczny
adv. pejor. [zachowanie, styl, mowa] affected pejor., artificial pejor.

manierystyczny
adv. [pisarstwo] mannerist [malarstwo] Mannerist

manieryzm
m sgt (G manieryzmu) 1. Literat. mannerism 2. Szt. Mannerism 3. Med. chorea

manifest
m (G manifestu) 1. (deklaracja) manifesto ogłosić manifest niepodległości to issue a declaration of independence 2. przen. (uczuć, poglądów) proclamation, declaration jego dziwaczna fryzura stała się manifestem niezależności his weird hairdo became a proclamation of his independence 3. Transp. manifest Manifest Komunistyczny the Communist Manifesto

manifestacja
f (Gpl manifestacji) 1. (demonstracja) (przeciwko czemuś) demonstration, protest (na rzecz czegoś) rally, demonstration manifestacja pokojowa a. na rzecz pokoju a peace rally manifestacja przeciwko wojnie an anti-war demonstration wziąć udział w manifestacji to take part in a demonstration urządzić/zorganizować manifestację to hold a. stage/organize a demonstration 2. przen. (okazywanie uczuć) manifestation manifestacja radości/wiary/żałoby manifestation of joy/faith/grief

manifestacyjnie
1. (ostentacyjnie) [podkreślić, powiedzieć, wyjść, oklaskiwać] ostentatiously [wyglądać, brzmieć] ostentatious adv. manifestacyjnie opuścił pokój he ostentatiously left the room złożyła rezygnację, żeby manifestacyjnie wyrazić swoje oburzenie she submitted her resignation as a form of conspicuous protest 2. (w formie manifestacji) postanowili wyrazić swój protest manifestacyjnie they decided to stage a demonstration in protest

manifestacyjność
f sgt ostentatious nature

manifestacyjny
adv. 1. Polit. (dotyczący manifestacji) młodzi anarchiści byli najwyraźniej w manifestacyjnym nastroju the young anarchists were obviously in the mood for a demonstration wzywać do protestu manifestacyjnego (przeciwko czemuś) to call for a demonstration to protest (against sth) 2. książk. (ostentacyjny) demonstrative jego manifestacyjne wyjście zdenerwowało wszystkich zebranych his ostentatious exit annoyed everyone present zachowywała się w sposób manifestacyjny her behaviour was calculated to make an effect

manifestant
m, manifestantka f Polit. (demonstrant) demonstrator, protestor policja rozpędziła tłum manifestantów the police dispersed the demonstrators

manifestować
impf vt książk. (pokazywać) to manifest książk. to display manifestować radość/niechęć/pogardę to manifest one's joy/dislike/disdain zamanifestować vi to demonstrate zamanifestować manifestować się książk. to be manifested a. revealed nietolerancja często manifestuje się w postaci agresji intolerance is often manifested a. often manifests itself in the form of aggression zamanifestować się

manikiurzystka
f (female) manicurist

manikur
/'mani'kyr/ manicure

maniok
m sgt (G manioku) (korzeń) cassava, manioc (mączka) manioc

maniokowy
adv. [mąka, kasza] manioc attr.

manipulacja
f (Gpl manipulacji) 1. zw. pl (precyzyjna czynność) (manual) adjustment, manipulation manipulacje przy generatorze (manual) adjustments to the generator 2. zw. pl Admin. (procedura) operation, procedure komputery ułatwiają manipulacje bankowe computers facilitate banking operations 3. pejor. manipulation każdy może paść ofiarą manipulacji w mediach anybody can fall victim to media manipulation łatwo ulegać/ulec manipulacji to succumb easily to manipulation manipulacja językowa linguistic manipulation

manipulacyjny
adv. 1. [sprawność, zręczność] manual zdolności manipulacyjne manual dexterity 2. [opłaty, koszty] handling attr. 3. [zachowanie] manipulative zabiegi manipulacyjne manipulation

manipulator
m pers. 1. (osoba, która czymś porusza) manipulator 2. pejor. (intrygant) manipulator był zręcznym manipulatorem he was a skilful manipulator m inanim. 1. Chem., Techn. manipulator 2. (część telegrafu) key manipulator spec.

manipulatorski
adv. pejor. [charakter, zabiegi, podstępy, wpływy] manipulative

manipulować
impf vt 1. (ludźmi) pejor. to manipulate manipulować opinią publiczną to manipulate public opinion nie zdawał sobie sprawy, że siostra nim manipuluje he didn't realize (that) his sister was manipulating him 2. (faktami) to manipulate, to falsify manipulować danymi z badań to manipulate the research data vi (posługiwać się zręcznie) to manipulate vt, to adjust vt manipulował pokrętłem radia he adjusted the dials of the radio

mankament
m (G mankamentu) (wada) lack, deficiency (słaba strona) shortcoming, drawback (defekt, usterka) flaw, defect brak wentylacji to jeden z mankamentów tego mieszkania one of the flat's drawbacks is a lack of ventilation to tylko drobny mankament it's just a minor flaw

mankiecik
m dem. 1. (rękawa) (small) cuff 2. (u spodni) (small) turn-up GB, (small) cuff US

mankiet
m (G mankietu) 1. (zakończenie rękawa) cuff mankiet u koszuli a shirt cuff zawinąć mankiety to roll up one's sleeves 2. (u spodni) turn-up GB, cuff US 3. Żegl. (na wiośle) (rubber) oar sleeve buchnąć kogoś w mankiet pot., iron. to give sb a peck on the hand płakać a. wypłakiwać się komuś w mankiet pot., iron. to cry on sb's shoulder

manko
n deficit, shortfall zrobić/spowodować/mieć manko to create/to cause/to have a deficit

manna
f 1. sgt (grysik) semolina kasza manna semolina 2. Bot. (trawa) manna grass U spec. 3. Bot. (zakrzepły sok roślinny) solidified sap U manna U spec. 4. Bot. (porost) manna lichen 5. Zool. (wydzielina czerwca) honeydew U (excreted by mealy bugs) 6. Bibl. manna manna na pustyni manna in the wilderness manna z nieba manna from heaven

manometr
m (G manometru) manometer

manowce
plt (G manowców) 1. (drogi) back roads pl, by-ways (bezdroża) wilderness U błądził długo po manowcach he wandered around lost in the middle of nowhere 2. przen. intricacies pl the ins and outs pl pot. rozmowy z nim zawsze schodzą na manowce polityki he always leads the conversation around to the intricacies of politics zwieść a. sprowadzić kogoś na manowce to lead sb astray zejść na manowce to go astray

mansarda
f 1. (poddasze) attic (pokój lub mieszkanie) garret, mansard urządziła sobie pracownię malarską na mansardzie she set up a studio in the attic 2. (dach czterospadowy) mansard (roof) (dach dwuspadowy) mansard (roof), gambrel (roof)

mansardowy
adv. 1. [mieszkanie, pokój] attic attr., garret attr. 2. [dach] (czterospadowy) mansard attr. (dwuspadowy) mansard attr., gambrel attr.

manto
n sgt hiding pot. thrashing sprawić a. spuścić (komuś) manto pot. to give someone a hiding a. thrashing dostać manto to get a hiding a. thrashing

mantyla
f (mantylka dem.) Moda (szal) mantilla (peleryna) mantlet, mantelet

manualnie
adv. manually uzdolniony manualnie manually skilled

manualny
adv. książk. manual zręczność/sprawność manualna manual dexterity umiejętności manualne manual skills

manufaktura
f 1. Hist. (forma produkcji) pre-industrial manufacture U (fabryka) manufactory przest. 2. przest. (rękodzielnictwo) hand production U, hand manufacture U 3. przest. (tkaniny) = yard goods pl

manufakturowy
adv. [praca, zakład] manufacturing [wyroby] manufactured

manuskrypt
m (G manuskryptu) 1. książk. (rękopis) manuscript (własnoręczny) autograph, holograph 2. Wyd. (tekst) manuscript

manuskryptowy
adv. książk. [egzemplarz, tom] manuscript attr.

mapa
f (lądowa) map (morska) chart mapa samochodowa/turystyczna a road/tourist map mapa lotnicza/morska an aeronautical/a nautical chart mapa warstwicowa a contour map mapa ścienna a wall map mapa Europy/świata a map of Europe/the world mapa w skali 1:20 000 a map on a. to a scale of 1:20,000 nanieść coś na mapę to plot sth on a map oznaczyć na mapie trasę podróży to trace out a route on a map sporządzić mapę terenu to draw (up) a map of an area, to map a. chart an area posługiwać się mapą to read a map znaleźć coś na mapie to locate a. find sth on a map kulturalna mapa kraju/świata przen. the cultural map of a country/the world mapa administracyjna an administrative map mapa ciała body map a. chart mapa dialektów Jęz. a dialect map mapa fizyczna Geog. physical map mapa genetyczna Med. a genetic map mapa geologiczna Geol. geological map mapa historyczna Hist. historical map mapa nieba Astron. sky a. celestial chart mapa plastyczna relief map mapa pogody a. synoptyczna Meteo. weather map a. synoptic chart mapa polityczna Geog. political map mapa przeglądowa general map mapa sejsmograficzna Geol. a seismicity map mapa sztabowa Wojsk. military map mapa topograficzna topographic(al) map

mapka
f dem. (small) map mapka konturowa Geog. outline map

mapnik
m map case

mapowy
adv. [papier] map attr.

mara
f książk. 1. (przywidzenie senne) vision, dream nocna mara a nightmare dręczyły go nocne mary he suffered from a. was tormented by nightmares 2. (urojenie) illusion, delusion gonił za marą szczęścia he had a. harboured illusions of happiness 3. (duch, zjawa) ghost, apparition wyglądać jak mara to look like a ghost

marabut
m pers. 1. Hist. marabout 2. Relig. marabout m anim. Zool. marabou (stork) m inanim. soft turkey feather

maraton
m (G maratonu) 1. Sport (bieg) marathon (race) brać udział a. biec w maratonie to take part in a. to run (in) a marathon 2. Sport (wyścig) marathon maraton narciarski/pływacki/samochodowy a skiing/swimming/car marathon 3. przen. marathon maraton filmowy/rockowy a film/rock marathon to był maraton, pracowałem dziesięć godzin bez przerwy it was a real marathon, I worked non-stop for ten hours

maratończyk
m Sport marathon runner, marathoner

maratoński
adv. Sport marathon attr. także przen.

marazm
m sgt (G marazmu) 1. książk. (zobojętnienie) apathy, lethargy (zastój) stagnation marazm życia kulturalnego w małych miasteczkach cultural stagnation in small towns popaść w marazm to sink into a state of apathy a. lethargy wyrwać kogoś z marazmu to rouse sb a. shake sb out of their lethargy otrząsnąć się z marazmu to cast a. throw off one's apathy wśród wyborców/w społeczeństwie panuje powszechny marazm there is widespread apathy among voters/among the public rynek ogarnia marazm the market's slowing right down 2. Med. (u dzieci) marasmus (u osób starszych) senile atrophy

marcepan
m Kulin. marzipan U, almond paste U tort pokryty marcepanem a marzipanned cake marcepany plt książk., przen. (przysmaki) (exquisite) delicacies, dainties jeść tylko marcepany to eat only delicacies

marcepanowy
adv. [tort, batonik] marzipan attr.

marchew
f sgt Bot. 1. (roślina) carrot uprawiać marchew to grow carrots zagon marchwi a carrot patch 2. (korzeń) carrot pęczek marchwi a bunch of carrots sok/surówka z marchwi carrot juice/salad

marchewka
f Bot. 1. (roślina) carrot 2. (korzeń) carrot skrobać komuś marchewkę to tread on sb's heels

marchewkowy
adv. [włosy, sukienka] carrot-coloured, carroty

marchwiowy
adv. [sok] carrot attr.

marcowy
adv. [dzień, chłody, roztopy] March attr. marcowa pogoda changeable a. variable weather

marek
1. m daw. soul in purgatory chodzić jak marek po piekle to wander around like a lost soul tłuc się jak marek po piekle to make the devil a. a hell of a noise nocny marek żart. night owl, nightbird 2. m Bot. (szerokolistny) water parsnip (kucmerka) skirret

marengo
n inv. sgt Włók. (tkanina) dark grey cloth flecked with white adv. inv. (ciemnoszary) [garnitur, płaszcz] dark grey

margaryna
f Kulin. margarine posmarować chleb margaryną to spread margarine on bread

margerytka
f Bot. (ox-eye) daisy, marguerite

marginalia
plt (G marginaliów) książk. 1. (uwagi, przypisy) marginal notes, marginalia 2. (sprawy nieważne) things a. matters of secondary importance, peripheral issues nie zaprzątał sobie głowy marginaliami he didn't busy himself with trifles

marginalnie
adv. książk. [interesować się] (only) slightly marginalnie lepszy marginally better poezją zajmował się marginalnie he was only slightly interested in poetry

marginalność
f sgt marginality, marginal nature

marginalny
adv. książk. [zjawisko, sprawa] marginal, peripheral mieć marginalne znaczenie to be of marginal significance

margines
m (G marginesu) 1. (brzeg) margin lewy/prawy margines the left/right(-hand) margin uwagi na marginesie notes in the margin zapisać coś na marginesie to write sth in the margin zostawić wąski/szeroki margines to leave a narrow/wide margin wyrównany margines Druk. justified margin na marginesie przen. by the way, incidentally to tylko tak na marginesie that's only by the way 2. przen. margin, periphery opery stanowiły tylko margines jego twórczości operas were only incidental a. peripheral to his (main) work żyć na marginesie społeczeństwa to live on the fringe(s) a. margins of society margines społeczny Socjol. underclass, dregs of society margines błędu a margin of a. for error margines swobody/wątpliwości/ryzyka a margin of flexibility/doubt/risk margines swobody twórczej creative a. poetic a. artistic licence nowy system daje nauczycielom większy margines swobody w ocenie uczniów the new system allows teachers (a greater margin of) flexibility a. more room for manoeuvre in grading pozostawiasz dzieciom zbyt duży margines swobody you allow your children too much freedom a. latitude być a. znajdować się na marginesie, być zepchniętym na margines to be a. be put on the sidelines spychać kogoś na margines to push a. shunt sb on to the sidelines

marginesowo
adv. (only) slightly interesował się polityką marginesowo he was only slightly interested in politics, politics was incidental to his main interests traktowała modę marginesowo she paid little attention to fashion dodała marginesowo, że. she mentioned in passing that.

marginesowość
f sgt marginality, marginal nature

marginesowy
adv. 1. [zapiski, uwagi] marginal 2. [sprawa] marginal, peripheral być zjawiskiem marginesowym to be a marginal phenomenon

margrabia
m (Npl margrabiowie) Hist. margrave

margrabiowski
adv. Hist. [rezydencja, posiadłość] margrave's, margravial

mariacki
adv. [bazylika, kościół] St Mary's ołtarz mariacki/wieża mariacka the altar/tower of St Mary's (Church)

marianin
Relig. m (zakonnik) member of the Marian order marianie plt (zakon) Marians

mariasz
m (A mariasza) Gry 1. (gra) marriage 2. (król i dama) marriage (king and queen of the same suit)

mariaż
m (G mariażu, Gpl mariaży a. mariażów) książk. 1. (małżeństwo) matrimony, marriage 2. przen. marriage mariaż nauki z techniką the marriage a. union of science and technology wchodzić w mariaż z japońskimi firmami to go into partnership with Japanese firms

marihuana
f sgt marijuana skręt z marihuaną a (marijuana) joint pot. a reefer robić skręta z marihuany to skin up GB pot. palić marihuanę to smoke marijuana

marines
/'ma'rins/ plt inv. Wojsk. Marines, Marine Corps oddziały marines Marine (Corps) troops

marionetka
f 1. (lalka, kukiełka) puppet, marionette teatr marionetek puppet a. marionette theatre 2. przen., pejor. (osoba) puppet, marionette być marionetką w czyichś rękach to be a puppet in sb's hands, to be sb's puppet

marionetkowy
adv. 1. (kukiełkowy) [teatr, przedstawienie, film] puppet attr., marionette attr. 2. pejor. [państwo, rząd, polityk] puppet attr.

marka
1. f 1. (znak firmowy) [papierosów, kosmetyków] brand [telewizorów, komputerów] make [samochodów] make, marque niemiecka marka pralek a German brand of washing machines jakiej marki jest twój samochód? what make is your car? samochód niemieckiej marki a German(-made a. -built) car samochód marki Fiat a Fiat car 2. (jakość) quality samochód dobrej marki a good-quality car wino przedniej marki superior a. premium quality wine 3. książk. (opinia) reputation, good name mieć dobrą markę to have a. enjoy a good reputation marka ochronna ochronny 2. f Fin. mark

market
m (G marketu) supermarket robić zakupy w markecie to shop at the supermarket

marketing
m sgt (G marketingu) Ekon., Handl. marketing metody/zasady marketingu marketing methods/principles specjalista od marketingu a marketing specialist

marketingowy
adv. Ekon., Handl. [strategia] marketing badania marketingowe market research doradca marketingowy a marketing consultant a. adviser

markiz
m (Npl markizowie) (osoba, tytuł) (we Francji, Włoszech i Hiszpanii) marquis (w Wielkiej Brytanii) marquess

markiza
f 1. (daszek) awning, sunshade 2. (parasol) (w kawiarni) sunshade (na plaży) beach umbrella, parasol 3. (żona markiza) (we Francji, Włoszech i Hiszpanii) marquise (w Wielkiej Brytanii) marchioness 4. zw. pl Kulin. (herbatnik) cream (round biscuit with white/chocolate cream filling)

markotnie
adv. grad. [spojrzeć] glumly, morosely wyglądać markotnie to look glum a. morose zrobiło jej się markotnie she felt glum a. downhearted

markotnieć
impf (markotnieję, markotniał, markotnieli) vi to become a. grow morose, to get downhearted zmarkotnieć

markotny
adv. grad. [osoba] glum, morose [spojrzenie] glum [twarz, samopoczucie] morose być markotnym to feel down(hearted) dlaczego jesteś taki markotny? what are you looking so glum about? nie bądź taki markotny don't be so downhearted a. glum mieć markotną minę to have a glum expression zrobić markotną minę to pull a glum face

markować
1. impf vt 1. (pozorować) [osoba] to feign, to sham [pracę] markował chorobę he feigned illness a. pretended to be ill markował chorobę, żeby nie pracować he was malingering to avoid work zamarkować 2. (udawać) [obraz, rzeźba] to imitate kiczowaty obraz markował dzieło sztuki the kitsch painting imitated a. was made to look like a work of art 3. Gry (w brydżu) to signal 4. Sport (zmylić przeciwnika) to feint [cios, strzał] markowany cios a feint zamarkować 5. Teatr (grać rolę niedbale) [aktor] to fluff one's lines 2. impf vi (nie spać w nocy) to stay up a. awake markować po nocy to burn the midnight oil markować do świtu to stay up all night a. till all hours (pracując) to work into the early hours (of the morning)

markowy
adv. 1. (dotyczący znaku firmowego) [produkt] branded, brand-name attr. [dżinsy, perfumy] designer znak markowy trademark, (producer's) brand chodzę tylko w markowych ciuchach I only wear designer labels a. clothes 2. (dobry jakościowo) [wino, pióro] quality, premium 3. (cieszący się uznaniem) [reżyser, pisarz, zespół] acclaimed, celebrated

marksista
m, marksistka f Marxist

marksistowski
adv. [teoria, poglądy, filozofia] Marxist attr. dialektyka marksistowska Marxist dialectics

marksizm
m sgt (G marksizmu) Filoz., Polit. Marxism

marmolada
f Kulin. (fruit) preserve U marmolada wieloowocowa mixed fruit preserve marmolada z gruszek/jabłek/śliwek pear/apple/plum preserve zrobić z kogoś marmoladę pot. to beat a. smash sb to a pulp

marmoladka
f Kulin. 1. dem. (fruit) preserve U 2. (cukierek) jelly

marmoladkowy
adv. [nadzienie, masa] (fruit) preserve attr. cukierek marmoladkowy jelly

marmoladowy
adv. [masa, przecier] (fruit) preserve attr.

marmur
m (G marmuru) (skała) marble U marmur kararyjski/żyłkowany Carrara/veined a. streaked marble nagrobek z marmuru a marble tombstone pomnik/rzeźba z marmuru a marble monument/sculpture płyta z marmuru a slab of marble, a marble slab rzeźbić w marmurze to carve a. sculpt in marble marmury plt marbles pl

marmurek
m 1. dem. marble 2. (kamień do ostrzenia) hone, whetstone 3. sgt (deseń) marbled a. marbleized pattern, marbling marmurki plt pot. marbled jeans

marmurkowy
adv. [materiał, dżinsy] marbled

marmurowo
adv. marmoreally marmurowo biała cera a marble-white complexion marmurowo blada twarz a face white as marble marmurowo gładkie czoło a marble-smooth forehead

marmurowy
adv. 1. [łazienka, rzeźba, schody] marble attr. [posadzka] marbled, marble(-paved) [ściana] marble(-faced), marbled sala z marmurową podłogą a marble-floored room stół z marmurowym blatem a marble-topped table 2. przen. [twarz, wyraz twarzy] marble-like marmoreal książk. 3. [czoło, ciało] marble-like, smooth and pale

marnie
adv. grad. [ubrany] poorly, shabbily marnie płatna posada a badly a. poorly paid job marnie się czuć/wyglądać to feel/look bad marnie się uczyć to be doing poorly at school, to be a mediocre student marnie skończyć to come to a miserable a. sorry end marnie zginąć to die a miserable death marnie z nim he's in a bad way

marnieć
impf (marnieję, marniał, marnieli) vi 1. (słabnąć) [osoba] to waste away, to go downhill [rośliny] to wilt, to languish chorowała i marniała w oczach she was ill and was visibly wasting away rośliny mi marnieją z braku wody my plants are wilting through a lack of water nasz ogród marnieje our garden is going to pot pot. zmarnieć 2. przen. [osoba] to languish, to go to seed marnieć z bezczynności to languish in idleness zmarnieć

marnotrawca
m, marnotrawczyni f pejor. waster marnotrawca czasu a time-waster marnotrawca pieniędzy a squanderer, a spendthrift

marnotrawić
impf vt książk. 1. (marnować) to waste [surowce, gaz, prąd] to squander, to fritter away [pieniądze] pieniądze były marnotrawione na byle co money was wasted on trivialities zmarnotrawić 2. (tracić) to waste [czas] to waste, to squander [zdolności] marnotrawić czas na bezużyteczne pogawędki to fritter (one's) time away on trivial chatter zmarnotrawić

marnotrawny
adv. przest. wasteful, spendthrift syn marnotrawny książk. prodigal son powrót syna marnotrawnego Bibl. the return of the Prodigal Son

marnotrawstwo
n sgt [pieniędzy] waste [materiałów, surowców] wastage marnotrawstwo czasu time-wasting marnotrawstwo wody wastage of water, wasting water

marnować
impf vt 1. (tracić) to waste [siły, zdolności, okazje] marnujesz tylko czas na plotki you're only wasting your time on gossip zmarnować 2. (zużywać bez potrzeby) to waste [prąd, gaz, surowce] to waste, to squander [pieniądze] ogrzewanie nieużywanych pomieszczeń to marnowanie energii heating unused rooms is a waste of energy zmarnować marnować się 1. (nie wykorzystywać swoich możliwości) to be wasted marnujesz się tutaj/w tej pracy you're wasted here/in this job zmarnować się 2. (ulegać zniszczeniu) [budynki] to fall into ruin, to go to rack and ruin marnuje się zbyt wiele żywności too much food is being wasted zmarnować się

marność
f książk. 1. sgt (mała wartość) paltriness (bezcelowość) futility marność życia the futility of life 2. (rzecz bez wartości) vanity, worthlessness święci gardzili marnościami tego świata the saints scorned the vanities of the world marność nad marnościami (i wszystko marność) Bibl. vanity of vanities (all is vanity)

marny
adv. grad. pot. (kiepski) [zdrowie, jedzenie] poor, bad [obiad] meagre, paltry [pensja, zarobki] paltry, meagre [płaca] poor, paltry [wymówka] flimsy [pracownik] poor, inferior [perspektywy] poor, meagre [życie] miserable [literatura] second-rate marny z niego aktor he's a very mediocre a. third-rate actor towar marnej jakości poor-quality goods ma marne szanse na znalezienie pracy there's little chance of his finding a job adv. książk. (bezcelowy) [trud] wasted, futile nasze wysiłki poszły na marne our efforts were wasted a. came to nothing twoje poświęcenie nie pójdzie na marne your sacrifice will not be wasted a. in vain wyrzucić a. wydawać pieniądze na marne to throw money away a. down the drain kupić coś za marne pieniądze to buy sth for peanuts a. for a song pot. kupiłem to za marne dwieście złotych I bought it for a measly two hundred zlotys tego utracjusza czeka marny koniec that spendthrift will come to a bad end a. to no good marny twój los you are in real trouble jeśli ją dotkniesz, to marny twój los you'll be in for it a. in real trouble if you touch her pracować za/zarabiać marne grosze to work for/to earn peanuts a. a pittance

marokański
adv. Moroccan

mars
1. m sgt książk. grim a. scowling expression mieć marsa na twarzy to have a frown on one's face 2. m (G marsu) Żegl. (platforma) top (punkt obserwacyjny) crow's nest

marsjański
adv. Astron. [atmosfera, krajobraz, kratery] Martian [skała, sonda] Mars attr.

marskość
f sgt Med. cirrhosis

marsowy
adv. [mina, oblicze, spojrzenie] grim, scowling

marsz
1. m (G marszu) 1. (ruch) march marsz pokojowy a peace march marsz na Warszawę a march on Warsaw to jest godzina marszu stąd it's an hour's march from here żołnierze w marszu soldiers on the march po ukończeniu studiów z marszu dostała pracę przen. after graduation she got a job right a. straight away trudno odpowiedzieć mi tak z marszu I can't answer off the cuff a. off the top of my head 2. książk. (dążenie do celu) march marsz Polski do NATO Poland's way into NATO inter. 1. pot. (ostre polecenie) off you go! marsz do domu! off you go home! marsz do łóżka! off to bed (with you)! marsz stąd! off with you!, off you go (out of here)! 2. Wojsk. march! biegiem marsz! march, at the double! naprzód marsz! forward march! marsz patrolowy patrol march 2. m (A marsza a. marsz) Muz. march marsz weselny/wojskowy/żałobny a wedding/military/funeral march marsz triumfalny triumphal march 3. m (G marszu) Geol. (gleba) salt marsh soil

marszałek
m (Npl marszałkowie) 1. (osoba, stopień) marshal marszałek polny a field marshal 2. (przewodniczący obradom) Speaker marszałek sejmu/senatu the Speaker of the Sejm/Senate obradom przewodniczył marszałek sejmu the parliamentary debates were presided over by the speaker 3. Hist. marshal marszałek dworu major-domo 4. przest. (zwierzchnik) steward

marszałkowski
adv. 1. [rozkaz, dowodzenie, dystynkcja] marshal's 2. [fotel, uprawnienia, przywileje] Speaker's 3. Hist. [sądy] marshal's

marszczony
pp marszczyć adv. [spódnica, rękaw] gathered, tucked [zasłona] gathered, ruffled papier marszczony crepe paper

marszczyć
impf vt 1. (kurczyć) to wrinkle [nos, twarz] marszczyć brwi to frown, to wrinkle one's brow marszczyć czoło to wrinkle one's forehead marszczyć czoło ze zdumienia to knit one's brow, to give a puzzled frown zmarszczyć 2. (fałdować) to ruffle, to ripple wiatr marszczył powierzchnię jeziora/wody the wind made ripples on a. rippled the surface of the lake/the water zmarszczyć 3. (gnieść) to gather marszczyć zasłony to gather a. ruffle curtains suknia marszczona w talii a dress gathered at the waist zmarszczyć marszczyć się 1. (pokrywać się zmarszczkami) [czoło, twarz, skóra] to become wrinkled a. lined [materiał] to crease, to crumple na starość skóra mu się marszczy his skin is becoming wrinkled a. lined with old age zmarszczyć się 2. (fałdować się) [woda] to ripple powierzchnia jeziora marszczy się od wiatru the surface of the lake ripples in the wind zmarszczyć się

marszobieg
m (G marszobiegu) Sport. run/walk brać udział w marszobiegu to participate in a run/walk (event)

marszowy
adv. 1. [krok, kolumna] marching szyk marszowy marching formation a. order ruszył z miejsca marszowym krokiem he set off at a marching pace 2. [melodia, rytm] marching [repertuar] march, marching

marszruta
f route, itinerary ich marszruta prowadziła przez Toruń Toruń was on their itinerary

martensy
plt (G martensów) pot. Doc Martens

martini
n inv. 1. Wina Martini 2. (koktajl) Martini (cocktail) 3. pot. (porcja) Martini dwa martini proszę two Martinis, please

martwica
f sgt 1. Med. necrosis martwica kości/skóry/wątroby necrosis of the bones/skin/liver 2. Bot. rhytidome, outer bark 3. Geol. (warstwa gleby) hardpan 4. Geol. (skała) sinter martwica krzemionkowa/wapienna siliceous/calcareous sinter

martwicowy
zob. martwiczy

martwiczy
adv. Med. [tkanka, czop, ognisko, zmiany] necrotic

martwić
impf vt to worry, to upset martwić kogoś czymś to worry sb with sth martwisz mnie swoim postępowaniem your behaviour worries me martwi mnie rosnące bezrobocie I'm worried a. concerned about (the) growing unemployment martwi mnie, że. it worries a. bothers me that. to mnie wcale nie martwi that doesn't worry me in the least nie chcę pani martwić, ale to niemożliwe I don't want to worry a. upset you, but that's impossible najbardziej martwi ją lenistwo syna what worries her (the) most is her son's laziness zmartwić martwić się to worry (oneself), to be worried martwić się czymś a. o coś to worry (oneself) about sth martwiła się chorobą matki she (was) worried about a. over her mother's illness martwiłem się, czy zdążę do pracy I was worried whether I would get to work on time czym się martwisz? what are you worrying about?, what's worrying a. bothering you? nie martw się don't (you) worry nie martw się tym don't worry about that, don't let it bother you nie ma co się martwić there's nothing to worry about martwić się na zapas to worry before the event a. beforehand martwić się o przyszłość to worry about the future martwienie się nic nie da worrying won't help martwienie się nic ci nie da worrying will get you nowhere

martwo
adv. [wygladać] dead attr., lifeless attr. martwo urodzone dziecko/szczenię a stillborn child/puppy patrzeć martwo to stare into space

martwota
f sgt 1. (bezruch) książk. lifelessness 2. (odrętwienie) torpor, inertia

martwy
adv. 1. [osoba, zwierzę, roślina, komórka, tkanka] dead padł martwy na ziemię he fell dead a. lifeless to the ground powstać z martwych to rise from the dead paść/siedzieć jak martwy to fall/sit as if dead leżała jak martwa na łóżku she lay as if dead a. lifeless(ly) on the bed 2. (nieruchomy) [wzrok, oczy, twarz] lifeless, expressionless 3. (zepsuty) [urządzenie, maszyna] kaput pot. broken 4. (niezakłócony) [cisza] dead, deadly [świat, okolica] dead, desolate 5. (nierealny) [prawo, przepis] dead, defunct [idea] defunct m zw. pl martwi the dead martwych nic już nie wskrzesi nothing will bring back the dead

martyrologia
f (GDGpl martyrologii) książk. martyrdom U, martyrization U martyrologia Żydów w obozach koncentracyjnych the martyring of Jews in concentration camps

martyrologiczny
adv. książk. [dzieje] martyrological

maruda
m, f (Npl m marudy, Gpl m marud a. marudów Npl f marudy, Gpl f marud) pot., pejor. 1. (guzdrała) slowcoach GB pot., slowpoke US pot. szybciej, marudo! hurry up, you slowcoach! 2. (zrzęda) bellyacher pot., whinger GB pot. grumbler dlaczego ty jesteś taka maruda? why are you such a bellyacher?

maruder
m 1. (spóźnialski) straggler, latecomer czekać na maruderów to wait for the stragglers 2. Wojsk. marauder

maruderski
adv. 1. (spóźnialski) maruderskie grupy groups of stragglers 2. Wojsk. marauding

maruderstwo
n sgt 1. (ociąganie się) procrastination, procrastinating maruderstwo w odrabianiu lekcji putting off one's homework 2. Wojsk. marauding

marudnie
adv. grad. 1. (powoli) [poruszać się, pracować] slowly, sluggishly praca szła mu marudnie the work went slowly for him 2. (zrzędliwie) grumpily, whiningly

marudny
adv. grad. 1. (leniwy) [robotnik, uczeń] slothful, sluggish 2. (żmudny) [praca, czynność] tedious, tiresome trafiła mi się marudna robota przy pilnowaniu dzieci I've been landed with a tedious babysitting job 3. (zrzędliwy) grumpy, sulky marudne dziecko a sulky child marudny klient a peevish a. difficult customer marudni pacjenci grumpy patients

marudzić
impf vi pot., pejor. 1. (narzekać, zrzędzić) to gripe pot. (na coś about sth) to whinge GB pot. (na coś about sth) chore dzieci zwykle marudzą sick children tend to be fretful ciągle marudzi na niskie zarobki he's constantly griping about his low salary 2. (grzebać się, guzdrać) to dawdle to dilly-dally pot. marudzić z robotą to dawdle over one's work 3. (nudzić mówieniem) to go on (and on) to witter on GB pot. przez godzinę marudził o dyscyplinie w pracy he wittered on for an hour about discipline at work

mary
plt (G mar) książk. 1. (nosze) stretcher 2. (katafalk) bier leżeć na marach książk. to be no more ujrzeć a. widzieć kogoś na marach książk. to think sb (is/was) dead

marycha
f sgt pot. (marihuana) Mary Jane pot., reefer pot.

maryjny
adv. Relig. [kult] Marian nabożeństwo maryjne a Marian service

marynareczka
f dem. (cienka) light jacket (mała) little jacket zakładać lekką marynareczkę to put on a light jacket

marynarka
f 1. Moda jacket jednorzędowa/dwurzędowa marynarka a single-/double-breasted jacket samodziałowa/wełniana/zamszowa marynarka a homespun/wool(len)/suede jacket marynarka sportowa/wizytowa a sports/formal jacket chodzić w marynarce/bez marynarki to wear/to not wear a jacket 2. sgt (flota morska) navy C marynarka handlowa the merchant navy marynarka wojenna the navy oficer marynarki a naval officer służyć w marynarce to serve in the navy zaciągnąć się a. wstąpić do marynarki to enlist in a. join the navy

marynarkowy
adv. [krój] jacket attr.

marynarski
adv. 1. [kajuta, służba] sailor attr., sailor's chód marynarski a sailor's gait kapelusz/kołnierz marynarski a sailor hat/collar węzeł marynarski a sailor's knot marynarskie życie a sailor's life spodnie marynarskie sailor a. sailor's trousers ubranie marynarskie a sailor suit worek marynarski a duffel bag 2. Wojsk. naval, navy attr. służba marynarska naval a. navy service stopnie marynarskie naval a. navy ranks szkoła marynarska a naval a. navy school

marynarz
m (Gpl marynarzy) 1. Żegl., Wojsk. (żołnierz na statku) sailor (nieoficer) seaman 2. Żegl., Wojsk. (stopień) sailor, seaman młodszy marynarz a (junior) seaman, a sailor starszy marynarz an ordinary seaman, a seaman apprentice 3. (członek załogi statku) sailor, crew member marynarz pokładowy a deckhand grać w marynarza pot. (losować) = to draw a. cast lots

marynarzyk
m dem. (Npl marynarzyki) pieszcz. sailor boy pieszcz.

marynata
f Kulin. 1. (z owoców, warzyw) pickle C/U marynaty rybne pickled a. marinated fish śledź w marynacie słodko-kwaśnej sweet-and-sour herring 2. sgt (do przyprawiania) marinade cielęcina w marynacie marinated veal marynata jogurtowa/pikantna yogurt/spicy marinade trzymać coś w marynacie około sześciu godzin to marinate sth for about 6 hours

marynista
m Literat., Szt. (malarz) seascape artist, seascapist (pisarz) author of sea stories, marine writer

marynistyczny
adv. Literat., Szt. [literatura] seafaring [malarstwo] seascape attr., marine attr. [motyw] marine, sea attr. powieść marynistyczna a seafaring novel, a novel of the sea

marynistyka
f sgt Literat., Szt. (malarstwo) seascape painting (literatura) literature of the sea

marynowany
pp marynować adv. [mięso, ryby, owoce, warzywa, grzyby] marinated, pickled

marynować
impf vt to marinate, to pickle marynować mięso/warzywa/śledzie to marinate a. pickle meat/vegetables/herring zamarynować marynować się to be pickled ogórki lepiej się marynują, jeśli dodamy do nich korzeń chrzanu cucumbers pickle better if you add some horseradish zamarynować się

marzanna
f 1. (kukła) dial. a straw figure representing winter, symbolically drowned during a folk ritual in celebration of the coming spring 2. Bot. madder

marzec
m March dziś jest pierwszy/czwarty marca a. pierwszego/czwartego marca pot. it's the first/fourth of March (today), it's March first/fourth (today) kochliwy jak kot w marcu pot., żart. amorous lovey-dovey pot. w marcu jak w garncu przysł. = March comes in like a lion and goes out like a lamb przysł.

marzenie
sv marzyć n 1. zw. pl (nadzieja, ambicja) dream (mrzonka, fantazja) daydream niedościgłe/piękne/płonne marzenie an unattainable/a beautiful/a vain dream pogrążyć się w marzeniach to be lost in thought, to be in a brown study oddawać się marzeniom to daydream spełnienie marzeń a dream come true w najśmielszych marzeniach in one's wildest dreams porzucić marzenia o czymś to stop dreaming about sth żyć w świecie marzeń to live in a dreamworld 2. (przedmiot pragnień) dream jej marzeniem jest willa z ogródkiem her dream is to have a house with a garden, she dreams of a house with a garden być wiernym swoim marzeniom to hold on to a. to cling to one's dreams piękny jak marzenie as pretty as a picture 3. (coś pięknego, doskonałego) pot. dream to marzenie, nie suknia! that's a dream of a dress! marzenia senne Psych. dreams marzenie ściętej głowy pot. pipedream minąć a. zniknąć a. odejść jak senne marzenie to vanish into thin air senne marzenie książk. nothing but a dream szczyt marzeń one's fondest dream

marznąć
/'marznont/ impf (marzł a. marznął) vi 1. (ziębnąć) to freeze marznę w ręce my hands are freezing zmarznąć 2. (zamarzać) to freeze zimą jezioro marznie in winter the lake freezes over marznąca mżawka freezing drizzle zamarznąć 3. (ulegać zniszczeniu) [drzewa, rośliny] to freeze zmarznąć

marzyciel
m, marzycielka f (Gpl marzycieli, marzycielek) dreamer niepoprawny marzyciel an incorrigible dreamer

marzycielski
adv. [uśmiech, spojrzenie] dreamy [osoba] spac(e)y pot., spaced-out pot. mieć marzycielskie usposobienie to be (something of a. a bit of) a dreamer, to have one's head in the clouds

marzycielsko
adv. [patrzeć, uśmiechać się] dreamily

marzycielstwo
n sgt 1. (cecha) dreamy nature C, dreaminess 2. (fantazjowanie) fantasizing chorobliwe marzycielstwo pathological fantasizing

marzyć
impf vi 1. (wyobrażać sobie) to daydream, to dream (o czymś about sth) marzyć o dalekich krajach to daydream about far-off countries lubił usiąść sobie w fotelu, zamknąć oczy i marzyć he liked to sit in an armchair, close his eyes and daydream 2. (bardzo czegoś pragnąć) to dream (o czymś of sth) marzyć o własnym domu/rejsie dookoła świata to dream of having one's own home/of sailing around the world marzył, że zostanie aktorem he dreamt of becoming an actor chcę się wyspać, o niczym innym nie marzę all I want is a good night's sleep marzyć się (być upragnionym) marzy mi się mały, ładny domek na wsi I dream of having a. my dream is to have a nice little house in the country marzyć o niebieskich migdałach to daydream można tylko marzyć a. nie ma co marzyć (there's) no chance a. not a chance o odpoczynku nie ma co marzyć don't even think about taking a break

marża
f Ekon., Handl. mark-up podnieść marżę o 20% to increase the mark-up by 20% marża detaliczna retail margin marża hurtowa wholesale margin marża zysku profit margin

masa
f 1. (substancja) wyrobić ciasto na jednolitą masę to knead the dough until (it's) smooth grzebień z masy szylkretowej a tortoiseshell comb sucha masa a dry substance masa mięśniowa muscle mass 2. (wiele) lots a. a lot, a mass masses pot. masa kłamstw a mass of lies cała masa sprzeczności a mass of contradictions przyszło masę ludzi loads of people came pot. masę dzieci nie wyjechało na wakacje lots of children spent their holidays at home 3. zw. pl mass U masses pl pot. masy lawy a mass of lava ludzie masami opuszczali miasto people were leaving the city en masse a. in droves 4. (bryła) w mroku majaczyła masa statku a ship loomed out of the darkness masa lasu the looming forest 5. Fiz. (ciężar) mass C/U weight C/U pot. masa atomowa/cząsteczkowa atomic/particle mass masa krytyczna critical mass masa ciała body weight bryła o masie jednego kilograma a solid with a mass of one kilogram siła to masa razy przyspieszenie force is defined as mass times acceleration 6. Elektr. earth, ground U 7. Prawo estate masa spadkowa an/the estate masa upadłościowa a. konkursowa a/the bankrupt's estate masy plt (lud, tłum) the masses masy chłopskie/pracujące the rural a. peasant/working masses gazeta dla mas a newspaper for the masses nie uzyskał poparcia mas he failed to gain the support of the masses oddziaływać na masy to influence the masses opium dla mas the opium of the people a. the masses masa akustyczna Fiz. acoustic mass masa celulozowa Przem. cellulose pulp masa migdałowa Kulin. frangipane spec. masa papiernicza paper pulp masa perłowa mother-of-pearl masa relatywistyczna Fiz., Chem. relative a. relativistic mass masa spoczynkowa Fiz. rest mass masa szklana Przem. glass mass masa towarowa Ekon. volume of goods masa tynkarska Budow. plaster mass masa właściwa Fiz., Chem. real a. invariant mass masa plastyczna Chem. plastic mass ciemna masa pejor., żart. num(b)skull pot., pejor.

masakra
f massacre, slaughter przen. bloodbath przen. masakra słoni/żółwi the slaughter of elephants/tortoises ocaleć z masakry to survive the/a massacre urządzić masakrę to carry out a. perpetrate a massacre a. slaughter

masakrować
impf vt 1. (zabijać) to massacre, to slaughter masakrować niewinnych/powstańców to massacre innocent people/the rebels masakrowanie pokonanych wojsk the massacre a. slaughter of the defeated troops zmasakrować 2. (bić) to brutalize, to batter masakrować więźniów podczas przesłuchania to beat up the prisoners under interrogation zmasakrować 3. pot., przen. to massacre przen. masakrować wiersz/sztukę to massacre a poem/play

masarnia
f (Gpl masarni a. masarń) meat processing plant

masarski
adv. [sklep, wyroby] butcher attr., butcher's

masarstwo
n sgt 1. (zawód) meat processing, butcher's trade 2. (wędliniarstwo) meat processing

masarz
m (Gpl masarzy) butcher wędliny od najlepszego masarza w mieście cooked meats a. cold cuts US from the best butcher in town

masaż
m (G masażu) massage C/U masaż kręgosłupa spinal a. spine massage masaż serca Med. heart a. cardiac massage masaż leczniczy/sportowy therapeutic/athletic a. sports massage masaż wodny hydromassage zrobić komuś masaż pleców/stóp/całego ciała to give sb a back/foot/whole body massage zlecić komuś serie masaży to recommend that sb have massage therapy masaż erotyczny erotic massage także euf.

masażysta
m massage therapist, masseur

masażystka
f massage therapist, masseuse

maseczka
f 1. Kosmet. face mask a. pack zrobić sobie maseczkę nawilżającą z jogurtu to put on a moisturizing yogurt mask 2. dem. (ochronna) (face) mask pracować w maseczce to wear a (face) mask at work 3. dem. (balowa) mask

maselnica
f 1. augm. (naczynie) butter dish 2. (do ubijania masła) churn

maselniczka
f butter dish

masełko
n dem. pieszcz. butter U chleb z masełkiem bread and butter

maska
f 1. (teatralna, balowa) mask aktorzy grali w maskach the actors wore masks założyć maskę na twarz to put on a mask 2. przen. (poza) facade przen., veneer przen. pod maską szorstkości skrywała wrażliwość she concealed her sensitivity under a veneer of churlishness 3. (grymas) grimace przeraziła mnie nieruchoma maska jego twarzy the frozen grimace on his face terrified me 4. daw. (uczestnik balu maskowego) mask daw. masked person korowód masek a procession of masks 5. (ochronna) (face) mask (sportowca) face guard, (face) mask maska przeciwgazowa a gas mask maska szermiercza a fencing mask maska do nurkowania a diving mask 6. (odlew twarzy) mask maska pośmiertna a death mask 7. Kosmet. face mask a. pack, facial 8. (samochodu) bonnet GB, hood US (samolotu, czołgu) engine cover 9 Fot. mask 10 Med. oxygen mask 11 Wojsk. mask, screen nosić/przywdziewać maskę to wear/to put on a mask przen. przywdziała maskę obojętności she hid (her feelings) behind a mask of indifference zdzierać z kogoś/czegoś maskę to unmask sb/sth zdarł maskę z fałszywego przyjaciela he unmasked his false friend zrzucać a. zdejmować a. zdzierać maskę to cast off one's mask przen.

maskarada
f 1. (bal) masquerade (party) a. masque, masked ball brać udział w karnawałowych maskaradach to take part in carnival masquerades bawić się na maskaradzie to have fun at a masquerade (party) 2. przen. (udawanie) masquerade, pretence całe te przeprosiny były jedną, wielką maskaradą all those apologies were just a big pretence a. masquerade

maskaradowo
adv. przebierać się maskaradowo to wear fancy dress GB, to wear masquerade costume wyglądać maskaradowo (krzykliwie) [ubiór] to be gaudy

maskaradowy
adv. 1. [bal] masquerade attr., fancy dress attr. GB [przebranie] masquerade attr. 2. (krzykliwy) gaudy ten strój jest zbyt maskaradowy these clothes are too gaudy

maskotka
f 1. (na szczęście) mascot, lucky charm ofiarować komuś maskotkę to give sb a mascot ona jest moją maskotką she's my lucky charm 2. (zabawka) stuffed toy, toy animal na piąte urodziny dostała w prezencie maskotkę she got a stuffed toy for her fifth birthday 3. (symbol) mascot maskotka Igrzysk Olimpjskich the Olympic Games mascot

maskować
impf vt 1. (zakrywać, zasłaniać) to camouflage, to mask maskować działa/czołgi/lotnisko to camouflage the guns/tanks/airport maskować dół gałęziami to camouflage a pit with tree branches zamaskować 2. (ukrywać uczucia) to hide, to conceal maskować strach/niepokój to conceal one's fear/anxiety uśmiech maskujący zakłopotanie a smile to cover up one's/sb's emabarrassment zamaskować 3. Chem. to mask maskować się to maintain a front a. facade maskować się przed kimś to maintain a front a. facade in front of sb maskować się ze swoimi uczuciami to conceal one's feelings zamaskować się

maskowy
adv. bal maskowy a masquerade a. a masked ball, a fancy-dress ball GB

maskulinizacja
f sgt 1. książk. masculinization (czegoś of sth) [zawodu] maskulinizacja w modzie damskiej masculine styling in woman's fashions 2. Biol. masculinization 3. Jęz. masculinization

maskulinizować
impf vt 1. książk. (zwiększać udział mężczyzn) to masculinize książk. [zawód] 2. książk. (nadawać cechy męskie) to masculinize książk. maskulinizować stroje damskie to masculinize women's clothes 3. Biol. to masculinize maskulinizować płód to masculinize a/the fetus 4. Jęz. to masculinize maskulinizować nazwiska kobiet to masculinize women's names maskulinizować się książk. 1. [zawód, zajęcia] to become masculinized książk. to become male-dominated 2. (nabierać cech męskich) [kobiety, stroje, nazwiska] to become masculinized książk. w dzisiejszym świecie kobiety maskulinizują się women are becoming masculinized nowadays

masochista
m, masochistka f masochist także przen.

masochistycznie
adv. masochistically

masochistyczny
adv. [praktyki, osobowość, przyjemność] masochistic masochistyczne skłonności masochistic tendencies, a masochistic streak masochistyczna szczerość burning a. searing honesty

masochizm
m (G masochizmu) sgt masochism także przen.

mason
m Freemason, Mason

masoneria
f sgt (GD masonerii) (wolnomularstwo) Freemasonry, Masonry

masować
impf vt to massage masować komuś stopy/plecy to massage sb's feet/back, to give sb a foot/back rub wymasować masować się 1. (masować samego siebie) to give oneself a massage wymasować się 2. (być masowanym u specjalisty) to get a massage

masowiec
m Żegl., Transp. bulk carrier

masowo
adv. [demonstrować, umierać] on a large scale, in large numbers chorowali masowo na malarię large numbers of them were suffering from malaria produkować coś masowo to mass-produce sth turyści zjeżdżali tam masowo tourists were swarming a. flocking to the place żołnierze ginęli masowo large numbers of soldiers were killed

masowość
f sgt 1. (duża skala) masowość produkcji/turystyki mass production/tourism 2. (duży zasięg) wpływ masowości kultury the influence of mass culture

masowy
adv. mass attr. masowy protest/strajk a mass protest/strike masowy ruch turystyczny mass tourism

masoński
adv. [ruch, związek] Freemasons', Masonic

mass media
plt (G mass mediów) mass media

masturbacja
f sgt masturbation

masturbacyjny
adv. masturbatory

masyw
m (G masywu) 1. Geol. massif masyw górski a mountain range masyw skalny the rock outcropping 2. (budowli) masyw katedry/pałacu a bulk of the cathedral/palace 3. Techn. solid tyre GB, solid tire US masyw centralny Geol. central massif

masywnie
adv. grad. [skonstruowany] massively [wyglądać] massive adv. masywnie zbudowany mężczyzna a massively built man

masywność
f sgt massivness masywność budynku the massiveness of the building

masywny
adv. grad. (ogromny, solidny) massive masywny gmach/mur a massive edifice/wall masywna postać a massive figure adv. (lity) solid sygnet z masywnego złota a solid gold signet ring

maszerować
impf vi 1. (iść rytmicznym krokiem) to march maszerować w szeregu to march in a column maszerować czwórkami to march in fours maszerować drogą/ulicami/po placu to march down the road/down the streets/around the square maszerować w miejscu to march on the spot 2. (iść) pot. to march pot. codziennie rano Jasio maszeruje do szkoły every morning Johnny marches off to school maszeruj stąd! pot. = run along pot., = off you go pot. maszeruj stąd do swojego pokoju! go to your room!

maszkara
f 1. pejor. (potwór, straszydło) monster wyglądać jak maszkara to look like a scarecrow 2. Archit. mascaron spec.

maszt
m (G masztu) 1. (słup) flagpole, flagstaff opuścić flagę do połowy masztu to lower the flag to half mast wciągnąć flagę na maszt to run up a. hoist the flag zatknąć chorągiew na maszcie to run up a. hoist a flag 2. Techn. maszt cyrku a circus tent pole maszt oświetleniowy a lamp standard maszt sygnalizacyjny a signal mast 3. Żegl. mast maszt jachtu/statku a sailing boat/ship mast burza połamała wszystkie maszty all the masts were lost in the storm wciągnąć banderę na maszt to run up a. hoist a flag maszt antenowy Radio, TV antenna mast, aerial mast Techn. radio mast maszt montażowy Budow., Techn. (builder's) hoist

masztalerski
adv. grooming, groom's obowiązki masztalerskie the/a groom's duties prace masztalerskie grooming

masztalerz
m 1. (pracownik stadniny) groom 2. przest. head groom

masztowiec
m Żegl. mast vessel -masztowiec w wyrazach złożonych trzymasztowiec a triple-mast(ed) vessel

masztowy
adv. 1. (odnoszący się do masztu flagowego) flagpole attr., flagpole's 2. Techn. mast attr. wzmacniacz masztowy antenna amplifier mast uchwyt masztowy mast grip 3. Żegl. mast attr. wiązania masztowe mast ties -masztowy w wyrazach złożonych -masted dwumasztowy żaglowiec a two-masted sailing ship

maszyna
f 1. (urządzenie) machine maszyna parowa a steam engine maszyna do nitowania a riveting machine maszyna do szycia a sewing machine maszyna do pisania a typewriter maszyna matematyczna a. cyfrowa przest. a calculating machine 2. (pojazd, samolot) machine czekaliśmy aż ostatnia maszyna wzniosła się w powietrze we waited until the last machine had taken off 3. książk., przen. machine przen. obywatel jest tylko trybem w maszynie państwowej the citizen is merely a cog in the wheel of the machine of state 4. pot., przen. machine przen. automaton podczas wojny stał się maszyną do zabijania during the war he turned into a killing machine

maszyneria
f (GDGpl maszynerii) 1. (układ mechanizmów) machinery U (maszyny, samochodu) workings pl (maszyny, zegarka, zegara) moving parts pl, works pl (zegarka, pistoletu) mechanism 2. Teatr stage machinery a. equipment U 3. przen. machinery U maszyneria władzy the machinery a. mechanics of power

maszynista
m engine driver

maszynistka
f typist

maszynka
f 1. (urządzenie) machine maszynka do golenia a shaver maszynka do kawy a coffee machine, a coffee maker maszynka do lodów an ice-cream maker maszynka do mielenia a grinder maszynka do mięsa a meat mincer GB, a meat grinder maszynka do strzyżenia a hair trimmer 2. (kuchenka) portable cooker GB, portable stove maszynka elektryczna/spirytusowa/naftowa a portable electric/spirit/oil cooker a. stove 3. dem. Techn. (urządzenie mechaniczne) machine 4. (samochód) pot. wheels pl pot., set of wheels pot. jeździ niezłą maszynką s/he's got a nice set of wheels 5. (mechanizm działań) przen. machinery przen. maszynka biurokracji the bureaucratic machinery maszynka do robienia pieniędzy przen. money machine, money-spinner GB

maszynopis
m (G maszynopisu) typescript dwieście stron maszynopisu two hundred typed pages

maszynopisanie
n sgt typewriting U, typing

maszynownia
f (Gpl maszynowni) 1. Żegl., Techn. engine room maszynownia łodzi podwodnej/okrętu the submarine's/ship's engine room 2. (hala maszyn) machine room

maszynowo
adv. by machine swetry robione maszynowo machine-made sweaters

maszynowy
adv. 1. (dotyczący maszyn) machine attr. hala maszynowa a machine room przemysł maszynowy the engineering industry 2. (wykonany za pomocą maszyny) machine attr., machine-made maszynowy zbiór zboża machine harvesting haft maszynowy machine embroidery wyroby maszynowe machine-made a. machined goods a. articles pismo maszynowe typewriting, typescript

masówka
f pot. 1. (wiec) mass meeting (polityczna) rally masówka robotników/studentów/związkowców a mass meeting of workers/students/trade unionists zwołać masówkę to hold a mass meeting/a rally 2. sgt pejor. (towary) mass-produced goods pl byle jak wykonana masówka shoddy mass-produced goods 3. sgt pejor. (kultura dla mas) mass culture, low(brow) a. pop(ular) trash pejor. księgarnie zapełnione masówką beletrystyczną bookshops full of pulp fiction 4. sgt Poczta ordinary stamps pl zbierać a. kolekcjonować masówkę pocztową a. filatelistyczną to collect ordinary postage stamps

masło
n sgt Kulin. butter masło stołowe butter świeże/zjełczałe masło fresh/rancid butter kostka masła a packet of butter masło czosnkowe garlic butter masło roślinne margarine, butter substitute chleb z masłem bread and butter smarować coś masłem to butter sth, to spread butter on sth ubijać masło to churn butter smażyć jajecznicę/grzyby na maśle to scramble eggs/to fry mushrooms in butter masło kakaowe Farm., Kosmet., Kulin. cocoa butter masło orzechowe (z orzechów laskowych i czekolady) hazelnut chocolate spread (z orzechów ziemnych) peanut butter iść jak po maśle to go swimmingly (to) chleb a. bułka z masłem pot. (it's a) piece of cake masło maślane pot. tautology

mat
1. m (stopień) = leading seaman GB, = seaman US 2. m Gry (check)mate U dać komuś mata to checkmate sb dostać mata to be checkmated 3. m (G matu) pot. (brak połysku) matt(e) (quality a. finish) wykończony a. zrobiony na mat with (a) matte finish

mata
f mat mata słomiana a straw mat spać na macie to sleep on a mat walczyć na macie Sport to fight on a mat rzucić kogoś na matę Sport to throw sb (down onto the mat) przen. to wipe (up) the floor with sb pot., przen.

matactwo
n pejor. chicanery U pejor. monkey business U pot., pejor. matactwo szulera a card sharp's trick wykryć matactwa polityczne/finansowe to expose political/financial chicanery

matador
m matador

matczyny
adv. [opieka, tkliwość] motherly [pokój, sukienka] mother's miłość matczyna motherly love uśmiechnęła się po matczynemu she smiled in a motherly way

matczysko
n pot. (matka) poor (old) mother ukochane matczysko my/our dear old mother

matecznik
m 1. (ostęp) den, lair wypłoszyć niedźwiedzia z matecznika to drive a bear out of its den a. lair 2. przen., książk. bastion matecznik katolicyzmu/polskości a bastion of Catholicism/Polishness 3. Ogr. nursery 4. Zool. queen cell

matematyczka
f 1. pot. (nauczycielka) a (female) maths teacher GB, a (female) math teacher US 2. (naukowiec) a (female) mathematician

matematycznie
1. Nauk. mathematically wykazano matematycznie, że. it has been mathematically shown that. wyrazić coś matematycznie to express something mathematically 2. (ściśle) mathematically matematycznie dokładny opis a mathematically rigorous description

matematyczny
adv. 1. Nauk. mathematical maths attr. GB pot., math attr. US pot. formuła/metoda matematyczna a mathematical formula/method rozumowanie matematyczne a mathematical reasoning równanie/zadanie matematyczne a mathematical equation/problem, a maths equation/problem wykształcenie matematyczne a background in mathematics wzór matematyczny a mathematical formula zdolności matematyczne mathematical skills, maths skills 2. (dokładny, precyzyjny) przen. precise umysł matematyczny a mathematical mind z matematyczną dokładnością precisely, with mathematical precision

matematyk
m 1. (nauczyciel) maths teacher GB, math teacher US 2. (naukowiec) mathematician

matematyka
f 1. Nauk. mathematics maths GB pot., math US pot. matematyka elementarna/stosowana elementary/applied mathematics wydział matematyki the mathematics department, the maths department mieć talent do matematyki to be gifted at mathematics, to be gifted at maths pasjonować się matematyką to be keen on mathematics, to be keen on maths studiować matematykę to study mathematics, to study maths to dla niego wyższa matematyka przen. it is highly complicated for him 2. (lekcja matematyki) mathematics, maths GB pot., math US pot. 3. pot. (podręcznik) maths book GB pot., math book US pot.

materac
m 1. (do spania) mattress materac na łóżko a mattress materac wodny a waterbed materac z trawy morskiej a seagrass mattress spać na miękkim materacu to sleep on a soft mattress 2. (nadmuchiwany) air bed GB, air mattress nadmuchać materac to inflate an air bed spuścić powietrze z materaca to let the air out of an air bed 3. Sport materac do ćwiczeń an exercise mat 4. Techn. mattress

materacyk
m dem. (small) mattress łóżeczko dla dzieka z materacykiem a cot with a mattress

materia
f (GD materii) 1. sgt (ciało, substancja) matter materia ożywiona/nieożywiona the animate/inanimate matter 2. (Gpl materii) książk. (treść, temat) subject (matter) materia obrazu/powieści/tekstu the subject (matter) of a painting/novel/text 3. (Gpl materii) książk. (zakres spraw) subject, area w tej materii byli jednego zdania they both agreed on that subject rozmowa dotyczyła delikatnej materii the conversation concerned a delicate subject 4. sgt książk. (materiał, tkanina) fabric C/U, material C/U delikatna/wzorzysta materia fine/patterned fabric a. material 5. sgt przest. (wydzielina) matter 6. sgt Filoz. matter materia ekstragalaktyczna Astron. extragalactic matter materia międzygwiazdowa Astron. interstellar matter materia międzyplanetarna Astron. interplanetary matter

materialista
m, materialistka f 1. Filoz. materialist odwieczny spór materialistów z idealistami the age-old dispute between materialists and idealists 2. (wyrachowany) materialist bezduszny materialista a soulless materialist

materialistycznie
1. Filoz. in materialist terms, materialistically świat pojmowany materialistycznie the world viewed in materialist terms 2. (z wyrachowaniem) materialistically podchodzić do życia materialistycznie to take a materialistic approach to life

materialistyczny
adv. 1. Filoz. materialist(ic) materialistyczny pogląd na świat the materialist view of the world 2. (wyrachowany) materialist(ic) materialistyczny stosunek do życia a materialistic approach to life

materializacja
f sgt (konkretyzacja) książk. materialization materializacja dążeń/pragnień the fulfilment a. materialization of (sb's) aspirations/desires

materializm
m sgt (G materializmu) Filoz. materialism doktryna materializmu a materialist(ic) doctrine materializm dialektyczny Filoz. dialectical materialism materializm ekonomiczny Filoz. economic materialism materializm historyczny Filoz. historical materialism

materializować
impf vt (realizować) książk. to carry out, to put into effect materializować swoje ambitne zamierzenia to carry out one's ambitious plans zmaterializować materializować się (stawać się czymś materialnym) to materialize jego marzenia wreszcie się materializują przen. his dreams are coming true at last zmaterializować się

materialnie
adv. financially niezależny materialnie financially independent materialnie zrujnowana firma a financially ruined company

materialny
adv. 1. (finansowy) financial korzyści/trudności materialne financial benefits/difficulties pomoc materialna financial help (czyjaś) sytuacja materialna one's/sb's financial situation (czyjeś) warunki materialne one's/sb's financial a. material situation 2. Prawo material prawo materialne substantive law 3. (fizyczny) material, physical świat materialny the physical a. material world właściwości materialne material a. physical properties

materiał
m (G materiału) 1. (tworzywo) material C/U materiał budowlany/grzejny a building/heating material materiał opałowy fuel materiały ogniotrwałe fire-resistant materials 2. zw. pl (wyposażenie) supplies pl, materials pl materiały biurowe office supplies materiały piśmienne stationery (supplies) materiały fotograficzne/rysunkowe photographic/drawing materials a. supplies 3. (zbiór wiadomości) material C/U materiały archiwalne/źródłowe archival/source materials materiał dowodowy/obciążający Prawo evidence/incriminating evidence materiał liczbowy/statystyczny numerical/statistical material materiały reklamowe publicity material(s) materiały do książki materials for a book 4. (tkanina) material C/U, fabric C/U materiał bawełniany/jedwabny/wełniany cotton/silk/wool(len) material a. fabric materiał supełkowy boucle materiały dwustronne double-sided a. reversible materials a. fabrics materiał w grochy/paski polka-dot/striped material a. fabric materiał gładki/kolorowy plain/coloured material a. fabric materiał na suknię ślubną material a. fabric for a wedding dress garnitur uszyty z dobrgo materiału a suit made of a good material a. fabric materiał sadzeniowy Leśn., Ogr. seedlings, planting material materiał siewny Roln. seed, sowing material materiał ścierny Techn. abrasive materiały ciepłochronne Techn. (thermal) insulation, (thermal) insulating materials materiały elektroizolacyjne Elektr. electric insulants, electric insulating materials materiały pędne Chem. propellants materiały wybuchowe Chem. explosives plastyczne materiały wybuchowe Chem. plastic explosives ślepy materiał (zecerski) Druk. spacing material być dobrym/złym materiałem na męża/żonę przen. to be/to not be (good) husband/wife material

materiałochłonność
f sgt material consumption rate C

materiałooszczędny
adv. [technologia, produkcja, konstrukcja] material-saving, material-efficient

materiałowo
1. (pod względem surowców) zaopatrzenie fabryki jest materiałowo niedostateczne the factory is undersupplied a. inadequately supplied with (raw) materials 2. (pod względem faktów) in terms of content, content-wise słownik ograniczony materiałowo a dictionary limited in terms of content

materiałowy
adv. Przem. material attr. niewystarczające środki materiałowe i finansowe inadequate material and financial means zasoby materiałowe fabryki the factory's stock

mateńka
f pot., pieszcz. (matka) (dear) mother

matka
f 1. (kobieta posiadająca potomstwo) mother karmiąca/młoda matka a nursing/young mother moja/jej/jego rodzona matka my/her/his own mother czyjaś matka biologiczna sb's/one's birth mother matka zastępcza a surrogate mother przyszła matka a mother-to-be wykapana matka the (spitting a. very) image of one's/sb's mother samotne matki single mothers zostać matką to become a mother matka dzieciom a matron 2. (samica zwierząt) mother odsadzić szczenięta od matki to wean the puppies 3. Zool. queen 4. Relig. (zakonnica) Mother matka przełożona Mother Superior 5. Gry a person who is 'it' in a game 6. pot. (zwrot do żony) mother żart. (do staruszki) ma'am mother daw. matko, którędy do wsi? can you tell me how to get to the village, ma'am? 7. Bot., Ogr. mother plant 8. przen. (źródło) mother przen. potrzeba jest matką wynalazków przysł. necessity is the mother of invention przysł. matka w wyrazach złożonych master attr. taśma-matka the master tape komisja-matka the master committee statek matka Żegl. mother ship matka chrzestna Relig. godmother, sponsor Żegl. godmother matka drożdżowa a. drożdży Biol. yeast mother matka mleczna przest. wet nurse matka natura książk. Mother Nature matka rodzaju ludzkiego Bibl. the mother of (hu)mankind matka Ziemia książk. Mother Earth królowa matka the queen mother Matka Boga a. Matka Boska Relig. Mother of God Matka Najświętsza Relig. Holy Mother przybrana matka pot. foster mother, adoptive mother taki/taka jak go/ją matka urodziła żart. (as) naked as the day he/she was born in his/her birthday suit pot. matko! a. matko! jedyna! a. matko święta! pot. (good) heavens! pot., gosh pot. o matko, ale się przestraszyłam! (good) heavens, that gave me a scare! matko jedyna! co ty wyprawiasz! oh gosh, what do you think you're doing? być komuś a. dla kogoś matką to be a mother to sb powtarzać coś jak za panią matką pot., iron. to parrot sth sprać a. zbić kogoś tak, że go rodzona matka nie pozna pot. to beat the (living) daylights out of sb pot. wdać się w matkę pot. to take after one's mother wyssać (coś) z mlekiem matki pot. to take sth in a. to imbibe sth with one's mother's milk nadzieja jest matką głupich przysł. a fool has more hope than the wise

matkobójca
m, matkobójczyni f książk. matricide

matkobójstwo
n książk. matricide U dopuścić się matkobójstwa to commit matricide

matkować
impf vi to mother [dziecku, rodzinie] matkować młodszemu rodzeństwu to mother one's younger siblings nie matkuj tak mężowi don't baby your husband that way

matma
f sgt środ., Szkol. maths GB, math US klasówka z matmy a maths test GB, a math test US nie radzę sobie z matmą I'm no good at math(s) GB, I'm no good at math US

matnia
f (Gpl matni) 1. książk. (trudna sytuacja) predicament, (dire) straits pl (zawiła sytuacja) snarl przen., tangle przen. imbroglio książk. matnia problemów a predicament, a snarl of problems matnia ulic/korytarzy a maze a. labyrinth of streets/corridors nie móc wydostać się z matni własnych kłamstw to be caught in the tangled web of one's own lies 2. Myślis. (pułapka) snare sarna wpadła w matnię sideł kłusownika a deer got caught in a poacher's snare 3. Ryboł. (w sieci rybackiej) bunt spec.

matować
1. impf vt (pozbawiać połysku) to dull to tarnish [metale] (przed malowaniem) to sand (to a dull finish) matować podłogę to dull the finish of the floor matowane żarówki pearl (light) bulbs GB, frosted (light) bulbs US (zmatować) 2. impf vt Gry to checkmate zamatować

matowieć
impf (matowieję, matowiał, matowieli) vi 1. (tracić połysk) to (become) dull [metale] to tarnish, to get tarnished lustro matowieje the mirror is getting tarnished zmatowieć 2. (tracić barwę) to fade kolory matowieją od słońca the sunlight is fading the colours tapicerka na meblach matowiała ze starości the upholstery faded with age zmatowieć 3. (tracić dźwięczność) [głos] to deaden zmatowieć

matowo
adv. 1. (bez połysku) matowo lakierowany blat a matt-varnished board 2. (głucho) [brzmieć] dull adv., toneless adv. matowo- w wyrazach złożonych matt adv. matowobiały matt white

matowy
1. adv. 1. (pozbawiony połysku) matt(e) matowa cera a matt complexion matowy lakier matt varnish włosy matowe po chorobie dull a. lifeless hair following an illness 2. (nieprzezroczysty, zamglony) matowe szkło frosted a. opaque glass matowa żarówka a pearl a. frosted lightbulb matowe spojrzenie a lifeless a. dull gaze 3. [głos, dźwięk] mellow 2. adv. Gry [kombinacja, zagrywka] (check)mating attr., (check)mate attr.

matoł
m (Npl matoły) 1. obraźl. (tępak, tuman) cretin obraźl., moron obraźl. 2. Med. mentally handicapped person cretin daw.

matołek
m dem. (Npl matołki) 1. pot., pejor. dimwit pot., pejor., num(b)skull pot., pejor. 2. Med. mentally handicapped person cretin daw.

matołkowato
adv. pot., pejor. [uśmiechać się] dopily pot., pejor., dim-wittedly pot., pejor., gormlessly GB pot., pejor. [wyglądać] dop(e)y adv. pot., pejor., dim-witted adv. pot., pejor., gormless adv. GB pot., pejor. spojrzał na niego matołkowato he stared at him gormlessly

matołkowaty
adv. pot., pejor. [osoba, wyraz twarzy] dop(e)y pot., pejor., dumb pot., pejor., gormless GB pot., pejor. co za matołkowaty uśmiech! what a dop(e)y smile!

matołowaty
adv. pot., obraźl. [osoba, uśmiech] cretinous obraźl., moronic obraźl. matołowaty wyraz twarzy a cretinous expression

matriarchalny
adv. książk. matriarchal rodzina matriarchalna a matriarchal family ustrój matriarchalny a matriarchal system

matriarchat
m sgt (G matriarchatu) książk. matriarchy C/U zaborczy matriarchat possessive matriarchy

matrona
f 1. książk. matron 2. Antycz. matron

matryca
f 1. Druk. matrix matryca linotypowa a linotype matrix 2. (forma) matrix 3. (plansza) stencil 4. Techn. die matryce do bicia monet coin dies 5. Komput. matrix 6. Biol. template matryca genetyczna a genetic template matryca woskowa Druk. wax stencil

matrycowy
adv. 1. Druk. matrix attr. klisza matrycowa a matrix plate 2. Przem. die attr. kucie matrycowe die forging

matrymonialny
adv. książk. [zamiary] matrimonial, marriage attr. plany matrymonialne matrimonial plans biuro matrymonialne a marriage bureau ogłoszenia matrymonialne singles ads

matuchna
f pieszcz. (dear) mother

matura
f Szkol. 1. (egzamin dojrzałości) (secondary) school-leaving examination(s) a. exam(s) dopuścić kogoś do matury to enter sb for the school-leaving examination(s) a. exam(s) 2. (świadectwo) = A-level certificate GB, = high school diploma US

maturalny
adv. Szkol. (secondary-school) graduation attr.

maturzysta
m, maturzystka f new a. recent secondary-school graduate

matusia
matuś f dem. pieszcz. mum(my) GB, mom(my) US

matuzalemowy
matuzalowy adv. Bibl. of Methuselah matuzalemowy wiek a. matuzalemowe lata książk. ripe old age

matówka
f Fot. focus(s)ing screen, ground glass screen matówka w aparacie fotograficznym a camera's focus(s)ing screen

mauretański
adv. 1. Geog. Mauritanian 2. Szt. [zdobnictwo, architektura] Moorish, Moresque styl mauretański Archit. Moorish style

mauzer
m (karabin) Mauser (rifle) (pistolet) Mauser (pistol)

mauzoleum
n (Gpl mauzoleów) mausoleum mauzoleum Lenina the Lenin Mausoleum

mawiać
impf vi to say ktoś mawia, że. sb says that. jak mawia/mawiał mój wujek as my uncle says/used to say

maxi
/'maksi/ maksi

maximum
/'maksimum/ maksimum

mazagran
m (G mazagranu) Kulin. iced coffee C/U

mazak
m 1. (flamaster) marker (pen) pisać/rysować mazakiem to write/draw with a marker (pen) 2. (pędzel) broad paintbrush 3. (do butów) shoe-polish dauber

mazakowy
adv. marker-pen attr.

mazanina
f pot. (pismo) scrawl (rysunek) daub nie dająca się odczytać mazanina an illegible scrawl

mazać
impf maznąć

mazepa
m, f (Npl m mazepy, Gpl m mazepów a. mazep Npl f mazepy, Gpl f mazep) pot., pejor. cry baby pot., pejor.

mazgaić
się impf v refl. pot., pejor. (płakać) to snivel (narzekać) to whine pejor.

mazgaj
m (Gpl mazgajów a. mazgai) pot., pejor. (płaczliwy) cry baby pot., pejor. (rozczulający się nad sobą) namby-pamby pot., pejor., whiner pot., pejor.

mazgajowatość
f sgt pot., pejor. namby-pamby character pot., pejor. whiny personality

mazgajowaty
adv. pot., pejor. [zachowanie, charakter] namby-pamby pot., pejor. whiny [twarz, oczy] whiny pot., pejor. mazgajowate dziecko a whiny kid

mazgajstwo
n sgt pot., pejor. (płaczliwość) snivelling pejor. (roztkliwianie się nad sobą) namby-pamby behaviour pot., pejor. whiny behaviour

mazidło
n pot. 1. (lekarstwo) liniment U, lotion U (maść, krem) ointment C/U smarować skórę mazidłem to rub liniment/ointment on one's skin 2. (smar) grease U

mazistość
f sgt greasiness

mazisty
adv. [krem] greasy [klej, smoła] sticky [ciecz, błoto] slimy

maznąć
pf - ma|zać impf (maznęła, maznęli, - mażę) vt 1. (bazgrać) to doodle vi (farbą, błotem) to daub (pisać niestarannie) to scrawl vt/vi, to scribble vt/vi coś tam mazał (długopisem) na marginesie/w notesie he was doodling something (with a pen) in the margin/notebook mazali sprayem po ścianach różne esy-floresy they sprayed various shapes on the walls nie maż, pisz staranniej stop scribbling, write neatly! 2. (ubrudzić) to get [sth] messy pot. to smear mazać ręce smarem/farbą to smear one's hands with grease/to get paint on one's hands maznąłeś błotem ścianę you've got a. left mud on the wall uważaj, mażesz mnie! watch it! - you're getting it (all) over me 3. (posmarować) to apply [sth] to, to put [sth] on maznąć buty pastą to put polish on a. apply polish to shoes ściany ledwie maźnięte farbą walls barely coated with paint 4. (skreślić, zetrzeć) to erase, to rub out mazał napisane zdanie i pisał od nowa he rubbed out the sentence he wrote and started anew a. from scratch maźnij gąbką tablicę wipe the blackboard with a sponge a. eraser maznąć się - mazać się 1. (ubrudzić się) to get oneself messy pot. to smear oneself ostrożnie, mażesz się farbą careful, you're getting paint (all) over yourself maznął się smarem po twarzy he smeared his face with grease 2. (posmarować się) to apply, to put on mazać się maścią/miksturą to work in a rub/rub in an ointment mazać się 1. (przywierać) [tłuszcz, smar, klej] to smear tłuszcz maże się na patelni grease sticks to the frying pan 2. (być roztartym) [tusz, szminka] to smudge rozmazać się 3. pot., pejor. (płakać) to snivel czego się mażesz! why are you snivelling! przestań się mazać stop snivelling a. whining rozmazać się

mazowiecki
adv. [dialekt, równina] Mazovian

mazur
m (A mazura) Muz., Taniec mazurka

mazurek
m 1. dem. (A mazurka) Taniec mazurek 2. (A mazurka a. mazurek) Muz. mazurka 3. (A mazurek a. mazurka) Kulin. shortcrust tart baked at Easter 4. Zool. tree sparrow

mazurski
adv. [gwara, jeziora] Mazurian

mazurzyć
impf vi Jęz. in speech, to substitute dental stops and affricates for alveolar stops and affricates

mazut
m sgt (G mazutu) Chem. (paliwo) (heavy) fuel oil C/U maz(o)ut spec.

mazutowy
adv. [piec] fuel-oil attr.

mać
f sgt posp. po cholerę się wtrącał, taka go mać! why, on earth, did he meddle, that son of a bitch! taka owaka ich mać, czemu tu się pętają? dammit, why do they keep hanging around here? kurwa mać! wulg. fuck!

mało
adv. grad. 1. (niewielka intensywność) [czytać, jeść, pracować, wiedzieć, zarabiać] little, not much (bardzo) mało jesz you eat (very) little, you don't eat (very) much ostatnio mało wychodzę z domu I haven't been out much lately mało prawdopodobny unlikely, improbable to raczej mało prawdopodobne it's not very probable a. it's hardly likely mało inteligentny not very intelligent mało popularny rather unpopular opowiadał o jakiejś mało znanej książce he was talking about some little-known a. obscure book będę od dzisiaj mniej palić as from today I'm going to smoke less te kolory są za mało intensywne these colours are not vivid enough jechał przez kraje mniej lub bardziej ciekawe he travelled through various countries, some more interesting than others książkę przyjęto z mniejszym lub większym zainteresowaniem the book was met with varying degrees of interest nie mniej niż/od no less than, just as nasze psy są nie mniej szybkie od waszych our dogs are just as fast as yours jest nie mniej zdenerwowany niż ja he's no less in a state than I am 2. (niewielka ilość) mało ludzi/drzew (only a) few a. not many people/trees mało słońca/czasu/wdzięku not much sun/time/charm mam mało książek I only have a few books, I don't have many books mamy mało czasu we don't have much time jest mało masła there's not much butter mamy mało masła we don't have much butter, we're low on butter za mało too little/few mieć za mało czasu to have too little time mieć za mało lat to be too young mam za mało ubrań I have too few clothes, I don't have enough clothes mało co hardly anything mało co zjadłeś you ate hardly anything a. almost nothing mało czego nie widział na tym świecie there are few things in this world he hasn't seen mało kto hardly anyone mało kto potrafi tak ładnie śpiewać jak ona hardly anyone can sing as beautifully as she can mało kto o tym wie (very) few people know that jeździł konno jak mało kto (very) few people could ride as well as he could jest pazerny jak mało kto he's as greedy as they come mało który hardly any mało które zwierzę jest takie mądre jak mój pies (very) few animals can match my dog's intelligence mało gdzie hardly anywhere mało gdzie chodzi bez obstawy he goes almost nowhere without his bodyguards mało gdzie potrafię tak wypocząć jak tutaj there are (very) few places I can relax (in) as much as here mało kiedy hardly ever mało kiedy tam chodzę I hardly ever go there mało kiedy ją widuję I hardly ever see her, I don't see much of her jakich mało like no other impreza jakich mało a party like no other to fachowiec jakich mało he's a professional in a million part. that's not the word for it on jest naprawdę wysoki, mało wysoki - olbrzymi he's really tall - no, tall is not the word for it, he's gigantic mniej adv. comp. trzy/cztery/pięć mniej C/B/A minus z klasówki dostał trzy mniej he got (a) C minus in the test najmniej part. at least zarabia najmniej trzy tysiące miesięcznie he earns at least three thousand a month bez mała almost, (very) nearly miał bez mała dwadzieścia lat he was almost a. nearing twenty mało- w wyrazach złożonych small-, low- małomiasteczkowe plotki small-town gossip małokaloryczna dieta a lowcalorie diet mało brakowało, żeby się utopił he almost drowned mało brakowało, a nabiłaby sobie guza she (very) nearly got a bump on her head mało tego and a. but that's not all nie odrobił lekcji, mało tego, nie zrobił zakupów he didn't do his homework and what's more he didn't do the shopping mało tego, że go okradli, to jeszcze pobili not only was he robbed, (but) he also got beaten up przewrócił się, i jakby tego było mało, złamał nogę he fell over and, as if that weren't enough, he broke his leg ma udane małżeństwo i cudowne dzieci, jeszcze jej mało she is happily married and has adorable kids - but she's still not satisfied mało ci tego, że dostałeś dom i samochód? you got the house and the car, what more do you want? mniej więcej more or less, approximately on wygląda na mniej więcej trzydzieści lat he looks more or less thirty wrócę mniej więcej za dwie godziny I'll be back in approximately two hours ona jest mniej więcej mojego wzrostu she's about my height ni mniej, ni więcej, tylko/jak. none other than. posądzono go ni mniej, ni więcej, tylko o kradzież he was accused of nothing less than theft nie pozostawało jej ni mniej, ni więcej, jak przywitać się she had no other choice but a. than to say hello tym mniej much less, let alone nie znała się na szyciu, tym mniej na kroju she didn't know how to sew, let alone how to cut out co najmniej (przynajmniej) at least (prawie) almost (mówiąc eufemistycznie) to say the least, to put it mildly co najmniej raz w tygodniu at least once a week jego zachowanie było co najmniej dziwne his behaviour was odd to say the least a. to put it mildly o mało co by wpadł pod samochód he almost got run over, he was (very) nearly run over o mało nie zemdlałam I almost fainted o mało nie zginął he came close to being killed, he narrowly escaped being killed

małodusznie
adv. grad. [postąpić, zachować się] pettily, ungenerously małodusznie nie przyjął przeprosin it was ungenerous of him not to accept the apology

małoduszność
f sgt pettiness, mean-spiritedness

małoduszny
adv. ungenerous, mean

małokalibrowy
adv. [broń, pistolet] small-bore

małolat
m, małolata f (Npl małolaty, małolaty) pot., pejor., środ. teenager pot. kid

małoletni
adv. [syn, córka] minor, infant małoletni przestępca a juvenile delinquent, a young offender jest małoletnia she's under-age małoletn|i m, małoletnia f Prawo minor, juvenile

małoletniość
f sgt Prawo minority

małolitrażowy
adv. samochód małolitrażowy a mini, a small car (with small cylinder capacity)

małomiasteczkowość
f sgt provincialism jego małomiasteczkowość his provincial ways a. small-town mentality

małomiasteczkowy
adv. iron. [mentalność, atmosfera] provincial, parochial [plotki] small-town

małomówność
f sgt reticence, taciturnity

małomówny
adv. taciturn, silent być małomównym to be sparing with (one's) words jest małomówna she's not very talkative z natury jest małomówny he is, by nature, a man of few words

małoobrazkowy
adv. [zdjęcie, zdjęcie rtg, aparat] 35-mm, miniature

małopolski
adv. [odmiana polszczyzny, forma, styl] of Małopolska Wyżyna Małopolska the Małopolska Upland

małorolny
adv. chłop małorolny a smallholder gospodarstwo małorolne a small farm, a smallholding GB m small farmer, smallholder GB

małosolny
adv. [dieta] low-salt ogórek małosolny a newly a. fresh pickled cucumber

małostkowo
adv. [zachowywać się] pettily, meanly

małostkowość
f sgt petty-mindedness, meanness czy ty zawsze musisz przejawiać taką małostkowość? do you always have to be so petty?

małostkowy
adv. 1. [osoba] petty(-minded), mean-minded nie jestem tak małostkowy I'm not that petty 2. [zachowanie, postępowanie] petty, mean

małowartościowy
adv. [obraz, wino, akcje, pracownik] of little value małowartościowa moneta a coin of little value, a low-value coin

małość
f sgt 1. (nikczemność) meanness (słabość, nicość) smallness, littleness małość człowieka wobec natury/wszechświata the insignificance of man in relation to nature/the universe 2. (mały rozmiar) [pomieszczenia] smallness, pokiness [kwoty, dochodów] smallness, paltriness 3. (mała ilość) small number od małości from an early age, since childhood

małpa
f 1. Zool. (z ogonem) monkey (bez ogona) ape zręczny jak małpa (as) agile as a monkey 2. (o człowieku) pot., obraźl. (nasty) bastard pot. obraźl. 3. Komput., pot. "at" sign, @ małpa człekokształtna Zool. anthropoid a. great ape małpy szerokonose Zool. New World a. platyrrhine monkeys, platyrrhines małpy wąskonose Zool. Old World a. catarrhine monkeys, catarrhines robić z siebie małpę pot., pejor. to clown (around), to monkey about a. around

małpi
adv. [ogon, futro] monkey's [przodek, twarz, wygląd] simian [zręczność, złośliwość, ruchy] simian, monkey-like małpi pawilon (w zoo) a monkey house stroić małpie miny to make faces wspiął się na drzewo z małpią zręcznością he climbed the tree with the agility of a monkey małpi gaj (plac zabaw) adventure playground GB pot. (zarośla) a dangerous spot dostać a. dostawać małpiego rozumu pot., pejor. (zacząć się wygłupiać) to start clowning (around) (wpaść w furię) to fly into an uncontrollable rage

małpiatka
f Zool. prosimian

małpio
adv. [zachowywać się, patrzeć] like a monkey, monkey-like małpio zręczny/złośliwy (as) agile/spiteful as a monkey

małpiszon
m (Npl małpiszony) pot. 1. (złośliwa osoba) cheeky monkey pot. 2. obraźl. (brzydka osoba) fright ugly hag pot., obraźl., dog pot., obraźl.

małpka
f 1. dem. (zwierzę) little a. young monkey 2. (butelka wódki) pot. miniature (bottle)

małpolud
m pers. (Npl małpoludy) pot., obraźl. anthropoid, ugly person m anim. pot. apeman, anthropoid

małpować
impf vt pot., pejor. (bezkrytycznie naśladować) to ape (przedrzeźniać) to mimic, to imitate małpować obce wzory to ape a. imitate foreign models małpować czyjś głos/czyjeś ruchy to mimic sb's voice/the way sb moves zmałpować

mały
adv. grad. 1. (nieduży) [domek, ogród, pokój, samochód,] small, little [mieszkanie, rozmiar, część] small ta koszula jest na mnie za mała this shirt is too small for me 2. (o ilości) [kwota, dawka, procent] small gazeta wychodzi w małym nakładzie the paper has a small circulation wybór książek w bibliotece był bardzo mały there was a very limited choice of books in the library z małymi wyjątkami with few exceptions 3. (w niewielkiej skali) [prośba, różnica] small [znaczenie] little [problem, błąd] small, minor [wypadek] slight, minor [prawdopodobieństwo] low, small mam mały problem I've got a bit of a problem to dla mnie mała pociecha it's little comfort a. consolation to me miałem małe szanse na wygraną I had little chance of winning 4. (młody) small, little małe lwiątko a lion cub miała dwójkę małych dzieci she had two small children był za mały, żeby oglądać takie filmy he was too young to watch such films kiedy byłem mały when I was little a. a child 5. (niski) [osoba] short, small był małego wzrostu he was short (in a. of stature) był mały jak na swój wiek he was small for his age 6. (nikczemny) pejor. mean 7. (przeciętny, pospolity) small 8. (krótki) [przejażdżka, wycieczka] short, little chodźmy na mały spacer let's go for a little a. short walk 9 (z określeniem czasu) just under, a little less than mała godzinka just under a. not quite an hour poczekaj małą chwilkę wait a little a. short while mały m, mała f 1. (niedorosły) [dziecko] baby, child [zwierzę] young, offspring odebrać małego ze szkoły to collect the kid from school kotka z małymi the cat and her kittens niedźwiedzica z małymi the bear and her cubs, a bear with young od małego from an early age znam ją od małego I've known her since childhood a. since she was a child od małego lubiła czytać she enjoyed reading from a very early age 2. pieszcz. kid, son posłuchaj, mały! listen, kid! 3. obraźl. kiddo pot. bub US obraźl. mniejsza part. mniejsza z tym it doesn't matter, never mind mniejsza o to, kto będzie prowadził it's of no consequence who will drive mniejsza o to, co myślisz - chodzi o zasady what you think is neither here nor there - what matters are the principles mniejsza o koszty! hang a. blow the expense! mniejsza o pieniądze, ważniejsze jest zdrowie never mind the money, health matters more poprzestać na małym, obchodzić się małym to be content a. satisfied with little potrafi zadowolić się małym he can make do with very little nie poprzestaje na małym, ciągle pnie się w górę he won't be easily satisfied and keeps climbing higher up the ladder o mały włos a. figiel pot. almost, (very) nearly o mały włos nie został przejechany he almost got run over, he was (very) nearly run over o mały włos nie umarła she almost died, she came within an inch of (losing) her life o mały figiel, a przegralibyśmy we almost lost the game

małż
m (Gpl małży a. małżów) Zool. bivalve małż jadalny a mussel, a clam małże plt bivalves, bivalve molluscs

małżeński
adv. [kryzys, wierność, niewierność] marital [obowiązki] marital, conjugal [kłótnia, problemy] marital, matrimonial [miłość, pożycie] married, conjugal [umowa, więzy] marriage attr. para małżeńska a (married) couple przysięga małżeńska marriage a. wedding vows szczęście małżeńskie wedded a. married bliss związek małżeński matrimony wedlock przest. połączyć się węzłem małżeńskim to tie the knot połączyć węzłem małżeńskim to unite in holy matrimony, to join in marriage a. wedlock wstąpić w związek małżeński to enter the state of matrimony kalendarzyk małżeński the rhythm a. calendar method

małżeństwo
n 1. (związek) marriage, matrimony małżeństwo z miłości a love match małżeństwo dla pieniędzy a marriage for money, a money match idealne małżeństwo a perfect marriage, a marriage made in heaven papierowe małżeństwo a marriage on paper, a marriage in name only myśleć o małżeństwie to think about getting married zawrzeć małżeństwo (z kimś) to marry (sb), to get married (to sb) zawrzeć małżeństwo z rozsądku to make a marriage of convenience jej małżeństwo zostało unieważnione her marriage was annulled nasze małżeństwo było udane/nieudane we were happily/unhappily married w małżeństwie mi się nie układało my marriage wasn't going well ich małżeństwo się rozpada their marriage is breaking up a. on the rocks rozstali się po ośmiu latach małżeństwa they split up after eight years of marriage miała syna z pierwszego małżeństwa she had a son from a. by her first marriage 2. (para) (married) couple bezdzietne małżeństwo a childless couple dobrane małżeństwo a well-matched couple, a good match byli źle dobranym małżeństwem they were a bad match małżeństwo Kowalskich the Kowalskis, Mr and Mrs Kowalski 3. Relig. matrimony, marriage sakrament małżeństwa the sacrament of matrimony a. marriage białe małżeństwo unconsummated marriage, marriage blanc małżeństwo mieszane mixed marriage, intermarriage małżeństwo morganatyczne morganatic marriage małżeństwo rozwojowe young couple capable of bearing children

małżonek
m (Npl małżonkowie) 1. (mąż) książk. husband spouse książk. ukłony dla szanownego małżonka! my regards to your esteemed husband! 2. Prawo (mąż albo żona) spouse książk. małżonkowie married couple, husband and wife

małżonka
f książk. wife spouse książk. moja prawowita małżonka my lawful wedded wife

małżowina
f (molluscan) shell małżowina nosowa Anat. (nasal) concha, turbinate małżowina uszna Anat. auricle, pinna

mańka
f zażyć kogoś z mańki pot. (oszukać) to fool sb, to take sb for a ride (zaskoczyć i zdobyć przewagę) to get the jump on sb US

mańkut
m (Npl mańkuci a. mańkuty) pot., pejor. left-hander lefty pot. być mańkutem to be left-handed a. cack-handed pot.

maślak
m (maślaczek dem.) Bot., Kulin. boletus a. bolete (mushroom) spec. cep (mushroom), porcini mushroom maślaki duszone w śmietanie wild mushrooms in cream

maślanka
f 1. sgt Kulin. buttermilk 2. Bot. sulphur tuft (mushroom)

maślany
adv. butter attr., buttery bułka maślana a butter(y) bun masa maślana do tortu buttercream maślane oczy a. spojrzenie pot. (z gorączki, od alkoholu) bleary a. unfocused eyes/a bleary a. unfocused look (adorujące) cow eyes pot., przen., a cow-eyed look pot., przen. robić maślane oczy do kogoś to make cow eyes at sb

maść
f 1. Farm. (lekarstwo) ointment C/U maść cynkowa/ichtiolowa (a) zinc/(an) ichthyol ointment maść rozgrzewająca (a) heat rub maść na oparzenia (an) ointment for burns a. scalds maść do oczu/nosa (a) nasal/(an) eye ointment nacierać plecy maścią to rub sb's back with (an) ointment smarować bolące miejsca maścią to apply (an) ointment to the sore spots 2. (ubarwienie zwierzęcia) (coat) colour GB, (coat) color US psy różnej maści dogs of various colours różnej maści iron. of all descriptions politycy różnej maści politicians of all political persuasions

maź
f 1. (breja) soft sticky substance gunk U pot. gęsta, błotna maź cloggy mud a. mire 2. pot. (smar) (axle) grease maź płodowa Anat. vernix (caseosa) maź stawowa Anat. synovia

maźnięcie
sv maznąć n 1. (pociągnięcie pędzlem, kredką) (careless) stroke 2. (ślad) (farby) daub (oleju, brudu) smear splotch pot.