dławiec
m Med. croup dławiec rzekomy Med. spasmodic croup U

dławiąco
adv. chokingly

dławiący
pa dławić adv. 1. (duszący) choking dławiący dym/zapach choking smoke/suffocating smell 2. książk. choking dławiąca nienawiść/cisza choking hatred/a suffocating silence

dławić
impf vt 1. (dusić) to choke, to throttle [osobę, przeciwnika] dławić kogoś rękami to choke a. strangle sb with one's (bare) hands powróz dławił mu szyję the rope was choking him czuł, że coś go ściska i dławi za gardło he felt as if something were strangling him zadławić 2. (męczyć) to choke dławi go w gardle he's choking smak tak obrzydliwy, że aż w gardle dławi the taste is so awful it makes you choke dławiła go nienawiść he was choking with hate dławił ją płacz she was choked a. choking with tears dławiło ją uczucie wstydu she was overcome a. overwhelmed with shame 3. (powstrzymywać) to stifle [krzyk] dławić płacz to stifle a. choke back one's tears dławić w sobie żal to suppress one's bitterness zdławić 4. przen. (tłumić) to suppress [powstanie, opozycję] dławić protesty to stifle protests zdławić 5. Techn. to choke dławić się 1. (jedzeniem) to choke dławić się ością/wodą to choke on a fish bone/on some water udławić się , zadławić się 2. przen. (tracić mowę) dławić się ze śmiechu/ze złości/ze wzruszenia to choke with laughter/hatred/emotion dławić się łzami to choke on with one's tears udławić się 3. (zatykać się) [silnik] to throttle back a. down sznury samochodów, od których dławią się wąskie uliczki lines of cars choking (up) the narrow streets

dłoń
f (Ipl dłońmi a. dłoniami) palm (ręka) hand wierzch/wnętrze dłoni the back of the hand/the palm of the hand wsunąć komuś coś w dłoń to slip sth into sb's hand złożyć dłonie do modlitwy to join one's hands in prayer załamywać dłonie to wring one's hands przesunęła dłonią po poręczy fotela she ran her hand over the arm of the sofa przejechał wierzchem dłoni po policzku he passed his hand over his cheek co trzymasz w dłoni? what have you got in your hand? ucałował jej dłoń he kissed her hand uściśnijcie sobie dłonie shake hands (jasne) jak na dłoni (oczywiste) as plain as a pikestaff bratnia a. przyjazna a. życzliwa dłoń a helping hand podać komuś bratnią a. przyjazną dłoń (wesprzeć) to offer sb one's support (pomóc) to lend a. give sb a helping hand kalać a. plamić czymś dłonie to sully one's hands with sth mieć serce na dłoni to be open-hearted rzucać a. rozdawać coś hojną a. pełną a. całą a. otwartą dłonią to be generous with sth ująć a. uchwycić coś w swoje dłonie to take control of sth, to take sth into one's own hands czytać a. wróżyć z dłoni to read palms wróżka wyczytała mi z dłoni, że będę żyć ponad sto lat a fortune-teller read my palm and told me I'd live to be over a hundred dłoń mnie świerzbiła, żeby go uderzyć/tego dotknąć my hand was a. my fingers were itching to spank him/to touch that prędzej włosy mi na dłoni wyrosną niż wygracie all the hell will freeze over before you win

dłubanina
f pot. 1. (praca) tedious work zajęci dłubaniną przy rozmontowanym skuterze busy tinkering around with a dismantled scooter czyszczenie srebra to straszna dłubanina cleaning silver is really tedious work a. a really tedious job 2. (wytwór takiej pracy) dreary a. run-of-the mill piece (of work)

dłubany
adv. [łodzie] dugout attr., hollowed-out

dłubać
impf (dłubię) vi 1. (w otworze) to pick, to poke dłubać (palcem) w nosie to pick one's nose dłubanie w nosie to brzydki zwyczaj picking one's nose is a nasty habit dłubać w zębach to pick one's teeth dłubał patykiem, jakby czegoś szukał he poked a. was poking with a stick as if looking for sth 2. pot. (majstrować) to tinker stale dłubał przy swoim samochodzie he was always tinkering (about) with his car po pracy lubił sobie dłubać w warsztacie w piwnicy after work he liked to tinker around a. potter about in his workshop in the cellar vt to carve (out) dłubał łódeczki z kory dla swoich dzieci he carved out little boats from tree bark for his children czółna dłubane z jednego kawałka drewna hollowed-out canoes made from single pieces of wood wydłubać dłubać się pot. to mess a. fiddle around to dilly-dally pot. on już pięć lat dłubie się z pisaniem pracy doktorskiej he's been messing a. fiddling around writing his PhD thesis for the past five years wszyscy czekają na ciebie, a ty się dłubiesz everyone's waiting for you and you're messing about doing nothing!

dłubek
m pot. plodder

dług
m (G długu) 1. Fin. debt dług krótkoterminowy/długoterminowy short-term/long-term debt dług hipoteczny/wekslowy a mortgage debt/bill of exchange dues prolongować dług to renew a loan, to prolong the repayment date of a debt wywiązać się z długów to pay off a. clear one's debts 2. (zaciągnięta pożyczka) debt spłata długu the repayment of a. paying off of a debt długi karciane gambling debts ojciec wyciągnął go z długów his father got him out of debt tonąć w długach to be up to one's ears in debt 3. (zobowiązanie moralne) debt miał wobec niej dług wdzięczności he was indebted to her spłacić dług wobec ojczyzny to pay ones duty to one's country dług honorowy debt of honour dług publiczny a. narodowy a. państwowy Ekon. national debt

dług.
(=długość) l.

długachny
długaśny adv. augm. pot. lengthy

długi
adv. grad. 1. (o kształcie, wielkości) long [trawa] tall, high długie włosy/rzęsy/paznokcie long hair/eyelashes/nails długie ręce/nogi long arms/legs ma nogi długie do samej szyi żart. she's got legs right up to her neck pot., żart. długa suknia/spódnica a long dress/skirt długie spodnie/rękawy long trousers/sleeves długie kalesony long johns pot. długie skarpety/buty long socks/high a. long boots długi a. dłuższy bok the long a. longer side trzeba poszukać dłuższych gałęzi you need to look for longer branches długie kolejki do kas long queues to the cash desks drzewa rzucały długie cienie na drogę the trees cast long shadows on the road dłuższy o 5 cm od planowanego/niż chciałeś 5 centimetres longer than planned/than you wanted weź ten dłuższy płaszcz, będzie ci cieplej take the longer coat, it'll be warmer 2. (z wielu elementów) long długa książka/powieść/lista a long book/novel/list produkcja długich serii long (production) runs pisał długimi/za długimi zdaniami he wrote (in) long sentences/his sentences were too long 3. (o odległości) long długa droga a long way sadzić długie susy to take long strides szli nierówno, bo Adam miał dłuższy krok they were out of step because Adam had a longer stride wybrali dłuższą trasę they chose a longer route 4. (o czasie) long długa podróż/wędrówka a long journey/ramble długie oczekiwanie a long wait bardzo długi film a very long film toczyli ze sobą długie rozmowy they had long talks with each other przez długie miesiące nie miałem od nich wiadomości I've not had any news from them for months and months mieliśmy za sobą długie godziny jazdy w deszczu we'd driven through rain for many (long) hours długie nocne Polaków rozmowy the Poles' long deliberations through the night jak dzień/rok długi the whole a. all day long/all year (long) 5. Jęz. [samogłoska, sylaba] long 6. pot., żart. (wysoki) tall długi i chudy jak tyczka chłopak a beanpole of lad poślizgnął się i upadł jak długi he slipped and fell flat on his face a. and measured his length

długo
adv. grad. 1. (o wielkości, odległości) a long way, far łąki ciągnęły się długo i szeroko the meadows stretched far and wide 2. (o czasie) long, a long time żył długo he had a long life żył długo, prawie sto lat he lived a long time, to nearly a hundred dwie godziny to długo two hours is a long time długo nie miałem od was listu I haven't had a letter from you for ages wszystko to bardzo długo trwało everything took so long dłużej tak być nie może/tego nie wytrzymam! this can't go on/I can't stand it any longer! nie mogę dłużej czekać, przyjdę jutro I can't wait any longer, I'll come tomorrow już długo się znamy we've known each other for a long time im dłużej go znam, tym mniej/bardziej go lubię the more I know him the less/more I like him przecież tak długo się znamy after all we've known each other for ages wyjechać na długo/dłużej to go away for a long time na długo mnie popamiętasz! you won't forget me in a hurry! na długo mi wystarczy podróży iron. I've had enough travelling to last me a lifetime a. last me for a long time zapasów wystarczy/nie wystarczy na długo there are enough supplies to last for ages/the supplies won't last very long jak długo tam będziesz? how long will you be there? jak długo spałem? how long did I sleep? długo- w wyrazach złożonych long- długookresowy long-term nosić się długo to wear long dresses/skirts

długobrody
adv. [mężczyzna] long-bearded

długodystansowiec
m Sport. long-distance runner

długodystansowy
adv. 1. [marsz] long-distance [odrzutowiec] long-range, long-distance 2. (długofalowy) [plany, zamierzenia] long-term, long-range

długofalowo
adv. [programować, inwestować] (over the) long term myśleć długofalowo to think (in the) long term przewidywać długofalowo to look ahead to the future, to think long term

długofalowość
f sgt long-term nature długofalowość inwestycji the long-term nature of the investment długofalowość programu rozwoju gospodarczego the long-term nature of the economic development programme

długofalowy
adv. 1. Fiz. long-wave attr. promieniowanie długofalowe long-wave radiation nadajnik długofalowy a long-wave transmitter 2. (zaplanowany na dłużej) [program, planowanie] long-term (trwający długo) [współzawodnictwo, współpraca] long-standing, long-lasting

długogrający
adv. płyta długogrająca long-playing record

długoletni
adv. [przyjaźń] long(-standing), of many years

długonogi
adv. long-legged

długopis
m (G długopisu) ballpoint (pen) pisać długopisem to write with a ballpoint (pen) wkład do długopisu a ballpoint refill

długopisowy
adv. [tusz] ballpoint attr.

długoterminowy
adv. long-term

długotrwałość
f sgt (efektów) long-lasting a. long-term nature, durability (procesów) lengthy duration, protracted nature długotrwałość choroby the prolonged a. protracted nature of the illness

długotrwały
adv. [deszcz, hałas, choroba, występowanie] prolonged, persistent [efekt, bezrobocie, konsekwencje] long-term, long-lasting [przyjaźń] lasting [układ, rywalizacja, zaangażowanie, konflikt] long-standing [skutki psychiczne] lingering [tradycja, zjawisko, bunt] long-lived [proces] long-drawn-out, long-lasting

długowieczność
f sgt longevity

długowieczny
adv. long-lived

długowiekowy
adv. [tradycja, więzy, nienawiść] age-old [rozwój, spór, walka] centuries-old

długowłosy
adv. long-haired

długość
f 1. (odległość między skrajnymi punktami) length jednostki długości units of length długość trasy/ulicy the length of a journey/street wstążka długości 50 cm a ribbon 50 cm long most o długości 800 m a bridge 800 metres long a. in length konar ponad dwumetrowej długości a branch more than two metres long granica strzeżona na całej długości a frontier guarded along its entire length spódnica rozpruła mi się na całej długości the whole seam came apart a. undone on my skirt podeszła blisko, na długość ręki she came within arm's reach sweter skurczył/rozciągnął się na długość the sweater shrank/stretched wyprostować/wyciągnąć się na całą długość to stretch out fully 2. (liczba elementów) streszczenie długości około 250 słów a 250 words precis a. summary 3. (ubrania, włosów) length modna jest długość do kostek/do pół łydki/nad kolano ankle-length/calf-length/knee-length is in fashion włosy średniej długości medium-length hair 4. (czas trwania) średnia długość życia człowieka the average human lifespan latem długość dnia rośnie, a potem maleje in the summer the days get longer and then shorter again 5. (bycie długim) wybacz mi długość tego listu I'm sorry this letter is so long słuchacze byli zmęczeni długością wystąpień the audience was exhausted by the long speeches 6. Sport length przepłynął 10 długości basenu he swam 10 lengths of the pool prowadzić/wygrać o dwie długości [koń, łódź] to lead/win by two lengths 7. Jęz. length długość ekliptyczna Astron. celestial longitude, ecliptic longitude długość fali Fiz. wavelength długość geograficzna longitude

dłutko
n (small) chisel

dłuto
n chisel wyjść spod czyjegoś dłuta to be sculptured by sb to come from sbs chisel książk.

dłużnik
m, dłużniczka f debtor dłużnik solidarny Prawo joint (and several) debtor

dłużny
adv. 1. (winien pieniądze) in debt była im dłużna dwa tysiące she owed them two thousand 2. (zobowiązany) indebted jesteśmy ci dłużni za to, co dla nas zrobiłeś we're indebted to you for what you've done for us jestem wam dłużna do końca życia I'm for ever in your debt nie pozostawać (komuś) dłużnym to give as good as one gets 3. Fin. (obciążony długiem) [sumy] owing skrypt dłużny debenture GB IOU pot.

dłużyzna
f pejor. long-drawn-out bit a. passage longueur książk. akcja filmu jest wartka, na szczęście bez dłużyzn the film's action is well-paced, without any long-drawn-out bits sztuka jest źle napisana i pełna dłużyzn the play is badly written and drags on (and on)

dłużyć
się refl. impf to drag (on) zebranie dłużyło się the meeting dragged on czas oczekiwania dłużył im się bez końca they seemed to be waiting interminably a. for an eternity