CIA
[siaj'ej] n. (shkurtim për Central Intelligence Agency) CIA, Agjencia Qendrore e Inteligjencës (Informacionit). Agjencia Qendrore e Inteligjencës (CIA) u krijua në vitin 1947 nga presidenti Harry Truman. Ai u alarmua nga spiunazhi mbarëbotëror i kryer nga Bashkimi Sovjetik, prandaj nënshkroi Aktin e Sigurimit Kombëtar, duke krijuar CIA-n si organizatë e përhershme spiunazhi e qeverisë së SHBA-së. Karta e statutit të CIA-s e vendos atë në kontrollin e Këshillit të Sigurimit Kombëtar (NSC), i cili është nën drejtimin e qeverisë ekzekutive dhe Kongresit. Përgjegjësia kryesore e CIA-s është të "mbledhë dhe të vlerësojë informacion", por njëkohësisht të "kryejë dhe detyra të tjera" që i specifikon Këshilli i Sigurimit Kombëtar. Fillimisht agjencia u krijua nga veteranë të guximshëm dhe me përvojë lufte të ish-OSS (Zyra e Shërbimeve Strategjike ka funksionuar gjatë Luftës së Dytë Botërore), por e spastruar nga elementët komunistë që kishin infiltruar në OSS gjatë Luftës së Dytë Botërore. CIA nuk kishte ndonjë shërbim secret modern, deri në shkurt të vitit 1953, kur drejtor i saj u bë Allen Dulles, ish-shef i operacioneve të OSS-së në Evropë gjatë L. II. B. CIA u bë e barabartë me KGB-në si forcë spiunazhi, kur Alen Dallas mori komandën e saj më 1953.
CIS
shkurtim për Commonwealth of Independent States Komënuelthi i Shteteve të Pavarura (konfederatë e shteteve që ishin anëtare të ish Bashkimit Sovjetik)
CIS (CompuServe Information Service) American company based in Ohio, provider of Internet access services worldwide (subsidiary of American Online since 1998)
Cinderella
[sindë'relë] n. Hirushja (e përrallave)
City and Guilds examination
['siti ænd (ënd) gildz egzæmë'neishën] n. Br.adm. dëshmi aftësie profesionale
cicada
[si'ka:dë] n. gjinkallë (pl. cicadae, cicadas)
cicatrice
['sikëtris] n. shenjë plage; blanë
cicatrize
['sikëtraiz] vi. mbyllet, përthahet (plaga)
cicerone
[çiçë'rouni] n. shoqërues, ciceron (pl. cicerones, ciceroni)
cider
['saidë:] n. sidër, verë molle
cigar
[si'ga:] n. puro
cigarette
[sigë'ret, 'sigëret] n. cigare
• cigarette case [sigë'ret, 'sigëret keis] n. kuti cigaresh
• cigarette holder [sigë'ret, 'sigëret keis] n. cigarishte, pipë
cigarette case
[sigë'ret, 'sigëret keis] n. kuti cigaresh
cigarette holder
[sigë'ret, 'sigëret 'houldë:] n. cigarishte, pipë
cigarillo
['sigërilo, -ijo] n. puro e hollë, cigare-puro
cinchona
[sin'kounë] n 1. dru kinine. 2. lëvore kinine
cinder
['sindë] n 1. thëngjill. 2. pl. cinders a) thëngjill i shuar; b) hi
cinema
['sinëmë] n 1. kinema. 2. film. 3. kinematografi
cinematograph
[sinë'mætëgra:f] n 1. aparat (për shfaqje) filmi. 2. kinoaparat, kamerë filmi
cinematographic
[sinëmætë'græfik] adj. kinematografik
cinematography
[sinëmë'togrëfi] n. kinematografi (pl. cinematographies)
cinerary
['sinëreri] adj 1. i hirit, për hi. 2. për hirin e të vdekurit; cinerary urn urnë
cinerary urn
['sinëreri ë:n] urnë
cinnamon
['sinëmën] n. kanellë
cipher
['saifë] n.,v. -n 1. shifër, kod; in cipher i shifruar, me kod. 2. zero. 3. fig. person/gjë pa rëndësi, hiç, hiçgjë. 4. shifërarabe /-vt 1. shifroj, kodoj. 2. shpreh në shifra
circa
['së:kë] prep. rreth, afro
circle
['së:kël] n 1. rreth. 2. teat. radhë karrigesh. 3. cikël. 4. a) astr. orbitë; b) fig. sferë ndikimi, fushë veprimi; • family circle rreth familjar./-v 1. vërtitem, rrotullohem, i vij rrotull. 2. shënojmë/fus në rreth, rrethoj. • come full circle kthehem në pikënisje; go round in circles vij vërdallë.
circlet
['së:klit] n. rreth, byzylyk (dore); gjerdan
circuit
['së:kit] n 1. qark, rreth. 2. gjeom. qark. 3. turnë. 4. rrjet (kinemash etj). 5. pistë garash automobilistike
circuit breaker ['së:kit 'breikë:] n. ndërprerës qarku, çelës elektrik
circuit breaker
['së:kit 'breikë:] n. ndërprerës qarku, çelës elektrik
circuitous
[së'kju:itës] adj. që i bie përqark, jo direkt
circuitousness
[së:'kju:itësnis] n. tërthorësi; të qenët i tërthortë
circuitry
['së:kitri] n. el. • skemë.• lidhje elektronike
circuity
['së:kju:iti] n. shih circuitousness
circuitousness [së:'kju:itësnis] n. tërthorësi; të qenët i tërthortë
circular
['së:kjulë] adj.,n. -adj 1. rrethor; në formë disku. 2. rrethor, në formë rrethi (iëvizje). 3. qarkullues, qarkor; a circular letter letër qarkore /-n 1. qarkore. 2. reklamë, fletushkë
circular saw ['së:kjulë so:] n. sharrë disk
circular saw
['së:kjulë so:] n. sharrë disk
circulate
['së:kjuleit] v 1. qarkulloj. 2. dërgoj kudo, qarkulloj. 3. zhvendosem, ndërroj vend. 4. qarkuiloj, transferoj (punonjës)
circulation
[së:kju'leishën] n 1. qarkullim; withdraw from circulation heq nga qarkuilimi. 2. anat. qarkullim i gjakut. 3. tirazh (gazete)
circulation manager [së:kju'leishën 'mænixhë:] n. përgjegjës i shpërndarjes (së gazetës)
circulation manager
[së:kju'leishën 'mænixhë:] n. përgjegjës i shpërndarjes (së gazetës)
circum-
['së:këm] pref. rreth-, qark-
circumambulate
[së:këm'æmbjuleit] v. vij qark
circumcise
['së:këmsaiz] vt. bëj synet
circumcision
[së:këm'sizhën] n. synet
circumference
[së'kamfërëns] n. gjeom. perimetër
circumflex
['se:këmfleks] n.,adj. gram. -n. theks lakor /-adj 1. lakor (theks). 2. anat. i përkulur, i lakuar (nerv)
circumlocution
[së:këmlë'kjushën] n. perifrazim
circumnavigate
[së:këm'nævigeit] v. lundroj rreth botës
circumscribe
['së:këmskraib] v 1. jashtëshkruaj (një rreth). 2. rrethoj. 3. kufizoj
circumscription
[së:këm'skripshën] n 1. jashtëshkrim. 2. vijë kufizuese e jashtme. 3. mbishkrim (në anët e një monedhe). 4. hapësirë e përmbyllur (nga figura)
circumspect
['së:këmspekt] adj. i matur, i kujdesshëm
circumstance
['së:këmstëns] n 1. rrethanë; kusht; rast; under similar/the circumstances në të tilla rrethana, në këto kushte; under no circumstances në asnjë mënyrë, në asnjë rast. 2. ngjarje, ndodhi; a fortunate circumstance ngjarje fatlume. 3. pl. gjendje financiare; in easy circumstances i kamur, i pasur, në gjendje të mirë. 4. rrethana të dorës së dytë, informacion shtesë. 5. fat; faktor; a victim of circumstances viktimë e fatit. 6. ceremoni
circumstantial
[së:këm'stænshël] adj 1. i varur nga rrethanat. 2. i rastësishëm, jothelbësor. 3. i plotë (raport), i hollësishëm
circumvent
[së:këm'vent] v 1. ia hedh (ligjit). 2. bëj zap. 3. i shmangem, i bie anash. 4. rrethoj
circus
['së:kës] n 1. cirk. 2. amfiteatër. 3. shesh, kryqëzim. 4. fig. person/send komik
cirrhosis
[si'rousis] n. cerozë
cistern
['sistë:n] n. cisternë; rezervuar, sternë
citadel
['sitëdël] n 1. kala; fortesë. 2. fig. strehë
citation
[sai'teishën] n 1. citat. 2. citim. 3. përmendje. 4. thirrje (në gjyq)
cite
[sait] vt 1. citoj. 2. thërres në gjyq. 3. përmend (për trimëri, merita etj). 4. i bëj thirrje
citizen
['sitizën] n 1. qytetar, shtetas. 2. civil. 3. banor qyteti, qytetar
citizenship
['sitizënship] n. qytetari, shtetësi
citron
['sitrën] n. qitro
citrus
['sitrës] n. agrume (limon, portokall, grejpfrut)
city
['siti] n 1. qytet. 2. bashki (e qytetit). 3. qytet-shtet. 4. the City qendra financiare-tregtare e Londrës
• cities['sitiz] qytetet
• City and Guilds examination ['siti ænd (ënd) gildz egzæmë'neishën] n. Br.adm. dëshmi aftësie profesionale
• city college ['siti'kolixh] n. amer. universitet i financuar nga qyteti
• city councilman ['siti'kaunsëlmæn] n. amer. këshilltar bashkiak
• city editor ['siti'editë:] n. amer. kryeredaktor për lajmet lokale
• city hall ['sitiho:l] n 1. godinë e bashkisë. 2. bashkia (nënpunësit)
• city manager ['siti'mænixhë:] n. amer. kryetar komune
• city planner ['siti'plænë:] n. amer. urbanist
• city police ['sitipë'li:s] n. amer. polici bashkiake
• city slicker ['siti 'slikë:] n. përb. qytetar i kapardisur (në sytë e banorëve të krahinës)
city college
['siti'kolixh] n. amer. universitet i financuar nga qytet
city council
['siti 'kaunsël] këshilli i qytetit, këshilli i komunës, këshilli bashkiak
• municipal council [mju:'nisipl 'kaunsël] këshilli bashkiak, këshilli i komunës
• municipal [mju:'nisipël] adj. bashkiak; komunal, i komunës; lokal (pushtet)
• municipality [mu·nic·i·pal || mju:'nisipël] n. komunë
city councilman
['siti'kaunsëlmæn] n. amer. këshilltar bashkiak
city editor
['siti'editë:]n. amer. kryeredaktor për lajmet lokale
city hall
['sitiho:l] n 1. godinë e bashkisë. 2. bashkia (nënpunësit)
city manager
['siti'mænixhë:] n. amer. kryetar komune
city planner
['siti'plænë:] n. amer. urbanist
city police
['sitipë'li:s] n. amer. polici bashkiake
city slicker
['siti 'slikë:] n. përb. qytetar i kapardisur (në sytë e banorëve të krahinës)
civic
['sivik] adj 1. qytetas. 2. qytetar. 3. i shtetësisë
• civic centre ['sivik'sentë:] n 1. bashkia. 2. godinë, qendër kulturore
• civic event ['siviki'vent] n. fig. ceremoni zyrtare e pushtetit lokal
• civics ['siviks] n. pl. e drejta civile (shkenca)
civic centre
['sivik'sentë:] n 1. bashkia. 2. godinë, qendër kulturore
civic event
['siviki'vent] n. fig. ceremoni zyrtare e pushtetit lokal
civics
['siviks] n. pl. e drejta civile (shkenca)
civil
['sivël] adj 1. qytetar, i qytetarit; civil liberty liri e qytetarit. 2. civil; civil aviation aviacion civil; civil marriage martesë civile (jo në kishë). 3. drejt. civil, jopenal (kod, e drejtë). 4. i njerëzishëm, i sjellshëm; in a very civil way me shumë mirësjellje. 5. civile, e brendshme (luftë) (Adjective civil, Comparative civiler, Superlative civilest)
• civil commotion ['sivël kë'moushën] n. trazirë
• civil defense ['sivël di'fëns] n. mbrojtje pasive
• civil disobedience ['sivël disë'bi:diëns] n. rezistencë pasive (ndaj ligjit)
• civil engineering ['sivël enxhi'ni:ring] n. ndërtime komunale (ura, rrugë, porte), punë botore
• civil law ['sivël lo:] n. e drejta civile; kodi i së drejtës civile
• civil rights ['sivël raits] n. të drejtat e qytetarit
• civil servant ['sivël 'së:vënt] n. nëpunës shteti
• civil service ['sivël 'së:vis] n. ministritë (përveç asaj të Mbrojtjes); administrate shtetërore
• civil service examination ['sivël 'së:vis egzæmë'neishën] n. konkurs për marrjen në punë të nëpunësve
• civil war ['sivël wo:] n. luftë civile/vëllavrasëse
civil aviation
['sivël eivi'eishën] aviacion civil
civil commotion
['sivël kë'moushën] n. trazirë
civil defense
['sivël di'fëns] n. mbrojtje pasive
civil disobedience
['sivël disë'bi:diëns] n. rezistencë pasive (ndaj ligjit)
civil engineer
['sivël ,enxhi'nië:] n. inxhinier ndërtimi
civil engineering
['sivël ,enxhi'ni:ring] n. ndërtime komunale (ura, rrugë, porte), punë botore (BOTORE f. bised., vjet. Zyrë që merrej me ndërtimin e me mirëmbajtjen e rrugëve, të ndërtesave shtetërore etj. dhe me punët komunale. Seksioni i botores. Inxhinieri (kryepunëtori) i botores.)
civil law
['sivël lo:] n. e drejta civile; kodi i së drejtës civile.
civil liberty
['sivël 'libë:ti] liri e qytetarit
civil marriage
['sivël 'mærixh ('merixh)] martesë civile (jo në kishë)
civil rights
['sivël raits] n. të drejtat e qytetarit
civil servant
['sivël 'së:vënt] n. nëpunës shteti
civil service
['sivël 'së:vis] n. ministritë (përveç asaj të Mbrojtjes); administratë shtetërore.
civil service examination
['sivël 'së:vis egzæmë'neishën] n. konkurs për marrjen në punë të nëpunësve
civil war
['sivël wo:] n. luftë civile/vëllavrasëse
civilian
[së'viljën] adj.,n. civil
civility
[së'vilëti] n. mirësjellje, njerëzi
civilization
[sivëlai'zeishën] n 1. qytetërim. 2. vendet e qytetëruara. 3. kulturë, qytetërim
civilize
['sivëlaiz] vt 1. qytetëroj. 2. lëmoj, shtroj, i përmirësoj sjelljen
civilized
['sivëlaizd] adj. i qytetëruar
civilly
['sivëli] adv. njerëzisht, me mirësjellje
civvies
['sivi:z] n.pl. rroba/veshje civile (Singular civvy)