Achilles
[ë'kili:z] n. Akil

Achilles heel fig. thembra e Akilit, pika e dobët

Acide - Acids
***** ['æsids]
acid acetik - acetic acid [ë'si:tik ' æsid]
~ acetilsalicilik - acetylsalicylic [,æsitail, sæsli'silik]
~ askorbik - ascorbic [ë'sko:bik]
~ citrik - citric ~ ['sitrik]
~ dezoksiribonukleik - deoxyribonucleic [di:oksi, raibounju'kliik]
~ etanoik - ethanoik ~['ethë,noik]
~ formik - formic ['fo:mik]
~ fosforik - phosphoric ['fosfërik]
~ hidroklorik - hydrochloric ~ [,haidrë'kllo:rik]
~ karboksilik - carboxylic-[ka:'boksilik]
~ laktik - lactic ~ ['llæktik]
~ nitrik - nitric ~ ['nitrik]
~ ribonukleik - ribonucleic ~ [,raibënju:'kli:ik]
~ salicilik - salicylic [,sæi'silik]
~ sulfurik - sulphuric [sall'fjuërik]
~ uretik - uric ~ ['juërik]

acacia
[ë'keishë] bot. akacie

(AKACIE f. sh. bot. Dru bishtajor i vendeve të ngrohta, me lëvore të plasaritur, me gjemba, me gjethe vezake të renditura në të dy anët e një bishti të gjatë dhe që bën lule zakonisht të bardha, të grumbulluara në vile e me erë të mirë; drizë e butë. Akacie e bardhë (e verdhë). Pyll akaciesh. Lule akacieje. )

academe
['ækëdi:m] n. mjedis universitar

academia
[ækë'di:mië] n. bota shkencore (e një vendi)

academic
[ækë'demik] adj., n. - adj 1. akademik; academic year vit akademik. 2. letrar, klasik (lëndë mësimore). 3. teorik, pa zbatime praktike; the issue is purely academic kjo është thjesht një çështë teorike./-n. 1. kërkues; dijetar. 2. pedagog univerziteti. 3. pl. studime.

• academic advisor [ækë'demik ëd'vaizë:] n. amer. këshilltar për studimet
• academic dean [ækë'demik di:n] n. amer. dekan fakulteti
• academic freedom [ækë'demik 'fri:dëm] n. liri e arsimit
• academic officers [ækë'demik 'ofisë:(r)] n. amer. kuadri pedagogjik dhe administrativ
• academic rank [ækë'demik rænk] n. gradë shkencore
• academic standards [ækë'demik 'stændë:(r)d] n. nivel shkollor
• academic staff [ækë'demik sta:f] trupi mësimor (pedagogjik), tërësia e arsimtarëve të një shkolle; të një fakulteti etj
• academic year [ækë'demik jië:] vit akademik

academic advisor
[ækë'demik ëd'vaizë:] n. amer. këshilltar për studimet

academic dean
[ækë'demik di:n] n. amer. dekan fakulteti

academic freedom
[ækë'demik 'fri:dëm] n. liri e arsimit

academic officers
[ækë'demik 'ofisë:(r)] n. amer. kuadri pedagogjik dhe administrativ

academic rank
[ækë'demik rænk] n. gradë shkencore

academic staff
[ækë'demik sta:f] trupi mësimor (pedagogjik), tërësia e arsimtarëve të një shkolle; të një fakulteti etj.

academic standards
[ækë'demik 'stændë:(r)d] n. nivel shkollor

academic year
[ækë'demik jië:] vit akademik

academically
[ækë'demikli] adv 1. në mënyrë akademike. 2. nga pikëpamja e formimit

academically qualified [ækë'demikli 'kwolëfaid] i pajisur me diplomat përkatëse

academically qualified
[ækë'demikli 'kwolëfaid] i pajisur me diplomat përkatëse

academician
[ë'kædë'mishën] n. akademik, anëtar akademie

academy
[ë'kædëmi] n 1. shkollë e lartë speciale

• military/naval academy ['militri/ 'neivël ë'kædëmi] akademi ushtarake/ detare
• an academy of music [ën ë'kædëmi ëv 'mju:zik] akademi e muzikës. 2. akademi
• the Royal Academy of Arts [dhë roiël ë'kædëmi ëv a:ts] Akademia Mbretërore e Arteve

academy of music
[ë'kædëmi ëv 'mju:zik] akademi e muzikës. 2. akademi

accede
[æk'si:d] vi. 1. marr (një detyrë), zë (një post). 2. miratoj, pranoj (një kërkesë, propozim)

accelerate
[æk'selëreit] v 1. përshpejtoj, shpejtoj; accelerated program kurs/program intensiv. 2. nxitoj, rris shpejtësinë.

accelerated
[æk'selëreitid] adj. i përshpejtuar

accelerating [æk'selëreiting] adj. përshpejtues, duke përshpejtuar; nxitës; shtytës || përshpejtim; nxitje; shtytje

accelerated program
[æk'selëreit prëugræm] kurs/program intensiv

(British English- programme, US- program)

accelerating
[æk'selëreiting] adj. përshpejtues, duke përshpejtuar; nxitës; shtytës || përshpejtim; nxitje; shtytje

accelerated [æk'selëreitid] adj. i përshpejtuar

acceleration
[ækselë'reishën] n. 1. përshpejtim. 2. nxitim; a car with good acceleration një makinë që fiton shpejtësi brenda një kohe të shkurtër

accelerator
[æk'selëreitë] n 1. pedal i gazit. 2. fiz. përshpejtues (grimcash), akselerator

accent
['æksënt] n. 1. theks (i fjalës) /-vt 1. i vë theks. 2. theksoj, i jap rëndësi
2. shenjë e theksit; acute accent theks i mprehtë
3. theks, shqiptim me theks; speak French with a foreign accent flas anglisht me theks të huaj
4. theksim, evidentim, spikatje; at this year's motor show the accent is on sports cars këtë vit në Ekspozitën e Automobilave spikasin makinat sportive

accented
['æksentid] adj. me theks; accented English anglishte me theks

accented English
['æksentid 'inglish] anglishte me theks

accentuate
[æk'sentjueit] vt. theksoj, e vë theksin mbi, evidento, nënvizoj

accept
[ëk'sept] vt 1. pranoj, miratoj; accept a proposal pranoj një propozim. 2. bie dakord, pranoj; I accept that this change may take a lot of time. Unë e pranoj se ky ndryshim mund të kërkojë mjaft kohë. 3. marr në dorëzim; accept a delivery of goods marr në dorëzim një sasi malli.

acceptable
[ek'septëbl] adj 1. i pranueshëm, i mirëpritur. 2. i kënaqshëm

acceptably
[æk'septëbli] adv. pranueshëm, në mënyrë të pranueshme

acceptance
[ëk'septëns] n 1. pranim. 2. pëlqim, miratim; the proposal met with/found general acceptance propozimi gjeti miratim të përgjithshëm. 3. premtim për të paguar

accepted
[æk'septid] adj. i pranuar; i miratuar gjerësisht

access
['ækses] n 1. hyrje; rrugë; mundësi hyrjeje;
• easy of access ['i:zi ëv 'ækses] i arritshëm, ku mund të hyhet
• good access roads [good 'ækses roudz] rrugë ku hyhet lehtë
2. (to) e drejtë, mundësi për të hyrë ose përdorur;
• have access to good books e kam mundësinë përtë marrë libra të mirë (në një bibliotekë etj)
3. shpërthim; acarim, krizë (zemërimi, ethesh etj)
• access course ['ækses ko:s] n. Br. kurs përgatitor (për të rriturit, në universitet)
• access road ['ækses rëud] n. rrugë e posaçme, rrugë që të çon në vend
• the access road to the aerport që të çon në aeroport

access road
['ækses rëud] n. rrugë e posaçme, rrugë që të çon në vend

accessibility
[æksesë'bilëti] n. mundësi hyrjeje, përdorimi etj.

accessible
[æk'sesëbl] adj. i arritshëm, i përdorshëm, i lejuar, i hapur; accessible to the public i hapur për publikun.

accessible to the public
[æk'sesëb tu dhë 'pablik] i hapur për publikun

accession
[æk'seshën] n 1. ardhje (në fuqi). 2. hyrje, ardhje rishtas, shtim (anëtarësh të rinj etj)

accessorize
[æk'sesëraiz] vt. pajis, i bëj shtesa

accessory
[æk'sesëri] adj 1. ndihmës, plotësues. 2. dytësor. 3. pjesëmarrës, bashkëfajtor./-n 1. tek. pajisje shtesë; the accessories of a bicycle pajisje shtesë të biçikletës (pompa etj). 2. teat. dekore. 3. drejt. bashkëfajtor.

accident
['æksidënt] n. 1. rastësi; ndodhi e rastit; by accident [bai'æksidënt] rastësisht; 2. fatkeqësi, aksident

• without accident [widh'aut 'æksidënt] pa aksident, në mënyrë të sigurt
• he was killed in a motoring accident [hi: woz kild in ë 'mëutëring 'æksidënt] ai u vra në një aksident me makinë
• accident insurance ['æksidënt in'shu:rëns] n. sigurirn kundër aksidenteve

accident insurance
['æksidënt in'shu:rëns] n. sigurirn kundër aksidenteve

accident-prone
['æksidëntproun] adj. i rrezikuar nga aksidentet; i prirur për aksidente

accidental
[æksi'dëntël] adj. i rastësishëm, i papritur; aksidental; accidental meeting with a friend një takim i rastësishëm me një shok

accidentally
['æksidëntëli] adv 1. rastësisht. 2. aksidentalisht

acclaim
[ë'kleim] vt 1. brohoras; duartrokas fort. 2. shpall me brohori./-n. brohoritje; miratim me brohori.

acclaimed
[ë'kleimd] adj. i suksesshëm (roman etj)

acclaims of the crowd
[æklë'meishën ëv dhë kraud] brohoritjet e turmës

acclamation
[æklë'meishën] n 1. brohoritje; the acclaims of the crowd brohoritjet e turmës. 2. miratim (me ovacione); carried by acclamation miratuar me brohoritje (pa votim).

acclimatise
[ë'klaimëtaiz] v. përshtas (ndaj); i përshtatem (klimës etj); aklimatizoj (acclimatize (Amer.))

acclimatization
[ë'klaimëtai'zeishën] n. përshtatje (ndaj klimës etj); aklimatizim

accolade
['ækëleid] n 1. hist. dhëriie e titullit të kalorësit. 2. fig. vlerësim, lëvdatë; the accolades of the critics vlerësimet e kritikëve

accommodate
[ë'komëdeit] vt. 1. ujdis, rregulloj; strehoj; this hotel can accomodate 200 guests ky hotel mund të strehojë 200 vetë. 2. (sb with sth) i jap, pajis; i bëj një favor (dikujt); the bank will accomomodate you with a loan banka do t'ju sigurojë një hua. 3. përshtas; I will accommodate my plans to yours do t'ua përshtas planet e mia tuajave.

accommodating
[ë'komëdeiting] adj 1. i gjindshëm. 2. i shkueshëm, që s'prish qejf.

accommodation
[ëkomë'deishën] vt 1. ujdi, voli. 2. dhomë; vend (në hotel); seating accommodation vende për t'u ulur. 3. strehim. 4. mjet i përshtatshëm.

• accommodation address [ëkomë'deishën ë'dres, 'ædres] n. adresë vetëm për letërkëmbimin
• accommodation train [ëkomë'deishën trein] n. amer. tren që ndalet në të gjitha stacionet

(VOLI f. 1. Koha më e përshtatshme për të bërë diçka, çasti kur diçka mund të bëhet më lehtë, mundësi. I gjeti volinë. Më vjen voli e kam më të lehtë; më vjen për dore, më vjen për mbarë. Si t'i vijë volia. 2. Nge. S'ia kam volinë. Sipas volisë. * Për voli të diçkaje që të jetë a që të bëhet më lehtë diçka.)

accommodation address
[ëkomë'deishën ë'dres, 'ædres] n. adresë vetëm për letërkëmbimin

accommodation train
[ëkomë'deishën trein] n. amer. tren që ndalet në të gjitha stacionet

accompaniment
[ë'kampënimënt] n 1. shoqërim; shoqërues. 2. muz. shoqërim

accompanist
[ë'kampënist] n. muz. shoqërues

accompany
[ë'kampëni] vt 1. shoqëroj; fever accompanied with delirium ethe të shoqëruara me përçart. 2. bashkërendis, shoqëroj; accompany one's words with blows i shoqëroj fjalët me goditje. 3. muz. shoqëroj (në piano etj).

accomplice
[ë'kamplis] n. bashkëfajtor

accomplish
[ë'kamplish] vt. kryej, përfundoj, përmbush; an accomplished fact fakt i kryer.

accomplished
[ë'kamplishd] adj. i përkryer, i mbaruar, i përgatitur; an accomplished dancer valltar i përkryer

accomplished dancer
[ë'kamplishd 'da:nsë] valltar i përkryer

accomplished fact
[ë'kamplish fækt] fakt i kryer

accomplishment
[ë'kamplishmënt] n 1. kryerje, plotësim, përmbushje. 2. arritje. 3. mjeshtri, zotësi.

accord
[ë'ko:d] n. 1. pëlqim; of one's own accord vullnetarisht; with one accord njëzëri; in accord with në përputhje me. 2. marrëveshje ndërshtetërore. 3. muz. akord
-vt (with) 1. merrem vesh; pajtohem (me); përkon (me); his behavior does not accord with his principles sjellja e tij nuk u përgjigjet parimeve të tij. 2. jap, akordoj.

• he was accorded a warm welcome atij i bënë/i rezervuan një pritje të ngrohtë
• he has been accorded this privilege atij ia kanë dhënë këtë privilegj
• of one's own accord me dëshirën e vet, vullnetarisht
• with one accord njëzëri

accordance
[ë'ko:dëns] n. përputhje, përkim, përshtatje, marrëveshje; in accordance with your wishes sipas dëshirave të tua; in accordance with your instructions sipas porosisë suaj. • dhënie; akordim; accordance of a privilege dhënie e një privilegji.

according
[ë'ko:ding] I. lidh. according as sipas; si; you may either go or stay, according as you decide mund të shkosh ose të rish, si të vendosësh vetë.
II. parafj. according to sipas; according to all accounts nga gjithë sa thuhet; according to the book brenda rregullave; according to Hoyle sipas rregullave të caktuara (të vendosura); according to orders sipas urdhrave; according to plan sipas planit; me plan; according to rumours nga sa thuhet; according to the spirit of the law në përputhje të plotë me ligjin.

according as
[ë'ko:ding æz] sipas; si

according to
[ë'ko:ding tu] conj. 1. sipas . 2. në pajtim me; në varësi nga; ; according to all accounts nga gjithë sa thuhet; according to the book brenda rregullave; according to Hoyle sipas rregullave të caktuara (të vendosura); according to orders sipas urdhrave; according to plan sipas planit; me plan; according to rumours nga sa thuhet; according to the spirit of the law në përputhje të plotë me ligjun.

according to Hoyle
[ë'ko:ding] sipas rregullave të caktuara (të vendosura); sipas rregullave të lojës

according to all accounts
[ë'ko:ding tu: o:l ë'kaunts] nga gjithë sa thuhet

according to orders
[ë'ko:ding tu 'o:dë:(r)] sipas urdhrave

according to plan
[ë'ko:ding tu plæn] sipas planit; me plan

according to the book
[ë'ko:ding tu dhë buk] brenda rregullave

according to the spirit of the law
[ë'ko:ding tu dhë spirit ëv dhë lo:] në përputhje të plotë me ligjin

accordingly
[ë'ko:dingli] I. ndajf. sipas, në përputhje me (fjalët, urdhrin etj.); në përputhje me rrethanat; to act accordingly veproj në përputhje me (urdhërin etj.); ask what they want and act accordingly pyet çfarë kërkojnë dhe vepro në përputhje me këtë. • prandaj; për këtë arsye; kështu; accordingly I wrote to him prandaj i shkrova.

accordingly I wrote to him
[ë'ko:dingli ai rout tu him] prandaj i shkrova

accordion
[ë'ko:djën] n. fizarmonikë

accost
[ë'kost] vt. 1. i drejtohem, i flas (dikujt). 2. (prostitute) ofrohet.

account
[ë'kaunt] n., v. -n 1. llogari, llogaritje; he is quick at accounts ai ëshlë i shpejtë në llogari. 2.llogari bankare; have an account with a bank kam llogari në një bankë; open an account hap një llogari; settle one's accounts (with) shlyej llogaritë (me dikë); current account llogari rrjedhëse; savings account librezë (llogari) kursimi. 3. (vetëm njëjës) fitim, leverdi; invest one's money to good account i përdor paratë me leverdi; work on one's own account punoj për llogarinë time. 4. fig. llogari, shpjegime; call/bring sb to account i kërkoj llogari dikujt. 5. përshtypje, imazh; give a good account of oneself lë përshtypje të mirë. 6. njoftime, të dhëna, të thëna; by one's own account sipas vetë të thënave të tij. 7. vlerësim; take sth into account, take account of something marr parasysh diçka. 8. arsye, shkak; on account of për shkak të; on this /that account për këtë arsye; don't stay away on his account mos u largo për shkak të tij; on no/not on any account në asnjë rast, per asnjë arsye, kurrsesi, në asnjë mënyrë.
-vt. quaj, konsideroj; a man is accounted innocent until he is proved guilty njeriu quhet i pafajshëm derisa t'i provohet fajësia.

account book

account book/book of account [ë'kaunt buk/ buk ëv ë'kaunt] n. libër llogarish; to keep the books of a firm mbaj llogarinë e një firmë.

account for
[ë'kaunt fo:]
1. shpjegon, shërben si shpjegim për
2. shpjegoj
3. kam në evidence
4. përgjigjem, mbaj përgjegjësi

accountability
[ë'kauntë'biliti] n. përgjegjësi

accountable
[ë'kauntëbël] adj. 1. i shpjegueshëm. 2. i përgjegjshëm

accountant
[ë'kauntënt] n. llogaritar

accounting
[ë'kaunting] n. llogaritje; mbajtje llogarish

accredit
[ë'kredit] vt. 1. akreditoj (një ambasador etj). 2. i vesh, i atribuoj (dikujt diçka); i besoj, i ngarkoj (një gjë).

accreditation
[ëkredi'teishën] n. akreditim

accredited
[ë'kreditid] adj 1. i njohur, i pranuar zyrtarisht. 2. dip. i akredituar

accredited milk [ë'kreditid milk] qumësht i garantuar (për cilësinë)

accredited milk
[ë'kreditid milk] qumësht i garantuar (për cilësinë)

accretion
[æ'kri:shën] n 1. rritje, shtim. 2. shtesë

accrue
[ë'kru:] vi 1. rrjedh (from). 2. shtohet, rritet; in the savings banks interest accrues ne bankën e kursimeve interesi rritet.

accumulate
[ë'kjuimjuleit] vt 1. mbledh, grumbulloj. 2. akumuloj

accumulation
[ëkju:mju'leishën] n 1. mbledhje, grumbullim; an accumulation of evidence grumbullim provash. 2. fin. akumulim

accumulation of evidence
[ëkju:mju'leishën ëv 'evidëns] grumbullim provash

accumulative
[ë'kju:mjulëtiv] adj. akumulues; i grumbulluar, i shtuar

accumulator
[ë'kju:mjuleitë:] n. el. akumulator

accuracy
['ækjurësi] n. saktësi, përpikmëri

accurate
['ækjurit] adj 1. i saktë; i përpiktë. 2. i kujdesshëm, korrekt; quick and accurate at figures i shpejtë dhe i saktë me shifrat

accurately
['ækjuritli] adv. me saktësi, me përpikëri; besnikërisht

accursed

accursed, accurst [ë'kë:sid, ë'këist] adj 1. imallkuar. 2. i neveritshëm, i urryer

accusation
[ækju(:)'zeishën] n 1. akuzim, paditje. 2. padi, akuzë; bring an accusation of theft against sb i bëj dikujt një akuzë për vjedhje

accusative
[ë'kju:zëtiv] adj. gram. rasa kallëzore

accuse
[ë'kju:z] vt. (sb of sth) padis, akuzoj (dikë për diçka); be accused of sth akuzohem për diçka

accused
[ë'kju:zd] n. drejt. i paditur, i akuzuar

accuser
[ë'kju:zë:] n. paditës, akuzues

accusing
[ë'kju:zing] adj. paditës, akuzues (ton, vështrim)

accusingly
[e'kju:zingli] adv. me ton akuzues

accustom
[ë'kastëm] vt. mësoj (me diçka); accustom a dog to the noise of a gun e mësoj qenin me zhurmën e armës

accustomed
[ë'kastëmd] adj 1. i zakonshëm. 2. (to) i mësuar (me)

• accustomed to i mësuar me
• he was accustomed to hard work ai ishte mësuar me punë të rëndë

accustomed to
[ë'kastëmd tu:] i mësuar me

ace
[eis] n 1. njësh (në zare, në domino); as (në letra). 2. fig. as, ekspert

• an ace football player [ën eis futbo:l 'pleië(r)] një futbollist i klasit të parë
• ace in the hole/ace up one's sleeve [eis in dhë houll/eis ap uans sli:v] avantazh i mbajtur fshehur
• within an ace of [wi'ðin ën eis ëv] gati, për një qime

ace in the hole

ace in the hole/ace up one's sleeve [eis in dhë houll/eis ap uans sli:v] avantazh i mbajtur fshehur

acerbic
[ë'se:bik] adj 1. i thartë, i athët; 2. fig. i hidhur, i helmët; an acerbic remark vërejtje e helmët

acerbity
[ë'se:biti] n 1. thartësi, athtësi. 2. fig. ashpërsi, hidhësirë, helm

acetic
[ë'si:tik] adj. uthullor • acetic acid - kim. acid acetik

(UTHULLOR mb. Që ka të bëjë me acidin e uthullës ose me prodhimin e tij. Acid uthullor.)
(UTHULL f. 1. Lëng i thartë që del nga tharmëtimi i lëngut të rrushit ose i lëngjeve të tjera alkoolike dhe që përdoret për gjellë, për konserva etj. Uthull e fortë (e butë). Uthull e prishur. Uthull vere. Shishe uthulle. Ngjyrë uthulle. Sallatë me uthull. I hedh uthull. Fërkoj me uthull. 2. përd. mb. Shumë i thartë. Qenka uthull ky rrush. * U bë uthull u nxeh, u inatos shumë. Pi uthull! tall. i thuhet me shpoti dikujt që nxehet menjëherë. E bëri për vaj e për uthull dikë shih te VAJ,~I I. U derdh vaji në uthull (u derdh vaji e ra në uthull) nuk u bë ndonjë dëm, ra vaji në lakra, gjalpi po në lakrorë mbeti. S'hahet as me vaj, as me uthull shih te VAJ,~I I. Pi macja uthull iron. i thuhet zakonisht një të vogli kur e shohim që pi duhan, raki a diçka që është për të rriturit. Nuk pi macja uthull iron. është diçka e pa mundur, është gjë që s'bëhet. I rrahur (i regjur) me vaj e me uthull shih te VAJ,~I I. Ia veshi këmishën me uthull dikujt e rrahu keqas, ia bëri kurrizin copë. Laje gojën mirë me uthull! iron. shih te LAJ. Flet për uthullën e kapërcen të qumështi nuk i shtron sipas radhës gjërat në një bisedë, kalon pa pritur nga një çështje të një tjetër që nuk lidhet drejtpërdrejt me të. I rri punës përsipër si vaji mbi uthull nuk i ndahet punës, kujdeset natë e ditë për një punë a detyrë që ia kanë ngarkuar. Uthulla e fortë prish enën e vet fj. u. thuhet për dikë që nxehet shpesh, pa shkak dhe që kështu dëmton veten. Vaj e verë e uthull bised. ylberi.)

acetic acid
[ë'si:tik 'æsid] kim. acid acetik

acetone
['æsitoun] n. aceton

acetylene
[ë'setili:n] n. acetilen

ache
[eik] vi 1. dhemb; my head aches më dhemb koka. 2. jam i etur, vdes për (të bërë diçka); be aching for something/to do something jam i etur për diçka/për të bërë diçka.

achievable
[ë'çi:vëbl] adj. i arritshëm, i realizueshëm

achieve
[ë'çi:v] vt 1. arrij; achieve one's purpose ia arrij qëllimit. 2. kryej, realizoj, bëj; fitoj; achieve distinction in biology bëhem i shquar në biologji

achieve one's purpose
[ë'çi:v] ia arrij qëllimit

achievement
[ë'çi:vmënt] n 1. kryerje, realizim (i një qëllimi etj). 2. arritje; scientific achievements arritje shkencore

achiever
[ë'çi:vë:] n. njeri rezultativ

achingly
['eikingli] adv. tepër, tmerrësisht, kiamet; the service is achingly slow shërbimi është tmerrësisht i avashtë

achromatic
[ëkrou'mætik] adj. i pangjyrë, që nuk e zbërthen dritën e bardhë, akromatik

achy
[eiki] adj. gj.fol. dhembur, që dhemb; I feel feel achy all over më dhemb gjithë trupi. (Adjective achy, Comparative achier, Superlative achiest)

acid
['æsid] adj. 1. i thartë; vinegar has an acid taste uthulla ka një shije të thartë. 2. fig. therës, i hidhur; an acid remark vërejtje therëse./-n. acid, thartor; vinegar contains acetic acid uthulla përmban acid acetik.

Acide - Acids [' æsids]

acid acetik - acetic acid [ë'si:tik ' æsid]
~ acetilsalicilik - acetylsalicylic [,æsitail, sæsli'silik]
~ askorbik - ascorbic [ë'sko:bik]
~ citrik - citric ~ ['sitrik]
~ dezoksiribonukleik - deoxyribonucleic [di:oksi, raibounju'kliik]
~ etanoik - ethanoik ~['ethë,noik]
~ formik - formic ['fo:mik]
~ fosforik - phosphoric ['fosfërik]
~ hidroklorik - hydrochloric ~ [,haidrë'kllo:rik]
~ karboksilik - carboxylic-[ka:'boksilik]
~ laktik - lactic ~ ['llæktik]
~ nitrik - nitric ~ ['nitrik]
~ ribonukleik - ribonucleic ~ [,raibënju:'kli:ik]
~ salicilik - salicylic [,sæi'silik]
~ sulfurik - sulphuric [sall'fjuërik]
~ uretik - uric ~ ['juërik]

acid house
['æsid haus] n. muzikë elektronike vallëzimi

acid proof
['æsidpru:f] adj. kundëracid, i qëndrueshëm ndaj acideve

acid rain
['æsid rein] shi acid (nga ndotja e mjedisit)

acid test
['æsid test] n. fig. provë vendimtare; stand the acid test kaloj të gjitha provat

acidic
[ë'sidik] adj. i thartë, i thartuar

acidity
[ë'sidëti] n 1. aciditet. 2. tharti

acknowledge
[ëk'nolixh] vt 1. pranoj, pohoj; acknowledge one' mistake pranoj gabimin; he acknowledged his daughter as his heir ai e njohu të bijën si trashëgimtare; acknowledge somebody as leader e pranoj dike si/për drejtues.
2. vërtetoj marrjen (e një pakoje etj)
3. jap të njohur; she didn't even acknowledge me when I raised my hat ajo as që më dha të njohur kur i ngrita kapelen
4. falënderoj për, shpreh mirënjohjen për (ndihmën etj)

acknowledgement
[ëk'nolixhmënt] n 1. njohje, pranim. 2. dëftesë (pagese). 3. mirënjohje, falënderim; this bunch of flowers is a slight acknowledgement of your kindness kjo buqetë lulesh është një falënderim i thjeshtë për mirësinë tuaj.

acme
['ækmi] n. kulm, pika më e lartë; the acme of his desires kulmi i dëshirave të tij

acne
['ækni] n. puçrra (fyfyre) tek adoleshentët

acolyte
['ækëlait] n. pasues; ndihmës

acorn
[eiko:n] n. lende (lisi).

(LENDE f. sh. 1. Kokërr e vogël si lajthi me një kapuç nga njëra anë, që lidhin disa drurë si lisi etj. dhe që e hanë derrat e disa kafshë të egra; gogël. Lende lisi (dushku). E ushqente me lende. 2. Boçe. Lende bredhi (vgjeri, qiparisi).)

acoustic
[ë'kustik] adj.,n. -adj. dëgjimor, akustik

acoustics
[ë'kustiks] n. pl. 1. fiz. akustikë. 2. veti të mira dëgjimore, akustikë; the acoustics of the new concert hall are excellent akustika e sallës së re të koncertit është e shkëlqyer.

acquaint
[e'kweint] vt 1. njoh/bëj të njohur (me); njoftoj (për); acquaint sb with the situation e njoh dike me gjendjen. 2. njoh, paraqes, prezantoj; be acquainted with sb njihem me dike.

acquaintance
[e'kweintens] n 1. njohje; upon further acquaintance pas një njohjeje më të gjatë; make sb's acquaintance njihem me dikë. 2. i njohur; an acquaintance of mine një i njohuri im

acquaintanceship
[e'kweintënsship] n. njohje; të njohurit, rrethi i të njohurve

acquainted
[ë'kweintid] adj. i njohur (me diçka, dikë)

acquiesce
[ækwi'es] vi. pranoj në heshtje; acquiesce in a proposal pranoj një propozim në heshtje/pa kundërshtuar.

acquiesce in a proposal
[ækwi'es in ë prë'pouz] pranoj një propozim në heshtje/pa kundërshtuar.

acquiescence
[ækwi'esëns] n. pranim i heshtur

acquiescent
[ækwi'esënt] adj. i urtë, i shtruar, i dëgjuar

acquire
[ë'kwajë:] vt 1. marr, fitoj (një zakon, para, fame); acquire land marr tokë
2. fitoj, siguroj; acquire a good education fitoj një arsimim të mirë
3. mësoj (një gjuhë); acquired immune deficiency syndrome, AIDS sindromi i mungesës së fituar të imunitetit, SIDA

acquirer
[ë'kwajërë:] n. fin. blerës (i një kompanie)

acquisition
[ækwi'zishën] n 1. fitim; sigurim, përvetësim. 2. trofe; gjë e fituar/ e shtënë në dorë. 3. anëtar i ri; rekrut

acquisitive
[e'kwizitiv] adj. grumbullues, që i pëlqen të mbledhë (sende)

acquit
[e'kwit] vt 1. shfajësoj, nxjerr pa faj; be acquited of a crime dal i pafajshëm për krimin (që akuzohem). 2. liroj, çliroj (nga një detyrë, detyrim). 3. shlyej (një borxh). 4. bëj timen, bëj detyrën; the soldiers acquited themselves well in battle ushtarët e treguan veten siç u takonte në betejë.

acquittance
[e'kwitens] n 1. çlirim (nga borxhet, detyrimet). 2. shlyerje e (borxhit etj). 3. dëftesë pagese

acre
['eikë:] n. akër (rreth 0.4 ha)

acreage
['eikërixh] n. sipërfaqe në akra

acrid
['ækrid] adj 1. djegës, cuksës (për shije, erë). 2. fig. i hidhur, therës, idhnak

acridity
[æ'kridëti] n. hidhësirë, ashpërsi

acrimonious
[ækri'mouniës] adj. i hidhur, therës (fjalë)

acrimony
['ækrimëni] n. hidhësi, ashpërsi

acrobat
['ækrobæt] n. akrobat, pehlivan

acrobatic
[ækro'bætik] adj 1. akrobatik. 2. fig. akrobatik, dredharak

acrobatics
[ækro'bætiks] n. akrobaci

acronym
[ækrënim] n. gjuh. akronim, emërtim me iniciale

across
[ë'kros] prep., adj. -prep 1. nëpër, përmes; mbi; across country mespërmes fushës, rrugë pa rrugë; a bridge laid across the river një urë e hedhur mbi lumë
2. matanë, përtej; across the sea përtej detit
3. në kontakt me; we come across unusual words in some books në disa libra ndeshim fjalë të pazakonshme
-adv 1. mespërmes; nga njëra anë tek tjetra; what is the distance across? sa është distanca nga njëra anë te tjetra?
2. matanë, përtej; he ran across without looking around ai u hodh me vrap matanë pa pare përqark. • come across ndesh, has, takoj; get sth across to sb i jap të kuptojë diçka dikujt; put across kryej me sukses; përçoj, transmetoj; put sth across sb ia hedh dikujt.

across-the-board [ë'krosdhë'bo:d] adj. gjithëpërfshirës; që i prek të gjithë (masë)

across country
[ë'kros 'kantri] mespërmes fushës, rrugë pa rrugë

across the sea
[ë'kros dhë si:] përtej detit

across-the-board
[ë'krosdhë'bo:d] adj. gjithëpërfshirës; që i prek të gjithë (masë)

acrylic
[ë'krilik] -adj. akrilik /-n 1. rrëshirë akrilike. 2. fije akriliku. 3. bojë akrilike. 4. pikturë me bojëra akrilike; acrylic paint/acrylics n. bojë akrilike (për pikturë)

acrylic paint

acrylic paint/acrylics [ë'krilik peint/ë'kriliks] n. bojë akrilike (për pikturë)

act
[ækt] n.,v. -n 1. veprim
2. akt; dekret
3. teat. akt
4. dokument
• catch sb in the act (of doing sth) e kap dike në flagrancë
• get into the act gj.fol futem në lojë; marr pjesë
• put on an act shtirem, bëj një sjellje të shtirë

-v. 1. veproj; bëj; act as a teacher bëj punën e mësuesit
2. teat. luaj, interpretoj
3. kryej, zbatoj
4. shërbej (si)
5. përfaqësoj
6. sillem si
• many people act the fool now and then mjaft njerëz sillen si budallenj herë pas here
• act on (upon) a) ka efekt mbi, vepron; b) veproj sipas
• act out a) interpretoj; përgjasoj; b) shfaq, manifestoj
• act up a) sillem keq; sjell shqetësim; b) nuk punon mirë (një vegël etj)
• act your age [ækt jo: eixh] mos u bëj fëmijë

act accordingly
[ækt ë'ko:dingli] veproj në përputhje me (urdhërin etj.)

act in bad faith
[ækt in bæd feith] veproj në mënyrë të pandershme

act of God
[ækt] n. punë e Zotit, forcë madhore

act on

act on (upon) [ækt on] a) ka efekt mbi, vepron; b) veproj sipas

act out
[ækt aut] a) interpretoj; përgjasoj; b) shfaq, manifestoj

act the man
[ækt dhë mæn] qëndroj si burrë, tregoj guxim

act up
[ækt ap] a) sillem keq; sjell shqetësim; b) nuk punon mirë (një vegël etj)

act your age
[ækt jo: eixh] mos u bëj fëmijë

acting
[ækting] n. interpretim, lojë (e aktorit)./-adj. zëvendësues, i përkohshëm

actinium
[æk'tiniëm] n. kim. aktinium (element)

action
['ækshën] n 1. veprim; funksionim; bring/ call (sth) into action vë në veprim (diçka); put/ set (sth) in action vë në veprim (diçka); put (sth) out of action nxjerr (diçka) jashtë veprimit, e ndal
2. usht. luftim; break off the action ndërpres luftimet
3. drejt. padi; bring an action against sb ngre padi kundër dikujt
4. teat., kin. veprim, aksion
5. tek. mekanizëm

action consistant with the law
['ækshën kën'sistënt with dhë lo:] veprim në pajtim me ligjin; veprim mbrenda ligjit

action replay
['ækshën ri'plei] n. tv sport. përsëritje e aksionit

action stations
['ækshën 'steishën] n. usht. pozicione luftimi; action stations! nëpër vende!

actionable
['ekshënëbl] adj. drejt. i paditshëm, i akuzueshëm

activate
['æktiveit] vt. vë në veprim/funksionim

active
['æktiv] adj 1. aktiv, energjik. 2. gram. vepror; active voice trajta veprore. 3. usht. aktiv; i shërbimit.

• the active list ['æktiv list] ushtria aktive
• active duty ['æktiv 'dju:ti] n. usht.amer. shih active service
• active service ['æktiv 'së:vis] n. usht. shërbim aktiv

active duty
['æktiv 'dju:ti] n. usht. amer. shërbim aktiv

active list
['æktiv list] ushtria aktive

active service
['æktiv 'së:vis] n. usht. shërbim aktiv

active voice
['æktiv vois] trajta veprore

passive voice ['pæsiv vois] trajta pësore

activity
[æk'tiviti] n 1. gjallëri. 2. aktivitet, veprimtari; outdoor activities veprimtari jashtëshkollore.

Aktivitete -Activities [ask'tivitiz]

ankohem - complain [këmp'llein]
argëtohem - have fun [hæv fan]
bisedoj - talk [to:k], chat
blej - buy [bai]
braktis - leave [li:v]
diskutoj - discuss [dis'kas]
ec - walk [wo:k]
fitoj - win [win]
fitoj (para) - earn ['ë'.n]
flas - speak [spi:k]
flej - sleep [slli:p]
gatuaj - cook ['kuk]
gënjej - lie [llai]
hargjoj - spend [spend]
humb- loose [llu:z]
~ kohë - waste time ['weist time]
ikë - escape [i'skeip]
kaloj (kohën) - spend [spend]
kënaqem - enjoy [in'xhoi]
kujtohet, më - remmber [ri'membë]
kujtoj - evoke [i 'vouk]
lexoj - read [ri:d]
lodhem - get tired [get 'tairëd]
orvatem - try [trai]
përdor- use [ju:z]
përgadiem - prepare [pri'peë], get ready
përmirësoj - improve [im'pru:v]
premtoj - promis ['promis]
prishë - spoil [spoill], ruin
punoj - work [wë:k]
pushoj - rest [rest]
riparoj - repair [ri'peë], fix
shes - sell [sell]
shëtit- walk [wo:k]
shikoj - watch [woç], look
shkoj - go [gou]
shkruaj - write ['rait]
shpresoj - hope ['houp]
ushtroj - practise ['præktis], train
vendos - decide [di'said]
vrapoj - run ['ran]
zbavitem - shih: argëtohem
zbavit-amuse [ë'mju:z]

actor
['æktë:] n. aktor

actress
['æktris] n. aktore

actual
['ækçuël] adj 1. ekzistues; real, i vërtetë; 2. i tanishëm, i pranishëm, i sotëm, aktual.

• give me the actual figures më jep shifrat reale
• the actual state of affairs gjendja e punëve sot
• in actual fact në të vërtetë, në fak

actuality
[ækçu'ælëti] n 1. realitet; 2. gjë reale, fakt; 3. pl. kushte reale

actually
['ækçuëli] adv. vërtet, në të vërtetë; faktikisht, realisht.

• are you actually going abroad? vërtet po shkon jashtë shtetit?
• he actually won the race! faktikisht ai e fitoi garën!

actuary
['æktwëri] n. ekspert i sigurimeve

actuate
[ækçueit] vt 1. vë në veprim; this pump is actuated by a belt kjo pompë vihet në veprim nga një rrip transmisioni. 2. nxis, shtyj; be actuated by shtyhem nga, nisem nga.

acuity
[ë'kju:iti] n. mprehtësi (shikimi, dëgjimi)

acumen
[ë'kju:men] n. mprehtësi gjykimi, mendjemprehtësi

acupressure
[aekjupreshë:] n. mjek. akupresion

acupuncture
['ækju'pankçë:] n. akupunkturë

acupuncturist
[ækjupankçërist] n. specialist akupunkture

acute
[ë'kju:t] adj 1. i mprehtë, me majë
2. i mprehtë, mendjemprehtë; acute sense of smell nuhatje e mprehtë
3. i ngushtë; acute angle kënd i ngushtë
4. çjerrës (tingull)
5. therës
• acute pain dhimbje therëse
• acute accent n. gram. theks i mprehtë

acute accent
[ë'kju:t 'æksënt] theks i mprehtë

acute angle
[ë'kju:t 'ængel] kënd i ngushtë

acute pain
[ë'kju:t pein] dhimbje therëse

acutely
[ë'kju:tli] adv 1. fort, së tepërmi (vuaj). 2. me mendjemprehtësi